219

Deum esse ex mundi et rerum creatione probatur; Tertullianus, I, 375. Deum esse comprobatur ex testimonio animae nostrae, ibid., 376. Deum Judaeorum coluerunt Romani, ibid., 432. Deum esse ex motu probatur; ibid., 590. Major popularitas generis humani Deum Mosis novit; id., II, 257. Opera atque beneficia Deum probant; ibid., 265. Tempore Pauli nemo de Deo disceptavit; ibid., 270. Deus primo natura cognoscendus, dein doctrina recognoscendus; ibid., 266. Dei notitiam Mosis stylus a primordio mundi, a paradiso et Adam, et non ab Aegyptio et Mose recenset; ibid., 257. Deus semper notus nunquam latuit, quia semper illuxit; ibid., 285. Deum nos a prophetis et a Christo non a philosophis erudimur; ibid., 303. Deus omnibus notus per naturam et conscientiam; ibid., 798. — Ex totius mundi ornatu, ex ordine temporum dignoscitur Deus; Minucius Felix, III, 284. — Deum omnes naturaliter sciunt; Arnobius, V, 1269 — Deum esse qui negat, publico assensu stultus [Col. 0010] judicatur; S. Hilarius, IX, 325. Deum esse testantur praeclara ejus opera; ibid., 761. Deum esse vel coelum contuens quisque sentiet; ibid., 668. — Ipsa natura proprio judicio creatorem suum agnoscit; S. Ambrosius, XVII, 68. — Notitia Dei natura in est omnibus; S. Hieronymus, XXVI, 570. — Quomodo ex creaturis Deus cognoscitur. S. Augustinus, XXXII, 782. Creatura clamat creatorem Deum; ibid., 811. Deus auctoritate Scripturarum vestigandus; ibid., 1315. Opinio gentium de Deo nostro; id., XXXIV, 1055. Rarum hominum genus est qui dicant in corde suo: Non est Deus; id., XXXVI, 613. Non esse Deum nemo audet dicere, etiamsi ausus fuerit cogitare; ibid., 141. Deus philosophis notus ex creaturis; id., XXXVIII, 776. Ut anima ex motibus et administratione corporis, ita Deus ex administratione mundi et animarum regimine intelligitur; ibid., 1022. Deus verus oraculorum responsis agnitus; id., XLI, 651. Quid universa natura nos de Deo doceat; id, XLII, 1061. Cognitio Dei per creaturas; id., XLIV, 211. — Deus cognoscitur [Col. 0011] mundi ordine; Boetius, LXIII, 650. — Deus testimonium suae agnitionis in hominibus collocavit. S. Fulgentius, LXV, 771. Deus ex rebus conditis quomodo cognoscatur, LXXIII, 506. Quomodo cognoscatur ex earumdem rerum conservatione; ibid. — Per creaturas ad Dei cognitionem pervenitur; S. Gregorius Magnus, LXXV, 706. Per res visibiles Deum cognoscimus; 1107. Deum esse ex ratione colligere debemus; id., LXXVI, 403. Anima a sui cognitione ad Dei notitiam elevatur; ibid. Deus cognoscitur ex operibus suis; ibid. — Quibus rationibus probetur quod sit Deus; V. Beda, XC, 1131. — Deus varie cognoscitur; S. Bruno Herbip., CXLII, 220. — Deus sola experientia cognosci potest; Guibertus, CLVI, 353. — In promptu est rationali mente Deum maxime omnium esse; S. Anselmus Cant., CLVIII, 225. Quoad sit quaedam natura per quam est quidquid est, et quae per se est, et est summum omnium quae sunt, ibid., 147. Ostenditur id quo majus cogitari non potest, esse reipsa, ibid., 249. Secundum vocem, Deus potest cogitari non esse, secundum rem non potest; ibid., 228. Quod vere sit Deus; ibid., 227. Quod sit quiddam optimum et maximum et summum omnium quae sunt, CLVIII, 144. — Dei cognitio per creaturas; S. Bernardus, CLXXXIV, 28. Ad Dei cognitionem perveniri non potest, nisi per sui cognitionem; ibid., 826. — Dei existentia ostenditur; Robert. Pullus, CLXXXVI, 673. — Deus ex administratione totius mundi intelligitur, sicut anima ex administratione corporis; Petrus Lombardus, CXCI, 1328. — Deum nulla scientia, sed sola fide deprehendimus; Alanus de Insulis, CCX, 601. — Dei exsistentia et unitas probantur, Petrus Pict., CCXI, 791.

De natura Dei quam variae fuerint philosophorum opiniones; Tertullianus, I, 588. Philosophi inventu et enarratu difficilem Deum dixerunt; ibid., 509. Unde Θεός dictus; id., I, 590, seq. Deus solus erat ante omnia, ipse sibi et mundus, et locus, et omnia; id., II, 160. Non solus tamen absolute habens in semetipso rationem, et in ratione sermonem quem secundum a se faceret, cogitando intra se; ibid. Otium natura sua non novit Deus; si cessaret, non esset; ibid., 271. In Deo omnia rationalia esse debent, sicut naturalia; ibid., 272. Deum judicare de nostro sensu, plane stultum; ibid., 759. — Poetae et philosophi veteres Deum mentem et spiritum dicunt; Minucius Felix, III, 292. — Deus nomen est illi; S. Cyprianus, IV, 577. Dei epithetae; Arnobius, V, 928. — Deus Domini nomine jure appellatur; Lactantius, VII, 572. — Deus ita est, ut qualis est talis et semper sit; S. Hilarius, IX, 269 Deus ipse est, in sese est, secum est, ad se est, suus sibi est, et ipse sibi omnia; ibid. — Genus Dei est non habere genus; S. Optatus, XI, 992. — Deus cum definitur ipsa sua definitione crescit; S. Ambrosius, XVII, 560. — Dei essentia quid sit; S. Hieronym., XXVI, 188. Praeter Deum, nihil potest esse a se, ibid., 488. — Apud Deum, summa vita et summa ratio; S. August., XXXII, 591. Quid sit Deus; id., XXXIII, 439. Qualis sit Deus non potest cogitatione comprehendi; id., XXXIV, 790. Non parvae notitiae pars est scire quid non sit Deus, antequam sciri possit quid sit; id., XXXV, 1588. Dei natura qua is sit; ibid., 1876. Quid sit Deus; ibid., 2213. Deus est quaedam substantia; id., XXXVI, 844. In Deo est et causa subsistendi, et ratio intelligendi, et ordo vivendi; id., XLI, 228. Deus non ejusdem cum anima naturae; ibid., 230. Deus est summa substantia; id, XLIV, 253. Genuina Dei notio; id., XLVI, 825. — Deus quid sit; S. Salvianus, LIII, 29. — Descriptio Dei; S. Leo papa, LIV, 194. Deus summa est ratio; id., LV, 127. — Natura Dei; A. Prudentius, LX, 667. — Deus origo rerum; Dracontius, LX, 827. Deus origo lucis; ibid., 698. Dei substantia; Eugyppius, LXII, 619. — Una est essentia, seu natura deitatis; S. Fulgentius Rusp., LXV, 674. Verus Deus est qui natura Deus est; natura Deus est, qui deitatem ex aeternitate nativitatis habuit, non ex gratia donationis; ibid., 214. — Quot significationibus Scriptura de Deo loquatur; Junilius, LXVIII, 21. De significationibus divinae essentiae; ibid., 21. — Deus lingua graeca dicitur timor; Cassiodorus, LXX, 741, 742. Deus quomodo a quibusdam definiatur; ibid., 39. — Deus potius quid non sit, quam quid sit, a nobis in hac vita percipitur; S. Gregorius Magnus, LXXV, 713. Esse Dei quid sit; ibid., 1143. Divina substantia nil detrimentum recipit nec augmentum; id. LXXVI, 1048. — Decem nominibus Deus apud Hebraeos vocatur; S. Isidorus Hispal., LXXXII, 259. — Deus in Scriptura varia habet nomina; Rabanus Maurus, CX, 13. — Dei natura, quam nec angeli apprehendunt, a fortiori hominibus impervia est; S. Paschasius Radbert., CXX, 1423. Deus non ex accidente, sed essentia veritas [Col. 0012] est, ibid., 1399. — Explicari potest non quid sit Deus. sed quid non sit; Ratherius Veron., CXXXVI, 709. — Deus est omnia omnibus; Lanfrancus, CL, 207. — De Deo et quid sit Deus; Manegaldus, CLV, 159. — Deus est una individua et simplex natura; S. Anselmus Cantuar., CLVIII, 271. De summa essentia quaerenti unde est recte responderi potest; de nihilo, id est, nequaquam facta est; ibid., 154. Essentia Dei quam diversa a creata essentia; ibid., 319. Dei natura nulla praestantior; ibid., 268. — Deus est substantia; Ivo Carnot., CLXI, 60. — Qualem de Deo habere debeamus ideam; V. Hildebertus, CLXXI, 1073. — Deus quid sit; S. Bernardus Claraevall, CLXXXII, 801. Dei praeclara notio; ibid., 1057. Deus est id quo nihil melius cogitari potest; ibid., 796. — Deus an sit universale aut individuum; Petrus Pictav., CCXI, 924.

Deus unus est qui totam molem istam de nihilo expressit; Tertullianus, I, 375. Deus unicus est qui universa condidit, et hominem de humo struxit; ibid., 378. Deum summum magnum et unicum credi oportet; id., II, 201. Si Deus est, unicum sit necesse est, ut unius sit; ibid. Deus est unicus ex infinitis ejus perfectionibus; ibid., 249. Deus unus est aut nullus; ibid., 250. — Deus unus est; Arnobius, V, 864. Deus nonnisi unus adorandus; ibid., 939. — Deus perfectus esse non potest, nisi unus, ut in eo sint omnia; Lactantius, VI, 123. Deus unus est, si nihil aliud esse potest quod tantumdem capiat potestatis; ibid., 123. Unius arbitrio mundum regi necesse est; ibid., 125. Unitas Dei astruitur a prophetis; ibid., 127. Unitas Dei astruitur a poetis et philosophis; ibid., 129. Unitas Dei astruitur a divinis testimoniis et sibyllis, ibid. 138. Unitas Dei astruitur ex testimoniis Apollinis et deorum; ibid., 148. Quod Deus sit unus, nec possunt esse plures; ibid., 1019, sq. Quod Deus non est nisi unus; ibid., 1056. De Dei unitate sententiae philosophorum; id., VII, 112, 113. — Deus, Deus unus est; S. Optatus, XI, 905. — Unus Deus, unum nomen, una divinitas, una majestas; S. Ambrosius, XVI, 322. Unum Deum communis natura testatur; unum Deum fides significat; unum Deum magi crediderunt; ibid., 535. Unitas divinitatis per unitatem operum designata; ibid., 534. Numerum non recipit divina natura; ibid., 799. Deus unum et simplex et incompositum est, quidquid est; ibid., 1274. Deus unus omnipotens, quia unitas potestatis est; ibid., 566. Quidquid ab unius Dei professione recedit, mortuum habetur; id., XVII, 376. Sine dubio omnium Deus unus est; ibid., 80. — Deus unus, aut nullus; S. Phoebadius, XX, 15. — Natura Deus unus est, positione plures; S. Gaudentius, XX, 855. Una est Dei et sola natura, quae vere est; S. Hieronymus, XXII, 357. Lex naturalis et scripta unum Deum testatur; id., XXIV, 408. — Deus unus est; S. August., XXXVIII, 1076; S. Petrus Chrysolog., LII, 365; S. Leo papa, LIV, 198; Gennadius Massil., LVIII, 999, 1000. Dei unitas; Vigilius Taps., LXII, 107. — Testimonia de uno Deo; S. Fulgentius Rusp., LXV, 710, 711. Unum Deum esse Veteris et Novi Testamenti demonstrat auctoritas; ibid. 362. — Credi oportet in primum et in novissimum Deum unum ac trinum, unum substantia; unum potentia; unum nomine; S. Columbanus, LXXX, 229. — Tres deos credere profanum est; S. Isidorus Hispal., LXXXI, 141. Dei unitas; ibid., 1294. — Deitas una est; Hincmarus Rhem., CXXV, 472. — Deus unus est; Lanfrancus Cant., CL, 18; S. Anselmus Cant., CLVIII, 238; Hildebert. Cenom., CLXXI, 1072. — Deus unus in natura, non in personna; Hugo de S. Victore, CLXXV, 527. — Deus unus sibi et in se; S. Bernardus Claraevall., CLXXXII, 797. Deus est summe simplex, unus et immutabilis; CLXXXIII, 1169. — Summa substantia non potest habere parem sicut nec superiorem; Richardus de S. Victore, CXCVI, 897. Quod summa substantia idem sit quod divinitas ipsa, et quod Deus non sit nisi substantialiter unus; ibid., 898. Quod non sit Deus, nisi unus; ibid., 898, 902. — Deus unicus est, omnis infirmitatis aut mutabilitatis expers; Alanus de Insulis, CCX, 451.

1 ^o Deus increatus et aeternus. — Deum invocamus aeternum, Deum verum, Deum vivum; Tertullianus, I, 441. Deus aeternus est, ante omne tempus; ibid., 432. Motus Dei liber et aeternus; id., II, 235. Omnia in Deo naturalia et ingenita; ibid., 271. Deus quod ab aeterno proposuit et revelavit, medio spatio saeculorum in figuris et aenigmatibus et allegoriis praeministravit; ibid., 483. Deus solus sine origine; ibid. 468. — Deus utpote omnium parens, nec principium habet nec terminum; Minucius Felix, [Col. 0013] III, 309. — Divinum est quod nec ortum nec occasum habet, ibid. 309. — Nonne solus ingenitus, immortalis et perpetuus solus est? Arnobius, V, 928. — Bonum illud quod omnia appetunt, cum suapte natura semper Deus sit, ortum non habet, ac proinde nec principium; Constantinus Magnus, VIII, 405. — Nihil ante Deum est, nihil aliunde, nihil extra; S. Hilarius, X, 431. E scripturis discit quod Deus sit aeternus, ibid., 28. — Solus Deus perfectus, omnipotens, sempiternus; S. Zeno, XI, 391. — Illius Dei est esse qui semper est; S. Ambrosius, XV, 1823. Deus nec initium dierum, nec finem habet; id., XIV, 126. Hoc est verum nomen Dei esse semper, id., XVI, 914. Qui est et est semper, Deus est, ibid., 614. Solus sine processu Deus, quia in omni perfectione semper aeternus est, ibid., 619. Proprium Dei est non coepisse, sed semper idem esse, quod semper est, id., XVII, 516. — Deus sine initio et fine; Rufinus, XXI, 341. — Deus solus, qui aeternus est, essentiae nomen vere tenet; S. Hieronymus, XXII, 457. Deus solus semper est id quod fuit, id., XXIII, 344. Deus non habet principium, id., XXIV, 437. — Dei aeternitas; S. Augustinus, XXXII, 664. Deus est et vere est, et eo ipso quod est vere, sine initio et termino est, id., XXXVII, 1743. Deus manet apud se, et in seipso plena et perfecta aeternitas; id., XXXVIII, 1073. Deus solus aeternus est, ibid., 208. Deus sapiens, aeternus, non participatione sapientiae et aeternitatis, sed sapientia et aeternitate cujus ipse est auctor, id., XL, 16. — Solus Deus vere aeternus; S. Prosper Aquitanus, LI, 453, 620. — Deus ante tempus exsistit; S. Patricius Hibern., LIII, 835. Dei aeternitas, ibid., 835; Eugyppius, LXII, 646. Deus proprie est, quia nec habet praeteritum nec futurum; Cassiodorus, LXX, 645 — Deus ab aeterno omnia disposuit; S. Gregorius Magnus, LXXV, 986. Dei aeternitas explicatur; id., LXXIX, 628. — Si summa natura finem haberet vel principium, ipsa non esset vera aeternitas; S. Anselmus Cant., CLVIII, 167. Summa natura est sine principio et fine, ibid., 164. Deus est aeternitas, ibid., 322. — Dei attributa; S. Ivo Carnot., CLXI, 67, 68, 104. De aeternitate Dei, ibid., 71, 75. — Deus solus proprie aeternus; P. Lombardus, CXCI, 1530. — Una est substantia summa, quod sit a semetipsa, et eo ipso ab aeterno, et sine omni initio; Richardus de S. Victore, CXCVI, 895. Quod Deus sit increatus; ibid., 901. — Deus aeternus est, invisibilis, incomprehensibilis ex quo, per quem, in quo sunt omnia; Adamus Scotus, CXCVIII, 795 — Dei solium aeternitas est; Alanus de Insulis, CCX, 269. Deus post omnia est, non tempore, sed aeternitate; ibid., 270.

2 ^o Infinitus et immensus. — Deus immnesus est; Tertullianus, I, 376. In Deo omnis locus, non ipse in loco, quia universitatis ultima linea est; id., II, 175. Deus intra abyssos est, et ubique consistit, sed vi et potestate; ibid., 184. Deus perfectus est in omnibus; ibid., 274, 304. — Deus est infinitus, immensus et soli sibi tantus quantus est notus; Minutius Felix, III, 341. — Deus super omnia, continens omnia, immensus; Novatianus, III, 889. — In Deum non cadit neque timor, neque libido, neque invidia aut cupiditas; Lactantius, VII, 124. — Deus est ubique; S. Hilarius, IX, 682. Deus totus et semper et ubique est; ibid., 863. Deus ubique est idem et totus; ibid., 629. Quomodo Deus sit in omnia circumfusus et transfusus; ibid., 774. Deus infinitus et immensus brevibus humani sermonis eloquiis intelligi non potest vel ostendi; id., X, 522. Dei immensitas; ibid., 253. Deus infinitus in omnia circumfusus est et infusus; ibid., 28. Intra Deum omnia, et extra eum nihil illius capax; ibid., 71. — Etsi immensus Deus, mensuram omnium tenet; S. Ambrosius, XIV. Divinitatis splendor incomprehensibilis premit nostri corporis sensus; id., XV, 1703. Deus non de loco ad locum transit, qui ubique semper est: id., XVI, 572. In Deo omnia aequalia sunt immensitate infinitatis; id, XVII, 384. — Deus nullo concluditur loco, quia omnia pugillo concludit et palmo; S. Hieronym., XXIV, 653. Ubique est Deus et totus ubique; id., XXVI, 472. — Deus ubique praesens, non locorum spatiis, sed majestatis potentia; S. August., XXXIV, 1277. Deus ubique praesens est; id, XXXVI, 952; XXXVII, 1125. Deus est ubique totus, nusquam divisus; id., XXXVIII, 367, 560 Deus est ubique praesens et omnia videns; ibid., 441. — Dei substantia non circumscripta quantitate; ibid., 157. — Nullus est sine Deo locus; S. Prosper Aquit., LI, 396. Deus solus est infinitus et aeternus; ibid., 620. — Deus est ubique praesens, semper totus; S. Petrus Chrysol., LII, 296. Deus teneri locis non potest, qui totus ubique est; idem, 582. — Deus est immensus et ubique praesens; A. Prudentius, LIX, 661; LX, 147. — Deus nullo loco concludi potest; S. Fulgentius Rusp., LXV, 244. Dei immensitas per omnem locum diffusa sine quantitate; ibid., 684. Deus immensus virtute non mole; ibid., 512, 513, 696. — Dei [Col. 0014] praesentia ubique; S. Benedictus, LXVI, 380. Deus quomodo ubique praesens est; ibid., 478. — Deus ubique totus est praesens; Cassiodorus. LXX, 1148. 328, 889. Deus nulla loci determinatione concluditur; ibid., 592. — Dei describitur immensitas; S. Gregorius Magnus, LXXV, 1126, 1139. Deus sine spatio immensus, sine initio et fine aeternus; id., LXXVI, 805. Non est locus ubi non sit Deus; ibid., 1211. — De immensitate et omnipotentia Dei; Taio Caesaraug.; LXXX, 733; S. Isidorus Hisp., LXXXIII, 541. — Deus ubique totus est; Alcuinus, CI, 642; S. Paschasius Radbertus, CXX, 281, 1413. — Deus incircumscriptus, ubique totus, nusquam minor, nusquam major; Ratherius Veron., CXXXVI, 707. — Deus est ubique diversis modis; S. Bruno Carthus., CLIII, 381. — Deus implet omnia, incomprehensibilis et ubique totus est; Guibertus, CLVI, 484. — Deus nec volens, nec nolens finem habebit; S. Anselmus Cantuar., CLVIII, 164. De Dei immensitate; ibid., 780; Hildebertus Cenom., CLXXI, 1074. — Deus essentialiter est, et vere est in omni creatura, loco, tempore, et quomodo; Hugo de S. Victore, CLXXV, 223. — Deus est immensus; S. Bernardus Claraev., CLXXXII, 796. Deus est ubique, sed vario modo; id. CLXXXIV, 23. — Deum esse ubique praedicant creaturae; ibid., 23. — Deus est ubique; P. Lombardus, CXCII, 272; Richardus de S. Victore, CXCVI, 632; Galterus, CCIX, 572; CCX, 601.

3 ^o Deus spiritus. — Deus spiritus est, omnis omnino corporeae concretionis expers; Tertullianus, I, 399. Deum incorporeum Platonici, corporeum stoici dixerunt; ibid., 517. Deus ipse invisibilis, simulque visibilis; id., II, 170. Dei manus, pedes, oculi, quid; ibid., 303. — Deus nec videri potest, visu clarior, nec comprehendi, tactu purior, nec aestimari sensibus major; Minucius-Felix, III, 290; S. Cyprianus, IV, 576. — Deus lineamentis corporis caret; Arnobius, V, 953. Deus mas non est, sed ejus nomen masculinum; ibid., 945. Deus est incorporeus; ibid., 757, 928. Deus est expers quantitatis et qualitatis; ibid., 755. Deus est sine situ, motu et habitu; ibid., 755. Deus sine corpore est; Lactantius, VI, 153. Deus lumen est humanae mentis; id, VII, 74. Utrum figuram aliquam habeat Deus; ibid., 82. — Deus non est secundum nos corporalis; S. Hilarius, IX, 683, 719, 430. Deus invisibilis est, nec videri potest in hac vita; ibid., 554. Dei cor, manus, oculi, quid; id. X, 439. — Deus est spiritus; S. Ambrosius, XIV, 257. Incorporei Dei corporea adumbratio esse non potest; ibid., 131. Nihil Deus habet in sua substantia corporale; XV, 1749; S. Hieronymus, XXV, 77. — Si quaeris utrum Deus possit videri, respondeo, potest; si quaeris unde sciam, respondeo, quia in veracissima Scriptura legitur: Beati mundo corde; S. Augustinus, XXXIII, 612. Quomodo videatur Deus; ibid., 625. Deus non est quid corporeum, nec aliquid quale formari nostra cogitatione possit; XXXVIII, 369. Dei facies et manus et pedes, quid; ibid., 366 Deus nulla corporis forma definitur; id. XL, 188. Deum probatur non esse corpus; id. XLI, 230. Quidquid corporeum occurrit, et in spiritalibus quidquid mutabile, non est Deus; id. XLII, 958. Divinitatem aspicere non possunt oculi carnis; id. XLIV, 92. In divinitate nullus est sexus; ibid., 405. — Deus solus est incorporeus; Cass. Massil., L, 683. — In natura Deitatis nulla forma corporea sentiatur; S. Prosper Aquit., LI, 347. — Deus incorporalis est et invisibilis; S. Maximus Taurin, LVII, 376. — Deus est incorporeus; Gennad. Mass., LVIII, 1018. — Deus oculis corporeis cerni nequit; Prudentius, LIX, 924. — Deus est substantia incorporea, Boetius, LXIV, 1410; LXV, 162. — Dei aures et oculi; S. Benedictus, LXVI, 229. — Deus invisibilis et incomprehensibilis; S. Gregorius Magnus, LXXV, 1140. Deum esse corporeum quinam crediderint; id. LXXVI, 636. — Deus spiritus est et non anima; S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 84. — Deo quatenus oculi, aures, manus, ira conveniant; B. Rabanus Maurus, CIX, 727. — Refellitur eorum error, qui Deo corpus tribuebant; Ratherius Veron., CXXXVI, 704. — Deus membra non habent; Guibertus, CLVI, 484. — Deus est summus spiritus; S. Anselmus Cant., CLVIII, 229 Summa essentia est spiritus, non corpus, nec aliquid sensibile; ibid., 161. Summa sapientia nihil est aliud quam summus spiritus; ibid., 183. — Deus est incorporens; Rupertus Tuit., CLXVII, 199. Deus vere spiritus est; id CLXIX, 363.

4 ^o Deus simplex. — Deo denegant quidam proprietates suas, simplicitatem et potestatem; Tertullianus, I, 1201. — Deus est simplex, et non humano more cogitandus; S. Hilarius, X, 338 Deus compositionis expers est; id. IX, 720. Deus est summa simplicitas; id X, 166, 253, 268. Dei summe simplicis, quales sint proprietates; ibid., 305. — Deus neque defectionem aut diminutionem patitur, neque adjectionem capit; S Ambrosius, XIV, 319. [Col. 0015] Deus unum et simplex et incompositum est quidquid est; S. Ambrosius, XVI, 1274 Deus naturae simplicis est; ibid., 553. In Divinitate nec membra, nec partes sunt, sed propter unitatem Divinitatis sunt expressa; ibid., 757. Deus habet nec potest amittere, quod habet naturaliter ex divina majestate; ibid., 662. Deus compositus intelligi non potest; id. XVII, 510. — Dei simplicitas; S. Augustinus, XLI, 231. Deus animam habere tropice dicitur, sicut et corporis membra; ibid., 534. Deus nec sexum habet, nec aetatem, nec definita corporis membra; ibid., 134. Deus est natura simplicissima; id. XLII, 1076. Deus simplex est et multiplex; ibid., 928, 929. — Deus solus est vere, simplex; S. Prosper Aquit., LI, 488. — Dei nulla successio temporum ascribitur; S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 518. — Natura Dei est simplex et nullo modo composita; S. Anselmus Cantuar., CLVIII, 167. — Deus est summe simplex, unus et immutabilis; S. Bernardus, CLXXXII, 797. CLXXXIII, 1169. — Deus unus incorporeus; Galterus, CCIX, 572.

5 ^o Deus Immutabilis. — Deum immutabilem et informabilem credi necesse est ut aeternum; Tertullianus, II, 190. Deus solus de incorruptibilitatis proprietate felix; ibid. 304. — Deum credi oportet immutabilem; Novatianus, III, 892. — Immutabile est omne divinum, scilicet Deus; Candidus, VIII, 1013. — Dei aeterna immutabilitas, S. Hilarius, IX, 1066. Deus non est mutationi obnoxius; ibid., 268. — Solus Deus est perfectus, omnipotens, indemutabilis; S. Zeno, XI, 391. — Deus cum immutabilis sit, cur dicatur irasci; S. Ambrosius, XIV, 366. Deus non cogitat sicut homines, ut aliqua ei nova succedat sententia; ibid., 366. Dei immobilis voluntas, homines vero mobiles et cur; id. 1175. Non mutabilis est sententia Dei, ibid., XVI, 1159. Deus immutabilis perseverat; id. XVII, 75. — Deus non mutatur; S. Hieronymus, XXV, 1473. Deus solus natura sua immutabilis; id. XXVI, 320. — Deus summe bonus et immutabilis creator est omnium mutabilium naturarum; S. Augustinus, XXXII, 599. Credere est naturam incommutabilem Deum esse ac summum bonum; ibid., 634. Non bene de Deo sentit, qui non cum omnipotentem, atque ex nulla particula commutabilem credit; ibid., 1224. Deus est excellentissima quaedam incommutabilisque natura; id. XXXIV, 357, 362. Deus est immutabile bonum; ibid., 384. Consilium Dei non mutabile est; ibid., 300. Vita Dei immutabilis; id. XXXV, 1548. In Deum non cadit perturbatio; id. XXXVI, 92. Ipsa Dei substantia est, quae nihil habet mutabile, ubi nihil est praeteritum, quasi jam non sit nihil futurum quasi nondum sit, et non est ibi nisi est; id. XXXVII, 1311. Deus est immutabilis, id. XXXVIII, 986; XL, 360; XLI, 220, 362; XLII, 518. Deus nec mole distenditur, nec partitione minuitur; id. XLI, 280. Deus incommutabili consilio et voluntate operatur; ibid., 366, 367. In substantia summi boni nulla mutabilitas temporis potest inveniri. id. XLII, 594. Deus solus immortalis, quia solus immutabilis; ibid., 768. — Deus solus immutabilis et bonus; Cassianus, L, 667. — Omnium rationes in Deo aeternae et immutabiles; S. Prosper Aquit., LI, 717. Deus est immutabilis; ibid., 284. — Apud Deum incommutabilis rerum ordo; S. Leo papa, LIV, 368. — Dei decreta sunt immutabilia; S. Maximus Taurin., LVII, 567. — Deus est immutabilis; Gennadius Massil., LVIII, 995. — Deus est incommutabilis; Eugyppius, LXII, 576, 724. Deus tempore non variatur; ib. 734. Deus immutabilis, ib., 851; S. Fulgentius, LXV, 513; S. Fulgentius Rusp., LXV, 349; S. Gregorius Magnus, LXXV, 601; LXXIX, 663. Solus Deus expers est mutabilitatis; LXXV, 1003; LXXVI, 324, 1143. Deus immutabilis natura et ex voluntate; id. LXXVI, 640. Deus non subjacet mutabilitati; id. LXXIX, 438. — In Deo nihil est commutationis; Alcuinus C, 716. — Dei judicium immutabile est; Rabanus Maurus, CIX, 522. — Deus tempora mutat, non consilia; S. Bruno Herbip., CXLII, 249. — Summa essentia nullo modo est mutabilis; S. Anselmus Cantuar., CLVIII, 178. Deus immutabilis; ibid., 419, S Bruno Ast., CLXIV, 154; Rupertus Tuit., CLXVII, 592; CLXX, 251; Hildebertus Cenom., CLXXI, 799, 800; Godefridus, CLXXIV, 427; Hugo de S. Victore, CLXXVI, 220; S. Bernardus, CLXXXIII, 1169; Philippus de Harveng, CCIII, 349; Galterus, CCIX, 572; Alanus de Insulis, CCX, 451.

6 ^o Deus liber. — Motus Dei, liber est et aeternus; Tertullianus, II, 235. Libertas, non necessitas Deo competit; ibid., 212. — Dei voluntate in mundo fiunt quae fiunt; Arnobius, V, 895. — Deo lex voluntas est, et donandi jus; S. Ambrosius, XIV, 1035. Voluntas divina fundamentum est universorum; ibid., 134. Voluntas Dei, potestas est; id. XV, 1636. Voluntas Dei virtus naturae est; id. XIV, 149. Sermo Dei voluntas est, opus Dei natura est; ibid., 141. — Nil fit praeter Dei voluntatem, etiam dum it contra ejus voluntatem; S. Augustinus, XL, 279. — Deus habet duplicem voluntatem; S. Bruno Carth., CLII, [Col. 0016] 428. — Dei voluntas nulla cogitur necessitate et nulla subditur necessitate; S. Anselmus Cant., CLVIII, 419. Voluntas Dei multiplex; ibid., 583. Deus sola voluntate ex nihilo omnia fecit; ibid. 222. Ipsa est Dei voluntas ex qua, et per quam et in qua omnia; ibid., 413. — Deus id quod voluit, non per alium, sed per semetipsum effecit; Rupertus Tuit., CLXX, 450.

7 ^o Deus omnipotens. — Dei posse, velle est, et non posse, nolle; quod autem voluit, et potuit, et ostendit. Tertullianus, II, 166. Deo non competit infirmitas, nec mendacium, ibid., 774. Deo nihil impossibile est, nisi quod non vult, ibid., 756. Non alia lege credendus est Deus, quam omnia posse credatur, ibid., 809. Divinae potestatis exempla, ibid., 810. — Veritatis regula exigit ut primo omnium credamus in Deum Patrem et Dominum omnipotentem. Novatianus, III, 886. — Deo soli congruit omnia facere quae velit. S. Hilarius, IX, 757. Dei magnitudinem testantur opera, ibid., 790. Dei opera potenter sunt effecta, ibid., 857. Dei potentia se certo manifestat gestis, quorum ratio nobis occulta est, id. X, 78. — Deus est solus perfectus, omnipotens, indemutabilis, S. Zeno, XI, 391. — Quid non potest, qui omnia potest, nisi quod posse nolit; S Ambrosius, XV, 1494. Deus non vult cum aliis consortium habere dominatus, ibid., 1370. Deus unus omnipotens, quia unitas potestatis est, id. XVI, 566. Deo impossibile nihil est, ibid., 532. — Potentia Dei praedicatur, id. XXIII, 556. Deo cuncta possibilia sunt, ibid., 517. Potentia Dei commendatur, S. Hieronymus, XXIII, 385. Dei majestas et potentia, id, XXIV, 406. Omnipotentia Dei in quo praevaleat; ibid., 492 Potentia Dei demonstratur in parvis animantibus. id. XXV, 964. Deus fundavit terram fortitudine, ibid., 625. Dei imperium, potentia et benignitas quomodo intelligitur in creatione rerum, S. Augustinus, XXXIV, 228. Deus nulla creatura indiget ut aut melior sit, aut potentior, aut beatior; id. XXXVI, 896. Deus est omnipotens, id. XXXVIII, 1060, 1067. Deum omnipotentem nemo negat, etiam paganus. ibid., 1131. Deo servit omnis creatura, velit, nolit, id. XL, 279. Deus non sineret bonus aliquid fieri mali, nisi omnipotens, ibid., 279. Dei voluntatem nulla vis vincit; id. XLI, 389. Deus omnia quaecunque vult facit, quomodo; ibid., 752. — Dei omnipotentia est infinita; Cassianus Mass., L. 135. — Dei omnipotentia omnia conservantur et subsistunt; S. Prosper Aquit., LI, 467. — Deus est omnipotens; S. Petrus Chrysol., LII, 371. — Deus omnia voluntate fecit; Eugyppius, LXII, 622. Dei voluntas est potentissima; ibid., 798. — Dei potestas minor non est quam ejus voluntas; S. Fulgentius Rusp., LXV, 660. Sola Divinitas plenam habet potestatem; ibid. 287. Deus quantum vult, tantum potest; ibid., 162. In Deo nulla est infirmitas; ibid., 294. Dei voluntas semper impletur, quia potestas ejus nullatenus vincitur; ibid., 441. — Deo nihil impossibile est; Cassiodorus, LXIX, 478. — Deus omnipotens; S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 541. — Ideo Deus est omnipotens, quia omnia fecit; S. Hildefonsus Tolet., XCVI, 127. — Dei potentiae nemo resistere potest; Rabanus Maurus, CVIII, 1139. Mortis et vitae in Deo potestas, id. CIX, 17 — Deus est omnipotens; Hincmarus Rhem., CXXV, 130. — Deus omnia potest, sive faciat, sive non faciat S. Petrus Damianus, CXLV, 609. — Dei omnipotentia; S. Anselmus Cant., CLVIII, 780. Summa natura omnipotens est, ibid., 164. — De Dei omnipotentia; Rupertus Tuit., CLXX, 486. — Quod Deus sit summe potens; Richardus de S. Victore, CXCVI, 900.

8. Deus summe Sapiens; de ejus scientia. — A Deo nihil subitum, quia nihil a Deo non dispositum; Tertullianus, II, 323. — Dei scientia, unde mirabilis; S. Hilarius, IX, 800. Quomodo Dei scientia omnia complectatur, ibid., 463. Deum sapientem prodit mundi creatio, id., X, 173. Dei scientia perfecta, ibid., 56. — Est in Deo quidam uterus paterne arcanum sapientiae, quod non Angeli, non aliqua creaturarum potuit penetrare natura; S. Ambrosius, XVI, 654. Deus sapiens super omnia, ibid., 148. — Deus semper immortalis, sapiens; S. Hieronymus, XXIII, 542. Deus solus est sapiens, ibid. Deus fundavit terram sapientia, id., XXV, 627. — Deus est sapientia, in quo, et a quo, et per quem sapiunt quae sapiunt omnia. S. Augustinus, XXXII, 869. Deus sapiens, aeternus, non participatione sapientiae et aeternitatis, sed sapientia et aeternitate cujus ipse est auctor, id., XL, 16. — Aeternae Dei sapientiae nihil novum: S. Prosper Aquit., LI, 435. — Deus omnia ratione et judicio semper agit; S. Salvianus, LIII, 45. — Dei judicia incomprehensibilia; S. Agobardus Lugd., CIV, 254. — Dei decretum et sapientia infallibilis; Rabanus Maurus, CVIII, 738. — Dei sapientia quomodo multiformis; Lanfrancus Cant., CL, 294. — Dei sapientia et scientia, quae sint; S. Bruno Carthus., CLIII, 99. — Dei fortitudo et sapientia; Rupertus Tuit., CLXVIII, 1021, 1070. — Deus solus proprie sapiens; Petrus Lombardus, [Col. 0017] CXCI, 1530. — Quod Dei sapientia sic sit summa, ut sit unaquaeque perfecta; Richardus de S. Victore, CXCVI, 900.

9. Deus summe bonus. — Dei bonitas semper cum ratione conspirat. Tertullianus, II, 273. Deus solus bonus est; ibid., 300. — Deus de suo optimus, de nostro justus, ibid., 812. Deus, etsi de natura bonus, tamen et justus, ibid., 984. — Qualis in Deo et quanta patientia; S. Cyprianus, IV, 624. — Dei bonitate servatur quod recte vinctum est; Arnobius, V, 865. Deus indifferenter benignus est omnibus, ibid., 939. Deus nulli benignitatem suam negat, ibid., 781. — Quo sensu ira Deo tribuatur; Lactantius, VII, 89, 131. — In Deo nihil nisi bonum et aeternum; S. Hilarius, IX, 657. Dei bonitas erga eos qui ex infirmitate labuntur, ibid., 529. Deum bonum ex nativitate nostra discimus, id., X, 173. — Dei proprium est ut bonus sit: S. Ambrosius, XV, 1326. Deus universitate bonus, homo ex parte, ibid., 1785. Quomodo Deus sit bonus omnibus, id., XIV, 839. Bonitas Dei in omnes est, severitas in paucos, id., XV, 1323. Dei in nos quanta charitas, id., XIV, 608. Bonitas Dei nullum perire vult, id., XVII, 91. Tria in Deo ordinem temporum, praeteritum, praesens et futurum custodiunt, bonitas, misericordia, justitia, ibid., 1005. — Quare Deus bonus justos castiget; S. Gaudentius, XX, 838. — Deus bonus per se est: Rufinus, XXI, 820. — Clementia Dei quae sit: S. Hieronymus, XXIII, 544. Grandis Dei clementia laudatur, id, XXIV, 345 Magna est Dei clementia, id., XXV, 840. Deus benignus est et severus; ibid., 689. — Deus natura sua bonus, id., XXVI, 445. — Creaturae ex Dei bonitate subsistunt et perficiuntur; S. Augustinus, XXXII, 845. Ex Dei gratia, omnia subsistunt, ibid., 846. Dei bonitas non sinit rem ullam corruptione eo perduci ut non sit, ibid., 1349. De Dei bonitate et justitia in hominum discretione, id., XXXIII, 832. — Dei imperium, potentia et benignitas quomodo intelligitur in creatione rerum; id., XXXIV, 228. Deus omnia fecit bonitate, non necessitate, id, XXXVII, 1745 Deus est bonum omnium bonorum, bonum a quo sunt omnia bona, ibid., 1742. Dei bonitatis et magnitudinis testimonium dicunt omnes creaturae, ibid., 1865. Deus sic proprietate naturae bonus est, ut non possit vitiari, id., XLV, 1536. — Dei bonitas, quanam sit. S. Petrus Chrysol., LII, 263. — Deus est summum bonum sine qualitate: Claud. Mamert., LIII, 779. — In Deo est omnis plenitudo bonitatis, omnisque tranquillitas bonitatis: S. Maximus Taurin., LVII, 800. — Deus totus bonus est et ipsa bonitas: Gennadius Mass., LVIII, 1018. Deus non est auctor mali quod permittit, ibid., LIX, 700. — Dei bonitas et justitia; Dracontius, LX, 831. Dei bonitas erga homines, ibid., 733. Dei benignitas et clementia; ibid., 826 — Deus est benignus; Eugyppius, LXII, 615. Dei bonitas et justitia et potentia, ibid., 640. — Dei patientia ad poenitentiam nos adducit: S. Benedictus, LXVI, 236. — Deus summe bonus, benevolentia plenus, invidiae carens, malitiae nescius: S. Gallus, LXXXVII, 89. — Deus bonis et malis benefacit: S. Paulinus Aquil., XCIX, 248. — Deus solus est vere natura bonus: S. Agobardus Lugd, CIV, 137. — Deo nihil melius, nec sine illo boni quidqiam invenitur: S Paschasius Radbertus, CXX, 1472. — Dei essentia non est aliud quam bonitas: S. Anselmus Cant., CLVIII, 803. — Dei erga peccatorem benignitas et severitas; Hugo de S. Victore, CLXXVII, 662. — Deus est omne bonum: S. Bernardus, CLXXXIV, 1063. — Dei bonitas erga peccatores: Gillebertus, CLXXXIV, 527. — Deus bonorum et malorum auctor, quo sensu: Robertus Pullus, CLXXXVI, 857. — Deus solus proprie aeternus, bonus; Petrus Lombardus, CXCI, 1530. — Deus proprie dicitur charitas: Petrus Cantor, CCV, 274.

10. Deus summe justus. — Deus judex justus et severus: Tertullianus, II, 302. Justitia Dei plenitudo divinitatis ipsius, ibid., 300. Deus etsi de natura bonus, tamen et justus est, ibid., 984: Arnobius, V, 864. — Deus aut iniquitatis aut malignae voluntatis argui non potest: S. Hilarius, IX, 343. Dei justitia per misericordiam non excidit, ibid., 860. Dei bonitatem justitia moderatur utendi modo, non praebendi, ibid., 859. — Deus justus per omnia, sapiens super omnia, perfectus in omnibus: S. Ambrosius, XVI, 148. Nec Deus injustus est, nec mutabilis ejus sententia, ibid., 566. Tria in Deo ordinem temporum custodiunt, bonitas, misericordia, justitia; id, XVII, 1005. Justitia Dei de sacramento Dei est; ibid., 79. Deus est justus, quia quod promisit, dedit: ibid., 56. — Si justus Deus, quare infantes, majorum nescii, diversis malis afficiuntur: Zacchaeus Christ., XX, 1104. — Deus justus in bonos et malos, quomodo dicatur; Rufinus, XXI, 675. — Dei justitia quaenam sit: S. Hieronymus, XXIII, 563. — De Dei bonitate et justitia, in [Col. 0018] hominum discretione: S. Augustinus, XXXIII, 832. Deus et cum damnat et cum miseretur justus est, id., XXXVII. 1922. Grandis amor justitiae in Deo est, id., XLIV, 712, — Deus misericors et justus: S. Prosper Aquit., LI. 413. — Deus est fons justitiae: Eugyppius, LXII, 842. — Metuenda est Dei justitia; S. Fulgentius Rusp., LXV, 158. — Deus est sanctus et justus; Rabanus Maurus, CIX, 16. — Judicium Dei, licet occultum, est tamen justum; Servatus Lupus, CXIX, 551. — Deus judicat in aequitate, id est, sine acceptione personarum; S. Bruno Herbip., CXL, 248. — Dei opera et justa sunt et benigna; Lanfrancus Cant., CL, 337. — Dei justitia non est aliud quam ipse Deus; S. Anselmus Cant., CLVIII, 378. — Deus juste judicat; Rupertus Tuit., CLXVIII, 1007. — Deus solus est justus; Adamus Scotus, CXXXIX, 352. — Apud Deum non est personarum acceptio; Petrus Cantor, CCV, 200. — Deus justus; Galterus, CCIX, 572.

11. Deus summe sanctus. — Deo non competit perversitas neque fallacia; Tertullianus, II, 166. Deus non est causa peccati; ibid., 296. Solus Deus est sine peccato; ibid. 720. — Deus non est auctor mali; Arnobius, V, 895, 897. — Dei sanctitas humanis auxiliis non se subtrahit; S. Hilarius, IX, 862. — Sine peccato est; S. Ambrosius, XVI, 808. Apud Dominum omnium virtutum abundantia est; ibid., 1394. Nihil pretiosius invenimus, quo Deum praedicare possimus, nisi ut sanctum appellemus; ibid., 803. Quomodo in Deo ira sit et indignatio; id., XVII, 65. — Solus Deus verax est, omnis homo mendax; S. Hieronymus, XXIII, 584. Solus Deus est sine peccato; ibid., 561. — Deus est auctor nullius peccati vel levissimi; S. Augustinus, XXXVII, 1397. — Deus peccare non potest; Eugyppius, LXII, 818. Deus lux est; ibid., 687. — Solus Deus est sanctus, S. Gregorius Magnus, LXXIX, 61. Quomodo Deus cor obduret, quin sit causa peccati; Alcuinus, C, 919. — Quomodo Deus sit causa peccati; Rabanus Maurus, CVIII, 1117. — Deus est intentator malorum; B. Servatus, CXIX, 636. — Deus est Deus veritatis; S. Bruno Herbip, CXLII, 133. Deus non est auctor mali; S. Bruno Carth., CLII, 640, 643; Deus non potest creaturis inquinari; V. Guibertus, CLVI, 484. — Deus est summa veritas; S. Anselmus Cant., CLVIII, 167. — Deus est solus sanctus, bonus, justus; Guillelmus, CLXXXIV, 1202. — Deus auctor malorum non est; Petrus Lombardus, CXCI, 949.

12. Deus summe misericors. — Dei misericordia et patientia, quaenam sint; Lactantius, VII, 137. — Deus praecipue ob misericordiam est laudandus; S. Hilarius, IX, 861. Dei misericordia et patientia, quaenam sint; ibid., 560. Dei justitia per misericordiam non excidit; ibid., 860. — Quomodo misericordia Dei plena sit terra; S. Ambrosius, XIV, 911. Tria in Deo ordinem temporum praeteritum, praesens et futurum custodiunt, bonitas, misericordia, justitia; id., XVII, 1005. — Absconditur Dei misericordia et ira demonstratur, ut homines peccare desistant; S. Hieronymus, XXIV, 210. Deus natura sua est misericors; ibid., 1117. — Concordia justitiae et misericordiae Dei; S. Augustinus, XXXIV, 134. Dei misericordia praeveniens est et subsequens; id., XXXIX, 1650. — Deus misericors est et justus; S. Prosper Aquit., LI, 413; S. Fulgentius Rusp., LXV, 618. — Dei misericordia et pietas ubique in Scripturis praedicatur; S. Fulgentius Rusp., LXV, 168. Solus Deus per essentiam misericors et miserator et patiens; Cassiodorus, LXX, 721. — Dei misericordia, quae sit; S. Gregorius Magnus, LXXVII, 104. — Deus est justus et misericors; S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 88. — Quod nemo possit salvari nisi ex praecedenti et subsequenti misericordia Dei; S. Hildefonsus Tolet., XCVI, 187. — Deus nunquam misericordiae suae obliviscitur; Rabanus Maurus, CXII, 1115. — Dei misericordia, quaenam sit; Servatus Lupus, CXIX, 628. — Deus, quare misericors est; Guibertus. CLVI, 837. — Misericordia Dei et justitia; Goffridus, CLVII, 184; S. Anselmus Cant., CLVIII, 735.

Vide Indicem de creatione.

Vide specialem Indicem de Providentia.

Deus neque damnat judicia sua praeterita, nec ignorat futura: Tertullianus, II, 311. — Deo futura pro factis sunt; S. Hilarius, IX, 664. Deus quomodo cognoscat aut ignoret futura; ibid., 260. Praescientia Dei; ibid., 449. Proprium Deo est futura cognoscere; id., X, 330. — Dei proprium est scire transacta et nosse futura; S. Zeno, XI, 463. — Deo omnia praesentia quae futura sunt, et manifesta quae latent; S. Ambrosius, XIV, 958. Apud Deum [Col. 0019] nihil est quod futurum dicatur, id., XVII, 260. Praescientia Dei quaenam sit; ibid., 134. Justum est judicium praescientia Dei; ibid., 136. Deus de justitia judicat, non de praescientia; ibid., 134. Quomodo Deus eos praedestinaverit qui salvantur; ibid., 427. Deus Paulum persequentem elegit, praescius quod futurus esset bonus; ibid., 136. — Dei praescientia non fallitur; S. Gaudentius, XX, 864. — Praescientia Dei, quaenam sit; S. Hieronymus, XXIII, 415. Futurorum scientia solius Dei est; id., XXV, 499. — Dei praescientia quomodo liberam voluntatem peccantibus non auferat; S. Augustinus, XXXII, 1272. Dei praescientia non efficit ut non libera voluntate peccemus; ibid., 1273. Deus praenoscens non cogit ad peccandum, et ideo peccata juste punit; ibid., 1275. Deus novit omnia incommutabiliter; id., XXXIV, 334. Deus nihil facit quod non ab aeterno se facturum esse praescivit; id., XXXVII, 1416. Apud Deum omne praesens est; id., XL, 15. Qualis in Deo scientia sit et praescientia; ibid., 136. Dei quae fuerit voluntas erga salutem Adami quem peccaturum praescierat; ibid., 281. Deus praescientia, praeterita, futura immutabiliter videt; id., XLI, 334. Praescientia Dei sicut et sententia certa est et fixa; ibid., 472. Praescientia Dei futura praenoscit; id., XLIV, 845. — Dei praescientia omnia tempora complectitur; S. Prosper Aquitanus, LI, 718. Dei praescientia non necessitat voluntatem; ibid., 719. — Apud Deum solum est notitia futurorum; S. Maximus Taurin., LVII, 258. — Praescientia Dei nec ad justa nec ad contraria humanas violenter urget voluntates; Faustus Rheg., LVIII. 815. In Deo. aliud est praescire, aliud praedestinare; ibid., 816. — Deus cur creavit hominem quem praesciebat praevaricaturum; Eugyppius, LXII, 637. Dei praescientia vera est et incommutabilis; S. Fulgentius Rusp., LXV, 610. In Deo solo est earum rerum praescientia quae verae futurae sunt, non earum quae futurae non sunt, ibid., 610. Peccata hominum cuncta praescivit Deus; id., 175. Ad praedestinationem [Col. 0020] Dei quaenam pertineant; ibid., 654. — Nihil novum contra praescientiam Dei evenit; Cassiodorus, LXX, 764. Facta nostra et cogitationes, etiam antequam exsistamus, agnoscit; ibid., 984. Per praescientiam Deus nos discernit et quomodo; ibid., 592. — Deus ab aeterno futura vidit et decrevit; S. Gregorius Magnus, LXXV, 986. In praescientia Dei tempora cujusque vitae immobiliter sunt praefixa; ibid., 1013. Res non ideo videntur a Deo, quia sunt; sed ideo sunt, quia videntur; id., LXXVI, 163, Praescientiae divinae certitudo; id., LXXIX, 393. Praedestinationis divinae certitudo; ibid., 393. — Deus futura praevidens, quasi jam perfecta laudat; Rabanus Maurus, CVII. Deus ideo non loquitur, ut quid fiat, sed quia futurum est, ideo praedicit; id., CXI, 865. — Praescientia et praedestinatio Dei sempiterna est et incommutabilis; S. Remigius Lugd., CXXI, 989. Praedestinatio Dei nulli necessitatem ad malum imponit; ibid., 995. — Deus omnia novit antequam fiant; Ratherius Veron., CXXXVI, 325. Dei praescientia, quaenam sit; ibid., 702 — De praevidentia et providentia Dei; Ivo Carnot., CLXI, 74, 75, 76. — Deo nihil futurum, nihilque praeteritum; Richardus de S. Victore, CXCVI, 101.

Liber de ira Dei; Lactantius, VII, 80. — Liber de Unitate Dei; S. Augustinus, XLII, 1193. De Essentia divinitatis liber unus; ibid., 1200. — Conflictus de Deo trino et uno; Arnobius junior, LIII, 239. — Carmen de Deo; Dracontius, LX, 679. — Sententia catholica de Unitate Dei; Boetius, LXIV, 1249. — De divinitatis essentia Monologium; S. Anselmus Cant., CLVIII, 142. Alloquium de Dei exsistentia; ibid., 224. — Tractatus de concordia praescientiae et praedestinationis necnon gratiae Dei cum libero arbitrio; ibid., 507. Liber de voluntate Dei; ibid., 581.

Trinitatis distinctionem et demonstrationem Scripturae omnes ostendunt; Tertullianus, II, 166. Trinitas rationaliter expensa, veritatem constituit, ibid., 158. In Trinitate unitas disponitur, tres non statu, sed gradu, non substantia, sed forma, nec potestate sed specie, unius autem substantiae et unius potestatis, ibid., 157. — Trinitatis sacramentum in novissimis temporibus manifestatum; S. Cyprianus, IV, 815. Tres unum sunt, ibid., 366. — Tres divinae personae propter naturae Unitatem sunt inseparabiles; S. Dionysius, V, 108. — Trinitatis mysterium occultum erat Judaeis; S. Hilarius, X, 147. Ineffabile et incomprehensibile, ibid., 53. Trinitatis notitia sufficienter in baptismo tradita, ibid., 49. Trinitatis mysterium explicare ac tueri semper solliciti fuerunt apostolici viri, ibid., 652. Trinitatis apud Orientales quosdam falsa nuncupatio, ibid., 656. — Trinitatis nomina, quid; S. Optatus Milev., XI, 911, 962. Tres personae initio Genesis designantur, ibid., 1047. — Trinitas distinctionem significat personarum, unitas potestatem; S. Ambrosius, XIV, 963. Evidens testimonium ad probandam Trinitatem coaeternam atque perfectam; id., XV, 1625. Qui unius voluntatis Trinitatem asserunt, [Col. 0020] unius utique asserunt potestatis, ibid., 1036. Licet individua divinitas, distincta persona est, ibid., 1722. In constitutione mundi operatio Trinitatis elucet; id., XIV, 138. Nos Patrem et Filium et Spiritum sanctum confitemur, ita ut in Trinitate perfecta et plenitudo sit divinitatis, et unitas potestatis; id., XVI, 531. Unius et Pater et Filius et Spiritus sanctus et naturae sunt et scientiae, ibid., 769. — Trinitatis mysterium; id., XVII, 754. Vocabulum S. Trinitatis grande mysterium et arcanum est, ibid., 522. Trinitatis mysterium ex Apostolo probatur, ibid., 1004. In Trinitate tria nomina et tres personas unius esse essentiae, unius majestatis atque potentiae credimus, ibid., 551. Et Unitas in Trinitate et Trinitas in Unitate est, ibid., 514. Trinitatis mysterium in unius Dei natura et potestate clauditur, cum sit immensum, ibid., 245. Pater, Filius et Spiritus sanctus unius sunt dominationis unius deitatis, unius omnipotentiae, ibid., 804. — In mysterio baptismi Christi apparent tres personae S. Trinitatis; S. Chromatius, XX, 330, 331. — Trinitatis natura indivisa; S. Gaudentius Brixiae episcopus, XX, 946. — Patris et Filii et Spiritus sancti una divinitas; S. Hieronymus, XXIII, 170. Trinitatis mysterium ignotum antiquis, ibid., 431. Trinitatis unitas quibus doceatur, ibid., 120 seq. Trinitatis confessio [Col. 0021] apud Christianos, ibid., 1090. Confessio Trinitatis, mons sanctus et dogma veritatis; id., XXIV, 541. In mysterio S. Trinitatis nihil est tenebrosum; id., XXV, 1039, 1401. Praeclara S. Trinitatis expositio; id., XXVI, 497. — Trinitatis fides exponitur; S. August., XXXVIII, 453. De Trinitate quid fides doceat; id., XLII, 694, 716, 823. 945. De ea quid tenendum, XXXIII, 744, 458; XL, 193; XLIII, 497. Trinitatis explicatio; id., XXXIV, 21. Trinitatis mysterium nec verbis Angelicis explicari potest; id., XL, 659. Trinitas unus Deus; id., XXXV, 1682, 1683; XXXVI, 83; XXXVIII, 64, 453, 614, 620. Alius Pater, alius Filius, alius Spiritus sanctus, sed simul omnes unus est Dominus Deus; id., XLII, 741. Trinitas tota unus Deus, non tres dii, aut tres omnipotentes; id., XXXIV, 355, 1059, 1063, 1071. Trinitatis mirabilis simplicitas; id., XXXIII, 745. Totius Trinitatis una est substantia; id., XXXV, 1862. Trinitas unus Dominus, non tres Domini, unus Deus, una substantia, tres personae; id., XXXVIII, 64, 65.

Trinitatis personae; id., XXXIII, 1028. Trinitatis personae nec coufuse unum sunt, nec disjuncte tria, ibid., 750. Trinitatis personae inseparabiles; id., XXXV, 1870, 1871. Personae Trinitatis proprietatibus et nominibus variis notatae; id., XXXII, 976, 1077, 1336; XXXIV, 128. Personarum Trinitatis distinctio ex relatione ad alterum; id., XLI, 325. In Trinitate quid relative dicatur; id., XLII, 919. Trinitas non relative dicitur, ibid., 919. Quae relative dicuntur ad invicem in Trinitate, proprie ad singulas personas pertinent, quod ad se dicuntur singuli, non pluraliter dicuntur tres, ibid., 947. Ut Trinitas, etsi inseparabilis, tamen Trinitas intelligatur, multa de singulis personis separatim dicuntur; id., XXXIII, 744. Trinitas non minor in singulis personis, quam in omnibus, nec major in omnibus quam in singulis, ibid., 750.

Trinitatis coaeternitas; id., XLII, 909. Patris et Filli et Spiritus sancti una est virtus, una substantia, una deitas, una majestas, una gloria, ibid., 814. Trinitatis natura immutabilis; id., XXXIV, 389. Trinitas tota invisibilis; id., XLII, 758, 854, 866, 881.

Trinitatis eadem sunt opera; id., XXXVIII, 704. Opera sunt inseparabilia; id., XXXIII, 75, 745, 878; XXXV, 1557, 1559 sq., 1781, 1902; XXXVIII, 356, 459, 1063; XL, 251, 463, 684; XLII, 308, 686, 691, 694. Trinitatis actus non differentia potestatum, sed operum ineffabilitate, Scriptura sacra metitur, ibid., 697. Trinitatis potestas et operatio individua; id., XXXVIII, 356, 459, 703. Trinitas mundum creavit; id., XXXIV, 232. Omnis creatura a Trinitate habet esse, speciem et ordinem, ibid., 128. Solus Creator Pater, Filius et Spiritus sanctus, trina Unitas, una Trinitas; id., XXXVIII, 986. In hominis creatione ostenditur pluralitas personarum et singularitas divinitatis; ibid., 703. In Trinitate quaedam opera ad unam personam pertinere, non tamen sine aliarum cooperatione, ibid., 357, 459, 463

Trinitas in rebus factis repraesentatur; id., XLII, 932. Trinitatis vestigia in creaturis; id., XLI, 300. Trinitas in omnibus operibus Dei insinuatur, ibid., 338. Trinitatis mysterium in Genesi insinuatur; id., XXXII, 847; XXXVIII, 26; XL, 167; XLI, 345.

Trinitatis similitudo in nomine; id., XXXVIII, 362; XLI, 339, 342; XXXII, 849. Trinitas in mente quomodo monstrata; id., XLII, 1040, 1044, 1048. Trinitatis imago in memoria, intelligentia et voluntate cujusque, ibid., 1088, 1090. Trinitatis vestigium etiam in exteriore homine, ibid., 983. Trinitatis vestigium in visione, ibid., 985, 991. An et quomodo ex Trinitatibus in homine monstratis ostendatur Trinitas Deus, ibid., 1064, 1065. Trinitas illustratur similitudinibus; id., XL, 189, 658, 692.

Tres sunt Pater et Filius et Spiritus sanctus sed ipsa Trinitas unus est Deus; S. Prosper Aquit., LI, 490. Nulla disparitas in summa Trinitate, ibid. 488.

Trinitatis mysterium explicatur; S. Leo Magnus, LIV, 358, 401 sq. In Trinitate distinctio personarum, sed unitas essentiae, ibid., 208. Cur aliqua singulis personis tribuantur, ibid., 404. Trinitatis opera indivisa, ibid., 412.

Trinitatis mysterium quomodo in Basilica a Paulino erecta depictum; S. Paulinus Nolan., LXI, 336. Quomodo expressum in templis, ibid., 880 sq. Quomodo illud gentibus praedicaverit Victricius, ibid., 355.

Trinitas ex pluribus locis Scripturae docetur; Eugyppius, LXII, 654.

Trinitas quid, ibid., 934. Trinitatis similitudines, ibid., 927. — De unita Trinitate deitatis; Vigilius Taps, LXII, 238. De propriis personis, ibid., 246. De unita ac sempiterna substantia Trinitatis, ibid., 268. — Unus Deus Trinitas, tres tamen personae; S. Fulgentius Rusp., LXV, 574. Una natura in Deo et tres personae, ibid., 498. Trinitas personarum in Deo Isaiae revelata, ibid., 204. Testimonia [Col. 0022] de Trinitate, ibid., 714, 715, 500, 352. Probatur S. Trinitas exemplo humanae animae in qua sunt memoria, intelligentia et voluntas, ibid., 520, 521. In creaturis Trinitas est in Unitate, ergo multo magis in Deo, ibid., 504. Cum dicitur unus Deus, Pater et Filius et Spiritus sanctus, una natura intelligenda, cum dicitur Trinitas, tres personae, ibid., 361. Una virtus ac divinitas Patris et Filii et Spiritus sancti, ibid., 406. Inseparabiliter operantur Pater et Filius et Spiritus sanctus, ibid., 401. In anima hominis imago Trinitatis, ibid., 726, 727. In igne indicium Trinitatis, ibid., 777. Homo factus est ad imaginem Trinitatis, ibid., 368. Opera Dei toti Trinitati communia; ibid., 300. Fides catholica de Trinitate, ibid., 719, 720. In Trinitate sunt quaedam personarum propria, ibid., 574. Firmissime tene et nullatenus dubites Patrem et Filium et Spiritum sanctum unum esse naturaliter Deum, ibid., 694. Quae sint propria singularum Trinitatis personarum, ibid., 759.

De essentia Trinitatis; id, LXVII, 908. — De significationibus Trinitatis; Junilius Afric., LXVIII, 21. — Mysterium S. Trinitatis explicatur; Cassiodorus, LXX, 367, 511, 590. Ecclesiae catholicae doctrina circa Trinitatem, ibid., 23. 397. Sanctae Trinitatis cognitionem tradunt Scripturae, ibid., 1131. Pater et Filius et Spiritus sanctus, unum principium, ibid., 794. — Trinitatis Unitas in Scriptura demonstrata; S. Gregorius Magnus, LXXVI, 515 sq. Patres Veteris Testamenti Trinitatis mysterium aperte non praedicarunt, ibid., 979. — Deus Trinitas est; S. Columbanus abbas, LXXX, 230. — De Fide Trinitatis; S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 913, 1227. Professio fidei concilii Nicaeni circa Trinitatem; id., LXXXIV, 98. Ut Trinitas credatur et praedicetur, ibid., 184. — Ut credamus et colamus, et confiteamur Trinitatem in personis, unitatem in substantia; Venantius Fortunatus, LXXXVIII, 587. — De Unitate Trinitatis et Trinitate Unitatis; Alcuinus, CI, 14. — Fides est, qua credimus unum Deum omnipotentem, Patrem et Filium et Spiritum sanctum; S. Agobardus Lugd., CIV, 269. — Trinitas unde dicta, et quid sit; Rabanus Maurus, CXI, 26. Omnis Scriptura Veteris ac Novi Testamenti divinitus inspirata . . . hoc insinuat quod Pater et Filius et Spiritus sanctus unus sit Deus, ibid., 26. — Firmissime credimus Patrem et Filium et Spiritum sanctum, unum esse naturaliter Deum, ibid. De fide sanctae Trinitatis, qualiter tenenda sita presbyteris et praedicanda; Rodulphus Bituric., CXIX, 704. — Magnum est et incomprehensibile mysterium sanctae Trinitatis; Isidorus Mercator, CXXX, 1036. — De Trinitatis essentia, hoc est, de distinctione personarum, et unitate substantiae; S. Petrus Damianus, CXLV, 19. In Trinitate quomodo distinguantur personae, ibid., 27. — Quomodo in solis imagine sacratissimae Trinitatis mysterium reluceat; Othlonus S. Emmerammi, CXLVI, 247. Guitmundi confessio de S. Trinitate; id., CXLIX, 1495. — De sacrosanctae Divinitatis unitate et Trinitate; Guitmundus Avers., CXLIX, 1495. — Quae communis est Latinis et Graecis fides de Trinitate; S. Anselmus Cant., CLVIII, 285. Quomodo indivisibilis unitas, et insociabilis pluralitas in Deo conveniant, ibid., 288. Omni homini expedit ut credat in trinam unitatem et unam Trinitatem, ibid., 221. Pater est Deus, et Filius est Deus, et Spiritus sanctus est Deus, et tamen non tres dii, sed unus est Deus, ibid., 278. — Quae esse propria divinae Trinitatis senserunt catholici tractatores; Ivo Carnot., CLXI, 60. Tres personae in Deo, ibid., 68. — Idem sunt Pater et Filius et Spiritus sanctus; S. Bruno Sign., CLXV, 172. De sancta Trinitate, ibid., 973. Si nihil amplius scripsisset Moyses, solum hoc, quod in capite hujus libri scriptum est, sufficere poterat ad fidei nostrae assertionem ut unum Deum in tribus personis colere debeamus, ibid., 975. Alia est persona Patris, et alia Filii, alia Spiritus sancti, ibid., 976. Istae tres personae non tres dii, sed unus Deus sunt Pater, Filius et Spiritus sanctus, ibid., 976. Deus enim et Verbum Dei et Spiritus Dei tres personae sunt et unus Deus, ibid., 983. — Plane principium Pater, principium Filius, principium Spiritus sanctus. Verumtamen non tria principia, sed unum principium, sicut non tres dii, sed unus est Deus; Rupertus, CLXIX, 18. — De Trinitate; Hildebertus Cenom., CLXXI, 1076. De variis nominibus personas Trinitatis per proprietates distinguentibus, ibid., 1078. De aequalitate Patris et Filii et Spiritus sancti, ibid., 1080. De distinctione personarum sanctissimae Trinitatis per singulares determinationes, ibid., 1082. Utrum proprietates personarum sint ipsae personae, ibid., 1085. — Quomodo unus Deus ac trinus, solis comparatione ostenditur: Honorius Augustod., CLXXII, 1109. Quomodo intelligitur Trinitas unus Deus, ibid., 1010. De nominibus Patris, Filii et Spiritus sancti, ibid., 1111. — De distinctione Trinitatis; Hugo de S. Victore, CLXXVI, 50. De nominibus personas Trinitatis distinguentibus, ibid., 52. [Col. 0023] De aequalitate Patris et Filii et Spiritus sancti, ibid., 54. Quod de sancta Trinitate nihil dicatur secundum accidens, ibid., 55. — Eadem substantia simplex omnino atque individua quae Pater est tam Filius quam Spiritus sanctus; Petrus Abaelardus, CLXXVIII, 1057. Moyses cum de universa mundi ageret creatione in ipso statim Genesis exordio Deum Patrem et Filium et Spiritum sanctum commemorat, ibid., 990. Quaedam opera specialiter alicui personae attribuuntur, quamvis indivisa totius Trinitatis opera praedicentur, ibid., 992. Quod fidei summa sit in unitate ac Trinitate divina, ibid., 1698. Quid ipse sentiat de unitate ac Trinitate, ostendit et id ratione et auctoritate defendit, ibid., 1699. Quaedam uni personae, et non alii convenire, quaedam de una dici, et de omnibus intelligi solere, ibid., 1702. Probat philosophos nec salute, nec cognitione Trinitatis caruisse, ibid., 1712. — Deum et simplicem et trinum esse; S. Bernardus, CLXXXII, 797. In Trinitate non esse admittendam ullam disparitatem, sed omnimodam aequalitatem, ibid., 1057. Impia Abaelardi de sancta Trinitate dogmata recenset et explodit; ibid., 1055. — De mysterio Trinitatis et Unitatis; P. Lombardus, CXCII, 525. Quomodo in creaturis apparet vestigium Trinitatis, ibid., 530. Quomodo in anima sit imago Trinitatis, ibid. De distinctione trium personarum, ibid., 546. De aequalitate trium personarum, ibid., 573. — De sacrosancta Trinitate; Magister Baudinus, CXCII, 972 seqq. De aequalitate trium personarum, ibid., 997. An proprietates personarum sint ipsae personae vel Deus, ibid., 1011. — Quomodo ex inspecta solum proprietate condilectionis deprehendi possit vestigium Trinitatis; Richardus S. Victoris; CXCVI, 927. Quod summa aequalitas sit in illa Trinitate, ibid., 928. De tribus appropriatis personis in Trinitate, ibid., 991.

Quod homo nunquam obliviscatur unum Deum in tribus personis ardenter invocare; S. Hildegardis, CXCVII, 449. Fides vera est ut unus Deus in Trinitate personarum, eadem Trinitas in uno Deo, gloriose honoranda sit, ibid., 1069, 1070. — In unitate divinae substantiae tres sunt personae, seu hypostases, Pater. Filius et Spiritus sanctus; Galtherus theologus, CCIX, 577. Mysterium Trinitatis humanae animae similitudine declaratur, ibid., 584. — Pater et Filius et Spiritus sanctus aequales sunt potentia et natura; Alanus de Insulis, CCX, 604. Personarum Trinitas est unitas Deitatis, ibid. Opera Trinitatis indivisa sunt, ibid., 650 — Multiplex personarum distinctio in Trinitate; Petrus Pictav., CCXI, 875. De hoc nomine, Trinitas; ibid., 919.

Pater habeat Filium necesse est, ut sit Pater; Tertullianus, II, 165. Pater tota substantia est, Filius vero derivatio ipsius et portio, ibid., 164. — Quod Deus Pater est Verbi; Constantinus Magnus, VIII, 405. — Patri proprium est esse innascibilem; S. Hilarius Pict., X, 102. — Pater in ipsum alium se genuit ex se, ex innascibili scilicet sua illa substantia; S. Zeno, XI, 395. Pater in Filio exsultat cum Spiritus sancti plenitudine una originali coaeternitate renitens, ibid., 392. — Pater proprium generantis est nomen; S. Ambrosius, XVI, 563. Pater et Filius unum sunt, non confusione personae, sed unitate naturae, ibid., 531. — Credendus est ergo Deus esse Pater unici Filii sui Domini nostri, non discutiendus; Rufinus Aquil., XXI, 341. — Quod ergo neque natum, neque factum est, Pater est; S. Ambrosius, XVII, 512. — Semper gignit Pater, et semper nascitur Filius; S. Augustinus, XXXIII, 1047. Pater ipse sapientia est; id., XLII, 936. Lumen Pater, lumen Filius, lumen Spiritus Sanctus, ibid., 939. Deus Pater unde major sit Filio, ibid., 746.

Pater principium et Filius principium non duo principia; S. Prosper Aquitan., LI, 318. — Pater aeternus filium habet aeternum; Gennadius Massil., LVIII, 979, 1000. — Pater veritatis, Filii scilicet origo; Eugyppius, LXII, 745. Patris persona prior, ibid., 709, 710. — Pater Deus est; Boetius, LXIV, 1249. Pater generationis principium, ibid., 89. — Deus Pater non Trinitatis auctor est, sed Filii et Spiritus sancti; S. Fulgentius, LXV, 821, 822. — Credimus in unum Deum Patrem omnipotentem; S. Isidorus Hispal., LXXXIV, 139. — Interrogatus de Patre, responde, Deus. Interrogatus de Filio, responde, Deus; Alcuinus, CI, 15. Pater non est Deus sine Filio, ibid., 17. Non Pater Deus de Deo, nec lumen de lumine, ibid. Credi necessarium est quod Pater plenus et perfectus est Deus, ibid., 18. Alius est Pater, et alius Filius, non est tamen diversa substantia Patris et Filii, ibid., 19. Deus non fecit Filium, sed genuit de substantia sua aequalem sibi, ibid., 32. Sicut Pater est vita, ita et Filius est vita, ibid., 33. Non dicimus Patrem esse de Filio, sicut Filium de Patre, [Col. 0024] Pater quidem a nullo, ibid., 1055. Pater ingenitus, Filius genitus, Spiritus sanctus procedens, ibid., 1060. Pater Deus ex se ipso ineffabiliter sine initio genuit Filium, ibid., 1061. — Non esse Pater aeternaliter potuisset, si Filium aeternaliter non haberet; S. Petrus Damianus, CXLV, 21. Absque ulla dubietate credendum est, quod Pater plenus, et perfectus est Deus, ibid., 22. — Persona Patris Deus est; S. Anselmus Cantuar., CLVIII, 266. Pater est pater et genitor et ingenitus, ibid., 269. — Quaeritur an Pater genuit essentiam; Petrus Lombardus, CXCII, 535. Utrum Pater voluntate genuit Filium, an necessitate, et an nolens vel volens sit Deus, ibid., 539.

Filius Dei verus est Deus cui omnia veri Dei nomina tribuuntur: Tertullianus, I, 399, 404, 415; II, 161, 176, 183, 422, 802. Par est et aequalis Patri suo aeterno, altissimus et omnipotens, ibid. Exivit a Patre utradius ex sole, et rivus ex fonte, id., II, 163. — Alium esse Filium, alium Patrem; Novatianus, III, 936. — Verbum est Patri consubstantiale; Dionysius papa, V, 109. Verbum non est formatum vel factum, sed genitum ab omni aeternitate, ibid. — Quod Filius non sit Deus a Patre distinctus; Lactantius, VI, 538. — Filius tempore et natura non inferior Patre, S. Hilarius, X, 32. Filii deitas astruitur ab Osee, ibid., 122; ab Isaia, ibid., 123. Filius Dei neque emanatio est, neque pars Patris, ibid., 496. Ex utero genitus dicitur, ut ex Patris substantia natus ostendatur; ibid., 168. Ex Patris substantia est, atque intra Patris substantiam, id., IX, 936. Virtute, substantia, divinitate, generatione Filius est, ibid., 809. Filius unus est cum Patre, non tantum unitate voluntatis, sed et virtutis, ibid., IX, 801. — Filius Dei Deus, aequalis Patri praedicatur; S. Zeno, XI, 385, 394, 403. — Quod Dei Filius sit omnipotens, et quod una sit omnipotentia Patris et Filii sicut et una deitas: Faustinus et Marcell., XIII, 62. — Si quis non dixerit Verbum Domini Filium Dei Deum sicut Patrem ejus; S. Damasus papa, ibid., 361. Filium credimus qui non sit Pater, sed habeat Patrem de quo sit genitus, non factus, ibid., 1049. — Verbi aeternitas et divinitas ex primis Joannis Evangelii verbis asseritur, S. Ambrosius, XVI, 821. Variis argumentis probatur Filium Dei esse verum Deum; ibid., XV, 553. In Patre et Filio nulla distantia divinitatis est, sed una majestas; id., XVI, 575. Filius Dei immortalitatem habet in natura, habet in substantia, et habet non per gratiam temporalem, sed per sempiternam divinitatem; ibid., 656. Filii ea omnia sunt quae pater habet, aeternitatem, majestatem, divinitatem, etc.,; ibid., 567. Principium fidei nostrae est genitus est Dei Filius, ibid., 561. Filius exit a Patre ut Deus ex Deo, ibid., 778. Filius Filius est absque initio, id. XVII, 512 Nullum exstitit tempus quando Filius sine Patre, ibid. 516. Deum Filium Dei Patris altissimi, unici unicum, et cum Patre ac Spiritu sancto unum Deum esse confitemur, ibid., 522. — Pater non est sine Filio, Phaebadius, XX, 24. — Filii Dei sempiterna generatio accipienda in his verbis: Ego hodie genuite: S. Augustinus, XXXVI, 71. Filius Dei Deus, id., XL, 628, 640. — Verbum Dei Deus, non creatura: S. Prosper Aquit., LI, 289. — Filio est aequalis cum Patre divinitas: S. Leo Magnus, LIV, 769. — Filium esse Deo Patri consubstantialem, multis probatur: Vigilius Taps., LXII, 354. — Filius Deus est: Boetius, LXIV, 1249. — Quod Filius sit Deus aequalis Patri: S. Fulgentius Rasp., LXV, 749. Filius ita verus Deus dicitur, ut Pater Deus verior non dicatur, ibid., 366. — Filius splendor lucis et speculum sine macula. Rabanus Maurus, CXI, 702. — Filius Patri consubstantialis S. Bruno Carthus., CLIII, 379.

Spiritus sanctus tertia est persona S. Trinitatis: Tertull., II. 163. Tertium nomen divinitatis et tertius gradus majestatis, ibid., 196. Ejusdem est cum Patre et Filio naturae, ibid. — Credere in Spiritum sanctum; Novatianus, III, 943. — Spiritus sanctus non est pars Patris aut Filii: S. Hilarius, X, 519. Ex Patre et Filio accipit, ibid., 656. — Spiritus sanctus habet unam substantiam, virtutem, deitatem, majestatem voluntatemque Patris et Filii: S. Zeno, XI, 428. — De Spiritu sancto: Faustinus, XIII, 76. — Spiritus sanctus Dominus dictus est: S. Ambrosius, XVI, 747. Spiritus sanctus omnia probatur habere quae Deus habet, ibid., 810. Spiritum sanctum nec creaturam esse nec mutabilem variis argumentis probatur, ibid., 719. Spiritus sanctus novit omnia et unius est scientiae cum Patre et Filio, ibid., 767. Eamdem esse Patris et Spiritus sancti operationem, ibid., 772. Spiritus sanctus, sicut Pater et Filius, creator est [Col. 0025] omnium, id, 749, 755. Spiritus sanctus Deus esse probatur, XVII, 200, 1004. A Patre et Filio inseparabiliter ab aeterno procedit, id., 674, 947, 1015. — Spiritum sanctum non esse creaturam, S. Hieronym., XXIII, 106. Spiritus sanctus tertia persona a Patre et Filio, ibid., XXVI, 274, S. Augustinus, XLI, 337, 338. — Spiritus sanctus de Patre procedens Deus, S. Augustinus, XXXII, 1321, XXXVIII, 1071, XL, 258, 634, XLII, 697, 722, 742, 752. Spiritus sancti divinitas astruitur, XXXIII, 1046. — Spiritus sanctus Patri et Filio consubstantialis et coaeternus, XXXV, 1816, XLII, 928. — Spiritui sancto Pater dedit vitam procedere de Filio sicut procedit de se ipso. S. Prosper Aquit., LI, 489. — Spiritus sancti divinitas et natura explicatur. S. Leo Magnus, LIV, 401, 404, 412. De Patre Spiritus sanctus est et vere, et proprie, et de divina substantia ac Deus verus, LVI, 689. — Spiritum sanctum Deum esse non ambigendum, cui cum Patre et Filio inseparabilis est gloria, S. Maximus Taurin., LVII, 637. Spiritus sanctus verus est Deus, quem Christus et a Patre procedere et a se mittendum pari professione testatur, LVII, 639, 640. — Spiritus sanctus a Patre Filioque procedit, Gennadius, LVIII, 979, 1001. — Spiritus sanctus Deus declaratur, Paschasius, LXII, 36, 37, 38, Vigilius Taps., LXII, 176, 220, 307, 399, 916, Boetius, LXIV, 1249. — Spiritus sanctus in Deo est unitate naturae, ex Deo proprietate personae, S. Fulgentius, LXV, 505. Spiritus sanctus Deus est non minor Patre et Filio, ibid., 396. Spiritus sanctus quae Dei sunt cognoscit, quia ejusdem est naturae, ibid., 400. — Spiritus sanctus a Patre et Filio procedit. S. Gregorius Magnus, LXXVI, 533, 824, 1198. Spiritus sanctus Deus est, ibid., 824. Spiritus sanctus cum Patre et Filio unius substantiae, LXXVIII, 361 — Quod Spiritus sanctus est ex Patre Filioque procedens, Hildf. Tolet., XCVI. 104. — De unitate Spiritus sancti cum Patre et Filio. Alcuinus, CI, 35. — De Spiritu sancto. Theodulfus Aurelian., CV, 240. — Probatur Spiritum sanctum ex Patre Filioque procedere. Ratramnus Corbeiens., CXXI, 229, seq; Petrus Damianus, CXLV, 36; S. Bruno Carthus., CLIII, 71; S. Anselmus Cantuar., CLVIII, 298, 310; Ivo Carnot., CLXI, 69; Rupertus, CLXIX, 13; Hugo de S. Victore, CLXXV, 502. — Quare Spiritus sanctus solus dicatur Spiritus sanctus et tertia in Trinitate persona, et hoc non gradus dignitate, sed numerandi ordine; Anastasius IV, CLXXXVIII, 1172. — Quare Spiritus sanctus, cum sit de substantia Patris, non dicatur genitus, vel Filius, sed tantum procedens; Petrus Lombardus, CXCII, 555.

Refutantur a S. Dionysio Tritheitae et Marcionitae; Tertulianus, V, 108. — Confutatur error dicentium Patrem esse Filio majorem; Marcellinus, VII, 1085. — Haeresis de Patris et Filii substantia; S. Philastrius, XII, 1167. Haeresis triformem Deum faciens; ibid., 1205. — Quid Ariani senserint de Trinitate; Lucifer Calarit., XIII, 781. — Trinitatem utcunque noverunt Platonici; S. Augusinus, XLI, 307. De Trinitate sententia Porphirii ibid., 300, Error Sabellii, id., XXXVI, 84. Circa Trinitatem in quo conveniant Manichaei et Catholici, in quo dissentiant; id., XLV, 1465. De Trinitate Arianorum dogmata, XLII, 679, 39 Ariani immiserunt in Ecclesia tres deos, id., XXXVI, 837, XXXVII, 1712. Patri per omnia dissimilem Filium et Filio Spiritum sanctum asserebant Aetiani seu Eunomiani, XLII, 40. Priscilliani error de Trinitate, ibid., 59, 666. Refellitur opinio qua divinitas Trinitatis putatur alia esse quam est ipsa Trinitas, id. XXXIII, 460. Male ab Arianis dici Patris et Filii ideo diversam esse naturam, quia iste Pater est, ille Filius, ibid., 750. — Contra Priscillianistas qui sanctam Trinitatem, non personis, sed tantum nominibus distinguunt; S. Leo Magnus, LIV, 677. — Contra Arianos de fide S. Trinitatis; S. Isidorus Hispal., LXXXIV, 82. Contra haereticos quosdam negantes in Deo Trinitatem personarum in unitate substantiae, CXV, 959, 962. — Tritheitae seu trinae deitatis latratores: Hincmarus Rhem., CXXV, 567; Tritheoriam male exponit Gothescalcus trinam deitatem; ibid., 536, 537. — Impia Abaelardi dogmata de Trinitate recenset et explodit; S. Bernardus, CLXXXII, 1055.

De Deo Patre. — Confutatur error dicentium Patrem esse Filio majorem; Marcellinus papa, VII, 1085. — Patrem invisibilem dicebant Ariani; S. Augustinus, XXXV, 1779. Pater cur solus beatus et solus potens propie dicendus secundum Arianos. ibid. XLII, 729. Cur solus sapiens, XLII, 730. Patrem ullo modo, vel per se vel per subjectam creaturam apparuisse nolebant Ariani, ibid., 812, 813.

[Col. 0026] De Deo Filio. — De Filio variae haereses damnantur; S. Hilarius, X, 698. Dei Filium quidam dixerunt insubstantivae vocis, incorporalem sonum., X, 514. Manichaeus partem unius substantiae, id., 105, 159. Sabellius ipsum quem et Patrem, id., 105. Illum Ariani de natura et in natura Dei negant, id., 161. Nolunt eum semper fuisse, id., 98. Refelluntur qui solam virtutis similitudinem Filio tribuunt, ibid., 494, 495. Eunomiani asserunt Filium non Patri esse similem, XII, 1183. — De eo quod haeretici dicunt: ex nihilo Deus sibi Filium fecit. Faustinus, XIII, 49. — Quid Ariani senserint de Filio Dei. Lucifer. Calar., XIII, 875, 987. — Filium Dei qui eumdem dicunt esse ac qui Pater est catholica fide excluduntur. S. Augustinus, XXXVIII, 184. — Pater juxta Arium solus Deus, Filius autem creatura. Boetius, LXIV, 1256.

De Spiritu sancto. — Spiritus sancti divinitatem impugnantes refelluntur: S. Zeno, XI, 268, 301. Haeresis de Spiritu sancto dicens Spiritum creatum et factum esse non Deum, XII, 1183. — Quid Ariani senserint de Spiritu sancto. — Lucifer Calarit. XIII, 708. Objectio haereticorum contra divinitatem Spiritus sancti. S Ambrosius, XVI, 153. — Contra Sabellianos, qui Spiritum sanctum negant Deum. Zacchaeus Christ., XX, 1133. — Ariani, Eunomiani, Macedoniani, Photiniani, Judaei peccabant in Spiritum sanctum. S. Augustinus, XXXIII, 814. Spiritum sanctum quidam haeretici prorsus negant, alii creaturam esse volunt, qui illi sunt; id., XXXVIII, 448, XLII, 44; Errores circa Spiritum sanctum id., XXXV, 2099; XLII, 30; XXXVIII, 447; XLII, 797, 680, 681, 736, 716; XXXVIII, 448; XL, 191. — Macedonianorum error de Spiritu sancto. S. Leo Magnus, LIV, 206, 402. Spiritum S. Eunomius asseruit esse creaturam, LV, 977. Pneumatomachi qui contra Spiritum sanctum pugnant, anathematizati., id., LVI, 413. — Spiritum sanctum cum Ariani et Macedoniani Patre et Filio esse minorem blasphemant. Gennadius Massil: LVIII, 1013. — Macedonius dualitatem asserens, Spiritum sanctum negat propriam habere personam. Paschasius, LXII, 28. — Graeci schismatici locum dialogorum ubi de processione Spiritus sancti a Filio agitur, depravarunt. S. Gregorius Magnus, LXXVII, 145. — Contra Graecorum opposita, Ratramnus Corbeiens., CXXI, 225, seq.

De Trinitate libri; Novatianus, III, 885. — Doctrina S. Dionysii Romani Pontificis, de S. Trinitate, V, 108. — De trinitate libri duodecim; S. Hilarius Pictav, X, 25. Liber de Synodis, seu de fide Orientalium; ibid., 502, 507, 509, 536. — De S Trinitate confessio; S. Eusebius Vercel., XII, 959. — Faustini presbyteri ad Gallam Placidiam de Trinitate liber, XIII, 37. — Confessio fidei catholicae; Damasus papa, XIII, 358. De professione fidei S. Luciferi ep. Calarit; ibid., 1042. — Tractatus de Trinitate; S. Ambrosius, XVII. 509. — Trinae unitatis et Unius Trinitatis confessio; S. Martinus Turon., XVIII, 12. — Epistola in qua solvit quaestiones de Trinitate sibi propositas; S. Augustinus, XXXIII, 452. De Trinitate libri XV; id., XLII, 820, seq. De unitate Trinitatis, ibid., 1157. De Trinitate et Unitate Dei. ibid. 1193. De Unitate S. Trinitatis dialogus; ibid., 1207. — Conflictus de Deo trino et uno; Arnobius junior, LIII, 239. — De Trinitate libri duodecim; Vigilius Taps., LXII, 238. De Unitate Trinitatis ad Optatum liber; ibid., 334. Contra Varimadum Arianum diaconum; ibid., 351. — De Trinitate liber unus; S. Fulgentius Rusp., LXV, 498. — Graecorum concilia in quibus fides S. Trinitatis exprimitur; S. Isid. Hisp., LXXXIV, 139, 152, 164. Concilia Hispaniae in quibus fides S. Trinitatis exprimitur; ibid., 470, 512. — De fide S. Trinitatis libri III; Alcuinus, CI, 13. De Trinitate ad Fredegisum quaestiones; id., XXVIII, 58. Confessio fidei; Alcuini, CI, 1027, seq. — De una et non trina deitate; Hincmarus Rhem, CXXV, 473. — Opusculum de fide catholica; S. Petrus Damianus, CXLV, 19. — Confessio de S. Trinitate; Guitmundus Avers. CXLIX, 1495. — De Trinitate dialogus; Petrus Alphonsus, CLVII, 606. — De fide Trinitatis; S. Anselmus Cantuar, CLVIII, 259. — De Trinitate; Hildebert Cenom., CLXXI, 1076, seq. — Hugo de S. Victor; CLXXVI, 50. — Introductio ad theologiam; P. Abaelardus, CLXXVIII, 979, seq. — De mysterio Trinitatis et unitatis; P. Lombardus, CXCII, 525. — De sacrosancta Trinitate liber; Magister Band, CXCII, 970. — De Trinitate libri sex; Richardi S. Vict., CXCVI, 888. Tractatus magistri Galtheri de Trinitate; id., CCIX, 575.

Creatio et nativitas in quo differunt: S. Hilarius Pictav., X, 493 seq. — Creata e nihilo id in se habent necessitatis ut non sint, id., IX, 1057. — Creatio quid sonat inter Graecos et Latinos: S. Hieronym. XXVI, 509. Creatio et possessio in quo differunt, id., 471. — Creare et condere idem est: S. Augustinus, XL, 184. Creare, condere, constituere, facere pro uno indifferenter et eodem ponuntur in Scripturis: S. Augustinus, XLII, 632, 633. Creare non potest ulla creatura: S. Augustinus, XXXIV, 602. Ideo non possunt homines de nihilo aliquid fabricare, quia per corpus operantur: S. Augustinus, XL, 90. Creare dicimus, novum aliquid instituere, ut illud quod non fuit videatur exsistere: Cassiodorus, LXX, 365. Quae sit differentia inter facere et creare: Cassiodorus, LXX, 1044. Creare, quid: Rupertus abb., CLXVII, 202; Petrus Abaelardus, CLXXVIII, 734; Magister Bandinus, CXCII, 1029.

Creatura omnis naturae suae est circumscripta limitibus: S. Ambrosius, XVI, 723. Omnis creatura mutabilis, ibid., 720; S. Leo Magnus, LIV, 687. — Creatura quid sit? Augustinus, XLII, 1162. Creata res omnis ex nihilo, et quasi non ex nihilo, id., XL, 1018. Ex se semper in nihilum vertitur, id., XLII, 1162. Creaturae quaecumque in Deo vita sunt, id., XXXV, 1387; XXIV, 332. Omnia priusquam fierent, erant in notitia facientis, id., XXXIV, 332. Creaturae quomodo in Dei sapientia ante creationem, id, XLII, 674. Creaturae omnes in Dei verbo, id., XXXV, 1674 — Creaturae quomodo in Deo fuere antequam factae sint: Alcuinus, C, 745, 746. Creatura non de Dei natura, sed de nihilo facta est, id., XXXIV, 247. De nihilo factum esse idem ac naturam Dei non esse, id., XLV, 1479. Creaturae in se habent naturae suae terminum, quo non sint quod Deus est, id., XXXIV, 309. Creatura non est Deo consubstantialis aut coaeterna, ibid., 247. — Creaturam nec a Deo alienam esse, nec tamen ejusdem cum illo substantiae, ex Paulo ostenditur: S. Augustinus, XLII, 583. Creatarum rerum et Creatoris non una natura, id., XL, 761, 773. — Nulla creatura aliquid habet a se: S. Anselmus Cantuar., CLVIII, 325. Creaturae non habent simplicem absolutamque essentiam, ibid., 184. Creaturae non simpliciter et absolute, sed vix esse dicuntur, ibid., 181. — Omnium creaturarum causae ab aeterno in Deo fuerunt: Hildebertus, CLXXI, 1120. — Creatura omnis Dei bona est: S. Hieronym., XXII, 729. A Deo bonae conditae [Col. 0030] sunt creaturae: S. Hieronymus, XXII, 503. — Creaturas omnes bonas esse, quomodo: S. Augustinus, XLII, 580, 593, 538, 743; XXIV, 32; XLV, 1537. — Nulla creaturarum natura mala: S. Leo Magnus, LIV, 683; Gennadius, LVIII, 995, 1035. — Creata omnia bona sunt: S. Gregorius Magnus, LXXV, 883. — Creaturas bonas esse creatas a bono Deo: Petrus Lombardus, CXCII, 348. — Omnis creatura per naturam sui obnoxia potest esse peccato: S. Ambrosius, XVI, 731 — Creaturarum vilitas demonstratur, ut appareat incomparabilis sublimitas Dei: S. Hieronymus, XXII, 806. Creatura omnis, excepto Deo, sub vitio est: S. Hieronym. XXIII, 333. — Creatura ex se semper in nihilum vertitur: S. Augustinus, XLII, 1162. — Quod ex nihilo factum est, pendet in nihilo: S. Gregorius Magnus, LXXVI, 1033. Creaturae Deo comparatae, sic sunt tanquam non sint, id., LXXV, 1144. Quidquid in rebus creatis comparatur Deo, inane fit et nihil, id., LXXVI, 751. — Creatura respectu Dei nihil est, nec immortalitatem habet: Adamus Praem, CXCVIII, 807.

Verbum per quod omnia creata sunt: S. Victorinus martyr., V, 311; Faustinus, XIII, 41. — Creatio qui Patris simul et Filii sit: S. Hilarius episcopus, X, 112; Creata omnia sunt Patre dicente, Filio faciente, id., IX, 880. Creavit Deus in Filio omnia, et postea de thesauris in se conditis pro arbitrio singula protulit, ibid., 496. Creata magnitudinem Creatoris testantur, ibid., 563. Dei magnificentiam omnes mundi creationes indemutabili officiorum suorum constitutione testantur, ibid., 580. — Omnis creatura et ex voluntate, et per operationem et in virtute est Trinitatis: S. Ambrosius, XVI, 764. — Omnes creaturae habent a Deo ut sint: S. Hieronymus, XXVI, 488. — Universam creaturam Deus non per aliquam creaturam, sed solus fecit: S. Augustinus. XXXVII, 1758. Creatura undique clamat, Deus me fecit, id., XXXVI, 205. Creaturae clamant, Ipse fecit nos: clamor earum est species earum, id., XXXII, 783. Creaturae omnes a Deo per Filium suum factae, id., XLII, 579. Patris jussio ut fierent omnia, non est nisi Verbum Patris per quod facta sunt omnia, ibid., 685. Quid est quod in creatione commemoratio fiat Filii, modo ut est Principium, modo ut est Verbum, id., XXXIV, 248. Opinio quorumdam, Deum Verbo fecisse omnia, [Col. 0031] et tanquam praestantiorem caeteris hominem suis manibus fecisse refutatur: XXXVI, 158. Deus per Filium in unitate. S. Spiritus universam creaturam constituit. XXXIII, 221, 241. Creatio mundi opus totius Trinitatis: XLII, 129. Omnis creatura a Trinitate creatrice habet esse speciem et ordinem: S. Augustinus, XXXIV, 129. In creatura vestigia Trinitatis, XLI, 342. S. Trinitas insinuatur in inchoatione et perfectione creaturae: XXXIV, 251. Creaturae spiritalis principium et aeterna sapientia, XXXIV, 250. Creaturae sunt vestigia et nutus Dei: XXXII, 1264. Omnia opera Dei testimonium dicunt bonitatis et magnitudinis Dei: XXXVII, 1580. — Deus solus Creator, non angeli, etsi operationem suam rebus quae gignuntur in mundo adhibeant: S. Prosper Aquitanus, LI, 447; Deum cunctorum auctorem esse omnibus semper innotuit; quodque omnia ut voluit sapienter disposuit: S. Prosper Aquitanus, LI, 619. — creatio et nostra recreatio a Trinitate tota: S. Petrus Chrysologus, LII, 616. — Deus omnipotenti Verbi sui virtute ex nihilo omnia efformavit; S. Maximus Taurin., LVII, 238. — Mundi totius creatio et gubernatio Deo adscribenda: S. Paulinus Nolanus, LXI, 229. — Creatio et sanctificatio est a Spiritu sancto; Vigilius Tapsensis. LXII, 314. Potest intelligi Deum fecisse coelum et terram in unigenito Filio suo; Beda Ven. XCI, 13. Quomodo ex Deo sunt omnia; Lanfrancus, CL, 144. Deus ex nihilo fecit omnia quae sunt; S. Anselmus Cantuar., CLV II, 805. Deus sola voluntate ex nihilo omnia fecit; id. 224, 445, 780. Creaturae sunt clarissima signa Dei; Rupertus abb.; CLXVII, 204. Creatura omnis et facta est per Filium et reformata: Rupertus abb. CLXVII, 1573. Trinitas creando coelum et terram et ornatum illorum, nullum praeter seipsum exemplar habuit; id. CLXVII, 199. In creaturis sunt signa Trinitatis et ejus attributorum: Hildebertus Cenoman. CLXXI, 1084. Omnium quae sunt, moventur et vivunt, unum principium Deus; Ernaldus abb. CLXXXIX, 1515. Creata omnia eademque esse a Patre, sed per Filium; Petrus Lombardus, CXCI, 1605. Creata omnia per Christum; CXCII, 264. Magnitudo creaturarum Dei immensitatem demonstrat. Adamus Praemonst., CXCVIII, 800

Faciendorum sola causa fuit Dei misericordia: S. Hilarius, IX, 772. Creata condidit Deus, non ad suam, sed ad creatorum utilitatem: id, 269. Creaturas omnes ex sola bonitate sua condidit Deus, non ex indigentia; S. Augustinus, XXXII, 845. Mundum quare Deus facere voluerit, XL, 18. Nulla alia est causa mundi creandi, nisi ut bona fierint a bono Deo, XLI, 334. Plato id agnovit, ibid 336. Mundus ad quid factus. Lanfrancus, CL, 167. Materiam creatam ad laudem Dei et utilitatem hominis; Hugo de S. Victore. CLXXV, 33. Creationis beneficium expenditur; S. Bernardus Claraev. CLXXXIII, 239. Quare et qualiter Deus mundum creaverit; Robertus Pullus, CLXXXVI, 771.

Philosophi mundum hunc innatum infectumque defendunt; Tertullianus, II, 809. Ex contrariis universa constare condicunt; Tertullianus, II, 657. Mundum increatum dixit Pythagoras; Tertullianus, I, 333 Ab angelis institutus fuit, juxta Simonem Magum; Tertull., II, 62, 708. Plato docuit mundum a Deo factum; Tertull., I, 333; II, 1033, 667. Stoici volunt per Deum materiam decucurrisse, quomodo mel per favos; Tertullianus, II, 236. — De mundo diversae philosophorum sententiae; Arnobius, V, 824, 865, 898. — Aristoteles mundum aeternum existimavit; Lactantius, VI, 315, 735. Error veterum de aeternitate chaos; Lactantius, VI, 297. Opinio Ciceronis de creatione mundi, ibid., 121. Democritus asseruit omnia fortuito facta; Lactantius, VI, 120, 760. Epicuri sententia de mundi creatione; Lactantius, VI, 120. Heraclitus ex igne dicit nata esse omnia; Lactantius, VI, 309. Plato mundum agnovit genitum; Lactantius, VI, 755. Thales aquam dixit rerum omnium principium; Lactantius, VI, 133. — Mundus fortuitis motibus constitisse a nonnullis asseritur; S. Hilarius, IX, 251. Mundum aut ex fortuito concursu aut Deum opinantes refelluntur; S. Hilarius, IX, 880. — Mundum ex materia praeexistenti a Deo constitutum et ornatum qui asseruerunt; S. Zeno, XI, 390, not. 1. — Aristoteles duo principia rerum ponit, materiam et speciem, et tertium cum iis quod operatorium dicitur; S. Ambrosius, XIV, 123. Mundum incorruptum, nec creatum, aut factum existimat Plato; S. Ambros., XIV, 123. Quid de eo alii philosophi senserint, ibid. Thales dixit quod omnia ex aqua constarent; id., 125. Gentiles plerique qui coaeternum Deo mundum volunt esse, quasi adumbrationem virtutis divinae; S. Ambrosius, [Col. 0032] XIV, 131. Occurritur iis qui materiae aeternitatem e Scripturae verbis conantur adstruere; S. Ambrosius, XIV, 135. Mundum plerique ingenitum esse dixerunt; S. Ambrosius, XIV, 841. — Mundum et factum esse et tamen ab aeterno esse sentiebant Platonici; S. Augustinus, XLI, 311, 319, 320, 359. Somniavit Epicurus innumerabiles mundos fortuitis atomorum motibus gigni et resolvi; S. Augustinus, XLI, 320. Variae et contrariae philosophorum sententiae circa mundi unitatem, initium, etc.; id., 601. Mundum non a Deo factum asserebant Carpocrates, Cerynthus, Simon Magus, Menander, Saturninus; S. Augustinus, XLII, 26. — Mundum a maligno principe factum volunt Priscillianistae, XLII, 44. Mundus quomodo et unde fabricatus secundum Manichaeos, XLII, 113. Elementorum materiam de qua factus est mundus, non a Deo factam, sed Deo coaeternam volunt; Seleuciani, XLII, 41. — Mundum novissime ideo factum, ut animae quae ante peccaverant purgarentur, sentiebant Priscillianistae, XLII. 668, 674, 675. — Mundum a Deo factum esse, sed administrari a diis quos Deus fecerat, credebant Gentiles; XLI, 318. — De mundi origine variae opiniones; XXXV, 2316. — Adversus eos qui audent asserere coaeternam Deo esse materiam; Dionysius Exiguus; LXVII, 380. — Errores philosophorum mundum, nunquam aut creatum aut finiendum rite eversi; Cassiodorus, LXX, 717. — Sententiae philosophorum de creatione mundi; Rabanus Maurus, CVII, 443; Remigius Antissiodor., CXXXI, 53. — Philosophi tria ponunt principia; Deum, materiam, et archetypas ideas; Hugo de S. Victore, CLXXV, 33. Plato dixit tria esse principia materiam, formam, opificem, CLXXVI, 79. — Primum Geneseos capitulum abolet et confundit quidquid de mundo senserunt philosophi; Ernaldus abb., CLXXXIX, 1515. — Platoni tria sunt principia, Aristoteli tria de creatione mundi; Magister Bandinus, CXCII, 1027. — Plato cognovit Deum creasse omnia: Alanus de Insulis, CCX, 314.

An ex materia aeterna mundus fuerit factus: Lactantius, VI, 124, 297, 926. Mundi divina fabrica, id., 307. — Mundum Deus ab aeterno simul ac semel praeparavit: S. Hilarius, X, 458. — Moysis opinio de initio rerum, auctore mundi et creatione materiae: S. Ambrosius, XIV, 124. Principium suum a Deo mundum habere: id., 126. Occurritur iis qui materiae aeternitatem e Scripturae verbis conantur adstruere: id., 135. — Versiculus I, cap. I Geneseos vindicatur contra obtrectantes, quid faceret Deus ante mundi creationem et unde subito ei placuerit mundum creare: S. Augustinus, XXXIV, 174; XXXII, 815. — De creatione coeli et terrae: Taio Caesaraug., LXXX, 748. Rabanus Maurus, CVII, 443. — De materia prima, quando, et ubi, et qualis creata sit: Hugo de S. Victore, CLXXV, 34. — In quo principio Deus fecisse coelum ac terram intelligendus: S. Ambrosius, XIV, 127, 130; S. Hieronymus, XXIII, 937; S. Augustinus, XXXIV, 174, 247; Beda, V, XCI, 13; Rabanus Maurus, CVII, 443; Walafridus Strab., XCIII, 68; Remigius Antissiodor., CXXXI, 54; Honorius Augustod., CLXXII, 253, 255; Magister Bandinus, CXCII, 1029.

Viginti quatuor horarum mensura unius diei tempus est; S. Ambrosius, XIV, 144. — Qui sunt dies et noctes creationis; S. Augustinus, XXXIV, 231. Dies primos creationis mundi impossibile est cogitare, quanto magis dicere; S. Augustinus, XLI, 322. Quomodo dies unus peractus fuit sive in creatione sive post creationem lucis XXXIV, 253. Dies et nox quomodo potuerint esse ante solis creationem, XXXIV, 231, 275. Diem et noctem ante creationem solis factum fuisse emissione et contractione lucis non probatur, XXXIV, 258. Dies, vespera et mane quomodo intelligi debeat in creationis historia, XXXIV, 314, 317. Omnia simul facta, et nihilominus per sex dies facta, XXXIV, 319. Dies sex creationis, quomodo accipiendi, XXXIV, 295, 309, 314, 323, 338; XLI, 322. — Qui dicatur Deus cuncta simul creavisse; S. Gregorius Magnus, LXXVI, 614. — Quomodo in pluribus diebus facta creatio, ibid. Et huc usque dies expletus est unus, viginti scilicet et quatuor horarum; Beda Ven. XCI, 18. — Rabanus Maurus, CVII, 449 — Walafridus Strabus, CXIII, 71. Quid significent illae sex dies creationis: Remigius Antissiodor., CXXXI, 57, 58; S. Bruno Signiens., CLXIV, 160. — Inquirenda est ratio si ista omnia in uno die facta fuerant, aut per sex dies; Wicbodus, XCVI, 1137. — Vespere est finis diei; mane autem finis noctis; quae duo juncta, viginti quatuor horae fiunt. et unum diem conficiunt: Honorius Augustodun., CLXXII, 255. — Quidam [Col. 0033] dicunt, Deum omnia simul fecisse quaecunque; alii distinguunt per sex dierum operationem et dicunt illam distinctionem figurativam esse; Hugo de S. Victore, CLXXV, 33. Deus qui in momento poterat omnia facere sex diebus distinxit opera sua non propter suam impotentiam, sed propter rationabilium creaturarum instructionem et exemplum; Hugo de S. Victore, CLXXV, 33. Quibusdam tamen videtur quod non per intervalla temporum factae sunt illae distinctiones rerum, sed simul; Hugo de S. Victore; CLXXVI, 89. Per sex dies ex illa materia genera rerum sunt distincta; Hugo de S. Victore, CLXXVI, 90. — Liquet itaque Deum, non ut sibi bene esset, sed ut bono suo alii participarent, operatum fuisse, secundum Moysen, sex diebus quidquid coeli ambitu continetur; Robertus Pullus, CLXXXVI, 717. — Tantumque aiunt fuisse spatium inter opus et opus, quantum sex dierum continent intervalla; Ernaldus abbas, CLXXXIX, 1517. — Quod quidem non simul factum est, ut aliqui Patrum tradere videntur, sed per volumina sex dierum, ut fides catholica tenet; Magister Bandinus, CXCII, 1040. — An simul aut successive opera sex dierum Deus patraverit; Philippus de Harveng, CCIII, 1.

Prius tamen angelos atque archangelos Deus creavit, quam hominem finxit, spiritalia terrenis anteponens; S. Victorinus martyr., V, 305. Idcirco autem prius opera sua Deus consummavit, quam angelos creavit, et hominem fabricavit, ne forte adjutores se fuisse falsa dictione asseverant; S. Victorinus martyr, V, 306. — Ante tempora et saecula conditi sunt angeli; S. Hilarius, X, 612. — Angelorum creatio; S. Augustinus, XXXIV, 222. Per lucem primo die facta intelligitur; id., 228. Angeli non sunt coaeterni Deo, nec tamen passi vicissitudinem temporum, XXXII, 831. An angeli potuerint semper esse, XLI, 363. Angeli quandonam creati sunt, XLI, 324, 347. Angelorum creatio an anterior quam mundi, XLI, 345. Angelorum creationem non evidenter expressit Scriptura; XLI, 324. Angelica creatura prima omnium creata est, XXXIV, 326. Angelica natura dies est primitus conditus, XXXIV, 334. Angeli quomodo creati, aut Deo non coaeterni, si semper fuisse intelliguntur, XLI, 364. De angelorum creatione quibus conditionibus licet disputare, XLI, 345 — Angeli inter omnes creaturas primo creati; S. Gregorius Magnus, LXXVI, 664. Quo sensu angelus et homo simul creati; id., 644. — Angeli qui in principio cum coelo et terra conditi sunt; Beda Ven., XLI, 14; Rabanus Maurus; CVII, 445. — De creatione angelorum; Wicbodus, XCVI, 1107, 1115, 1118. — Duas res fecit Deus ante omne tempus, angelicam creaturam et materiam informem; Walafridus Strabus, XCIII, 69. — Coelum igneum quod statim repletum est angelicis spiritibus; Remigius Antissiodor., CXXXI, 55. — Coeli appellatione incorporea, ut sunt angeli, intelliguntur, et cuncta spiritualia quae a nobis non conspiciuntur; Honorius Augustodun., CLXXII, 254. Ipsi enim astra matutina exstiterunt, quae in creatione mundi Deum laudaverunt; id., CLXXII, 255. — Quis novit quot annis aut lustris ante mundum angeli laudaverunt Creatorem suum; Hugo de S. Victore, CLXXV, 34. De creatione rerum et praecipue angelorum; id., CLXXVI, 79. — Deus angelum mox cum coelo, et in coelo condidit; Robertus Pullus, CXXXVI, 719. — Ante coeli et terrae creationem, angelicae claritatis obsequium Creatori non defuit, et praecessit illa spiritalis natura corporalem origine; Ernaldus abb., CLXXXIX, 1517. — Tempus angelicae creationis; Magister Bandinus, CXCII, 1030. — Quando fuit angelica natura facta; Petrus Pictav., CCXI, 941. Ubi fuit facta natura angelica; id., 942. Qualis fuit facta angelica natura; id., 943. Qualis postea facta fuit angelica natura; id., 944.

In principio fecit Deus lucem, eamque duodenario mero horarum, die noctuque, divisit: S. Victorinus martyr. V, 303. — Creatur lux: eadem a tenebris discernitur atque approbatur, et qua causa lux dies, ac tenebrae nox, appellatae: S. Ambrosius, XIV, 141. — Lux creata duplex, spiritualis et corporalis: S. Augustinus, XLVIII, 405, 611. De luce creata primo die variae difficultates, id., XXXIV, 254. Lux an sit creatura prima, ibid., 248. Lux quae initio facta est, quaenam, ibid., 227. 228, et qualis, 322. An corporale quid, an spirituale, ibid., 232, 248. An temporaliter, an in Verbi aeternitatae dixit Deus, Fiat lux, ibid., 232, 269. Nec dicitur et sic factum est, ibid., 292, 317. Divisio facta inter lucem et tenebras, quomodo accipienda, ibid., 228. Utrum in tempore dictum sit, fiat lux, an sine tempore, ibid., 251. — Congruit [Col. 0034] operibus Dei, ut mundi ornatum a luce incipiat: Beda Ven., XCI, 16. Quibus in locis facta sit lux, ibid., 17. De creatione lucis, id., XCIII, 209. — In die dixit Deus: Fiat lux, an ante omnem diem: Wicbodus, XCVI, 1117. Lux autem haec est visibilis an invisibilis, ibid., 1118. Facta est lux, id est creatio angelica, quia tunc coeperunt agnoscere vel intelligere creatorem suum, ibid. Quare Deus lucem tantum laudavit, et non noctem, ibid., 1120. Quid est lucem a tenebris dividere, ibid. — Quid est quod dicitur: Dixit Deus: Fiat lux: Alcuinus, C, 520 Quare prima die lux creata legitur? ibid. — Ubi lux primum fieri jubetur: Rabanus Maurus, CVII, 447. — De creatione lucis, qualis fuerit: Walafridus Strabus, CXIII, 71; Remigius Antissiodor., CXXXI, 55. — Per lucem quid intelligitur: Guibertus abb., CLVI, 37. — Quae est ista lux quae prior sole, luna et stellis esse perhibetur: S. Bruno Signiensis, CLXIV, 149. Sensus mysticus lucis, ibid., 151. — Quod lux quae facta est angelica sit creatura: Rupertus abb., CLXVII, 206. Quod non pro similitudine, sed pro re vera lux dicta sit angelica creatura, ibid., 207. — Creata dicitur lux in eo loco ubi sol oritur: Hugo de S. Victore, CLXXV, 34 — De creatione lucis: Petrus Abaelardus, CLXXVIII, 738. — Qualis fuerit lux prima die creata: Magister Bandinus, CXCII, 1041. Ubi lux sic facta, ibid.

Firmamentum creatur, ut aquas ab aquis determinet: S. Ambrosius, XIV, 146. Firmamentum non idem esse ac coelum, veras aquas super ipso residere perperam negari, ibid., 148. Coelum, nomen commune, speciale vero, firmamentum, ibid., 152. — Aquae ut firmamento divisae: S Augustinus, XXXIV, 181. Firmamentum idem quod coelum, ibid., 232. Non omne firmamentum coelum est, ibid., 233. Firmamentum coeli, quid, ibid., 238. Firmamentum in medio aquarum quid. Aquas supra sidereum coelum esse quidam negant, ibid., 263. — De creatione firmamenti: Beda Ven., CXI, 18. Qualis fuerit causa divisionis istae aquarum, ibid., 20. De secunda die creationis, id., XCIII, 210, 249; Wicbodus, XCVI, 1122. — Firmamentum die secundo factum, et divisio aquarum supra et infra firmamentum: Rabanus Maurus, CVII, 449; Walafrid Strabus, CXIII, 72. Die secunda posuit Deus firmamentum sanctas scilicet Scripturas in Ecclesia, ibid., 73. — Creatur firmamentum: Remigius Antissiod., CXXXI, 56. — Quid firmamentum, nisi robur est Scripturarum: S. Petrus Damian., CXLV, 992. — Quodnam est firmamentum a Deo creatum: S Bruno Signiensis, CLXIV, 151. An superiores aquae, firmamento interposito, naturam mutaverint, ibid. Quid significet spiritualiter firmamentum in medio aquarum, ibid. — Quid vel unde sit firmamentum: Rupertus abb., CLXVII, 219. Quae sint illae aquae super firmamentum, ibid. Quare Deus vocavit firmamentum coelum, ibid., 224. Quid sit dies secundus, ibid., 225. — Quid sit firmamentum secunda die creatum: Hugo de S. Victore, CLXXV, 35; Petrus Abaelardus, CLXXVIII, 741, 742. — De distinctione secundae diei qua factum fuit firmamentum; de qua materia sit factum firmamentum: Magister Bandinus, CXCII, 1042. Quare tacuit Deus bonitatem creatorum secundae diei, ibid.

In aquarum congregatione Ecclesiae figuram exprimi: S. Ambrosius, XIV, 155. Terram superfusis aquis prius invisibilem, iisdem unum in locum confluentibus apparuisse . . . quam mirum aquas omnes uno in loco contineri, illisque suos limites a Deo praefigi potuisse, ibid., 158. Quomodo locum aquis, toto orbe diffusis, Deus paraverit, ibid., 161. Cur pabulum pecori prius creatum, quam cibus homini, ibid., 167. Noxia cum utilibus non sine ratione generari, ibid., 171. Semina nunquam proprie degenerare, cum eorum non mutetur genus, sed perfectio, ibid., 173. De ortu arborum, ibid., 175 et seq. — Arbores quomodo et quando creatae: S. Augustinus, XXXIV, 275. Tertia die creatae secundum rationales causas, ibid., 259. Aquam non a Deo creatam, sed ipsi coaeternam, quaedam haeresis dixit, id., XLII, 45. Aquas a Deo factas esse, impie negatur, id., XLI, 348. Aqua quando creata, id., XXXIV, 250. Aquarum congregatio est ipsarum formatio, ibid., 181, 232. Aquarum congregatio quomodo facta, ibid., 255; XLII, 612. De eo quod quidam putant aquas non creatas, id., XLI, 347. — De die tertia creationis: Beda Ven., XCVII, 211, 251; Wicbodus, XCVI, 1125. — Aquae a terra separatio fieri jubetur, et terra germinare die tertia: Rabanus Maurus, CVII, 451. — Die tertia congregantur aquae, sensus mysticus [Col. 0035] hujus congregationis: Walafridus Strabus, CXIII, 75; S. Petrus Damianus, CXLV, 993; Guibertus abb., CLXI, 44 seq.; S. Bruno Signiensis, CLXIV, 152. Terra germinans herbam virentem et faciens semen est Ecclesia et exempla et doctrina apostolorum et martyrum, ibid., 153. — De congregatione aquarum: Rupertus abb., CLXVII, 226, 227. De eo quod dictum est «Germinet terra herbam virentem,» ibid., 229. De die tertio, ibid., 232. — Tertia die congregatae sunt aquae in locum unum: Hugo de S. Victore, CLXXV, 35; Petrus Abaelardus, CLXXVIII, 748. — De distinctione tertiae diei: Magister Bandinus, CXCII, 1042. Ubi aquae fuerint congregatoe, ibid.

Sol a Filio Dei creatus: S. Ambrosius, XIV, 189. Fecunditatem a Deo terris inditam, non a sole, ibid. Luminaria facta sunt in signa, sed non nativitatum, ibid., 192. Solis ac lunae magnitudo hinc probatur, quod omnibus eadem appareat, ibid., 200. Plurima quae de sole dicuntur, lunae etiam convenire, ibid., 202. — Origenis error de sole, luna et stellis; S. Hieronymus, XXII, 800. — Luminaria et sidera unde facta: S. Augustinus, XXXIV, 265. Quare quarta die facta, ibid., 235, 273. Quomodo dividant inter diem et noctem, cum jam inter lucem et tenebras divississet Deus, ibid., 236. Luminaria dividentia inter noctem et diem allegorice, id., XXXII, 854. Luminaria et sidera quomodo sint in tempora et signa, in dies et annos, id., XXXIV, 183, 274, 275. Luna qualis creata fuerit, ibid., 275. Solem ex igne bono factum docebant Manichaei, id., XLII, 35. Solem et Deum et partem Dei esse dicunt, ibid., 597. Solem philosophi dicunt sempiternum esse, id., XXXIII, 379. Utquid sol creatus est, si lux prima sufficiebat diei faciendo, id., XXXIV, 254. Illum caeteris sideribus majorem esse non est mirandum, id., XXXIII, 80. Quomodo tres dies superiores sine sole esse potuerunt, cum videamus nunc solis ortu et occasu diem transigi, noctem vero nobis fieri solis absentia, cum ab alia parte mundi ad orientem redit, id., XXXIV, 183. — Quomodo si lux antecesserat, nunc ad illuminationem sol dicitur constitutus: Eustathius, LIII, 922. Quomodo sol habet diei potestatem, ibid., 931. — Creatio solis et lunae et stellarum: Beda Ven., XCI, 21 seqq. De die quarta creationis, id., XCIII, 212; Wicbodus, XCVI, 1127. — Luminaria fieri jubentur, et facta sunt die quarto: Rabanus Maurus, CVII, 452; Remigius Antissiodor., CXXXI, 56. — Luminaria in coelo creata, quid significent: S Petrus Damianus, CXLV, 993; Guibertus abb., CLVI, 46; S. Bruno Signiensis, CLXIV, 154. — De die quarto, de luminaribus et virtute majoris luminaris: Rupertus abb., CLXVII, 232, 234. Cur dicendo et stellas, Deus non addidit, et sint in signa et tempora; et de eodem die quarto, et quid sit dies quartus, ibid., 238. — In quarta die de luce sive igne praedicto, meliorando cum forma et splendore, Deus fecit solem; Hugo de S. Victore, CLXXV, 35. — Creantur sol luna et stellae: Petrus Abaelardus, CLXXVIII, 751. — De ornatu quartae diei, quando facta sunt luminaria: Magister Bandinus, CXCII, 1043.

Mari propria praerogativa conceditur: S. Ambrosius, XIV, 205. Virtute hujus vocis, producant aquae reptilia, multo plura in mari quam in terra esse producta, ibid., 207. Multiplicem piscibus rationem esse generandi, ibid., 208. Pisces cur tam bene dentati, ibid., 210. Cuique piscium generi praescripta esse sua domicilia, ibid., 217. De piscibus Atlantici maris: item de sale, corallio et aliis quibusdam. Ob ea, sed maxime ob navigationem, mare terris praestare, ibid., 220. De creatione avium, ibid., 224. — Aves ex aquis a Deo creatae, ut intelliguntur: S. Augustin., XXXIV, 183. — De creatione avium et piscium: Beda Ven., XCI, 25 seq. De quinta die creationis, id., XCIII, 213, 254; Wicbodus, XCVI, 1128. — Ex aquis animaila jubentur educi die quinto et ipsa animalia benedicuntur: Rabanus Maurus, CVII, 456. — Quid significent pisces et volucres in die quinto creati: S. Petrus Damianus, CXLV, 993; Guibertus abb., CLVI, 48 seq.; S. Bruno Signiensis, CLXIV, 155. — De die quinto, et quid sit dies quintus: Rupertus abb., CLXVII, 239. De eo quod dictum est: Producant aquae reptilia animae viventis, ibid., 239. Cur cum omnia volatilia [Col. 0036] aquae produxerunt, non etiam sub aquis vivere possunt, ibid., 240. Cur non dictum sit, Vidit Deus volatilia seu reptilia quod essent bona, sed vidit quod esset bonum, ibid., 244. — Quinta die pisces et aves de aquis facti sunt: Hugo de S. Victore, CLXXV, 35; Petrus Abaelardus, CLXXVIII, 756 — De ornatu quintae diei: Magister Bandinus, CXCII, 1043.

Ad tractandum de bestiarum natura: Ambrosius accedit, XIV, 243. Animantibus inditam Dei verbo generationis legem in specierum successionibus perseverare, ibid., 245. De mira indole nonnullorum animalium in vitandis sibi noxiis, atque utilibus prosequendis, ibid., 247. Qua ratione Dominus aliis bestiis colla breviora, aliis longiora creaverit, ibid., 253. Belluas robustissimas ac ferocissimas homini a Creatore subditas; eisdem minutissima animalia terrori atque exitio esse, ibid., 255. — Omnia animalia subjecta homini propter intellectum: S. Augustinus, XXXIV, 186. Bestias agri sexto die finxit Deus operatione distincta ab illa qua creavit omnia simul, ibid., 342. Bestiae invicem nocentes cur creatae, ibid., 289. De creatione animalium venenatorum, ibid. De insectorum creatione, ibid., 288. Benedictio cur solis aquatilibus sicut homini impertita, ibid. Bestiae quod nunc homini nocent, poena est primi peccati, XLIV, 657, 663. Bestiae in paradiso nec moriturae fuissent, nec saeviturae, XLV, 1307. Revolutionis bestiarum in homines et hominum in bestias opinio, XXXIV, 445. — De creatione bestiarum: Beda Ven., XCI, 27; XCIII, 215. An animalia venenosa in principio quando creata sunt venenum habuerunt sicut nunc, ibid., 256; Wicbodus, XCVI, 1132. — De terra animalia produci jubentur die sexto: Rabanus Maurus, CVII, 458. — Quid per terram, jumenta et reptilia et bestias terrae intelligitur: Guibertus abb., CLVI, 51. — Quare tam multa venenosa et mortifera et homini inimica a Deo creata sunt: S. Bruno Signiensis, LXIV, 156. — Cur jumenta sive terrae animantia operis diei sextae cum homine deputentur: Rupertus abb., CLXVII, 244. De triplici specie jumentorum reptilium atque bestiarum, ibid., 245. — Sexta die terra produxit animalia diversi generis: Hugo de S. Victore, CLXXV, 35; CLXXVI, 89; Petrus Abaelardus, CLXXVIII, 759. — De ornatu sextae diei: Magister Bandinus, CXCII, 1043.

Die septimo Deus requievit ab omnibus operibus suis, et benedixit eum et sanctificavit: S. Victorinus martyr., V, 306. — Quomodo Deus requievisse dicitur: S. Ambrosius, XIV, 272. — Requies diei septimi per allegoriam; S. Augustinus, XXXIV, 189. Quo sensu Deus requiescere dicitur, ibid., 302. Quaestio an ipse Deus proprie requiescere potuerit, ibid., 303. Quomodo utrumque constat, Deum in die septimo requievisse, et nunc usque operari, ibid. Alia ratio conciliandi Scripturam de requie et de continua operatione Dei, ibid., 304. Cur Deus sanctificaverit diem quietis suae ibid., 305. Dei requies ab operibus suis in septimo die, ibid., 306. Septimus dies cur mane habuerit, non vesperam, ibid., 308. Dies septimus an creatus, ibid., 310. Dies septimus cur a Deo sanctificatus, id., XXXVIII, 80. Septimus dies non habens vesperam, ibid. Quo sensu potest accipi Deum complevisse opus suum die septimo: Beda Ven., XCI, 34. Quomodo dicitur requievisse, ibid. Quomodo Deus benedixit diei septimo et illum sanctificavit, ibid., 35. Quare Deus benedixit die septimo, in quo nihil creavit, id., XCIII, 218; Wicbodus, XCVI, 1136 — Quomodo convenit quod in Genesi legitur: Requievit Deus die septimo, etc., et in Evangelio, Pater meus usque modo operatur: S Julianus, XCVI, 599; Alcuinus, C, 517. — Orbis consummatio die septimo: Rabanus Maurus, CVII, 464. — Requievit Deus die septimo, quo sensu: Walafridus Strabus, CXIII, 82. — Septima die requievit Deus, cur: Remigius Antissiod., CXXXI, 59. — Sicut septima die Deus ab opere suo requievisse legitur, ita justorum, corpora in sepulcris, animae vero illorum in gaudio post laborem requiescere creduntur: Honorius Augustod., CLXXVI, 259. — Quomodo dicitur Deus septima die requievisse et usque modo operari: Hugo de S Victore, CLXXVI, 90. — Quomodo intelligatur Deum requievisse: Magister Bandinus, CXCII, 1043. Quomodo intelligatur Deum complesse opus suum die septima, ibid.

Anima humana non ex Deo sed a Deo creata et descendens, imago Dei est, nam eosdem motus et sensus habet quos et Deus, licet non tales quales Deus. Asseritur animas non fuisse priusquam in corpore mitterentur; non esse ex traduce, sed formato corpore creari et infundi. Variae hic etiam de illius origine opiniones necnon circa illam errores recensentur.

Tertullianus, I, 377; II, 257, 295, 304, 652, 686, 695, 696, 712, 804, 805. — Arnobius, V, 833, 851, 855, 863, 864, 885, 893. — Lactantius VI, 309, 319, 322, 405, 750, 927. — S. Hilarius, IX, 402, 451, 458, 650, 718; X, 358. — Philastrius, XII, 1183, 1233, 1249. — S. Ambrosius, XV, 1332. — S. Chromatius, XX, 420. — S. Hieronymus, XXII, 1085; XXIII, 371, 372, 430, 478, 1112. — S. Augustinus, XXXII, 587, 1237, 1242, 1296; XXXIII, 541, 588, 590, 717-719, 725, 727, 728, 731-733, 747, 778, 857, 858, 862, 864, 882; XXXIV, 343, 345, 355, 356, 360, 361, 366, 372, 412, 415, 418, 419, 422, 425, 426; XXXV, 2229; XXXVII, 1822; XXXIX, 2175, 2183; XL, 11, 34, 35, 93, 95, 99, 784, 809, 887; XLI, 311, 336, 373, 402; XLII, 116, 117, 380, 381, 549, 668-670, 1207, 1208, 1216; XLIV, 150, 196, 477, 479, 482, 484, 489, 490, 492, 493, 496-499, 501, 506, 512, 513, 520, 523, 525, 530, 532, 546, 547, 608; XLV, 1218, 1718, 1784. — Cassianus, XLIX, 499, 756. — S. Leo Magnus, LIV, 685. — Gennadius, LVIII, 102, 1021. — Prudentius, LIX, 878, 984, 987, 994. — S. Fulgentius, LXV, 199, 441, 504, 505, 665, 666, 668. — Cassiodorus, LXX, 1281, 1283. — S. Gregorius Magnus, LXXVII, 989. — S. Isidorus Hispal., LXXXI, 83, 85, 86, 234. — Alcuinus, CI, 1075. — S. Agobardus, CIV, 168 — Rabanus Maurus, CVII, 475; CX, 1112. — Wernerus, CLVII, 1161, 1162, 1176. — S. Anselmus, CLVIII, 623. — Odo, abb., CLX, 1100. — S. Bruno Astens, CLXIV, 160 et seqq. — Rupertus abb., CLXVII, 266, 356. — Hildebertus, CLXXI, 1121. — Robertus Pullus, CLXXXVI, 730 — Alanus de Insulis, CCX, 315, 316 et seqq.

Anima substantia est simplex; sic recte quasi ἀναίμα , id est, a sanguine longe discreta vocatur, cum post mortem corporis perfectam ejus constet esse substantiam. Quidam dicunt animam sic appellatam, eo quod animet atque vivificet sui corporis substantiam. Animus appellatur, quia velocissima ejus cogitatio ad similitudinem venti motu celeri pervagatur; mens dicitur a μήνη , id est, luna, quia licet mutetur vicissitudine varia, se tamen restituit in id quod fuit quadam novitate perfecta; spiritus etiam dicitur, sive quia inspirat quod vult, universa complet, totus in orbe, immobilis loco, sive quatenus est substantia tenuis nobisque invisibilis; sive quatenus per totum corpus emissum atque receptum per eum vita mortalium continetur. Una est anima quae, dum contemplatur, spiritus est; dum sentit, sensus; dum sapit, animus; dum intelligit, mens; dum discernit, ratio; dum consentit, voluntas; dum recordatur, memoria; dum membra [Col. 0056] vegetat, anima est. Variae de natura animae opiniones referuntur et errores refelluntur varii.

Tertullianus, I, 610; II, 182, 654-656, 667, 668, 672, 682, 686, 775, 805, 814, 817, 956. — Arnobius, V, 831, 832, 836, 838, 839, 853, 854, 858, 865, 866, 889, 890. — Lactantius, VI, 779; VII, 68. — S. Zeno, XI, 340. — Philastrius, XII, 1210, 1252, 1253. — S. Ambrosius, XIV, 403, 466, 504, 560; XVI, 1074; XVII, 491, 529. — S. Hieronymus, XXII, 796, 824. — S. Augustinus, XXXIV, 358, 362, 363, 365, 366, 372, 425, 426, 480; XXXVII, 1887; XL, 194, 671, 727, 784, 803, 814; XLI, 287, 326, 773; XLII, 11, 46, 47, 93, 94, 255, 981, 982; XLIV, 363, 364, 426, 480, 534, 538-541, 543, 544; XLV, 1318, 1510. — Cassianus, XLIX, 507, 605, 774. — S. Prosper, LI, 241, 414, 493. — S. Leo Magnus, LIV, 682. — Gennadius, LVIII, 1021, 1022. — Prudentius, LIX, 693; LX, 475. — S. Fulgentius, LXV, 284, 285. — Cassiodorus, LXX, 1283, 1287, 1289. — S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 83, 85; LXXXIV, 746. — B. Alcuinus, CI, 664, 1103. — Rabanus Maurus, CX, 1110. — Isidorus Mercator, CXXX, 564, 894. — Wernerus, CLXVII, 1175, 1176. — S. Bruno Astens., CLXIV, 161, 470, 959. — Hugo de S. Victore, CLXXV, 418, 419; CLXXVII, 179, 180. — S. Bernardus, CLXXXIV, 340. — Isaac de Stella, CXCIV, 1878. — Adamus Scotus, CXCVIII, 806.

Anima spiritus est, sicut ipsa dies lux; incorporea, immaterialis et ideo dissolvi non potest. Non crescit in pueris, nec in juvenibus viget, nec in senibus diminuitur. Nihil in se corporeum retinet; nec longitudinem, nec latitudinem, nec profunditatem habet; spiritualiter multa longius et prope posita perpendit, de coelestibus cogitat; de ipso summo Deo quaedam ardua nosse desiderat, etc.

Tertullianus, II, 664. — Lactantius, VI, 771, 772, 775, 776. — S. Hilarius, IX, 566, 719, 721. — S. Ambrosius, XIV, 557; XV, 1334; XVI, 1074. — S. Hieronymus, XXVI, 66. — S. Augustinus, in eosdem locos articulo praecedenti de natura mentis allatos. — Prudentius, LIX, 697. — Boetius, LXIV, 1400. — S. Fulgentius, LXV, 668, 691. — Cassiodorus, LXX, 1283. — S. Gregorius Magnus, LXXVII, 325. — S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 85. — S Paulinus Aquil., XCIX, 159, 161. — B. Alcuinus. CI, 645, 1644. — Rabanus Maurus, CX, 1111, 1113. — Guibertus abb., CLVI, 677, 678. — Wernerus, CLXVII, 1175, 1176. — S. Anselmus, CLVIII, 806. — Robertus Pullus, CLXXXVI, 690.

Anima rationalis est et libera; capax scientiae et intellectus; semper mobilis et exercita. Anima in corpore tres habet affectiones; rationabilem, concupiscibilem, irascibilem; triplici constat potentia, vitati, sensuali, rationali; ratione viget, consilio valet, intelligentia antecellit. Anima de divinis tractat, humana sapit, naturaliter tendit ad superiora; facultates et quasi instrumenta cognoscendi ac diligendi habet ex natura; septem sicut illi vires: animus, mens, imaginatio, opinio, ratio, intellectus et memoria, etc.

Tertullianus, I, 295, 680, 686; II, 654, 656, 659, 726, [Col. 0057] 750, 751, 772, 775. — S. Ambrosius, XV, 1735, 1736. — Cassianus, XLIX, 597, 1306. — Dionysius Exiguus, LXVII, 370, 371. — B. Alcuinus, CI, 640, 642. — Rabanus Maurus, CX, 1111. — S. Anselmus, CLVIII, 216, 434, 533, 805. — Odo, CLX, 1081. — Hugo de S. Victore, CLXXVII, 559, 572. — Isaac de Stella, CXCIV, 1887. — Joannes Saresberiens., CXCIX, 954.

In hoc articulo afferuntur omnia argumenta quibus conati sunt Patres astruere animae immortalitatem; recensentur etiam variae de illa opiniones, et errores refelluntur.

Tertullianus, I, 610, 1264; II, 648, 720, 795, 796, 798. — S. Cyprianus, III, 781, 782; IV, 247, 309, 430, 476, 477, 493, 585, 586, 596, 598, 603, 750-752, 791, 792. — Arnobius, V, 475-477, 484-486, 852-854, 855-859. Lactantius, VI, 26, 379, 380, 381, 609, 665, 765, 770, 776, 777, 855, 856. — S. Hilarius, IX, 411, 589, 590, 632, 633, 861, 865, 931, 932; X, 26, 27, 30, 31, 396, 397, 411, 412, 640, 641, 861, 862, 1045, 1046, — S. Zeno, XI, 340. — S. Philastrius, XII, 1121, 1210. — S. Ambrosius, XIV, 358, 359, 559-541, 553-555, 557, 538, 1174, 1175; XV, 1498, 1499, 1508, 1509; XVI, 592, 922, 923, 1309, 1310, 1320, 1321, 1328, 1352, 1353, 1371, 1373. — Rufinus, XXI, 666, 667, 682, 1004, 1086, 1087. — S. Hieronymus, XXII, 467, 589, 590; XXIII, 1060-1062; XXVI 190, 191. — S. Augustinus, XXXII, 713, 719, 720, 896, 1021, 1023, 1025, 1028, 1029; XXXIII, 269; XXXIV, 457; XXXVI, 322, 352, 355, 354 670, 760; XXXVII, 1678, 1679, 1682, 1702, 1703, 1782, 1906; XXXVIII, 206, 220, 232, 233, 428, 588, 721, 799, 1288, 1385, 1414, 1445, 1450, 1475, 1476; XXXIX, 1578; XL, 281, 607, 1023, 1096, 1580-1582; XLI, 255, 299, 607, 758, 765, 768, 771, 772; XLII, 384, 1023; XLIV, 110, 747. — Cassianus, XLIX, 314, 356, 370, 499-501, 529, 530, 643, 644, 703, 704. — S. Prosper, LI, 132, 133, 157, 158, 174, 175, 231, 232, 436, 410, 441, 456, 457, 599, 600, 621, 622. — S. Petrus Chrysolog., LII, 214-217, 226, 228, 375, 376, 501-503, 536, 537, 549, 550, 555, 556, 616-620. — S. Valerianus, LII, 736 738, 742, 743. — S. Salvianus, LIII, 171. — S. Leo Magnus, LIV, 25, 28, 87, 88, 126, 128, 168, 169, 213, 244, 253, 301, 302, 306, 356, 379, 380. — S. Maximus Taurin., LVII, 377, 425, 683, 792, 811, 812. — Gennadius, LVIII, 985, 1004, 1005, 1021. — S. Faustus, LVIII, 836. — Pomerius, LVIII, 836. — Prudentius, LIX, 664; LX, 712, 778. — S. Paulinus Nolan., LXI, 200, 201, 208, 213, 217, 221, 349-351, 462, 463. — Eugyppius, LXII, 684, 685, 750-752, 783, 784, 810, 812, 853, 860, 861, 899, 900, 943, 944, 1021, 1022, — Boetius, LXIII, 713; LXIX, 1403. — S. Fulgentius, LXV, 153, 154. — Cassiodorus, LXIX, 882, 1035, 1036; LXX, 1283-1285. — S. Gregorius Turon, LXXI, 540, 1138, 1139. — S. Gregorius Magnus, LXXV, 640, 641, 713, 714; LXXVII, 140-142, 320-322, 328-330, 404, 405. — S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 83, 946-949, 1185, 1244. — S. Paulinus Aquil., XCIX, 244, 245. — B. Alcuinus, C, 519, 520, 565, 566; CI, 1099-1102. — S. Agobardus, CIV, 201, 202. — Rabanus Maurus, CVIII, 1148, 1167; CIX, 709; CX, 1109-1111. — S. Lupus, CXIX, 492. 493, 624, 625. — Liethertus, CXLVI, 1173. — Joannes Rothomag., CXLVII, 228, 229. — Lanfrancus, CL, 123, 124, 131, 132. — Manegaldus, CLV, 111. — S. Anselmus, CLVIII, 213. 214, 216, 218, 794, 795. — S. Ivo Carnot., CLXI, 973, 1001, 1002, 1004. — S. Bruno Astens., CLXV, 162. — Rupertus abbas, CLXVII, 356-358. — Hugo a S. Victore, CLXXV, 486-488; CLXVII, 747. — Herveus, CLXXXI, 575. — S. Bernardus, CLXXII, 238, 239; CLXIII 210, 211, 1172, 1173 — Petrus Lombardus, CXCII, 36-38, 43, 937, 1110. — Garnerus, CXCIII, 88, 198. 199. Gerhohus, CXIV, 497. — Wolbero, CXCX, 1021. — S Hildegardis, CXCVII, 747. Philippus de Harveng, CCIII, 206, 207, 602, 603, 1286, 1287. — Ermengaudus, CCIV, 1242, 1252, 1253. — Petrus Blesensis, CCVII, 752, 753. — Alanus de Insulis, CCX, 232, 233, 328-331. — Petrus monac, CCXIII, 558-560. — Innocentius III, CCXVII, 378.

Anima quo modo corpori adhaereat, non potest comprehendi; non continetur in corpore, ut id quod in vase, aut quod in loco est, sed per omnes corporis particulas tota simul adest, nec minor in minoribus, nec in majoribus major, at in omnibus tota, et in singulis tota est, quae omnia triplici operatione vivificat, sensificat et regit, etc.

Tertullianus, II, 671, 672. — Lactantius, VI, 775. 1005; VII, 69. — S. Zeno, XI, 372. — S. Ambrosius, XVI, 308, [Col. 0058] 326. — S. Hieronymus, XXIII, 418, 580; XXVI, 108, 415. — S. Augustinus, XXXII, 1034; XXXIII, 723; XXXIV, 363; XXXV, 1584, 1586, 1737, 2323; XL, 301, 710, 711, 794, 795, 812; XLI, 725; XLII, 185, 877, 980. — Eugyppius, XLII, 648. — Dionysius Exiguus, LXVII, 361, 370. — Cassiodorus, LXX, 1293, 1294. — S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 85. — S. Paulinus Aquit., XCIX, 161, 162. — B. Alcuinus, CI, 222, 643, 1099, 1100. — Rabanus Maurus, CX, 1114. — Hincmarus, CXXV, 296. — Wernerus, CLVII, 1176. — S. Anselmus, CLVIII, 711. — S. Bernardus, CLXXXIII, 120, 188, 450, 697, 701. — Robertus Pullus, CLXXXVI, 690 et seqq. — Isaac de Stella, CXCIV, 1882. — Adamus Scotus, CXCVIII, 806.

Anima humana, Dei insignita imagine, decorata similitudine, desponsata fide, dotata spiritu, redempta sanguine, capax beatitudinis, haeres bonitatis, rationis particeps, quoddam habet Trinitatis vestigium; imaginis seu Verbi magnitudinem et rectitudinem refert; nihil illa potentius, nihil sublimius, etc.,

Tertullianus, II, 668, 805. — S. Hilarius, IX, 566, 709. — S. Ambrosius, XIV, 256, 258, 259; XVI, 1074. — S. Hieronymus, XXIII, 299 XXIV, 489; XXVI, 130. — S. Augustinus, XXXII, 1276, 1279, 1287; XXXIV, 364; XXXV, 1451, 1585; XXXVII, 1885; XXXVIII, 429; XXXIX, 552; XL, 787, 805, 806, 809; XLI, 229, 264; XLII, 1221. — S. Prosper, LI, 495. — B. Alcuinus, CI, 639, 640, 642, 1101. — S. Anselmus, CLVIII, 213, 216. — S. Bernardus, CLXXXII, 979; CLXXXIII, 448, 667, 916, 917, 1181; CLXXXIV, 489, 490, 547. — Thomas abb., CCVI, 109.

Anima est currus Dei, qui equos habet bonos et malos; virtutum ornata floribus, hortus est, vel in se paradisum habens germinantem; civitas est, munita per Christum, obsessa per diabolum; templum est et altare Dei; tabescit quando peccatum minuitur, incrassatur cum peccata cumulantur; cum semel adhaeserit cupiditatibus, difficile in altum potest, unde descendit, sine Dei favore, revelare. Anima cum solo Deo, in Deo solo est beata; temporalibus voluptatibus dedita, semper exardescit cupiditate, nec satiari potest. Alimentum animae, voluntas Dei. Anima tribus modis moritur: cogitatione, opere, perseverantia in malo, etc. etc. In hoc articulo, ut jam diximus, ne longius protraheretur Index, numeris tantum et voluminis et columnarum indicamus Patrum locos quibus agunt de statu animae praesenti et de necessitate et modis illam sanctificandi, quos scilicet locos fructuose adibit lector.

Tertullianus, II, 296, 719, 720. — S. Ambrosius, XIV, 260, 317, 351, 366, 388, 506, 507, 514, 519, 521, 527, 531, 549, 558, 559; XV, 1055, 1222, 1242, 1349, 1384, 1387, 1632, 1642, 1737, 1781; XVI, 91, 282, 290, 293, 295, 370, 488, 1054, 1056, 1057, 1068, 1235, 1241, 1242; XVII, 207, 782. — S. Hieronymus, XXII, 336, 551, 583, 793, 809, 816, 1075; XXIII, 41, 200; XXIV, 30, 31, 471, 530; XXV, 220, 1108, 1280. — S. Augustinus, XXXII, 783, 791, 857, 1037, 1231, 1263, 1314; XXXIII, 212, 213, 494, 496, 506, 539; XXXIV, 359, 740; XXXV, 1344, 1550, 1584-1586, 1603, 1605 1681, 1737; XXXVI, 82, 92, 432, 752, 754, 765; XXXVII, 1117, 1118, 1261, 1316, 1550, 1552, 1634, 1724, 1843, 1854; XXXVIII, 138, 415, 428, 715, 882, 1248, 1394, 1398, 1452; XXXIX, 1653, 1951, 2022, 2168, 2326; XL, 16, 38, 58, 62, 90, 787, 806, 807, 820, 826, 953, 959, 1057, 1334, 1351; XLI, 257, 271, 369 et seqq., 377, 387, 390. 640, 642, 665, 776, 779, 1361; XLII, 102, 113, 115, 127, 138, 165, 261, 424, 614, 616, 636, 890, 898, 977, 988, 998, 999, 1005-1007, 1051, 1052; XLV, 1865. — Cassianus, XLIX, 561, 926, 1307. — S. Prosper, LI, 289, 438, 494, 610, 637. — S. Petrus Chrysolog., LII, 214, 261, 320, 553. — S. Leo Magnus, LIV, 186, 272, 310. — S. Maximus Taurin., LVII, 243, 665. — Prudentius, LX, 356. — S. Paulinus Nolan., LXI, 143, 202, 269, 305, 365, 377, 412, 576, 730, 731. — Engyppius, LXII, 658, 757. — S. Fulgentius, LXV, 233, 234, 557, 564, 596. — Cassiodorus, LXX, 172, 434, 702, 819, 844, 932, 1296. — Vitae Patrum, LXXIII, 804, 1017, 1055: LXXIV, 1256. — S. Gregorius Magnus, LXXVII, 59, 352, 806, 892; LXXIX, 77, 79, 135, 146, 259, 492, 493, 500, 510, 526, 530, 581. — S. Paulinus Aquil., XCIX, 262. — B. Alcuinus, C, 201; CI, 640, 643, 645, 1074. — S. Agobardus, CIV, 36, 206, 262. — Rabanus Maurus, CVIII, 766; CIX, 535, 910; CX, 703, 710; CXI, 1114, 1173, 1185. — Paschasius Radbertus, CXX, 389, 433, 831, 1065, [Col. 0059] 1068, 1081, 1083. — S. Petrus Damian., CXLIV, 268, 544, 550, 707; CXLV, 405, 622, 993. — S. Bruno Carthus., CLII, 785, 1266. — Guthertus abb., CLVI, 68. — S. Anselmus, CLVIII, 805. — S. Bruno Astens., CLXIV, 920; CLXV, 920; CLXV, 254, 626. — Rupertus abb., CLXVII, 479, 502, 509, 1124, 1191, 1792; CLXVIII, 327, 933, 1309, 1462; CLXX, 267, 304. — Hildebertus, CLXXI, 141, 156, 475, 856, 862, 891, 906. — Godefridus abb., CLXXIV, 30, 90, 192, 198, 379, 454, 602, 638, 640, 715, 789, 809, 923, 1037, 1048, 1125. — Hugo de S. Victore, CLXXV, 276, 347, 417, 420, 421; CLXXVII, 936. — S. Bernardus, CLXXXII, 246, 821, 987; CLXXXIII, 51, 90, 97, 222, 391, 393, 394, 780, 785, 885, 897, 912, 919, 966, 1000, 1075, 1167, 1192, 1193; CLXXXIV, 149, 324, 343 et seqq., 490, 510, 546, 599; CLXXXV, 83. — Garnerus, CXCIII, 144, 180, 275, 348. — Wolbero, CXCV, 1059, 1126, 1133. — Richardus a S Victore, CXCVI, 152, 211, 309, 430, 450, 494, 1200, 1278. — Adamus Scotus, CXCVIII, 234, 275, 357, 370, 373, 422, 769, 785, 1360. — Philippus de Harveng, CCIII, 1204. — Thomas Cisterciens, CCVI, 725. — Alanus de Insulis, CCX, 262. — Anonymus, CCXIII, 913.

Anima justi a corpore discedens, videt omnia opera bona sua, et ideo gaudet; mox eam accipit angelus qui eam custodivit, et eam ante thronum Dei locat; anima vero peccatoris cum incipit a vinculis carnis absolvi, amaro terrore conculitur, mordacis conscientiae stimulis laceratur: recolit vetita quae commisit, dolet: manere satagit, ire compellitur; erubescit, etc. Anima justi post obitum, si nihil purgandum habeat, statim evolat ad coelum; anima vero peccatrix detruditur in inferos, etc. Hic etiam recensentur et refelluntur variae opiniones de metempsychosi. Quoad poenas animae peccatricis et justorum praemia indices de coelo et de inferno adeat lector.

Tertullianus, II, 444 et seqq., 697, 741, 742, 745-747, 749, 751, 819. — S. Augustinus. XXXIV, 48, 360 361, 376, 481; XXXV, 1751, 2232; XXXVI, 361; XXXVII, 1437, 1911; XXXVIII, 1132, 1135, 1154; XL, 795, 800, 801, 812, 1024, 1026, 1063, 1065, 1184; XLI, 265, 310, 375, 392, 711, 794; XLII, 45, 47, 226, 231, 383, 384, 1069, 1220; XLIV, 499, 978. — Prudentius, LIX, 886, 887; LX, 357. — Vitae Patrum, LXXIII, 154, 1043, 1125. — S. Gregorius Magnus, LXXVII, 331, 356, 357, 365, 380, 381, 405. — Idalius, XCVI, 478-481, 492. — B. Alcuinus, C, 342. — S. Petrus Damian., CXLIV, 738; CXLV, 738. — S. Anselmus, CLVIII, 734. — S. Bernardus, CLXXXIII, 659, 663.

Liber de anima, Tertullianus, II, 641.

[Col. 0060] De immortalitate animae, Lactantius, VI, 761.

De aeternitate animae, Lactantius, VI, 764.

De anima et corpore, de conjunctione eorum, et de discessu et reditu, id., VI, 771.

De anima, ac testimonia de ejus aeternitate, Id., VI, 777.

Animae immortalitas confirmatur, id., VI, 1086.

De mente et ejus sede, id., VII, 64-75.

Liber de Isaac et anima, S. Ambrosius, XIV, 501.

Liber de immortalitate animae, S. Augustinus, XXXII, 590, 1021.

Liber de quantitate animae, id., XXXII, 594, 1035.

Liber de spiritu et anima, id., XL, 779.

De anima et ejus origine libri IV, id., XLIV, 475, XXXII, 653, XXXIII, 720.

De statu animae libri III, Claudianus Mamertus, LIII, 699.

Liber de anima, Cassiodorus, LXX, 1280.

Tractatus de anima, Rabanus Maurus, CX, 1110.

De diversa et multiplici animae ratione, Hincmarus, CXXV, 932.

De origine animae, Guillelmus de Campellis, CLXIII, 1043.

De anima, Hugo de S. Victore, CLXXVII, 166.

De unione corporis et animae, id., CLXXVII, 285

Visio status animarum post mortem, Joannes monac., CLXXX, 177.

De natura corporis et animae, Guillelmus abb., CLXXX, 695.

Liber de anima corpore exuta, Hugo Eterianus, CCII, 168.

Animale nihil sine sensu, nihil sensuale sine anima, Tertullianus, II, 775. — Utrum animalibus mens insit, et quinam hanc ipsis tribuerint, Lactantius, VII, 93. Eorum intelligentia et providentia futuri, id., VI, 765. Illorum animae morte solvuntur, ibid., 321, quinam ipsis rationem tribuerint, ibid., 917. — Anima inest et pecori, S. Augustinus, XLII, 1057, 1061., bestiarum animae virunt, sed non intelligunt, ibid., 975, 979. Bestiae intellectu carent, id., XXXVI, 480, XXXVII, 1939. Bestiae sentiunt, reminiscuntur, appetunt, id., XLII, 999; imagines in parte animae brutorum, ibid., 979. — Animalium animae cum ipsa carnis nativitate nascuntur, et in carnis morte finiuntur, sed non reguntur ratione, Gennadius, LVIII, 984. — Animal rationis amicum, Dracontius, LX, 723. — Animae brutorum, S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 1231. — Animalium animae quae, B. Alcuinus, CI, 1076. — Anima bruti non vivit, nisi quandiu vivificat, S. Bernardus, CLXXXII, 239 — Animae brutorum cum ipsis intereunt, Robertus Pullus, CLXXXVI, 739. — Spiritus bruti unde vocetur spiritus, naturalis, vitalis, et an sit animatus vel inanimatus, Alanus de Insulis, CCI, 330, 331.

Naturam rerum coelestium, terrenarumque conquisiverunt philosophi, Lact., VII, 13. — Mens hominis scrutator utriusque naturae, S. Amb., XVI, 134. — Ratio hominis astra coeli considerat, id., XVI. 1134, 1212. — Geometria ars philosophorum propria, S. Hier., XXV, 419. — Anima de rerum varietate et de ipsa cogitatione judicat, S. Aug, XLII, 186. — Rationis vis in his quae ad musicam pertinent percipiendis, id., XXXII, 1177; Boetius, LXIII, 1176, 1195, 1195, 1196. — Quaedam in physicis certo sciuntur, S. Aug., XXXII, 946. — Homo est, et se esse novit, et id esse ac nosse diligit, in his tribus non fallitur homo, id., XLI, 309. — Ratio ipsa ratione cognoscitur, id, XXXII, 1246, 1247, 1268. — Ratio excogitat tria omnium disciplinarum, id., XXXII, 1012. — Ratio in scientiis physicis valet, id., XL, 808. — Infelix homo qui scit illa naturalia, se autem nescit, id., XXXII, 708. — In duobus natura ibus vis apparet rationis, id., XXXII, 1010. — Si ad terrena ordinanda impotens esset ratio, prorsus non vitiata sed exstincta fuisset, S. Prosper Aquit, LI, 241. — Philosophia siderum vias radio describit, Boetius, LXIII, 615. — Ratio species rerum detegit, id., LXIII, 849. — Ratio imaginabilia comprehendit, id., LXIII, 850. — Arithmetica viribus rationis innititur, id. LXIII, 1082, 1083, 1196. — Philosophia de humanarum divinarumque rerum scientia disserit, id., LXIII, 615; LXIV, 11. — In naturalibus rationabiliter versari oportet, id., LXIV, 1250. — Animus rerum origines, species et magnitudines perspicit, S. Isid., Hisp. LXXXIII, 564. — Ratio causam fulgurum detexit, id., LXXXIII, 1002. — Lunam a sole illuminari contendunt philosophi, id, LXXXIII, 993. — Philosophia naturas rerum percipit. Alcuinus, CI, 947; Manegaldus, CLV, 152; Hugo de S. Vict, CLXXVII, 581. — Ante Christum in mundo scientiae naturales, Ernaldus CLXXXIX, 1590. — Circumierunt sapientes hujus saeculi rerum naturas, S. Bern. CLXXXIV, 29.

Gentiles philosophi sola duce ratione multas supernaturales veritates detexerunt, Tert., I, 515, 517, 588; II, 687, 795; S. Cyp, III, 1068; Lact., VI, 121, 130, 131, 153, 1019; VII, 113; S. Zeno, XI, 371, 372; S. Hier, XXV, 135; XXX, 650; S. Aug., XXXIII, 389; XXXIV, 361, 604, 1056; XXXVIII, 439, 776; XL, 1161; XLI, 136, 230, 231; Salvianus, LIII, 29, 30; Primasius, 419; S. Petrus Dam., CXLV, 604; Lanfrancus, CL, 109; S. Bruno, CLII, 1205; CLIII, 28; Hugo de S. Vict. CLXXV, 835; Abaelardus, CLXXVIII, 1712, 1715; Alanus de Insulis, CCX, 314. — Deus rationi innotescit per speculum creationis, Tert., II, 798; S. Amb., XVI, 1134; S. Hier., XXIII, 1039; XXV, 395, 511; XXX 650, 720; S. Aug., XXXII, 745; XXXIII, 519; XXXVI, 944, 1851; XXXVIII, 1022; XL, 761; S. Petrus Chrysol., LII, 157; Boetius, LXIII, 788; S. Greg. Mag., LXXV, 956; LXXVI, 358; S. Isid., Hisp., LXXXIII, 543; Joannes Scotus, CXXII, 1155; Atto, CXXXIV, 139; S. Anselmus, CLVIII, 258; Honorius Aug., CLXXII, 44; CLXXVI, 219; S. Bern., CLXXXII, 787; CLXXXIII, 473; CLXXXIV, 29; Richardus de S. Vict., CXCVI, 51, 52; S. Martinus Leg., CCVIII, 1214. — Deus rationi innotescit per conscientiam, Tert., II, 798; S. Aug., XL, 818; XLIV, 247; Honorius Aug., CLXXIV, 217; CLXXVI 219; S. Bern., CLXXXIV, 325. — Deum omnes naturaliter sciunt, Arnobius, V, 815. — Docet ratio falsas esse religiones [Col. 0063] deorum, id., VI, 286. — Deus non ignorabilis, sed inenarrabilis, S. Hil. X. 57. — Qui dicunt Dominum malorum esse factorem nescierunt potentiam rationis, S. Philastrius, XII, 1189. — Deum unum et simplicem omnes sentiunt et intelligunt, Zacchaeus, XX, 1107. — Homines tales facti sunt, ut Deum possent agnoscere, si velint, S. Hier., XXX, 651. — Haec est vis verae Divinitatis, ut creaturae rationali jam ratione utenti, non omnino penitus possit abscondi, S. Aug., XXXV, 1910. — Naturaliter sentit anima humana se esse factam a Deo, id, XLIV, 247. — Mens rationalis ad summae sapientiae investigationem sola assurgere valet, id., XL, 812. — Mens contemplatur quod aeternum est, Eugyppius, LXII, 1083. — Omnis homo ex ratione colligit a Deo creatum se esse, S. Greg. Mag., LXXVI, 403. — Per rationis acumen Deus nobis revelatur, Haymon, CXVII, 374. — Ad intelligendum Deum omnem meae rationis intuitum verti. S. Bruno, CLII, 1284. — A Deo tribuendis corpore et forma abhorret ratio, Petrus Alphonsus, CLVII, 541. — De Deo ratione disseritur, S. Anselmus, CLVIII, 141 et seqq. — Mens humana se et summam essentiam intelligere potest, id, CLVIII, 186, 212. — Deus partim humana mente agnoscitur, Ven. Hildebertus, CLXXI, 1071. — Immutabilitas Dei docte et theologice descripta, id. CLXXI. 800.

In conscientia hominis existit lex naturalis, Tert., II, 398, 600; S. Hil., IX, 604; S. Amb., XVI, 1251; XIV, 292, 598; XVII, 755, 771; Rufinus, XXI, 775; S. Hier., XXVI, 349; S. Aug., XXXIII, 683, 1574; XXXIV, 673; XXXVI, 673; XLIV, 227, 228; XLV, 1492; S. Petrus Chrysologus, LII, 198; S. Greg. Mag., LXXVI, 427; LXXV, 518; V. Beda, XCIII, 505; S. Remigius Lugd., CXXI, 1112; S. Bruno, CLIII, 29; S. Petrus Dam., CXLIV, 536; V. Hildebertus, CLXXI, 692; V. Godefridus, CLXXIV, 1131; Ger., CLXXXI, 102; S. Bern., CLXXXIII, 977; Garnerus, CXCIII, 287; Wolbero, CXCV, 1852; Petrus Celleusis, CCII, 924; Philippus de Harveng. CCIII, 851, 946. — Homo naturaliter inter bonum et malum distinguere potest. S. Amb., XVI, 443; S. Anselmus, CLVIII, 214; Franco Affl., CLXVI, 725; Hugo de S. Vict., CLXXVI, 278; Robertus Pullus, CLXXXVI, 734; Garnerus, CXCIII, 187; Gerohus, CXCIII, 1320; Wolbero, CXCV, 1051. — Ratio ad refrenandas libidines posita. S. Amb., XVI, 91, 290; Rufinus, XXI, 709; S. Hier., XXIII 1025; S. Aug., XXXIV, 746; XXXVIII, 70; XLI, 427; Eugyppius, LXII, 726, 839, 897; S. Greg. Mag., LXXV, 1048; Alcuinus, CI, 640; S. Remigius Ant., CXXXI, 164; Garnerus, CXCIII, 224; Alanus de Insulis, CCX, 141. — Ratio nos docet recta, quae agere debemus; Rufinus, XXI, 749; S. Hier XXIV, 718; S. Aug., XXXII, 1312; XXXIV, 746; S. Prosperus Ag, 41, 493; S. Faustus, LVIII, 825, 826; S. Greg. Mag., LXXV, 1154. Guibertus, CLVI, 41. — Philosophia omnium magistra virtutum. Boetius, LXIII, 605. — Est pars philosophiae ethica quae modum bene vivendi docet. Alcuinus, CI, 947. — Profani moralium librorum auctores in multis sacris libris concordant. Lanfrancus, CL, 158 comment. — Tullius ad quasdam ordinis moralis veritates pervenit. V. Hildebertus, CLXXI, 1009 et seqq. — Ratio data ut voluntatem instruat. S. Bernard, CLXXXII, 1003. — Peccatorum primus judex, ratio. Garnerus, CXCIII, 287.

Ratione nihil praestantius in homine. Lact., VII, 19, 595; S. Amb., XV, 1361; Rufinus, XXI, 653; S. Aug., XXXIII, 586, 998, 1233, 1248. — De rationis usu in religione. Lact., VI 287, 288; S. Aug., XXXIII, 454; Cassianus, L, 175; Eugyppius, LXII, 897, 898 S. Fulg. LXV, 480; S. Anselmus, CLVIII, 1193; Guillemus abb., CLXXX, 710. — Ratione animus tanquam certissimo duce nititur. S. Hil., IX, 416. — Intelligentia rationis officium. Id., IX, 527. — Perceptio rationis sensuum perceptionibus praestat. S. Hier., XXVI, 222; S. Aug., XXXIII, 615; XXXIV, 145; S. Prosperus Aq., LI, 493. — Ratio fons sapientiae, S. Hier., XXIII, 1025 — Ratio est cibus mentis. Id., XLIV, 680. — Ratio animae caput et oculus. Id., XXXII, 1177, 1248. — Ratio capax scientiae et veritatis. Id., XLI, 789. — Ratio exemplis anteponenda. Id., XLI, 136. — Ratio vera non errat. Id., XXXIII, 455. — Verum et falsum ratio percipit. Id., XL, 788. — Ratio fons scientiae. Id., XXXII, 1066, 1067, 1268; XL, 787; Wolbero, CXCV, 1224; S. Bern., CLXXXII, 790. — Duplex veritatis principium, auctoritas et ratio. S Aug., XXXII, 957, 1001. 1007; S. Prosperus Aq., LI, 496; S. Bruno, CLXX, 618. — Philosophia splendore verae lucis, Boetius, LXIII, 655. — In ratione semen [Col. 0064] veritatis. Id., LXIII, 775, 776, 777, 845. — Fides rerum a ratione collecta. Cassiod., LXIX, 513. — Quot bona ex ratione defluunt. Id., LXX, 1285; S. Isid Hisp., LXXXIII, 834. — Peccatum originale rationem non exstinxit. Hincmarus, CXXV, 269; Hugo de S. Vict, CLXXVII, 1120. — Philosophorum lectio ad intelligentiam Scripturae conducens. S. Petrus Dam, CXLV, 560. — Divus Paulus rationem approbat. Lanfrancus, CL, 323, 324; S. Bruno, CLIII, 558 — Quid valet ratio sine gratia, Hugo de S. Victore, CLXXV, 441. — Carmina de ratione. Alanus de Insulis, CCX, 496 et seqq.

Rationi imperviae sunt rerum naturalium causae. Arnobius, V, 892; Lact VI, 414; VII, 54, 60, 61, 62, 64; Constantinus Mag. VIII, 419; S. Hil., IX, 718; S. Zeno, XI, 318, 402, 445; S. Hier. XXIII, 1075; S. Greg. Mag. LXXV, 835; LXXVIII, 990; S. Isid. Hisp. LXXXIII, 1011, 1015. — Anima pro ratione mysteriis plena Lact., VII, 62, 68, Dionysius Exiguus, LXVII, 361; S. Greg. Mag., LXXV, 835; Guibertus, CLVI, 36. — Opera creationis pleraque rationi inscrustabilia. S. Zeno, XI, 455, 456; S. Amb. XIV, 249; XVI, 1339; Zachaeus, XX, 1092; S. Hier, XXVI, 504; S. Aug. XLI, 352; S. Petrus Chrysol., LII, 620; Cassiod, LXX, 657; S. Bern. CLXXXIII, 331; Alanus de Insulis, CCX, 869. — Scientia incerta et vana. S. Aug., XL. 29; Manegaldus, CLV, 155; S. Anselmus, CLVIII, 761; Rupertus, CLXVIII, 1277; V. Hildebertus, CLXXI, 478; S. Bern., CLXXXIII, 667. — Quo eamus et unde venimus ratio docere nequit. S. Greg. Mag., LXXIX, 1422. — Circa naturales veritates fallax ratio. Manegaldus, CLV, 154. — Intelligentia rerum a Deo. Philippus de Harveng, CCIII, 17.

Infinita Dei magnitudo menti innaccessibilis. Tert., I, 509, 806, 809, 810; II, 759. — Bona electis promissa intellectus apprehendere nequit. Lact. VI, 638. — In Dei rebus mens deficit. S. Hilarius, X, 33, 230, 385; IX, 718, 855, 58, 149, 94, 143. — Scientiam coelestium homo possidere non potest. S. Hil., X, 107. — In Deo mysteria rationi incomprehensibilia. S. Amb., XVII, 511; S. Hier., XXX, 561, 700; S. Aug., XXXIV, 790; XXXII, 661; XLII, 1120. — Miracula Evangelii explicare ratio nequit. Cassianus, L. 136. — Judicia Dei impenetrabilia. S. Prosper Aq., LI, 687; S. Petrus Chrysol., LII, 157; Salvianus, LIII, 38; S. Maximus Taur., LVII, 619, 457. — Veritates, quas percipit ratio aeternam vitam non possunt conferre, S. Prosperus Aq. LI, 246. — Pauca de Divinitate ratio valet. Boetius, LXIII, 818; Eugyppius, LXII, 933, 880; Primasius, LXVIII, 419; Cassiod, LXX, 1067. — Actus Dei, sed nullo modo substantiam apprehendit ratio. Cassiod., LXX, 1031; S. Greg. Mag., LXXVI, 99. — Hominem de Deo loqui est caecum de lumine disserere. S. Greg. Mag., LXXVI, 403, 439; LXXV, 708, 686, 679. — Deus incomprehensibilis, Rab. Maur., CVIII, 613; CXII, 418; Haymon, CXVIII, 558; Lupus abbas, CXIX, 493; Joannes Scotus, CXXIII, 362, 413, 844, 1158. — Excedunt humanam mentem Dei perfectiones, Gezo, CXXXVII, 376; Manegaldus, CLV, 157; S. Anselmus, CLVIII, 320, 210, 608, 609, 581; Rupertus, CLXVII, 1248; Honorius Aug., CLXXII, 1246. — Verum summum apprehendere nequiverunt philosophi, Hugo de S. Victore, CLXXXI, 581. — Supra rationis vires incarnatio et redemptio, Herveus, CLXXXI, 610. — Scientia Dei superat omnem intellectum, Id., CLXXXI, 1188. — Divinitas rationi abyssus, S. Bern., CLXXXIII, 323; Adamus Praemonstratensis, CXCVIII, 836; Gualterius, CCIX, 586; Alanus de Insulis, CCX, 535, 444, 539.

Ratio sibi derelicta notiones boni et mali mox confundit. Tert., I, 653; S. Bruno Sign., CLXIV, 246; Ven. Goddefridus, CLXXIV, 421; S. Bern. CLXXXIII, 667; Innoc., III, CCXVII, 1038. — Philosophi per se justitiae notionem habere non poterant. S. Zeno, XI, 281. — De insufficientia legis naturalis. S. Amb., XVII, 155; Rufinus, XXI, 692; S. Hier., XXX, 675, 720; S. Aug., XXXVI, 673; XXXVII, 1574; S. Prosperus Aug., LI, 239; Gennadius, LVIII, 991; S. Bruno Herbip., CXLII, 141; Lanfrancus, CL, 110; S. Bruno, CLIII, 40; Rupertus, CLXVIII, 131; V. Gildebertus, CLXXI, 348, 692; Hugo de S. Vict., CLXXV, 559, 560; CLXXVI, 301; Hervens, CLXXXI, 636; Gerhohus, CXCIII, 1177; Wolbero, CXCV, 1052; Petrus Cellensis, CCII, 924. — In rationali natura ignorantia rerum agendarum. S. Aug., XL, 244. — Delicta sua quisque non intelligit., Rufinus. XXI, 714. — Sancta consilia [Col. 0065] ex libero arbitrio sine gratia Dei non oriuntur, S. Prosper Aq., LI, 243. — Hunc per peccatum est in ratione ignorantia boni, V. Hildebertus, CLXXI, 318. — Homo per mentis tenebras ad peccatum rapitur, Garnerus, CXCIII, 370. — Lumen Dei necessarium ut possimus discernere inter bonum et malum. Gerhohus, CXCIII, 1178. — In ratione ignorantia boni et mali, Adamus Praem. CXCVIII, 769, 770.

Humanum ingenium inveniendae veritati impar, Lact., VI, 346; S. Hier., XXIII, 508. — Ratio humana in multis deficit S. Hil., IX, 76, 78; S. Hier., XXIII, 541; XL, 786; Cassianus, XLIX, 1026. — Prudentia saeculi stultitia, S. Hil., IX, 92, 93, 396, 538; X, 80. — Caecitas hominis demonstratur, S. Zeno, XI, 344. — In terra homo imperfecte cognoscit cuncta, S. Amb., XV, 1228. — Multi a Deo recedunt, propter ignorantiam quae illis est, Id, XV, 1262 — Nec capere nec enarrare possumus plenitudinem veritatis, Id., XVII, 253, Rufinus XXI, 689. — Nosmetipsos ignoramus. Rufinus, XXI, 796. — Anima per foramen aspicit veritatem. S. Hier., XXIII, 1108. — Magis opinamur quam scimus, Id., XXIII, 1030. — De statu nostro ignoramus, Id., XXIII, 1060. — Nos decipientes et decepti, Id., XXV, 734. — Ventis doctrinarum mens agitata, Id., XXV, 501. — Sumus parvuli in videnda veritate, Id, XXX, 758. — Anima ab ignorantia non potest esse libera, S. Aug., XL, 60. — Homines velut caeci, Id., XXXVI, 1713; XXXVII, 1552; XLV, 1539. — Errare humanum est, Id., XXXVIII, 901, 987. — De egestate humanae intelligentiae, S. Prosperus Aq, LI, 453. — Verum multi quaerunt, pauci inveniunt, S. Isid. Hisp. LXXXIII, 600. — Menti dura caecitas, S. Greg. Mag., LXXV, 887. — Fragilitati humanae parva congruit scientia, V. Beda, XCI, 1015. — Causa hominis error usu de Deo, Joannes Scotus, CXXII, 848. — Cavenda intellectus inopia, S. Remigius Ant., CXXXI, 60. — Ratio humana conturbata, Id., CXXXI. 293. — Animalis homo spiritualia non percipit, S. Odo, CXXXIII, 534. — Mentis humanae instabilitas, S. Anselmus, CLVIII, 809. — Hominis imperfecta scientia, S. Bruno Segn., CLXIV, 651, Id., CLXIV, 1140; Rupertus, CLXVII, 460; V. Hildebertus, CLXXI, 855; Hugo de S. Victore, CLXXV, 923 et seqq. — Homo in ignorantia positus, Honorius Aug, CLXXII, 243. — Non solum ignari, sed veritati obstantes, Hugo de S. Vict., CLXXVI, 302. — Ratio nunc caeca, S. Bern., CLXXXII, 841. — Anima illusionibus plena, Id., CLXXXIII, 531. — Homo a lumine veritatis quasi exstinctus, Id., CLXXXIII, 95. — Miseria animae ignorantia, Id., CLXXXIII, 367. — De corrupta hominis anima, Id., CLXXXIII, 667. — In ratione obscuritas ignorantiae, Adamus Praem, CXCVIII, 769. — Anima illusionibus completa Innoc. III, CCXVII, 138.

Peccato anima excaecatur, S. Fulg., LXV, 539; S. Hil., IX, 944; S. Amb., XIV, 462; S. Aug., XXXVIII, 664; S. Prosp. Aq., LI, 126, 653; S. Greg. Mag., LXXV, 767, 768, 787, 870, LXXVI, 317, 916; LXXIX, 556; V. Beda, XCII, 510, 767; XCIII, 492, 514, 696, 890; Herveus, CLXXXI, 613; S. Bern., CLXXXIII, 567; CLXXXIV, 1066; Adamus Praem., CXCXIII, 246. — Peccatum originale nobis vinculum erroris, S. Amb., XVI, 125 — Scientia mala nobis ex peccato, Id., XVII, 964. — Sapientiae lumen recessit a peccante, Rufinus, XXI, 748. — Animae propter peccatum miserabilis ignorantia, S. Aug., XLIV, 180. — Rerum sciendarum impedimentum, peccatum originale, Id., XLV, 1268. — Peccati originalis poena, error, Id., XLI, 784. — Peccata veritatis perspicuitatem velant, Id., XXXII, 1311. — In culpa Adami homo intellectu spoliatus fuit, S. Prosp. Aquit., LI, 237. — Ex peccato originali ignorantia rationi contraria, Cassiod., LXX, 1294. — Peccata sapientiae lumen auferunt, Id., LXX, 347. — Homo peccator in nocte erroris se abscondit, S. Greg. Mag., LXXVI, 774, 775. — Propter peccatum anima bonum quod quaerit, amplius non agnoscit, Id., LXXVI, 158. — Homo in paradiso cecidit, et ab illo mentis lumen recessit, Id., LXXVII, 317. — Homo lucem rationis cum peccato perdidit, Id., LXXIX, 614. — Recedentibus a se, subtraxit Deus cognitionem veritatis, V. Beda, XCII, 510. — Imperfectio et diminutio rationis facta est per primum hominem, Id., XCIII, 528, 737; Amulo episc., CXVI, 118 — Peccatum ordinem cognitionis subvertit, Joannes Scotus, CXXII, 843 — Amissa innocentia, profundiores errores, Hincmarus, CXXV, 191. — Peccatum originale hominem a vero lumine elongavit, Id., CXXV, 131. — Lumen vultus tui in nobis obscurata est in Adam, S. Remigius Ant., CXXXI, 165. — Prima peccati poena, profunda ignorantia, [Col. 0066] S. Odo, CXXXIII, 524. — Ratio per Adami peccatum debilitata, S. Bruno, CLII, 803; S. Anselmus, CLXIII, 320, 434. — Ratio peccati ludibrio prostituta, Guibertus, CLVI, 160. — Ante peccatum erat intelligentia sine errore. V. Gildebertus, CLXXI, 348. — Ante peccatum perfectior cognitio, Hugo de S. Vict., CLXXXV, 441. — Ex multiplicatione peccati excrescit error, Herveus, CLXXXI, 613. — Homo lapsus caliginosus, Aelredus, CXCVIII, 246.

Ratio quando errat prudentiam vult existimari, S. Hil., X, 158. — Per superbiam erraverunt philosophi, S. Zeno, XI, 318 et 319; S. Aug., XXXVIII, 777, XXXII, 707; XXXIV, 440; Atto Vere., CXXXIV, 139; S. Petrus Dam.; CXLIV, 536, S. Bruno, CLIII, 25, Alanus de Insulis, CCX, 133. — Superbia Adam in tenebris cecidit, S. Amb., XV, 1283, S. Prosper Aq., LI, 237, 238; S. Greg. Mag., LXXIX, 564; S. Anselmus, CLVIII, 1422. — Veritas superbiae adversa, S. Amb., XV, 1783. — Superbia haereticorum mater, S. Hier., XXV. 858; S. Aug., XXXII, 142; XXXVIII, 280; S Anselmus, CLXVIII, 554; CLIX, 123; Hugo de S. Vict., CLXXV, 923, 924; Herveus, CLXXXI, 126; Garnerus, CXCIII, 153. — Superbia Judaeos excaecavit, S. Aug., XXXV, 1778; S. Bruno, CLXIV, 181, 186; CLXVIII, 130. — Superbia pellitur homo in tenebras S. Aug., XLIV, 206. — Superbia aures cordis obstruit, id., XLIV, 618. — Deus superbis veritatem denegat, S. Aug., XXXVIII, 437; S. Maximus Taur., LVII, 619; S. Greg. Mag., LXXVI, 412; Manegaldus, CLX, 156; Rupertus, CLXVII, 1628; Herveus, CLXXXI, 277. — Sapiens non glorietur, S. Aug., XXX, 721. — Superbia excaecat, S. Greg. Mag., LXXV, 1154, LXXVI, 269, 595; Amulov., CXVI, 118; S. Petrus Dam., CXLIV, 233; CXLV; 576, 577, 700; Guibertus CLVI, 165; Rupertus, CLXIX, 670; V. Hildebertus, CLXXI, 688; Adamus Praem., CXCVIII, 770. — Superbia dicit, bonum non facio quia nescio, Amulov., CXVI, 121, — Expositio errorum in quos incidit superbus, S. Odo, CXXXIII, 242 et seqq.; Manegaldus, CLV, 157, 158. — Ratio in fatuitate submergetur, Manegaldus, CLV, 155. — Superbia negantur mysteria, quia incomprehensibilia, S. Anselmus, CLVIII, 263. — Telo superbia mens perdita, Id., CLVIII, 869. — Prae superbia, videre dedignaris vel scire, Rupertus, CLXVIII, 573. — Superbia rationi dominatur et reluctatur, V. Hildebertus, CLXXI, 190. — Ignorantia poena elationis, Hugo de S. Victore, CLXXVI, 301. — De superbia nascitur rationis expers animus, Id., CLXXVI, 999 et 1000 — Mens humana per superbiam decepta, Garnerus, CXCIII, 112. — Superbi discere nolunt, Innoc. III, CCXVII, 1022.

Concupiscentia refrenanda ut menti luceat veritas, S. Cyprianus, IV, 79; S. Amb., XIV, 541; XXXII, 589, 1334; S. Greg. Mag., LXXV, 716 — Concupiscentiae effectus, excaecatio animi, S. Cyp., VI, 256, 257; S. Aug., XXXVI, 94, 241; XXXIII, 615; S. Greg Mag, LXXVI, 190; LXXV, 743; Halitgarius, CV, 658; S. Petrus Dam., CXLV, 57; Guibertus, CLVI, 30, 35; V. Godefridus, CLXXIV, 421; Garnerus, CXCIII, 153, 1176. — Animae subtilitas peccato in naturam corporum ingravescit, S. Hil., IX, 974 — Concupiscentia rationi adversa, S. Hil., IX, 781, X, 345; S. Zeno, XI, 343; S. Amb., XIV, 599; S. Aug., XLI, 242; XXXII, 1009; S. Prosperus Aq., LI, 452, 491; Cassiod., LXX, 1284; S. Greg. Magn., LXXIX, 418; V. Beda, XCI, 214; XCIII, 513, 522, 633; Joannes Scotus, CXXII, 844; S Petrus Dam., CXLV, 403; S. Bruno, CLII, 793, 1082; CLII, 184; Guibertus, CLVI, 88; Rupertus, CLXVII, 287; CLXVIII, 1244; V. Hildebertus, CLXXI, 348; Hugo de S. Vict., CLXXVI, 1001; S. Bern., CLXXXIV, 821; Anonymus, CCXIII, 919; Innocentiius III, CCXVII, 999, 1012. — Vitia et libidines veritatem obruunt, S. Hil., IX, 527, 839; Cassianus, XLIV, 1025; Boetius, LXIII, 770; Eugyppius, LXII, 596; S. Greg. Mag., LXXVI, 712, 714; S. Paschasius, CXX, 82; Joannes Scotus, CXXII, 849, 874; S. Anselmus, CLVIII, 870; Rupertus, CLXIII, 572. — De bello inter carnem et spiritum, S. Zeno, XI, 342; S. Greg. Mag., LXXV, 832; Herveus, CLXXXI, 1188; Wolbero, CXCV, 1225; Adamus Praem., CXCVIII, 700; Alanus de Insulis, CCX, 141, 142. — Luxuria a fide vera deviat, S. Amb., XVI, 626. — Libido venerea mentem absorbet, S. Aug., XLIV, 373 et 374. — Veritatis capax meus a vitiis libera, Id., XL, 299. — Mens mole corporis pressa supernae luci diu inhaerere non valet, S. Greg. Mag., LXXV, 832. — Multi scire nolunt, ne bonum facere cogantur, Amulon, CXVI, 139. — Libido lucem comprehendere non vult, Hincmarus, CXXII, 349. — Concupiscentia mentem aggravat, S. Bruno, CLII, 794. — Reprobi sensus scientia nullis indiciis coargui potest. Guibertus, CLVI, 165. — Carnalem sensum sapientia fugit, Rupertus, CLXVII. 1629, — Caliginis duae causae, ira et mollior affectus, S [Col. 0067] Bern., CLXXXIII, 755. — Vagationem mentis illicita generat tristitia, Garnerus, CXCIII, 153. — Ex ventris ingluvie hebetudo [Col. 0068] intelligentiae, Garnerus, CXCIII, 153. — Luxuria decipit mentem, Id., CXCIII, 154.

Divinitas S. Scripturae ostenditur, Tertull. I., 388 et seqq. Scripturae deificae, id. III. 1059. Libri Veteris Testamenti a viris divino Spiritu inundatis editi, id. 378. — Scriptura divina cur θεόπνευστος dicatur, S. Ambrosius. XVI. 803. — Omnia verba Scripturae divinitus inspirata. S. Hieronym. XXII. 431. Scripturae omnes Spiritu sancto inspiratae, id. XXIV. 332. Scripturae a Spiritu sancto editae, id. XXV, 1222. — Scriptores sacri uno Spiritu locuti sunt. S. August. XXXIV, 1175, 1176. In ea (Scriptura) Deus ipse loquitur, id. XXXII, 864, et hoc ostendit Apostolus, id. XLII, 646. Scriptura sacra est Chirographum Dei, id. XXXVII, 1880. Scriptura sacra est venerabilis stylus Spiritus Dei, id. XXXII, 747. Scripturae divinitus inspiratae, id. XLII, 1175, 1183. Quasi litterae sunt nobis a Deo directae, id. XL, 1050. — Quae sanctis Scripturis Spiritus divinus inseruit, Cassianus., XLIX, 728. — Sacrarum Scripturarum auctor Deus. S. Leo Magnus. LVI., 880. — Omnis Scriptura divinitus inspirata est, S. Maximus Taurin. LVII. 749. S. Laur. Novar. LXVI, 105. — Unde probamus libros religionis nostrae divina esse inspiratione conscriptos, Junilius. LXVIII, 42. — Unde probetur Scripturam esse divinam et traditam a Deo, Cassiodorus, LXX, 19. Scripturae divinae libri omnes superna luce et virtute Spiritus sancti resplendent, ibid., 1109. Scriptura sacra lingua Dei vocatur, ibid., 540. — Spiritus sanctus loquitur per scriptorem sacrum quae sunt illius, et scriptor ipse, eaquae Dei sunt, in se, tanquam de altero scribit, S. Gregor. Magn. LXXV. 518. Scriptor sacer est calamus quo libri sacri a Spiritu sancto sunt scripti, ibid., 517. Inspiratio Scripturae sacrae, ibid., LXXIX, 19. In Scriptura non prophetarum et patriarcharum, sed Dei vox auditur, id. LXXIX, 148. — Auctor autem earumdem Scripturarum Spiritus sanctus esse creditur, S. Isidorus Hispal. LXXXIII, 750. — Quod in Ecclesiam sanctam Spiritus sanctus Novum et Vetus Testamentum plenissime inspiravit, S. Hildef. Tolet. XCVI., 139. — Omnes hos libros idem Esdra divino afflatus Spiritu reparavit, cunctaque prophetarum volumina correxit. Raban. Maur. CVII. 366. Hi sunt scriptores sacrorum librorum, divina inspiratione loquentes ibid. 367; CXI, 110. Auctor autem earumdem Scripturarum Spiritus sanctus esse creditur; id., CVII., 367. Esdras scriba post incensam legem a Chaldaeis, dum Judaei regressi fuissent in Jerusalem, divino afflatus Spiritu, bibliothecam Veteris Testamenti reparavit, id. CXI, 121. Singuli in singulis cellulis (ut quidam asserunt), separati, ita omnia per Spiritum sanctum interpretati sunt, ibid., 122. Scripturae a Dei inspiratae, id., CVIII, 1134. — Omnis Scriptura divinitus inspirata Veteris ac Novi Testamenti., Walafrid. Strab. CXIII., 752. ignea vocatur, quia inspirata revelatione Spiritus sancti, ibid., 33. Omnis Scriptura sacra, Scriptura canonica, unus liber est, qui ad unum tendit, et ab uno Deo profecta, uno eodemque Spiritu conscripta est. Rupertus. CLXIX, 18, Neque enim voluntate humana allata est aliquando Scriptura sacra, sed Spiritu sancto inspirati locuti sunt sancti Dei homines, ibid., 1091. Vox de [Col. 0074] coelo Scriptura sacra, ibid., Quae Scripturae divinitatis nomine singulariter appellari debeant. Hugo de S. Victore. CLXXV., 9.

Scripturae sacrae majestas et auctoritas. Tertull., I., 386 et seqq., 446, 469; II, 167. Divinarum Scripturarum sequenda auctoritas, id. — III, 1058, 1065, 1114. — Scripturae auctoritas., S. Hilarius, IX, 1045. — Graecorum Scripturae sacrae codicum potior est auctoritas, S. Ambros. XVI, 839. — Auctoritas Scripturarum sectanda, S. Hieronym. XXIV, 122. Nec parentum, nec majorum error sequendus est, sed auctoritas Scripturarum et Dei docentis imperium, ibid., 743. Si ad Scripturas sanctas admissa fuerint velut officiosa mendacia, quid in eis remanebit auctoritatis, id., XXII, 648. Utrum scriptorem SS. Scripturarum mentiri oportuerit, ibid., 566. Fluctuat auctoritas Scripturarum si scriptores potuerint officiose mentiri, ibid., 567. — De auctoritate canonicae Scripturae divino Spiritu conditae. S. August. XLI, 318. Agnoscit necessitatem fidei et Scripturarum auctoritatem, id., XXXII, 722. Scripturarum auctoritatem de medio auferunt Manichaei, dum quaedam accipiunt, quaedam respuunt, id., XLII, 508, 597. XLV, 1008. Scripturae sacrae divina auctoritas, id., XXXII, 723, 842, 852, XLII, 249. Scripturae auctoritas mirabilis, id., XLI, 357, 359, et eminentissima, ibid., 318. Scriptura sancta in summo et coelesti auctoritatis culmine collocata, id., XXXIII, 277, 278. Solos auctores librorum canonicorum non errasse aliquid scribendo credendum est, ibid., 276, 284, 285 Scripturae canonicae auctoritas nulli cedit, id., XLI, 517, 678. Scripturarum auctoritas unde probanda, ibid., 245, 248, 283, 284, 452, 485, 486, 517, 626. Scripturae auctoritas in narratione rerum gestarum quanta, id., XLI, 599, 600. Scripturarum Veteris Testamenti auctoritas commendata a Christo et apostolis ejus, id., XLII, 637, 638, 647. Scripturae auctoritas non culpanda propter peccata quae refert, imo laudanda et diligenda, ibid., 438, 439, 440. Scripturis, quae in Ecclesia canonicae nominantur, sine ulla dubitatione credendum, id., XXXIII, 598 Nihil credi voluit Christus adversus confirmatam Scripturarum auctoritatem, id., XLII, 284. Quod Scripturae divinae praescribit auctoritas, aut universa frequentat Ecclesia, observandum est, id., XXXIII, 202. Titubat fides, si divinarum Scripturarum vacillat auctoritas, id., XXXIV, 35. Scripturae sanctae auctoritatem frangere conantur, qui aliquod ei mendacium tribuunt, id., XL, 404. Scripturae canonicae auctoritati nullus quamlibet sanctus et doctus vir comparandus, id., XLIV, 381. Si ratio contra divinarum Scripturarum auctoritatem redditur, quamlibet acuta sit, fallit verisimilitudine, nam vera esse non potest, id., XXXIII, 588. Scripturae summa est veritas, id., XXXIII, 839, 860. Dum Scriptura testimonium aliquod ex auctore sumit, non propterea caetera illius auctoris scripta confirmat, id., XXXIV, 738. — Scriptura coelum, cujus auctoritas quasi firmamentum in Ecclesia posita, et per totum [Col. 0075] orbem extensa. — S. Prosper Aquit. LI, 288. — Scripturae sacrae auctoritas indubitabilis. — S. Leo Magnus. LIV, 314, Scripturae divinae ab Hebraeis servatae testimonium praebent contra ipsos evangelicae veritatis hostes, S. Maxim. Taurin. LVIII, 355. — De auctoritate Scripturarum, Junilius, LXVIII, 20. Qui libri sunt perfectae auctoritatis, ibid., Qui mediae, ibid. Qui nullius auctoritatis sunt, ibid., Quae auctoritas Scripturarum in Ecclesiis primum sit sequenda, — S. Hildef Tolet. XCVI, 139. Ad quos recurrendum, cum sacrae Scripturae auctoritas non occurrit, Ivo Carnot., CLXI, 283. De re obscurissima non esse disputandum sine auctoritate divinarum Scripturarum, ibid., 314. — De divinarum Scripturarum et traditionis auctoritate, S. Bruno Signiensis, CLXIV, 84. — De auctoritate librorum sacrae Scripturae, Hugo de S. Victore, CLXXV, 15. — Nihil auctoritatis canonicis remanebit Scripturis, si ad eas mendacia fuerint admissa. Gratianus, CLXXXVII, 50. Non debetur par auctoritas Scripturis et expositionibus earum; ibid., 51.

Earum (Scripturarum) praedicatione Christiani spem fiduciamque suam recreabant, Tertull. I, 489. Scripturarum omnium consonantia, id., II., 632. — Plus roboris dabitur et magis ac magis intellectus cordis operabitur scrutanti Scripturas veteres ac novas, S. Cyprian. IV, 677. — Scripturae nihil non habent auctore suo dignum, S. Hilarius IX, 768. Quidquid in his est, excelsum, divinum, rationabile et perfectum est, ibid., Scripturis non modo nihil sapientius, sed et eloquentius nihil, ibid., 543. Scripturae quam multa scientia nos imbuant, ibid., 396, 397. Scriptura omnis ad coelestium bonorum spem nos vocat; ibid. 548. Scripturis Deus ad cognitionem sui nos erudivit, id., X, 171. Eloquiis Dei anima refecta tanquam pabulum aliquod vitae aeternae in se continet, id. IX, 549. Iter tibi sit divina Scriptura. S. Ambrosius XV, 1394. Omnes aedificat. S. Ambros. XIV, 1157. Habet verbum Dei epulas, alias fortiores ut lex et Evangelium, alius suaviores, ut sunt, Psalmi et Cantica canticorum, id. XV, 1517. Bona pascua sunt libri Scripturarum coelestium, ibid. 1390. Deus praeceptis salutaribus eas replevit, quibus infirmitas animae sanaretur. S. Ambros. XIV, 1012. Remedium taediorum omnium, atque in tentationibus unum perfugium sunt, ibid. 819. Scriptura divina convivium Sapientiae est, id. XVI, 71. Deambulat in paradiso Deus, quando divinas Scripturas lego, ibid. 1154. Pretium Scripturae fides nostra est, ibid. 1043. Quanto amplius in corde ruminatur, tanto salubriorem dulcedinem menti exhibet, id. XVII, 866. Ad resecanda vitia acutissima est, ibid. 926. Panis est animarum, ibid., 831. Pabulum et vita est, ibid. 662.

Mos Scripturarum ut ad poenitentiam provocent. S. Hieronym. XXIV, 235. Doctrina Scripturarum, murus firmissimus, id. XXV, 1267. Eruditio Scripturarum germinat virgines, ibid. 1489. Per Scripturas nota fecit Deus universa mysteria, id. XXVI, 452. Quando utilis est Scriptura audientibus, ibid. 322. Fructus meditationis Scripturarum, ibid. 439. Arma scientiam Scripturarum, et carnis vitia non amabis, id. XXII, 1078, 124. Majestas divinae Scripturae admiranda, id. XXIV, 596.

Scripturae sacrae laus et dignitas. S. August. XXXII, 854, XXXIII, 508, 524. Scripturarum Veteris Testamenti dignitas et excellentia; id. XLII, 74. Scriptura sacra caeteris antecellit; id. XLIII, 128. Sacrae Scripturae cum profana comparatio; id. XXXIV, 64. Fides ex Scripturis concepta est; id. XLI, 646. Magna excellentia Scripturae prae litteris profanis; id. XXXII, 748. Scripturae sacrae omnibus saeculi deliciis suaviores; ibid. 810. In Scripturis satietas sine fastidio; id. XXXVIII, 30. Scriptura sic loquitur, ut altitudine superbos irrideat, profunditate attentos terreat, veritate magnos pascat, affabilitate parvulos nutriat; id. XXXVIII, 323. Scripturae sacrae simplicitas, id. XXXII, 686, 723, 847. Scripturae sacrae mira profunditas, ibid. 723, 810, 832, 1315, XXXIII, 516. Scripturarum concordia, id. XLX, 600. Scripturarum etsi diversi sint scriptores, omnia tamen ita sibi concordant, ut tanquam uno ore dicta inveniantur, id. XLII, 249. Scripturarum latebrae maxime valent ad amorem veritatis acuendum, etc., id. XL, 320. In Scripturis quaedam ad fidem et doctrinam tantum pertinent, quaedam ad mores componendos, id. XXXIV, 887, 888, 889. Scriptura non asserit nisi catholicam fidem rebus praeteritis, praesentibus et futuris, ibid. 71. Scripturarum prope omnis pagina nihil aliud sonat, quam. Christum et Ecclesiam toto orbe diffusam, id. XXXVIII, 289, XLII, 463. Scriptura vetus non nisi ad [Col. 0076] commendandum Christi adventum et praesignandam Ecclesiam, id. XL, 313, 315. Scriptura nova Christum narrat, et dilectionem monet, id. XL, 375. Quomodo Scriptura informat mores hominum, id. XXXIV, 71. Omnis morbus animi habet in Scripturis medicamentum suum, id. XXXVI, 357. Scriptura Dei munit nos adversus scandala, id. XXXIII, 266, 267, 270. Scriptura omnis ad id unum tendit ut fides, spes, charitas in animo aedificantur, id. XLII, 951. Ad commemorationem fidei nostrae, ad consolationem spei nostrae, ad exhortationem charitatis nostrae propheticos et apostolicos libros legimus, ibid. 294. Scripturae plenitudo finisque, amor Dei et proximi, id. XXXIV 34, 39. Scripturae omnes nihil aliud te docent, nisi continentiam ab isto saeculo, ut amor tuus currat in Deum, id. XXXVIII, 264, 695. Scripturarum utilitas, id. XXXVI, 564. Scriptura tecta figuris et sacramentis est coelum nubibus opertum, id. XXXVII, 1908, 1909. Quare gladius bis acutus Scriptura vocatur, id. XLI, 692. Scripturae tanquam lucernae in hujus saeculi nocte accensae, id. XXXV, 1662; XXXVIII, 1567. Scriptura sacra nubes est, id. XXXVI, 137; XLII, 266. Scriptura sacra speculum, id. XXXVII, 1388; XLII, 438, 440; XLIII, 89; XL, 702. Divinus thesaurus, id. XXXVIII, 1481; XL, 670. Veteris Testamenti libri quatenus jam utiles sunt, id. XLII, 237, 238; XLIV, 138.

Scriptura divina agro opimo ac fertili comparatur. Cassianus. XLIX, 723. Scripturae sacrae auctoritate daemones repellendi; ibid., 1233.

Lectione divinarum Scripturarum cibum perennis eloquii acquirimus. S. Maximus Taurin. LVII, 564. Ab illecebris mundi Scripturae nos revocant; ibid., 340.

Scripturae sanctae omnes scientiae inferiores. Eugyppius, LXII, 628 De virtute Scripturae divinae. Cassiodorus, LXX, 1131. Scripturae sanctae nihil supervacuum habent; ibid., 17. Nihil vanum in Scripturis sacris continetur; ibid., 1139. — Scripturae sacrae potentia. Cassidorus, LXX, 22, 1131. Scripturae sacrae pascua populi fidelis; ibid., 698. Divina Scriptura cur favis distillans vocetur; ibid., 1077.

Scriptura sacra dicitur fluvius, in quo agnus ambulet et elephas natet. S. Gregor. Magn. LXXV, 613. Vocatur modo cibus, modo potus; ibid., 540. Messis et divitiae; ibid., 1088. Scriptura sacra dicitur ager et vinea; ibid., 1150. Lucerna; id., LXXVI, 107, 848. Arcus Ecclesiae; ibid., 133. Scriptura dicitur turris ex qua mille clypei pendent; ibid., 971. Scriptura sacra caeteris libris longe anteponenda; ibid., 135. Ejus excellentia; ibid. Qui in Scriptura sacra charitatem Dei et proximi legendo non quaerunt ex herba et cortice pascuntur; ibid., 149. In Scriptura sacra docet Deus quidquid scire nos docet; ibid., 271. Sacra Scriptura rotae similis, ascendit et descendit; ibid., 829 Scriptura omni ex parte aedificat; ibid., 831. Scriptura sacra coelo comparatur; ibid., 883. Scriptura sacra similis silici, ex quo, licet frigido, ignis excutitur; ibid., 1058. Scriptura sacra mons quidem est; id., LXXIX, 474. Ignis; ibid., 475. Fons et puteus; ibid., 513, 515. Ecclesiae fundamentum est Scriptura sacra. Ibid. 146 Scriptura sacra plaustri nomine figurata; ibid., 202.

Omnem scientiam atque doctrinam Scriptura sacra sine aliqua comparatione transcendit. Taio Caesaraugus., LXXX, 790. Per praecepta Scripturae sacrae reviviscimus, qui mortui in culpa jacebamus; ibid., 791. — Scriptura sacra est mensa Christi. Alcuin, C, 630. — De eminentia sacrarum Scripturarum et ad quid omnis scientia referenda sit, Rabanus Maurus, CVII, 379. Aliud cum istis (litteris sacris) nihil est comparandum; id., CXI, 106. Sanctarum lectio Scripturarum divina est praecognitio non parva beatitudinis; id., CXII, 1233. In his enim quasi in quodam speculo homo seipsum considerare potest, qualis sit, vel quo tendat; ibid. Lectio assidua purificat animam, timorem incutit gehennae, ad superna gaudia cor instigat legentis; ibid. Geminum confert donum lectio sanctarum Scripturarum; ibid., 1234. Intellectum mentis erudit; ibid. A mundi vanitatibus abstractum hominem ad amorem Dei perducit ibid. — Omnes plane Scripturae sacrae ad animarum salutem scriptae sunt, ut proficiamus in eis in veritatis agnitione; ibid., 1234. — De commendatione S. Scripturae. Walafrid Strab., CXIII, 25. — Scripturae pluviae dicuntur per similitudinem. S. Bruno Carthus., CLII, 678. Staterae dicuntur; ibid., 926. Mensa; ibid., 975. Coeli; ibid., 1039.

Scripturae sacrae puritas. Guibertus, CLVI, 178.

Sacra Scriptura omnis veritatis, quam ratio colligit, auctoritatem continet. S. Ansel., Cant. CLVIII, 528. Qui pie vivere quaerit, sanctam Scripturam meditatur; ibid., 596.

Evangelia et apostolorum Epistolae, Moysi et prophetarum Libri, quasi quaedam fercula deliciis omnibus referta apponuntur nobis. S. Bruno Signiensis, CLXV, 406.

Scripturam sacram legere et celebrare festivitatem [Col. 0077] Rupertus, CLXVIII, 813. Scriptura sacra est via ad coelum; id., CLXVII, 366. Significatur per columbam; ibid., 441. Scripturae sacrae adapertio significatur per pinguedinem terrae, vel abundantiam frumenti et vini; ibid., 461, 462. Scriptura sacra est paradisus voluptatis; ibid., 607; Scripturas sacras legendo exploramus terram optimam. ibid., 875. Scriptura sacra est terra viventium; ibid., 958. Generat amorem in anima; ibid., 1575, 1576. Scripturae prophetica significatur per imbrem temporaneum, apostolica vero per serotinum; id., CLXVIII, 92. Scriptura sacra dicitur aurum et argentum; ibid., 248. Scripturae sermo castus nitet ut argentum, rutilat velut aurum; ibid., 1557. Quod sancta veteris instrumenti Scriptura ille ager sit, et quam ob causam convenienter agri nomine signficata sit. Id. CLXIX. 15. Quod non in una parte agri, sed per totum agrum sacrae Scripturae thesaurus iste; ibid., 16. Scripturae sacrae aquarum nomine solent aliquando significari; ibid., 1091. Tonitruo quoque solent assimilari; ibid. — Scripturarum lectio custos pudicitiae. Hildebert, CLXXI, 197. Scriptura est specula, custodia, mensa; ibid., 515 Mensa coronata; ibid., 350. Speculum nostrum; ibid., 374. Panis animae; ibid., 588, 678. Scriptura sacra est apotheca gratiae; ibid., 394. Sacra Scriptura est aqua saIutaris, quae lavat, reficit et refrigerat; ibid., 663. Est via salutis; ibid., 712. Scripturae sacrae pascua sunt sacra; ibid., 780. Scriptura sacra thesaurus pastorum et Christianorum; ibid., 818. Scripturae sacrae praestantia; ibid., 862. — Scriptura sacra remedia praebet contra tentationes. Godefrid, CLXXIV, 60, 167. Scriptura sacra regno Dei comparatur, ibid., 154. Scripturae sanctae meditatio dulcedinem spiritus nutrit, ibid., 721. Seges sacra est Scriptura, ibid., 1059. — Quod divina Scriptura ab aliis distinguitur. Hugo de S. Victore, CLXXV, 11. De fructu divinae lectionis, ibid., 20. Quem fructum sacra Scriptura ex aliis capiat, et quid aliis praestet, ibid., 20. De materia divinae Scripturae, ibid., 24, et CLXXVII, 376. — Scripturae sacrae sunt vasa sacra. S. Bernardus, CLXXXIV, 762. Quatuor Scripturae sacrae officia, ibid., 178, Eo omnis Scripturarum intentio spectare videtur, ut credamus, speremus, diligamus. Guerricus abbas, CLXXXV, 154. — Scriptura sancta lucerna est. Petrus Lombardus, CXCI, 1096. Scriptura divina mensa referta est, ibid., 637. Scriptura bonis refectio est, ibid., 1483. Scriptura sacra cur dicatur ignea lex. Richard. a S. Vict., CXCVI. 755. — S. Scripturae lectionis assidue fructus et commoda aliaque elogia. Adam. Praemonst., CXCVII. 629. — Quod etiam in sacra Scriptura sunt optimae civilitatis regulae. Joannes Saresb, CXCIX, 740.

De Veteris Testamenti auctoritate et integritate et antiquitate dubitari non potest. Tertull. I, 384. Scripturarum interpolatio, quantum nefas, Id., II, 51 et seqq. Earum adulteratio semper comitatur doctrinae variationem, ibid. Illic deputanda est Scripturarum et expositionum adulteratio ubi diversitas invenitur doctrinae, id., II, 51, 146. Scripturas alias manu, alias sensu expositiones invertit. ibid., 52. Integritas Scripturarum, ibid., 51. Alteratio Scripturarum ab haereticis, ibid., 52, 515. Marcion Scripturas sacras rejicit et corripit, ibid., 758. Novum Testamentum a Vetere separavit, ibid., 268. PIura ex Scripturis hausta corruperunt philosophi, id., I, 515, 520. — Anathema illi, qui divinis Scripturis addit aliquid, aut minuit. S. Ambrosius, XVI, 927. Scripturae codices aliquos latinos perfidi falsaverunt, ibid., 752. Scripturis divinas quaedam falsa apponebant haeretici, et quaedam detrahebant, id., XVII, 968. — Respondet iis qui sibi obtrectabant, quod quaedam ex Novo Testamento jam recepta mutasset. S. Hieronym., XXII, 431. — Scripturae si non integrae recipiantur, aperiuntur januae omni errori vel sceleri. S. August., XLII, 1145. Scripturis canonicis quas accipiebant Manichaei quasdam falsas sententias permixtas esse contendebant, id., XLV, 1337. Scripturas esse corruptas impudenter docebant. id., XLII, 69. A quibus corruptas eas esse putabant Manichaei, ibid., 70 Scripturas se ab igne servasse jactant Donatistae, id, XXXVIII, 310. Augustinus Hieronym. exhortans ut Septuaginta versionem mire depravatam ac variantem reddat suae veritati, id., XXXIII, 241, 807. Scripturarum libri quos Catholica disciplina custodit, non falsati, id., XL, 70. Scripturarum Latina versio in diversis codicibus ita varia est ut tolerari vix possit, id., XXXIII, 291. — Idiomata sacrae Scripturae nullo modo temeranda. Cassiodorus, LXX, 1126. Locutio sacrae Scripturae incorrupta permanere debet, ibid., 1127. Non mutanda Scripturae verba, [Col. 0078] ut regulae elocutionum latinarum serventur; ibid., 1128.

Annotationes in fragmentum incerti scriptoris de canone SS. Scripturarum. Tertull., III, 169. Fragmentum acephalum incerti scriptoris de canone SS. Scripturarum; ibid., 173. — Quas Scripturas habuerit Hilarius canonicas. S. Hilarius, IX, 240, 241 Not. — Decretum de libris recipiendis et non recipiendis ex monumentis in editis illustratum. Anonym., XIX, 787. Incipit ordo Veteris Testamenti, 791. Incipit ordo prophetarum 791. Incipit ordo historiarum, ibid. 792; item ordo Scripturarum Novi Testamenti, quos sancta et catholica suscipit Ecclesia; ibid. Qui libri in canone recipiantur. S. Innocentius I papa, XX, 501, 626. — Omnem Scripturam quae ecclesiastico canoni non congruit neque consentit, non solum non suscipimus, verum etiam velut alienam a fidei veritate damnamus. Bachiarius, XX, 1034. — Canon Scripturarum. S Hieronym., XXIII, 246. — Canon librorum Veteris et Novi Testamenti. S. August., XXXIV, 41. Scriptura canonica et apocrypha quaenam sit; id, XLI, 470. Scripturae canonicae quae sint, in concilio institutae; id., XXXIII, 233. Nullae recipiendae praeter eas quas recipit Ecclesia; id., XXXIX, 2176. Scripturarum libri eo numero recipiuntur quam Ecclesiae tradit auctoritas; id., XLV, 1718, 1733. Libri canonici; id., XXXIV, 40 — Novum et Vetus Testamentum recipimus in illo librorum numero quem Catholicae Ecclesiae tradit auctoritas. Marius Mercator, XLVIII, 513, 514. Canon SS. Scripturarum. — S. Leo Magnus, LVI, 428, 504, 721, 871. Num canon Scripturarum conditus fuerit a Nicaeno synodo; ibid., 429, 430. Decretale in urbe Roma ab Hormisda papa editum — Not. de ordine librorum canonicorum Veteris et Novi Testamenti. Vigilius Taps., LXII, 537. — Qui libri inter canonicas Scripturas non currunt. Junilius, LXVIII, 17. — Plenitudo Novi et Veteris Testamenti, quam in canone Catholica recipit Ecclesia, juxta vetustam priorum traditionem qualis est. S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 155. Qui libri in canone recipiantur; id., LXXXIV, 652. — Qui libri continentur in canone utriusque Testamenti. S. Hildef, XCVI, 140. Quod omnes sanctae auctoritatis libri vel memoria tenendi sunt, vel omnino incogniti non habendi; ibid. De libris duorum Testamentorum. Rabanus Maurus, CVII, 383. — De canonicis et non canonicis libris. Walafrid Strab., CXIII, 20 et seqq. — Scripturae canonicae, quae sunt. Isidorus Mercator, CXXX, 338. Ordo Veteris Testamenti quem sancta et Catholica Romana suscipit et veneratur Ecclesia, digestus a Gelasio papa, cum LXX, epicopis; ibid., 983. Decretum cum LXX episcopis habitum de apocryphis scripturis; ibid., 984. Decreta de recipiendis vel non recipiendis libris, scripta a Gelasio papa. Burchard, CXL, 715. — De ordine librorum Testamenti (quem Gelasius papa in concilio Romae habuit cum LXX episcopis. Ivo Carnot., CLXI, 276. De ordine librorum Novi Testamenti quos sancta Romana Ecclesia tenet et universalis Ecclesia observat., ibid. Sanctam Scripturam canonicam tam Veteris quam Novi Testamenti certis suis terminis contineri; ibid., 313. Qui libri ab Ecclesia sunt recepti; ibid., 1101. — De numero librorum Veteris et Novi Testamenti. — S. Bruno Sign., CLXIV, 320. De ordine et numero librorum. Hugo de S. Victore, CLXXVI, 778. De numero librorum sacri eloquii; id., 185; CLXXV, 15.

De scriptoribus divinis. Junilius, LXVIII, 20. Scriptores divinorum librorum ex titulis et prooemiis cognoscimus; ibid. vel ex titulis tantum; ibid. aut ex traditione veterum; ibid. — De scriptoribus sacrorum librorum. S. Isidorus, LXXXIII, 747. Rabanus Maurus, CVII, 365; CXI, 106. Hugo de S. Victore, CLXXV, 16; CLXXVI, 779. De auctoribus Novi Testamenti. Hugo de S. Victore, CLXXVI, 781. Quae Scripturae sunt authenticae; ibid., 786. Quae sint apocryphae Scripturae; ibid., 787.

Scripturae libri ex hebraico in graecum sermonem conversi, Tertull. I, 378 et seq. — Poscente rege Ptolemaeo, septuaginta seniores libros Veteris Testamenti ex hebraeis litteris in graecas transtulerunt. S. Hilarius, IX, 262 — Religiosa et antiqua eorumdem auctoritas; ibid., 539. Translationem eorum transgredi non est tutum; ibid., 529, 751. In translationum varietate praeferuntur LXX; ibid., 742. Scripturae duas translationes Hilarius simul composuit; ibid., 878. — Septuaginta virorum sententias magis sequitur Ecclesia. S. Ambros., XV, 1325. De nova post LXX Veteris Testamenti versione. S. Hieronym., XXII, 665. Editiones quinta, sexta et septima; id, XXIII, 665. Auctoritas praeeminens septuaginta interpretum; id., XXII, [Col. 0079] 566. Hilarius qui homilias in Job, et in psalmos tractatus plurimos in latinum vertit e Graeco, ibid., 572, 603. Origines Scripturas in multis bene interpretatus est., ibid., 603. Composuit Origenes Hexapla quatuor editionum, et in editione LXX Theodotionis editionem miscuit; id., XXIII, 459. Editio LXX in Daniele multum distat a veritate, et merito reprobatur ab Ecclesiis, ibid., 455; LXX interpretes emendati ab Hieronymo, et translati, ibid., 447. Versiones Aquilae, Symmachi et Theodotionis quomodo exprimunt textum Scripturae, ibid., 452. Recipiuntur a Graecis, ibid. Habentur in Hexaplis, ibid. Libros XVI prophetarum, quos in latinum de Hebraeo sermone verti, id., XXII, 512. Transtuli nuper Job in linguam nostram, ibid. Vercellensis Eusebius qui omnium psalmorum commentarios haeretici hominis (Eusebii Caesariensis) vertit in nostrum eloquium; ibid., 603. Aquilae prima editio. id., XXIV. 719. Aquilae editio secunda; ibid., 740. Vulgata translatio LXX distat a veritate hebraica, et caeteris editionibus, ibid., 126, 239 — Augustinus Hieronymo, dehortans a libris Veteris Testamenti ex hebraeo vertendis, et exhortans ut septuaginta versionem mire depravatam ac variantem reddat suae veritati, S. Augus., XXXIII, 241. Aquila Scripturam ex hebraea lingua in Graecam transtulit, id., XLI, 603. Quo tempore, ibid. not. Aquilam caeteris interpretibus Judaei anteponunt; ibid., 470. Exemplaribus graecis Evangeliorum major fides habenda; ibid., XXXIV, 1259. Interpretum LXX editio ab Augustino appellatur Vulgata; id., XLI, 489. Scripturae sacrae variae versiones; ibid., 603. Scripturarum divinarum pertractatores in latina lingua perpauci sunt, in Graeca innumeri, id., XLII, 214. Quare quaedam in versione LXX inveniuntur, quae in codicibus hebraeis non sunt, et e contra, id., XLI, 604. Hebraeis codicibus et LXX versione utendum, ibid., 605. Septuaginta Interpretes quare ab hebraeo varient., id., XXXIII, 243; XXXIV, 1139; XLI, 604. Septuaginta editio astericis verubusque distincta, id., XXXIII, 753. Versio haec a Ptolemaeo Aegypti rege procurata est, id., XLI, 235. Septuaginta Interpretum auctoritas quanta, id., XXXIV, 595; XLI, 450, 470, 603; XXXIII, 243, 290. Augustinus Hieronymi interpretationem LXX ex Hebraeo non vult legi in Ecclesia, quare, id., XXXIII, 290. Septuaginta versio in usu apud latinas Ecclesias, id., XLI, 604. Commendatur itala versio latina, et graeca septuaginta interpretum, id., XXXIV, 46. — Ex hebraea lingua in graecam sacra eloquia transtulerunt, Aquila, Symmachus, Theodotion, id., XLI, 603. S. Hieronymus omnes Testamenti Veteris libros ex Hebraeorum scilicet codicibus, vertit in Latinum. Gennadius, LVIII, 1059. Daniel et Job in Romanam linguam perfecta interpretatione mutavit, ibid. Matthaei Evangelium ex hebraeo fecit esse Romanum Hieronymus, ibid., 1060. Solus omnium Romanorum omnes XVI prophetarum commentatus est libros, ibid. Qua dispositione providentiae Dei Scripturae Veteris Testamenti ex hebraeo in Graecum eloquium translatae sint, ut universis gentibus innotescerent. Eugyppius, LXII, 1018. — Translationes sanctorum librorum a S. Hieronymo, Cassiodorus, LXX, 1116, 1117, 1118, 1119, 1124. — Translatio Vulgata ex hebraeo arabicoque sermone derivata, S. Gregor. Magn., LXXVI, 645. Nova veteri praefertur Scripturae translatio, ibid., 174. — Primam post Esdram editionem de Hebraeo in graecum LXX interpretes ediderunt sub Ptolemaeo Aegyptio rege, S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 747. Post haec secundam editionem Aquila, tertiam et quartam Theodotion et Symmachus ediderunt, ibid., 748 Quintam vero et sextam editionem Origenes reperit, et cum caeteris supradictis editionibus comparavit, ibid. De Hebraeo in latinum eloquium tantummodo Hieronymus presbyter sacras Scripturas convertit, ibid., De Versione LXX. — Rabanus Maurus, CVII, 366; CXI, 121. Post haec secundam editionem Aquila, tertiam et quartam Theodotion et Symmachus ediderunt. ibid. Quintam vero et sextam reperit, ibid. — Translatores bibliorum. Walafrid Strab., CXIII, 23. — De translatione sacrarum Scripturarum qua usus est S. Bruno., S. Bruno Signiens., CLXIV, 19 — De diversis Scripturae sacrae translationibus, Hugo a S. Victore, CLXXV, 17; CLXXVI, 780, 781.

Scripturae sensus certae interpretationis expetit gubernaculum, Tertull. II. 22. Communes sensus simplicitas ipsa commendat, ibid., 799. Scripturas Judaei palam recitabant, vectigali libertate, id., l, 381. In synaxibus Christianorum legebantur, ibid., 477. Eas non occultabant, nec poterant; ibid., 446. Haereticos ad ullam de Scripturis disputationem esse admittendos, id., II, 28, 30, 31, 50. Aristeae testimonium de Veteris Testamenti graeca [Col. 0080] interpretatione, id., I, 380. — Recitatio sacrarum Scripturarum in palatio. Euseb. Pamph., VIII, 73. — Scripturas legere, audire, et cantare qualiter deceat. S. Hilarius, IX, 550. Judaei sacros libros legentes manu contrectare non audent, sed linteo substernunt, ibid., 728. Scripturae sensus spiritales non commentitios esse, ibid., 685. Qui secundum litteram intelligenda omnia existimant, refelluntur, ibid., 779, 783. Scriptura sensibus dives, ibid., 987. Sensus allegoricus litterae veritati nihil detrahit, ibid., 758-954. Scripturarum intelligentia unde expetenda, id., X, 107. Scriptura mysteriis feta peritum lectorem ac pium postulat, id., IX, 753. Ad testimonia Dei investiganda praeparatio est morum probitas, ibid., 504. Ad intelligenda veteris legis mysteria coelesti opus est magistro, et plurimis fidei meritis, ibid., 610. Scripturarum studium sit pervicax, sed earum intelligentia a Deo esxpectanda, id, X, 49. Ad illas intelligendas necessaria est gratia, id., IX, 501. Scripturarum intelligentia ex praepositis aut ex consequentibus expetenda; id., 282. Verborum virtutes non minus oportet introspicere quam rerum, id., IX, 966. Singula personis, temporibus, etc., discernenda; ibid., 754. Scriptura res easdem geminis elocutionibus iterare non solet, ibid., 716. Scripturarum clavis, Christi notitia, ibid., 236. — Meditatio Scripturae maxime sacerdotibus necessaria, S. Ambrosius, XV, 1344, 1345. Prius propheta legitur, et apostolus, et sic Evangelium, in quo verba lucida et validiora praecepta, ibid., 1443. Exerceamur indefesso illius usu et cur, ibid., 1370. Omnis Scriptura divina vel naturalis vel mystica, vel moralis est, S. Ambrosius, XV, 65. Mysticus sensus acutior est, moralis dulcior, ibid., 1351. Salomon in libro de Proverbiis moralem locum uberius expressit, naturalem in Ecclesiaste, mysticum in Canticis canticorum, id., XIV, 511. Praeterita pro venturis vel praesentibus solent ponere; ibid., 445, Sit nobis tota die ac nocte exercitii usus in quadam coelestium Scripturarum palaestra, id., XV, 1370. Ede quotidie earum cibos, ut non esurias sed replearis, ibid., 1517. Mare est Scriptura sacra, habens in se sensus profundos, id., XVI, 880. — Sacrae litterae laqueus dicuntur iis, qui perperam eas interpretantur, Rufin., XXI, 688. — Orandum in interpretatione Scripturarum, S. Hieronym., XXII, 364. Multorum malorum occasio est intelligentia carnalis Scripturae, id., XXVI, 407. Litteralis non juvat, ibid., Quidam noluut spiritualiter illas intelligere, ibid., 422. Divinas Scripturas saepius lege, imo nunquam de manibus tuis sacra lectio deponatur, id., XXII, 533. Quantae difficultatis sit divinam Scripturam et maxime prophetas intelligere, ibid., 512. Non est ejusdem hominis, et aureos nummos, et Scripturas probare, et degustare vina, et prophetas, vel apostolos intelligere, ibid., 604. De studio Scripturarum; ibid., 540. Ad divinae. Scripturae lectionem primum hortatur, ibid., 1204. Scripturarum non potest haberi cum mundi divitiis, id., XXIII, 936. Omnes artes absque doctore non discimus, sola Scripturarum doctrina tam vilis aut facilis multis videtur, ut non indigeat praeceptore, ibid., 1037. Quomodo legendum Vetus et Novum Testamentum, ibid., 1104. Quid observat in interpretatione Scripturarum; id., XXV, 1164. Apostoli in recitandis Scripturis, non verba, sed sensum sequuntur, ibid., 1056. Abusus testimoniorum Scripturae damnatur; ibid., 1028. Grande periculum est in Ecclesia Scripturas interpretari, id. XXVI, 322. Malunt nonnulli Judaeos sequi quam apostolos in expositione Scripturarum, ibid., 383. Mos est ut hebraicum verbum saepe ponant cum sua interpretatione, ibid., 374. Asterici et obeli in interpretatione scripturae, quid significant; id., XXII, 928.

Duo dissensionum genera in Scripturis interpretandis, S. August., XXXII, 838. Adversus eos qui aliorum interpretandi rationem temere rejiciunt, ibid., 839. Ut varie intelligitur ab eruditis Scriptura, ibid., 841. Interpretibus Scripturae plurimum auctoritatis tribuendum censet, id., XXXIII, 112. Veri Scripturae sensus a Spiritu sancto revelantur, id., XXXII, 844. Ad Scripturarum intelligentiam quatenus conducat animalium, herbarum, etc. praesertimque siderum cognitio, id., XXXIV, 56. Scripturae ambiguitas in una lingua, tollitur per aliam, id., XXXVII, 1536. Obelisci aut asterisci in codicibus graecis quid significabant, id., XXXIV, 590; XLI, 604. Quare virgulae seu obeli et asterisci aliquando positi sint in editione, LXX Interpretum, id., XXXIII, 261. Scripturae quomodo legendae, id., XXXVIII, 354, 74; XXXIV, 262. Scripturae sacrae studium requirit humilem et mitem animum, id., XXXIV, 64. 66. Explicatio Scripturae quae non intelligitur petenda a Deo, id., XXXV, 1539, 1540; XXXIV, 89. Scripturae intelligentia modo inusitato non est exspectanda, id., XXXIV, 17. Scripturam qui non potest intelligere, Scripturae Dei det honorem, sibi timorem, ibid., [Col. 0081] 261. Scriptura sacra quando non intelligitur, quomodo legenda, id., XXXV, 1536. Scripturas sine ullo errore comprehendit, et sine ullo labore custodit, cujus cor plenum est charitate, id., XXXIX, 1533. Scripturarum lectionem suadet August. inchoari ab apostolis, id., XXXIII, 508. Scripturae sacrae expositio a quibus petenda, id., XXXII, 1311. De Scriptura sacra nemo judicare debet, ibid., 859. Scriptura explicabatur in ecclesia, id., XLI, 77. Scripturarum tractatio magnum opus et arduum, id., XXXIV, 19. Scripturarum tractationi duo vitia inimica, id., XLII, 845. Scripturae intelligendae regulae, id. XLIII, 673, XXXVIII, 26, 30, 46, 149, 180, 198, 450, 456, 470, 556, 609. Scripturas Veteris Testamenti quadruplex tractandi ratio, id. XLII, 68. Scriptura quomodo intelligenda et explicanda, id., XLI, 473. Scripturarum verum sensum assequendi regulae, id., XL, 344, 345. Scripturae sacrae variae interpretationes simul possunt esse verae, id., XXXII, 838, 844. Quis sensus habendus sit excellentior, ibid., 844. In omnibus Scripturis summa vigilantia custodiri oportet, ut secundum fidem sit sacramenti divini expositio, id., XL, 55. Scripturarum studium, oratio, lectio, sacerdoti necessaria, id., XXXIII, 88, 89. Scripturis quanta debeatur reverentia, id., XXXIX, 1739. Qualem lectorem Scriptura postulet, id., XXXIV, 36. Qua ratione vacandum studio Scripturae, ibid., 42. Diversitas interpretationum utilis, ibid., 43. Interpretationis vitium unde emendari possit, ibid., 44. . Ignoti verbi et ignotae locutionis unde eruenda cognitio, ibid., 45. Studium Scripturae sacrae qualem animam requirat, ibid., 64, Scripturae obscuritas utilis est, id., XLI, 332. In Scripturis cur quaedam clausa, quaedam aperta, id., XXXVIII, 849, 196 XXXVI, 159, 160, XXXVII, 1189, 1907. Scripturarum latebrae maxime valent ad amorem veritatis acuendum, etc, id XL, 320. In omni copia Scripturarum SS. pascimur apertis, exercemur obscuris; id., XXXVIII, 450. Scripturae silvae ob opacitates et umbracula mysteriorum; id., XXXVI, 214. Pia fides et humilis inquisitio ad earum intelligentiam necessaria; id., XXXVIII, 336. Scripturarum superficie non debumus esse contenti; id. XXXIII, 920. In Scripturarum obscuritatibus, tractatores earum non sunt temere sequendi; ibid., 922. Scriptura sacra nonnisi temere reprehenditur, cum non intelligitur, id., XLII, 77, 91. Scriptura sacra, cum non intelligitur, quid agendum; id., XXXV, 1722, 1726, 1727 1741. Obscuri Scripturae loci ex apertioribus explicandi; id. XXXIV, 79. Mansuetis et humilibus revelantur Scripturarum obscura; id. XXXVII, 1907. Scriptura obscura a pio et impio diversimode accipitur; id., XXXV, 1721, 1722. Scriptura quae duplicem sensum parere potest, non praecipiti interpretanda affirmatione; id., XXXIV, 260 Eumdem Scripturae locum varie intelligi nihil prohibet; ibid., 80. Locus incertus potius per alios Scripturae locos, quam per rationem exponitur; ibid., Scripturae obscura loca aliis manifestis minime dubiis explicanda; id., XXXVIII, 264, XXXIX, 1634, XLI, 332, 333. In Scripturae difficultatibus honora verbum Dei, differ pietate intelligentiam, id., XXXVII, 1907. Honora in ea quod non intelligis, et tanto magis honora, quanto plura vela cernis; id., XXXVIII, 336. Ad divinas Scripturas potius requiruntur pietas et humilitas, quam acumen ingenii; ibid. Antequam scias quare quid dictum sit, crede ita dici debuisse ut dictum est; id., XXXVII, 1915. Scripturae tene et devote accipe aperta, ut merito tibi pandantur obscura; id., XXXVIII, 290. Ipsum desiderium intelligendi, oratio est apud Deum; ibid., 820. Fatetur Augustinus se in ipsis sanctis Scripturis multo plura nescire quam scire; id., XXXIII, 222. Scripturam contingit non intelligi ob signa ambigua vel ignota; id., XXXIV, 42. Ambiguitas Scripturae aut in verbis propriis est, aut in translatis; ibid., 65. Nomina Hebraea, Syra, Aegyptia, etc., quae in Scriptura sacra sunt, tempore Augustini erant interpretata; ibid., 62. In Scripturis omne quod dicitur sive fit, intelligendum est proprie, aut figurate, aut utraque ratione; id., XXXVIII, 556. In Scriptura locutiones triplicis generis; id. XLII, 846. Ignoti verbi aut ignotae locutionis unde eruenda cognitio; id., XXXIV, 45. In Scripturis propositiones indefinitae quomodo intelligendae; id., XXXVIII, 450. Utitur plurali pro singulari; id., XLI, 519. Pro omnibus aliquando ponit multos; ibid., 696. Multa dicuntur tanquam facta, cum in spe adhuc sint; id., XXXIII, 842. Scriptura ut praeterita narrat futura; id., XXXVII, 1476. Ponit futurum pro praeterito, et praeteritum pro futuro; id., XL, 305, 705. Scripturae nullus est liber, qui excerptis et avulsis quibusdam sententiis, non videatur sibi contrarius; id. XXXVIII, 332. Scripturae conciliantur loca in speciem contraria; ibid. 764, 180, 213, 283, 372, 791, 804. Cur in figuris Scriptura loquitur; id. XL, 663. In iis quae in figura narrat, quaedam secundum intellectum figurarum, quaedam [Col. 0082] secundum fidem rerum gestarum accipi possunt; id., XXXIV, 247. Figuratum est et mysticum quod in Scriptura non potest exponi secundum litteram; ibid., 401, 430. Scripturae sacrae loquendi modi metaphorici quomodo intelligendi; ibid., 166, Quaenam regula in explicandis allegoriis tenenda id., XXXVI, 116. Spectaculum divinitus exhibitum in Scripturarum sensibus; id., XXXVI, 298; XXXVIII, 322. Ut ignorantia signorum tollatur necessaria est linguarum cognitio, ac praesertim graecae et hebraeae; id., XXXIV, 42. Regula de Scripturae locis, ubi laudantur facta quaedam bonorum hodie moribus contraria; ibid., 78. Ante omnia considerandum genus elocutionis; ibid. Idem verbum non idem significat ubique, ibid. Eumdem locum varie intelligi nihil prohibet; ibid., 80. Locus incertus tutius per alios Scripturae locos quam per rationem manifestatur; ibid. Troporum cognitio necessaria; ibid. Regulae Tichonii donatistae expenduntur; ibid., 81 et seqq. In obscuris Scripturae locis nihil temere asserendum; ibid., 260. Regula ad intelligendas Scripturae allegorias; id., XXXVIII, 198.

Quaedam in Scripturis ita sunt clara ut nullo patrocinio interpretationis indigeant. Cassianus, XLIX, 722. Quaedam vero ita mysteriis obscurata sunt, ut in eorum discussione et intellectu immensum nobis exercitii campum ac sollicitudinis reservarent; ibid. Quo studio monachus possit assequi scientiam Scripturarum; ibid., 250. Scripturae sensum nonnulli in somniis assecuti; 972. Quibus gradibus ad eam perveniatur; ibid., 965 et seq. Si ad veram Scripturarum scientiam vis pervenire, humilitatem cordis immobilem primitus consequaris; 970. Scripturae assidua lectio commendatur; ibid. Eam multi detorquent ad alienos sensus; ibid. 515. Scripturarum sensus litteralis, et figuratus; ibid. 723. Sensus mysticus multiplex; ibid., 961, not. Scripturarum scientia quomodo acquiratur; ibid., 249, not. — Scripturarum intelligentia promerenda est bonis operibus. S. Prosper Aquit. LI, 418. Scripturarum obscuritas ad quid utilis; ibid., 437, 519. — Scripturae interpres qui, S. Leo Magnus, LIV, 918. Scripturae canonicae in Ecclesia legendae id.; LVI, 428. Scripturarum divinarum lectio necessaria. S. Maximus Taurin., LVII, 277. Quid scire debeamus in observationibus intelligendarum Scripturarum, alia communiter praecipi, alia etc. Eugyppius, LXII, 964. De modis locutionum, quorum cognitionem necessariam dicit Scripturarum obscuritatibus dissolvendis; ibid., 966. De septem Tychonii regulis, quibus ad intelligendas Scripturas studiose dicit plurimum adjuvari; ibid., 967.

Quae servanda sint in Scripturarum intelligentia. Junilius, LXVIII, 42. Quo studio Scriptura sancta cum expositoribus legenda sit. Cassiodorus, LXX. 1138. Loca Scripturae obscura per alia dilucidantur; ibid., 1107. Absurda verba in Scripturis inventa, ad Hebraeos aut Graecos codices corrigenda; ibid., 1129. Scripturae consuetudo est allegorice loqui; ibid., 468. Scriptura sacra saepe pro singulari numero pluralem ponit, et vice versa; ibid., 191. Scriptura sacra futura saepe pro praeteritis ponit; ibid., 69. — Quanta discretione Scriptura sacra legendasit S. Gregorius Magn., LXXVI, 807. Modo litteram, modo spiritum requirere in ea debemus; ibid. Sic legenda Scriptura sacra, ut nobis et aliis prosit; ibid., 887. Scripturam sacram figurate interpretari Christus ipse nos docuit; ibid., 1131. Qui Scripturae sacrae sensus multiplex; ibid., LXXV, 45. Obscurus et difficilis; id., LXXVI, 882. Scripturae littera aliquando sibi contradicit; id. LXXV, 633. Scripturae sacrae intelligentia per humilitatem legendi assiduitate comparatur; ibid., 633. Qua perveniatur via ad sensum Scripturae intelligendum; ibid., 736. Deliciis affluunt qui multiplices in sacris Scripturis sensus discernere sciunt; ibid., 1132. Scripturae sacrae obscuritas ad altiorem ejus sensum investigandum nos movet; ibid., 37. Haeretici non medullam Scripturae sacrae comedunt, sed corticem rodunt; id, LXXVI, 749. — Obscuritatis sacrae Scripturae utilitas; ibid., 829. Scripturae sacrae liber Dei manu aperitur, et evolvitur; ibid., 882. In Scriptura sacra prius statuenda historiae veritas, postea quaerendus allegoriae sensus; ibid., 1302. In eadem Scriptura sensus multiplex latet; ibid., 845. Scriptura sacra intellectu difficilis; ibid., 986. Veneratione digna est Scriptura sacra, etiam cum non intelligitur; id., LXXIX, 20. Littera Scripturae sine spiritu non solum mortua, sed etiam est interficiens; ibid., 268.

De tractatoribus divinarum Scripturarum, Taio Caesaraugust., LXXX, 808. Ne sacra nimium scrutentur eloquia; ibid., 810. Scriptura non solum historialiter, sed etiam mystice intelligenda est, S. Isidorus, LXXXIII, 528. — Ejus (Scripturae sacrae) singulae sententiae multiplices sensus habent Alcuin., 652. Sensus allegoricus et historicus; ibid., 559. Et moralis id., CI, 1080.

[Col. 0083] Quibus obscuritatibus Scriptura sacra sit involuta, et quod eam temere alicui legere non liceat; Rabanus Maurus, CVII, 380. De modo legendi sacras Scripturas; ibid., 383. De ignotis signis; ibid., 385. Modus inveniendi utrum locutio propria sit, an translata; ibid., 389. De varia significatione verborum, quae constat in contrarietate et diversitate; ibid., 390. De lectione divinarum Litterarum; id., CXII, 1193. Quadruplex sensus Scripturae; Walafrid Strab., CXIII, 33. Utrum sensus litteralis caeteris sensibus sacrae Scripturae sit dignior; ibid., 37, 38. A quo incipiendum est; ibid. Quis dicendus sit sensus sacrae Scripturae litteralis, et quis spiritualis; Walafrid Strab., CXIII, 39. An quilibet textus sacrae Scripturae exponatur quadruplici sensu supra tacto; ibid., An textus sacrae Scripturae sit tantum unus sensus litteralis, vel quandoque plures; ibid., 41. Posito quod aliquando unus textus habeat plures, quis eorum est alteri praeferendus; ibid., 43. An ex quolibet sensu litterali possit sumi efficax argumentum; ibid., 44. Sensus litteralis potest comparari ad alios sensus dupliciter; ibid. Respondet ad hoc littera occidit, spiritus vivificat; ibid., 47. Per sensum litteralem non solum habetur historia tantum, sed etiam quae sunt agenda; ibid Sensus litteralis est fundamentum; ibid., 48. In sacra Scriptura multa traduntur parabolice; ibid. Studium sacrae Scripturae a quibus incipit; ibid., 49. Sensus tropologicus, allegoricus, anogogicus, litteralis; ibid., 57, 63. Regulae septem interpretandi S. Scripturam Walafrid. Strab, XCIII, 31, 32. Canonicae tantum Scripturae legi debent in Ecclesiis. Isidorus Mercator, CXXX, 338.

Scriptura ex traditione interpretanda. Ratherius Veron., CXXXVI, 339. Contra pravam divinae Scripturae interpretationem. Othlonus, CXLVI, 77. Scripturam sacram plebem docere debent episcopi et pastores. Joannes Rothomag., CXLVII, 142, 233. Scripturis sacris exponendis quatuor adhibendae regulae. Guibertus, CLVI, 25. Historia, allegoria, tropologia, anagoge; ibid. Sacrae Scripturae studium imprimis injungitur. S. Anselm. Cant. CLVIII, 1064. Omnes ad sacrae paginae quaestiones cautissime accedere debent; ibid., 265. Quomodo et quo tempore libri veteris novique Testamenti legendi sint. Ivo Carnot, CLXI, 277, 1103. Quomodo divinae Scripturae legendae sint et interpretandae. S. Bruno Signiensis, CLXV, 173. Scripturae profunditas non aliter quam per fidem Christi intelligitur, Rupertus, CLXVII, 983. Scripturae sanctae, in materia fidei, non proprio sensu, sed ratione et auctoritate sunt interpretandae. Hildebertus, CLXXI, 1067. In sacra Scriptura quatuor sunt observanda; ibid., 634 Quod in sacra Scriptura per Scripturam ipsam non est expositum, id praelatis Ecclesiae reservatur exponendum; ibid. 767. Quod in sacra Scriptura non intelligitur, Spiritui sancto relinquendum est; ibid., 767. Scripturae intelligentiam voluptates impediunt; ibid., 768. Scripturae sensus est litteralis, spiritualis et intellectualis. Godefrid., CLXXIV, 999. De triplici intelligentia. Hugo de S. Victore, CLXXVI, 789. Non omnia in divino eloquio comperta, sed quaedam duntaxat ad dictam triplicem interpretationem esse adigenda; id., CLXXV, 12. Quod sit necessaria interpretatio litteralis et historica; ibid., 13. Quomodo legenda sit Scriptura divina ad correctionem morum; id., CLXXVI, 794. Quomodo legenda sit sacra Scriptura a quaerentibus scientiam in ea; ibid., 799. De Scripturam divinam triplici modo tractandi; id., CLXXVII, 205. De interpretibus sacrae Scripturae; CLXXVI, 780. De divinarum Scripturarum studio; ibid., 777. De septem regulis; ibid., 791. De locis, temporibus ac gestis mysticis sacrae Scripturae; id., CLXXV, 23. De difficultatibus sacrae Scripturae; ibid., 25 Triplex sensus Scripturarum, historicus, moralis, mysticus. S. Bernardus, CLXXXIII, 714. Scripturae ejusdem plures sensus an et quomodo admittendi; ibid., 1027. Scriptura abuti diabolicum; ibid. 186 Ecclesiae judicium infallibile in usu et applicatione Scripturae; ibid., 94. Scripturae serio et sedulo scrutandae; id., CLXXXV. 211 Pia ad Christum aspiratio ad obtinendam sacrae Scripturae intelligentiam; id., CLXXXIV, 762. Scripturarum sensus saepe orantibus aperitur; ibid., 976. De lectione Scripturae; ibid., 1194. Sensus a fidei regula non discrepantes, aut a contextu lectionis non nimis dissonantes non rejiciendis Guerricus, CLXXXV, 177. Ad intelligentiam sacrarum Scripturarum saecularium peritia necessaria ostenditur. Gratianus, CLXXXVII, 206. Ignorantia Scripturarum est ignorantia Christi; ibid., 210. Scripturae intellectus cui aperitur. Petrus Lombardus, CXCI, 1276. Scripturae obscuritas utilis non reprehendenda; ibid. Scriptura sacra multiplicem expositionem admittit. Richardus de S. Victore, CXVI, 269. S. Scriptura continet in se quatuor sensus e quibus litteralis quandoque difficilior spirituali. Adamus Praemonst., CXCVIII, 630. Scriptura qua simplicitate [Col. 0084] explicanda. P. Cantor, CCV, 33. Ejus interpretatio non debet pendere a voluntate nostra, sed e contra; ibid., 240. Scripturae sacrae triplex est sensus, historicus, tropologicus, allegoricus. Alanus de Insulis. CCX, 209.

Allegoriae quaedam Scripturae sacrae. S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 100 et seq. Allegoriae in universam sacram Scripturam Rabanus Maurus, CXII, 850 et seq. Allegoriae in Vetus Testamentum. Hugo de S. Victore, CLXXV, 635 et seq. Allegoriae in librum Geneseos ab initio mundi usque ad Abraham; ibid. De reliquis mysteriis Geneseos ab Abraham usque ad Moysen; ibid., 643, reliquos Pentateuchi libros et primo in Exodum; ibid., 653. Allegoriae in libros Josue, Judicum et Ruth.; ibid., 670 et seq., In librum I Regum, ab Heliana usque ad David; ibid., 681. In I et II Regum a David usque ad Salomonem; ibid., 691, in III et IV Regum, a Salomone usque ad transmigrationem Babylonis; ibid., 703. In duos Esther, Tobiae, Judith et Machabaeorum; ibid., 734. Allegoriae in novum Testamentum; ibid., 750. In mysteriis Evangelii S. Joannis; ibid., 752, in Matthaeum; ibid., 764, in Marcum; ibid., 802, in Lucam; ibid., 810, in Joannem; ibid., 827. Allegoriae in Epistolas Pauli; ibid., 879 et seq. Gregorianum, vel sensus verbis plurimis in Scriptura sacra attributus. Garnerus, CXCIII, 23 et seq.

Scripturae sacrae divisio. S. August., XXXV, 1745. Omnis Scriptura in duo Testamenta, Vetus et Novum bipertita est; id., XXXIV. 246, 247. Scriptura sacra in quatuor partes divisa. S. Gregor. Magn. LXXVI, 834. Vetus Testamentum in quot libris dinumeratur. Alcuin, CI, 1120. Primus ordo legis quomodo accipiendus est; ibid., 1124. Ordo secundus qualis est; ibid. Qualis est ordo tertius; ibid. Hebraei Vetus Testamentum Esdra auctore, juxta numerum litterarum suarum in 22 libros accipiunt, dividentes eos in tres ordines, legis scilicet et Prophetarum atque hagiographorum, in quo sunt libri novem.; ibid. Quidam autem Ruth et Cinoth qui latine dicitur lamentatio Jeremiae hagiographis addicunt, et viginti quatuor volumina Testamenti Veteris faciunt; ibid. Quartus est apud nos ordo Veteris Testamenti eorum librorum, qui in canone hebraico non sunt. Rabanus Maurus, CXI, 10. In novo autem Testamento duo sunt ordines; ibid. Alii autem Vetus et Novum Testamentum in septuaginta duos libros distinguunt; ibid Primi legis Moysi libri quinque sunt; ibid., hos sequuntur historici libri sedecim; ibid. Libri prophetici sedecim sunt; ibid., 105, 106. Post haec versuum octo libri habentur, qui diversae apud Hebraeos metro scribuntur; ibid. Libri veteris Testamenti quadraginta quinque; ibid. Novi autem Testamenti primum quatuor Evangelia sunt; ibid., haec 14 epistolae Pauli apostoli sequuntur, quibus subjunctae sunt septem canonicae epistolae Jacobi, Petri, Joannis et Judae; ibid. Actus duodecim apostolorum quorum omnium signaculum est Apocalypsis Joannis; ibid.

Vetus Testamentum non minus ad Christianos quam ad Judaeos pertinet. Tertull., I, 386. Cur et quomodo. Tertull., I, 394. Testamentum Vetus in Christo sepultum est; id., II, 973. Veteris decessio, et successio novi; ibid., 415. Testamentum novum oportebat in eo suggestu consignari, in quo conscriptum Vetus fuerat; ibid., 414. Apud Israelitas Vetus Testamentum resignabant apostoli, et novum consignabant; ibid., 849. Novum Testamentum a Vetere separavit Marcion; ibid., 43. Veteris Testamenti libri hebraici, Alexandriae repositi; id., I, 379.

Testamentum, lex data Judaeis co nomine cur a prophetis appellata. Lactantius, VI, 514. Quod Vetus et Novum diversa sint; ibid. Vetus non fuisse perfectum, novum vero consummatum; ibid., 515. Vetus Testamentum in litteris condidit Moyses. S. Hilarius, IX, 262. Testamenti Veteris in XXII libros partitio; ibid., 241. Testamenti Veteris ac novi eadem doctrina; ibid., 431.

Legis sacrae nomen non tam Moysis Pentateucho, quam caeteris libris Veteris Testamenti et Novi etiam tributum. S. Zeno, XI, 338, adn., I, 387, adn., 3. Testamenta veteris et novae legis significata per scalam Jacob.; ibid., 428. Per gladium ex utraque parte acutum; ibid. Comparantur cum calamo scribae; ibid., 429. Explicantur per duos denarios in ore piscis a Petro capti; ibid., 430. Comprobantur ex duobus denariis stabulario datis a Samaritano; ibid., 431. Designantur ex Moyse et Aaron; ibid., 510. Unum sine altero utile esse non potest; ibid., 430.

Novum Testamentum in Veteri Testamento erat S. Ambrosius, XV, 1250 Testamentum vetus in typo, novum in veritate; id., XIV, 331. Umbra in lege, imago in Evangelio, [Col. 0085] veritas in coelestibus; id., XVI, 94. Abiit dies Testamenti Veteris, venit dies novus, quo Testamentum consummatum est novum; ibid., 1141. Vetus Testamentum non est contrarium novo; id., XVII, 243. Umbra fuit novi Testamenti; ibid., 832. Testamento novo divinae gratiae pignus tenemus; id., XIV, 331. Qui de Novo Testamento biberit, non solum flumen est, sed etiam flumina de ventre ejus fluent aquae vivae; id., XVI, 1210. Testamenti novi gratia, pax veteris; ibid., 1138. Testamentum novum unde dicitur; id., XVII, 889.

Nihil dissonum in Veteri et Novo Testamento. S. Hieronym., XXII, 366. Pentateuchi instaurator Esdras; id., XXIII, 190. Testamenti utriusque Christus Dominus conditor est; ibid., 451. Multa sunt in novo Testamento de veteribus libris, quae non habentur in LXX; ibid., 456. Haeretici qui laniant vetus Testamentum; ibid., 575. Haeretici negantes vetus Testamentum; id, XXV, 168. Testamentum utrumque unius Dei est; ibid., 1297. Praecipitur nobis ut in utrumque instrumentum tam vetus scilicet quam novum pari veneratione credamus; id., XXIII, 1101. Aeternae poenae praeparantur his qui nequaquam utrumque sociant Testamentum; ibid., 1104. Duo Testamenta unione sociantur; id., XXIV, 97. Novum Testamentum testimoniis veteris roboratur; ibid., 271.

Testamenta duo. S. August., XXXVIII, 36. Testamentum cur aliud vetus, aliud novum appelletur; id., XLIV, 221, 222, 597. Testamentum utrumque ante Moysen occultum; id., XLIII, 122. Testamentum vetus per Moysen revelatum est; id., XLIV, 596. Testamenti veteris variae appellationes; ibid., 595. Testamenti veteris nomine quid apostolus vocat; id., XXXII, 632. Testamenti veteris nomen duobus modis dicitur; id., XLIV, 327. Veteris Testamenti libri quatenus jam utiles sunt; id., XLII, 237, 238, XLIV, 138. Testamentum vetus utile ad convincendum vel ipsos gentiles; id., XLII, 328. Testamenti Veteris libri ad Christianos pertinent; ibid., 52. Cur in lectione Veteris Testamenti, velamen positum esse dicitur; id., XLIV, 219, de Scripturis Veteris Testamenti, earumque auctoribus quid senserit Augustinus; id., XLII, 73. Testamenti Veteris auctoritas, non ad Judaicae servitutis imitationem, sed ad Christianae libertatis testificationem jam tenetur; ibid., 240, 243. Testamentum Vetus spernit Cerdon.; ibid., 29, spernunt Severiani; id, 30. Testamentum Vetus a Deo; id. XLIV, 594. In Testamento Vetere multa sunt quae suboffendant animos ignaros et negligentes sui; id., XLII, 67. Quid Manichaei objiciunt in libros Veteris Testamenti; id., 73. Testamentum Vetus duplici ex causa abjiciendum sentiebat Faustus; id., 217. Pelagianorum calumnia de Veteri Testamento; id., XLIV, 591.

Testamenti Veteris et Novi praecepta cur diversa; id., XLII, 449. In Veteri Testamento inter praecepta vitae agendae et praecepta vitae significandae distinguendum; ibid., 228, 236. 243, 501, 504. Testamentum Vetus talia continet praecepta justitiae, qualia nunc quoque observare praecipimur; id., XLIV, 222, 594. Testamentum Vetus utlie et eo majoris auctoritatis ad Christum praedicandum, quod ad nos per Judaeos pervenit; id., XLII, 329. Quare in Veteri Testamento severior legis vindicta favebat; id., XXXIII, 660. Manichaei Vetus Instrumentum non accipiunt, Novum corruptum esse asserunt; id., XLV, 1009, et falsatum; id., XLII, 38, 501, 506, 514. De Novo Testamento Manichaei potius quam Catholici de Vetere, objectis respondere non possunt; ibid., 244. Testamentum Novum esse Apostolorum, unde probetur; ibid., 509. Testamenti utriusque Deus unus et idem; ibid., 622, 623, 660, 661, 662, 663., XXXVI, 931. Testamenta duo non sibi consonare calumniabantur Manichaei; id., XXXVII, 1893. Sed sibi invicem adversari; id., XXXVIII, 23, 26. Testamenta Vetus et Novum non sibi contraria; id., XLII, 622. Testamenti utriusque concentus; id., XXXIII, 218. Utriusque ordo mirabilis; id., XXXII, 1334, XXXIV, 136. Testamentum Novum in Vetere latet, et Vetus in Novo patet; ibid., 623, 633. Novum occultatum erat in Veteri, tanquam fructus in radice, id., XXXVI, 914. Testamentum Vetus quid figurabat; id., XLII, 448. Testamentum Vetus recte intelligentibus prophetia est Novi; ibid., 302, 328. Testamentum Novum in Veteri praenuntiatum; id., XXXII, 619. In Veteri figuratum; id., XXXVII, 1070, 1305, XLII, 448, 449, 623. In Testamento Novo obscura Veteris revelantur, et praedicta complentur; ibid., 518. In Testamento Vetere gratia velata et occulta latitabat, quae in Christi Evangelio revelata est; id., XLIV, 216, 217. Testamenti Novi revelatio quandonam facta est; ibid., 597.

Testamenti Veteris et Novi discrimen; id, XXXIII, 540, XXXVI, 930, XLIV, 220, 226, 227, 228. Et consonantia; id., XXXVIII, 37. Testamentorum duorum brevissima et apertissima differentia, timor et amor; ibid., 207, XLII, [Col. 0086] 158. Testamenti Veteris lex, ministratio mortis et damnationis, Novi vero lex ministratio Spiritus et justitiae; id., XLIV, 219. Testamentum Novum pertinet ad charitatem; id., XXXV, 2074. Vetus ad timorem; ibid. Et ad Veterem hominem; ibid., 1636. Carnalia promittebat, ibid. Concentus utriusque Testamenti in praecepto charitatis, id., XXXII, 1316, 1322, 1325. Veteris et Novi Testamenti promissa ac Sacramenta sunt diversa; id., XXXIV, 732. Promissiones aliae Veteris et aliae Novi Testamenti; id., XXXVI, 327, 931, XXXVII, 1145, 1466, 949. Non nisi terrena felicitas promittitur aperte in Testamento, quod proprie Vetus appellatur; id., XLIV, 328. Testamentum Vetus promissiones habet temporales, sed significationes spiritales; id., XXXVIII, 37. Testamentum Novum in Veteri promittitur; id., XLIV, 328. Testamenti Novi promissio per Ezechielem facta; id., XLV, 1264, 1265, 1266, 1267, 1271. Cur Vetus Testamentum promittebat bona terrestria, Novum vero promittebat coelestia; id, XLII, 162, 163. In Veteri Testamento cognoscitur praefiguratio possessionis nostrae, in Novo tenetur ipsa possessio; ibid., 157. Testamentum Vetus servos, Novum liberos parit; ibid., 622. Testamenta duo, duas vitas et spes duas significant; ibid., 304. Quinam ad Novum Testamentum pertinent, quinam ad Vetus; id., XLIII, 122, XLIV, 593. Sancti Veteris Testamenti ad Novum pertinent; id., XLII, 456, 656, XLIV, 591. Christiani spe carnalis mercedis Deo servientes, ad Vetus Testamentum pertinent; id., XXXVIII, 32, 40. Testamentum utrumque ad Israelitas pertinet, quomodo; id., XLIII, 255.

Testamenti Novi gratia; ib., XXXIII, 542. De gratia Novi Testamenti liber; ibid., 539. Testamenti Novi nulla facta commemoratio in Veteribus libris, nisi in Jeremia; id., XLIV, 221, 222. Testamenti mediator, signator, fidejussor, testis, haereditas et cohaeredes Christus; id., XXXVII, 1130. Testamento Novo fit injuria, si Veteri aequetur; id., XLIV, 329. Testamentum Novum Veteri anteponendum dignitate; id., XLI, 662. Testamentum Vetus hordeo comparatum; id., XXXV, 1594. Testamentis duobus, Vetere et Novo, disciplinae regula nobis traditur; id., XXXII, 1334. Gravissimum multarum observationum Veteris Testamenti jugum Christus abstulit; id., XXXVIII, 594. In Novo Testamento disciplinam Christus voluit esse leniorem; ibid., 1413. Testamenta duo misericordiam Dei commendant; id., XXXIV, 634. Vetus Testamentum in prioribus tabulis significatum est; ibid., 653, 755, 756. Testamenti Veteris signum, circumcisio in latenti carne, novi, crux in libera fronte; id., XXXVIII, 876.

Duo Testamenta in Sara et Agar, Isaac et Ismael figurata; id., XXXIV, 566, XXXVI, 302. In duobus exploratoribus Jericho; id., XLIII, 638. In sancto et in Sancto sanctorum; id., XXXIV, 635. Et in duobus Cherubim arcae; ibid., 634. Novi Testamenti signum, vacca rufa; ibid., 732. Testamenta duo duobus viris uvam gestantibus significata; id., XXXIX, 1799. Qui Christus, in medio utrorumque; ibid. Testamenta duo, duae mamillae, unde sancti nutriuntur; id., XXXV, 2417. Testamento Veteri Novum, velut aquae vinum successit; id., XXXIX, 1919, 1920, 1921.

Veteris ac Novi Testamenti Spiritus unus est, unusque consensus, S. Maxim. Taurin., LVII, 693. Utriusque Testamenti testimonia de Christo inter se mire concordant; ibid., 245.

Testamenta duo vocat Paulinus labia Dei, S. Paulinus Nolanus, LXI, 218. Testamentum Vetus et Novum in basilica S. Felicis picturis expressum; ibid., 666, 667.

Una fides Novi et Veteris Testamenti, S. Fulgentius, LXV, 445. Non ideo quisque debet Vetus Testamentum abjicere quia videt ejus sacramenta cessasse; ibid., 434. Utrumque Testamentum in Scriptura sub nomine amici antiqui et novi; ibid. Vinum novum Novum Testamentum; ibid.

Testamenti utriusque consensus, S. Gregor. Magn., LXXVI, 835. Quod unum Testamentum signat, hoc alterum exhibet; ibid., 836. Testamentum Vetus spiritaliter intellectum, Novumque immutabilia persistunt; ibid., 837. Quantum Novum Testamentum Veteri praecellat; ibid., 979. Utriusque Testamenti finis Christus; ibid., 981. Discrimen Veteris et Novi Testamenti; ibid., 1042. Testamentum Vetus dicitur mons umbrosus; ibid., 669. Testamentum Vetus signatur per rotam, quae super terram apparuit Ezechieli; ibid., 833. Testamenta duo duae sunt rotae; id., LXXIX, 188. Consensus utriusque Testamenti signatur per duo Cherubim super propitiatorium alis expansis, sese respicientia; id., LXXVI, 835.

De Veteri et Novo Testamento, S. Isidorus, LXXXII, 229. Summa utriusque Testamenti trifariae distinguitur, in historia, in moribus, in allegoria; ibid., 230.

De Veteri Testamento, Alcuin., CI, 1120. De Novo Testamento; ibid., 1128. Testamentum Vetus luxuriam carnis, Novum vero etiam mentis frenat; id., C, 1098. Vertus per viginti quatuor seniores et thronum indicatur; ibid., 1117. [Col. 0087] Vetus et Novum per arcum figuratur, ibid., 1123.

Novi et Veteris Testamenti omnes inter se libri concordant, S. Bruno Segn., CLXIV, 320.

Testamenta duo per duos Cherubim significantur, Rupertus abbas, CLXVII, 702, 1153. Per duos montes, id., CLXVIII, 741.

Unde dicatur Testamentum, Hugo de S. Victore, CLXXVII, 210. De duobus Testamentis, ibid., 208. Utrumque Testamentum tribus ordinibus distinguitur, id., CLXXVI, 778. Quae discrimina sint inter duo Testamenta, id., CLXXV, 626, 627.

Unde illud Vetus Testamentum, hoc Novum dicitur, Petrus Lombardus, CXCII, 461, 462. Testamenti Veteris auctoritatem cur teneamus, cujus ritum non observamus, ibid., 461.

Testamenti Veteris in Novum translatio, id., CXCI, 398. Testamentum Novum Veteri melius, id., CXCII, 460. Testamenti utriusque non eadem promissa sacramenta et praecepta, ibid. Inter duo Testamenta differentia, ibid., 461. Per denarium Vetus Testamentum significatur, id., CXCI, 1298. Testamentum Vetus et Novum gladius bis acutus, ibid., 1258. Vetus Testamentum in tres ordines distinctum, Petrus Comestor, CXCVIII, 1259.

Testamenti Veteris libri XXII, aut XXIV, S. Hilarius IX, 241. Ordo Veteris Testamenti, Sedulius, XIX, 791. Ordo prophetarum, ibid. Ordo historiarum, ibid., 792. In libros Veteris Testamenti prooemia, S. Isidorum Hispal., LXXXIII, 156 et seqq., 747. Vetus Testamentum in quot libros dinumeratur, Alcuin., CI, 1120. Hi libri, in quot ordines secundum Hebraeos dividuntur, ibid., 1123, 1124. Habentur plures libri Veteris Testamenti, an non, ibid. Inveniuntur amplius ex libris Veteris Testamenti, ibid. Hebraei Vetus Testamentum, Esdra auctore, juxta numerum litterarum suorum, in 22 libros accipiunt. Rabanus Maurus, CXI, 105. Quando et quo tempore libri Veteris Testamenti legendi sint, Ivo Carnot., CLXI, 277. De libris Veteris Testamenti, Hugo de S. Victore, CLXXV, 15, CLXXVI, 782. S. Scriptura Veteris Testamenti quot habet libros, Adamus Praemonst., CXCVIII, 697. Sunt enim quadraginta duo libri Veteris Testamenti, S. Bruno Sign., CLXIV, 320,

De Genesi. — Moysi quinque libri, S. Hilarius, LX, 241. Libri quos a Moyse et prophetis scriptos esse Hebraeorum religio tradebat, id., X, 28. Paradisus est Genesis liber, in quo virtutes pullulant patriarcharum, S. Ambros., XVI, 1154. De Genesi, Sedulius, XIX, 791. Inter libros canonicos recipitur Genesis, S. Innocent. I, XX, 501. Liber Hebraicarum quaestionum in Genesim, praefatio, S. Hieronym., XXIII, 935 et seq. De quibus tractatur in Genesi, id., XXII, 545. Genesis multa suggerit de natura rerum, id., XXIII, 179. Genesis caput omnium librorum, ibid., 938. Quomodo vocatur apud Hebraeos, ibid., 939, XXVI, 387. Inter canonicos libros accipitur Genesis, S. August., XXXIV, 41. S. Leo Magnus, LVI, 428, 504, 721, 891. Vigilius Taps., LXII, 537. Moyses scripsit Pentateuchum, S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 747. De Genesi, ibid., 159, 155. Moyses scriptor quinque librorum qui juxta Graecos Pentateuchum nominantur. Beda Venerab., XCIII, 235. De Genesi, S. Hildef. Tolet., XCVI, 140. Primus Moyses divinae historiae cosmographicon in quinque voluminibus edidit, quod Pentateuchum nominatur, Alcuin., CI, 1125. Quid contineatur in Genesi, ibid., 1121. Primum Moyses scripsit Pentateuchum, Raban. Maur., CVII, 365. Scripsit Moyses librum Genesis, id., CVIII, 1001, CXI, 105, 106. De Genesi, id., CVII, 365, Walafrid. Strab., CXIII, 21. Isidor. Mercat., CXXX, 338. S. Petrus Damianus, CXLIV, 778. D. Ivo Carnot., CLXI, 276. Rupertus abbas CLXVII, 201. Hugo de S. Victore, CLXXV, 15, 16, id., CLXXVI, 186, 778. Quaenam fuerit Moysi causa divinae legis historiam scribendi, Angelom Luxov., CXV, 111. Interrogatur ubi Moyses libros suos ediderit, ibid., 112. Auctor Genesis Spiritus sanctus fideliter creditur, ibid., CXV, 111.

De Exodo. — S. Hilarius, IX, 241. Sedulius, XIX, 791. S. Innocent. I, XX, 501. De quibus tractatur in Exodo, S. Hieronym., XXII, 545. Inter canonicos libros numeratur Exodus, S. August., XXXIV, 41. S. Leo Magnus, LVI, 428, 504, 721, 871. Vigil. Taps., LXII, 537. De Exodi, S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 159. S. Hildefons. Tolet., XCVI, 140. Quid in Exodo contineatur, Alcuin., CI, 1121. Exodus unde nomen accepit, ibid., 1125. Raban. Maur., CVII; 305. De Exodo, Raban. Maur., CXI, 105, 107, 111. Walafrid. Strab., CXIII, 21. Exodus in quo pene omnia quibus Ecclesia instruitur, figuraliter exprimuntur, Walafrid. Strab., CXIII, 183. Inter canonicas Scripturas Exodus, Isidorus Mercator, CXXX, 338. Ivo Carnot., CLXI, 276. Hugo de S. Victore, CLXXV, 15, 16; id., CLXXVI, 186, 778.

De Levitico. — Sedulius, XIX, 791. S. Innocent. I, XX, [Col. 0088] 501. De quibus tractatur in Levitico, S. Hieronym., XXII, 545. De Levitico, S. August., XXXIV, 41. S. Leo Magnus, LVI, 428, 504, 721, 871. Vigil. Taps., LXII, 537. S. Isid., Hispal., LXXXIII, 159. Quinque libri Moysi, Genesis, Exodus, Leviticus, etc., ibid., 155. Continetur in canone SS. Scripturarum, S. Hildef. Toletan., XCVI, 140. Quid contineatur in Levitico, Alcuin., CI, 1121. Leviticus unde dicitur, ibid., 1125. De Levitico, Raban. Maur., CVII, 365; CXI, 105, 107, 111. Walafrid. Strab., CXIII, 21. Inter canonicos libros numeratur, Isidorus Mercator, CXXX, 388. Ivo Carnot, CLXI, 276. Hugo de S. Victore, CLXXV, 15, CLXXVI, 186, 778.

De Numeris, — Numerorum liber unus ex quinque Moysis cur sic appellatur. S. Ambros., XVII, 9. Numeri liber unus, Sedulius, XIX, 791. Numeri quid continent. S. Hieronym., XXII, 545. Liber Numeri inter canonicos libros ponitur, S. August., XXXIV, 41; S. Leo Magnus, LVI, 428, 504, 721, 871; Vigil. Taps., LXII, 537. De Numeris, S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 160, 155. Quid in numero? Alcuin., Cl, 1121. Numerus (lege numerorum) liber quare dicitur; id., 1125. Inter legendos et recipiendos liber Numerorum, Rabanus Maurus, CVII, 365. Unde vocatur, id., CXI, 107. Ejus materia, id., III. Inter canonicos libros ponitur, Walafrid. Strab., CXIII, 21. Isidorus Mercator, CXXX, 338. Ivo Carnot., CLXI, 276. Hugo de S. Victore, CLXXV, 15; CLXXI, 186, 778.

De Deuteronomio. — Paradisus Deuteronomium, in quo germinant legis praecepta, S. Ambros., XVI, 1154. Deuteronomium liber unus, Sedulius, XIX, 791. Deuteronomium quid continet, S. Hieronym., XXII, 545. De Deuteronomio, id., XXIII, 890, 893, 897, 899, 903, 907. Inter canonicos libros ponitur Deuteronomium, S. Aug., XXXIV, 41; S. Leo Magn., LVI, 428, 504, 721, 871; Vigil. Taps., LXII, 537. De Deuteronomio, S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 155, 160. Quid in Deuteronomio, Alcuin., CI, 1121. Deuteronomium cur sic appellatus est, id., 1123. In canone, utriusque Testamenti continetur Deuteronomium, S. Hildef. Tolet., XCVI, 140. Inter libros legendos et recipiendos Deuteronomium, Raban. Maur., CVII, 365. Unde vocatur, id., CXI, 107. Ejus materia, id., III. Inter libros canonicos ponitur, Walafrid. Strab., CXIII, 21. Isidor; Mercat., CXXX, 338; Ivo Carnot., CLXI, 276; Hugo de S. Victore, CLXXV, 15; CLXXVI, 186, 778.

De Josue. — Jesu Nave Sextus, S. Hilarius, IX, 241. Jesu Nave liber unus, Sedulius, XIX, 791. Recipitur in canone, S. Innocent., I, XX, 501. De libro Josue, S. Hieronym., XXII, 545; S. August., XXXIV, 41; S. Leo Magnus, LVI, 428, 504, 721, 871; Virgil. Taps., LXII, 537. Inter historicos libros Junilius, LXVIII, 16. De libro Josue, S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 156, 161, 747. Jesus Nave edidit librum suum, id., 747. Quid continetur in canone utriusque Testamenti, S. Hildef. Tolet., XCVI, 140. Quid in Jesu Nave, Alcuin., CI, 1121. Josue a quo nomen accepit, id., 1125. Scriptorem libri Josue eumdem Josue Hebraei asserunt, ibid., inter quos sub amore doctrinae et pietatis legendos recipiendosque, Ecclesiarum principes tradiderunt, Jesu Navo, Raban. Maur., CVII, 365. Josue liber unde nomen accepit, id., CXI, 107. Ejus materia, id., 111. Inter libros canonicos ponitur, Walafrid. Strab., CXIII, 21; Isidor. Mercat., CXXX, 338; Ivo Carnot., CLXI, 276; Hugo de S. Victore, CLXXV, 15; CLXXVI, 186, 778.

De libro Judicum. — S. Hilarius, IX, 241. Judicum liber unus, Sedulius, XIX, 791. In canone recipitur liber unus Judicum, S. Innocent. I, XX, 501; S. August., XXXIV, 41; S. Leo. Magnus, LVI, 428, 504, 721, 871; Vigil. Taps., LXII, 537. Inter historicos libros, Junilius. LXVIII, 16. De libro Judicum, S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 161, 156, 746. Judicum autem et Ruth. et Samuelis primam partem conscripsit Samuel, id., 747. Continetur in canone utriusque Testamenti liber Judicum, S. Hildef. Tolet., XCVI, 140. Judicum undo nominatur? Alcuin., CI, 1125. Quid in libro Judicum, id., 1121. Librum Judicum edidisse creditur Samuel, ibid., 1125. Raban. Maur., CVII, 365. Inter recipiendos et legendos, ibid., Materia libri Judicum, id., CXI, 111. Judicum liber nominatur, unde, ibid., 107. Inter libros prophetales et canonicos, Walafrid. Strab., CXIII, 21; Isidor. Mercat., CXXX, 338; Ivo Carnot., CLXI, 276; Hugo de S. Victore, CLXXV, 15; CLXXVI, 186, 778.

De libro Ruth. — S. Hilarius, IX, 241. Ruth liber unus, Sedulius, XIX, 791. Recipitur in canone, S. Innocent. II, XX, 501; S. August., XXXIV, 41. Magis videtur ad Regnorum principium pertinere, ibid. Inter canonicas ponitur Scripturas; S. Leo Magnus, LVI, 428, 504, 721, 871; Vigil. Taps., LXII, 537. Inter historicos libros Ruth, Junilius, [Col. 0089] LXVIII, 16. De libro Ruth, S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 156, 161, 746. In canone utriusque Testamenti continetur unus libellus qui appellatur Ruth, qui magis ad Regnorum principium videtur pertinere, S. Hildefons. Tolet., XCVI, 140. Quid in Ruth? Alcuin., CI, 1121. De libro Ruth., Raban. Maur., CVII, 365. Quis auctor Ruth; ibid., Liber Ruth ejusdem Moabitidis texit historiam, de cujus stirpis familia descendit David; id., CXI, 111. Hunc Hebraei libellum ad Judicum librum subjungunt; ibid., Latini ad corpus libri Regnorum veracius eum pertinere contendunt; ibid., Inter prophetales et canonicos libros ponitur, Walafrid. Strab., CXIII, 21; Isidorus Mercat., CXXX, 338, Ivo Carnot., CLXI, 276.

De libro Regum. — Regnorum libri IV. S. Hilarius, IX, 241; Sedulius, XIX, 791. S. Innocent., XX, 581; S. August., XXXIV, 47; S. Leo Magn., LVI, 428, 504, 721, 871, Vigil. Taps., LXII, 537. Inter historicos libros, libri Regum quatuor; Junilius, LXVIII, 16. Regum historia caeteris Scripturis nec sacramentis minor, nec auctoritate inferior; S. Gregor Magn., LXXIX, 20. Regum liber 1 et 11 adscripti Samueli; ibid., 20, 268, 17 not. Quatuor libri Regum; S. Isid. Hispal. LXXXIII, 157. De libro regum; ibid., 161. Libri Regum IV continentur in canone utriusque Testamenti; S. Hildef., Tolet., XCVI, 140. Quid in Regum libro? Alcuin., CI, 1121. Malachim cur ita nominatur; ibid., 1125. Quis primus hunc librum in unum volumen coegit; ibid. Sequentia Samuelis usque ad calcem, scripsit David; Malachim totum edidit Jeremias; Rabanus Maurus, CVII, 365. S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 747. Regum libri quatuor; Raban. Maur., CVII, 365. Samuel qui est Regum primus; id., CXI, 105. Malachim qui est Regum secundus; ibid., Liber Samuel, quid describit; ibid., 107. Unde nomen accepit; ibid. Quis eum conscripsit; ibid. Malachim liber, unde appellatur; ibid. Liber Regum quomodo divisus apud Latinos et apud Hebraeos; ibid. 111. Libri Malachim materia; ibid. Samuel, id est, primus et secundus Regum, Walafrid. Strab., CXIII, 21; Malachim, id est, tertius et quartus Regum; ibid. Regum libri 4, Isidorus Mercator, CXXX, 338; Ivo Carnot., CLXI, 276, Hugo de S. Victore, CLXXV, 15, 16; id., CLXXVI. 186, 779.

De Paralipomenon. — S. Hilarius, IX, 241. Paralipomenon libri duo; Sedulius, XIX, 791; S. Innocent., I, XX, 502; S. August., XXXIV, 41; S. Leo Magn., LVI, 428, 505, 721, 871; Vigil. Taps., LXII, 537. Ad divinam historiam pertinentes, Paralipomenon 2 libros adjungunt plures; Junilius, LXVIII, 17. De Paralipomenon; S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 162. Quorum quidem Paralipomenon libri duo e latere annectuntur; ibid., 157. Paralipomenon duo; ibid., 746. Viri synagogae sapientes scripserunt Paralipomenon; ibid., 747. Continentur in canone utriusque Testamenti duo Paralipomenon; S. Hildef. Tolet., XCVI, 140. Quid in Paralipomenon. Alcuin., CI, 1121. Paralipomenon qua lingua appellatur. id. 1126. Paralipomenon duo; Raban. Maur., CVII, 365. Paralipomenon liber idem instrumenti epitoma tantus ac talis est ut absque illo si quis scientiam Scripturarum sibi voluerit arrogare, se ipsum irrideat; id., CIX, 280. Quinam scripserunt Paralipomenon; ibid., 366. Paralipomenon unde et quare sic dicitur; CXI, 107. Materia libri Paralipomenon; ibid., 112. Paralipomenon qui apud Hebraeos est unus liber, non duo; Walafrid Strab, CXIII, 21. Paralipomenon libri duo; Isidorus Mercator, CXXX, 338. Paralipomenon 2; Ivo Carnot., CLXI, 276. Hugo de S. Victore, CLXXV, 15. Quid sonat Paralipomenon, Latine, Hebraice; id., CLXXVI, 186 779

De libro Job. — S. Hilarius, IX, 241. Job liber unus, Sedulius, XIX, 792, S. Innocent. I, XX, 501. Job prosa incipit, versu labitur, pedestri sermone finitur, S. Hieronym., XXII. 545. Omnes leges dialecticae, propositione, assumptione, confirmatione, conclusione determinat.; ibid. Singula in eo verba plena sunt sensibus; ibid. Job athleta Ecclesiae ante Christum. Contra futurum Origenem scribere videtur; id., XXIII, 381. Ex prologo in Job; ibid., 452. De libro Job, S. August., XXXIV, 41. S. Leo Magn., LVI, 428, 505, 721, 871. Job liber I. Vigil., Taps., LXII, 537. Job prophetae liber quomodo legendus. Eugypp., LXII, 626, 627. Job I. Junilius, LXVIII, 17. Quis scriptor libri Job? S. Gregor. Magn., LXXV, 515. Auctor Spiritus sanctus; id., 517. Quo inspirante Job sua certamina descripsit; ibid. De libro Job, S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 163. Job librum Hebraei Moysen scripsisse putant, alii unum ex prophetis; id., 747. Continetur in canone utriusque Testamenti; S. Hildef. Tolet, XCVI, 140. Quid in Job? Alcuin. CI, 1121 Scriptor libri Job qui fuit; id., 1126. Principia et finis libri Job apud Hebraeos prosa oratione texta sunt; ibid. Media omnia heroico metro discurrunt; ibid. De libro Job, Raban Maur., CVII, 365. Job libri auctor.; ibid.; XCI, 107. [Col. 0090] De materia libri Job; id., 112. Inter Hagiographa novem, primus Job, Walafrid Strab., CXIII, 21. Job unus, Isidorus Mercat., CXXX, 338. Ivo Carnot, CLXI, 276. Hugo de S. Victore, CLXXV, 15. Librum Job, alii Moysen, alii unum ex prophetis, nonnulli ipsum Job scripsisse credunt.; id., 16. In ordine hagiographorum novem volumina continentur. Primum Job. Hugo de S. Vict., CLXXVI, 186

De Psalterio. De auctore Psalmorum. — Psalmorum liber non solius David, S. Hilarius, IX, 232. Eorum sunt quorum nomen proferunt; ib., 233. Qui sine nomine pertinent ad eum qui Psalmi superioris inscribitur; ibid. An ejusdem Psalmi auctor, David nimirum, an Asaph dicendus videatur, S. Ambros., XIV, 837. Omnes scriptores psalmorum in suis scriptis exempla posuerunt, aut aliqua dicta superiorum; ibid., 924. Sciendum vero est quod istos CL psalmos Spiritu Dei revelante, sanctus composuit David, Rufinus, XXI, 644. Quamvis David omnes psalmos cantasset, S. Hieronym., XXVI, 824. Psalmi omnes qui in libro Psalmorum continentur, an a Davide, S. August., XLI, 547. Psalmos autem ad solum prophetam David pertinere certis declaratur indiciis, Cassiodorus, LXX, 14. Psalterium scripserunt decem prophetae. S. Isidorus, LXXXIII, 747. Omnes psalmos solus David composuit, Beda venerab., XCIII, 483. Auctores Psalmorum, qui ponuntur in titulis, Alcuin, CI, 1126. De auctoribus Psalterii, Raban. Maur., CVII, 365, 366; CXI, 107. Sunt qui et Esdram et Aggaeum et Zachariam scripsisse dicunt; ibid. An David composuerit omnes psalmos, Walafrid. Strab., CXIII, 841. Librum psalmorum David edidit, Hugo de S. Victore, CLXXV, 16; CLXXVI, 780.

De titulis psalmorum. — Tituli psalmorum varii, S. Hilarius, IX, 243. LXX interpretibus sunt additi; ibid., 843. Titulus index tractandorum; ibid., 292. Ex quibus rebus psalmus consistat ostendit; ibid., 246. Tituli psalmorum qui ad intelligentiam nos dirigant; ibid., 642. Titulus et psalmus auctoritatem sibi invicem praestant; ibid. Titulus historiam notans non excludit intelligentiam spiritalem; ibid. Titulorum omnium qui psalmis praefiguntur argumentum. Rufin. Aquil., XXI, 641, et seq. Psalmi undecim qui non habent titulos. S. Hieronym., XXIII, 408. Psalmi sine. titulo; id., XXII, 407. Quid est titulus, nisi clavis; id., XXVI, 834. Per titulum intelligitur uniuscujusque Psalmi intellectus; ibid. Tanquam praeco psalmi, est titulus psalmi. S. August., XXXVIII, 1804. Cassiodorus, LXX, 424. De unita titulorum inscriptione; ibid., 16. Inscriptiones psalmorum per allusionem intuendae; ibid. Quare nomina propria in titulis psalmorum ponantur; ibid., 300. Cur in titulis finis frequenter repetatur; id., 103. Explanatio variorum titulorum, Remigius Antissiod., CXXXI, 139. Esdras Psalmis titulos praefixit. S. Bruno Carthus, CLII, 990. Idque Spiritu Dei; id., 1213. Gerhohus, CXCIII, 636 De titulo Psalmorum; ibid. Singuli psalmi suis propriis titulis inveniuntur praenotati; ibid., 637.

De materia, excellentia, utilitate psalmorum. — Psalmi fere omnes Christi personam sustinent. Tertull., II, 167. Filium ad Patrem verba facientem repraesentant; ibid. Psalmi canunt evangelicam historiam. S. Hilarius, IX, 235. Psalmi ad perfectam Dei cognitionem et obedientiam nos edocent.; ibid., 584. Psalmi sunt prophetiae evangelicorum mysteriorum; ibid., 235. Psalmi non tantum res sui temporis nuntiant; ibid., 643. In iis nihil humile aut commune; ibid., 610. Nihil nisi propheticum; ibid., 838. Sunt qui in omnibus fere psalmis personae Christi nihil convenire putant; ibid., 352 Psalmorum liber praecipue gratiam Dei spirat. S. Ambros., XIV, 922. Psalmorum laudes et virtutes; ibid., 924. Quis psalmus non medicamentum est conscientiae peccatricis? ibid., 1009. In eo (libro Psalmorum) profectus est omnium, et medicina quaedam salutis humanae; ibid., 923. David, Simonides noster, Pindarus et Alcaeus, Flaccus quoque, Catullus et Serenus, Christum lyra personat, et in decachordo psalterio ab inferis suscitat resurgentem. S. Hieronym., XXII, 547. Totum Psalterium nihil est, nisi ad Deum in cunctis operibus deprecatio. S. Hieronym., XXIII, 501. Psalmorum vis et utilitas. S. August., XXXII, 767. Psalmi, litterae de melle coeli melleae; ibid., 768. Psalmi speculum nostrum sunt; id., XXXVI, 248. Psalmi dicuntur Davidica cithara. S. Petrus Chrysos., LII, 515. Materia quaenam sit, Walafrid. Strab., CXIII, 844. Intentio; ibid. Modus tractandi; ibid. Materia hujus libri est totus Christus. Petrus Lombardus, CXCI, 59. Modus tractandi qualis est; ibid. Materia libri Psalmorum, Gerhohus, CXCIII, 630. Intentio; ibid. Modus tractandi; ibid., 631.

De divisione, numero, ordine psalmorum. — Esdras Psalmorum in unum librum collector. S. Hilarius, IX, 234. Traditiones antiquae de Esdra psalmorum collectore; [Col. 0091] ibid., 238. Psalmorum liber unus, non quinque; ibid., 232. Psalmi apud Hebraeos indiscreti, ab Esdra in unum collecti, a LXX in ordinem redacti; ibid., 238. Trina psalmorum quinquagenaria quid designet; ibid., 239. Psalmi apud Hebraeos ordine ac numero carent, ab Esdra in unum volumen collecti; ibid., 237, 238. Psalterium videtur in quinque libros esse divisum. S. Ambros., XIV, 1085 et seq. Esdras scriba qui titulos posuit, psalmos aliter quam dictati fuerant ordinavit. Rufinus, XXI, 644. Psalmorum V libros esse quidam dixerunt, at unum tantum esse canonicae Scripturae probat auctoritas, S. August., XXXVII, 1961. Psalmorum numerus, S. Benedictus, LXVI, 472. Psalmorum divisio; ibid., 471. Psalmorum divisio secundum antiquos patres, Cassiodorus, LXX, 504. De quinquefaria divisione; ibid., 16. De ordinatore Psalmorum, Beda Venerab., XCIII, 482 Liber iste ex centum quinquaginta psalmis, non sine altioris mysterii ratione consistit, Walafrid. Strab., XCIII, 843. Item per tres quinquagenas triplex fit psalmorum distinctio, ibid., 844 Unus est liber Psalmorum, non quinque; ibid. Ordo Psalmorum ab ordine historiae discordat; ibid. Quos quidem (psalmos) primus Esdras in unum volumen coegit, et in ordinem numerumque disposuit. Remigius Antissiod., CXXXI, 136. Ordo Psalmorum, ibid. 141. E quot psalmis consistit liber iste. Petrus Lombardus, CXCI, 57. Quomodo distinguitur; ibid. An unus sit liber psalmorum, vel plures; ibid., 57, 58. De ordine psalmorum, ibid., 59. Quinam psalmos ita disposuit id., 60. Psalmos ordinavit Esdras, Gerhohus, CXCIII, 636.

De usu, interpretatione, variis sensibus Psalmorum. — Psalmorum cantus. Tertull., II, 660; id., I, 1194. Psalmorum clavis, Christi fides. S. Hilarius, IX, 236. Alii sunt faciles, alii captu difficiles; ibid., 291 Ad eorum intelligentiam juvat scire quis ac de quo loquatur; ibid., 247, 248. Doctis ut indoctis clausi et signati sine fidei clave; ibid., 235, 236. Quique suas habent claves; ibid., 246, 247. Psalmorum intelligentia spiritalis nequit respui; ibid., 685. Psalmus intelligi potest spiritaliter, licet titulus historiam praeferat; ibid., 642. Psalmi semper et ubique cantandi; ibid., 550. Etsi omnium psalmorum corpus unum, in eo tamen viget naturalis, mysticus et moralis sensus. S. Ambros., XIV, 966 et seq. Homo sine psalmorum celebritate diem claudere non debet; ibid., 223. Psalmi quidam tanto profundiores sunt, quanto videntur apertiores, S. August., XXXVII, 1501. Psalterium a S. Hieronymo translatum ex Hebraeo; id., XXXIII, 1077. Origenes, Eusebius et alii multi qui psalmos interpretati sunt, recensentur; ibid., 262. Psalterii translationes esse duas apud Latinos in usu atque honore, Romanam scilicet et Gallicam. Beda Venerabilis, XCIII, 481. Cur plus omnibus aliis in Ecclesia frequentetur; ibid., 483. Walafrid Strab., CXIII, 842. De Psalmorum interpretatione. S. Bruno Sign., CLXIV, 22. De censuris adversus Psalmorum interpretationem S Brunonis; ibid., 23. Hanc Scripturam plus caeteris in Ecclesiasticis frequentari officiis, quare. Petrus Lombardus, CXCI, 57. Elegit David quatuor millia virorum, qui non solum voce, sed et musicis instrumentis psalmos canerent. Gerhohus, CXCIII, 632. Ipse quoque David cum ipsis cantoribus citharam percutiebat in domo Domini; ibid., 633.

De compositione psalmorum. — Qua lingua compositum totum psalterium, Beda Venerab., XCIII, 480. Omnes autem psalmi apud Hebraeos metrico carmine constant esse compositi; Alcuin., CI, 1126. Raban. Maur., CXI, 108.

De inspiratione libri Psalmorum. — Psalmorum auctor est Spiritus Dei; S. Hilarius, IX, 792. Istos CL psalmos Spiritu Dei revelante sanctus composuit David, Rufin., XXI, 644. David solius Spiritus sancti instinctu sine omni exteriori adminiculo suam edidit prophetiam, Petrus Lombardus, CXCI, 53. Coelesti aspiratione intus edoctus Spiritu in eo loquente completus est, Gerhohus, CXCIII, 938.

Unus ex libris canonicis liber Psalmorum. — S. Hilarius, IX, 241. Sedulius, XIX, 791, S. Innocent. I, XX, 501, S. August., XXXIV, 41. S. Leo Magnus, LVI, 428, 505, 721, 871, Vigil. Taps., LXII, 537. S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 740, S. Hildef. Totet., XCVI, 140. Raban. Maur., CVII, 365, CXI, 106, Walafrid. Strab., CXIII, 21. Isidor. Mercat., CXXX, 338, Ivo Carnot., CLXI, 276; Hugo de S. Victore, CLXXVI, 186.

De Proverbiis, Ecclesiaste, Cantico cantic. otc. — S. Hilarius, IX, 241. Salomon licet innumera cantica cecinisse dicatur. unum tamen quod Ecclesia receperit, Canticum canticorum dereliquit, S. Ambrosius, XIV, 923. Tres libri Salomonis, unus de proverbiis, alius Ecclesiastes, tertius de Canticis canticorum; id. XV, 1529. Salomonis libri tres. Sedulius, XIX, 791. Salomonis libri quinque. [Col. 0092] S. Innocent I, XX. 501. Tres libri Salomonis recepti sunt in auctoritatem canonicam. S. August., XLI, 554. XXXIV 41. Salomon scripsit, Proverbia, Ecclesiasten et Cantica canticorum; S. Leo Magnus, LVI, 428, 505, 871. S. Isidorus, LXXXIII, 747; Alcuin., CI, 1126; Raban. Maur., CVII, 366, CXI, 108. Isidor. Mercator, CXXX, 338. Rupertus, CLXVII, 1232. Hugo de S. Victore, CLXXV, 16. Wolbero, CXCV, 1013. Salomon in libro de Proverbiis moralem locum uberius expressit, naturalem in Ecclesiaste, msyticum in Canticis canticorum, S. Ambros., XIV, 511. Proverbiorum liber unus; Sedulius, XIX, 791; S. August., XXXIV, 41, XLI, 554. Proverbia Salomonis; S. Leo Magnus, LVI, 721. Salomonis libri tres. Proverbia, etc. Vigil. Taps., LXII, 537. De Proverbiis, Junilius, LXVIII, 18. In Proverbiis quid doceatur. S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 164. Salomonis tres libri, Proverbia., etc. S. Hildef. Tolet., XCVI, 140. Liber Proverbiorum unde dicitur. Alcuin., CI, 1126. Quid in Proverbiis contineatur.; ibid. 1122. De libro Proverbiorum; Raban. Maur., CXI, 108. Walafrid Strab., CXIII, 1125. Materia Proverbiorum; Walafrid. Strab., CXIII, 1127. Proverbia Salomonis; Hugo de S. Victore. CLXXV. 15. Parabolas composuit Salomon; ibid. 16 Proverbia Salomonis quae Graece parabolae, Hebraice masloth, dicuntur. Hugo de S. Victore, CLXXVI, 186. Proverbiorum liber invitat ac fidem, Ecclesiastes ad spem; Cantica ad charitatem; Rupertus, CLXVII, 1232. In Proverbiis de morum honestate perorat; Wolbero, CXCV, 1013.

Ecclesiastes. — Liber unus; Sedulius, XIX, 791. Ecclesiastes multa suggerit de natura rerum. S. Hieronym., XXIII, 479. De illo nulla est ambiguitas; ibid., 527. Ecclesiastes liber ex sententia Hebraeorum, unde meruit auctoritatem; ibid., 1116. Est liber Salomonis poenitentiam agentis; ibid., 1021. Male quidam opinantur nos ex hoc libro ad voluntatem et luxuriam provocari; ibid., 1014. Non provocat ad luxuriam, neque in Epicuri dogma corruit, 1106. De Ecclesiaste S. August., XLI, 554. Ecclesiastes liber in canone sacrarum Litterarum a Judaeis habentur; ibid., 661. Eugypp., LXII, 767. A Christianis; S. August., XXXIV, 41; S. Leo Magn., LVI, 721; Vigil. Taps., LXII, 537. Quae sit differentia inter Ecclesiastem et Ecclesiasticum. Cassiodorus, LXX. 1117. In Ecclesiaste rerum naturam discutit, etc. S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 164. Continentur in Canone utriusque Testamenti Ecclesiastes. S. Hildefons. Tolet., XCVI, 140. Quid in Ecclesiaste, Alcuin., CI, 1122. Ecclesiastes unde dicitur; ibid., 1126. De Ecclesiaste Raban. Maur., CVII, 365, 366. Materia Ecclesiasti, id., CXI, 113. Unde dicitur, ibid., 108. In numero canonicorum librorum; Walafrid. Strab., CXIII, 21; Wolbero, CXCV, 1013.

Canticum canticorum. — S. Hilarius, IX, 241. Canticum canticorum liber unus; Sedulius, XIX, 791; S. August., XLI, 554; XXXIV, 41; S. Leo Magn., LVI, 721. Vigil. Taps., LXII, 537. Junilius, LXVIII, 18. De quibus tractatur in Cantico canticorum; S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 164, 165. A doctoribus nostris tractatur, apud Hebraeos hanc fuisse observationem, ne cuiquam librum hunc legere permitterent, nisi viro jam perfectae scientiae, et laboratae fidei; ibid., 165. Quid contineatur in Canticis canticorum. Alcuin, CI, 1122. Quare dicitur Cantica canticorum; ibid., 1126 De Cantico cantic.; Raban. Maur., CVII, 365, 366, CXI, 105, 108, Walafrid. Strab., CXIII, 21, 1127. Hugo de S. Victore, CLXXVI. 186; CLXXV, 16. Wolbero, CXCV, 1009 Cantici canticorum qualis fuerit causa quare fuerit decantatum; ibid., 1010. Tria sunt consideranda in hoc libro, materia, intentio, finalis causa; ibid., 1012. In hoc libro nihil secundum litteram carnaliter intelligendum; ibid. In Canticis canticorum de rationabili divinorumque mysteriorum dispositione decantat, ibid., 1013. In hoc libro quatuor personae loquentes in troducuntur; Richardus S. Victoris, CXCVI, 409.

De libro Sapientiae. — Sapientiae liber Salomoni adscriptus; Tertull., II, 544. Apud Latinos Salomonis, apud Graecos et Hebraeos Sapientia Sirach habetur. S. Hilarius IX, 827. Illum ut Domini sermonem respiciunt Orientales; ibid., 673. Sapientiae liber unus; Sedulius, XIX, 791. Salomonis libri quinque; S. Innocent. I, XX, 501. Sapientiae liber inscriptus nomine Salomonis. S. Hieronym., XXIV. 616. Judaei librum Sapientiae non recipiunt in auctoritatem canonicam. S. August., XXXII, 638, XXXIII, 199. Unus qui Sapientia, de quadam similitudine Salomonis esse dicitur; id., XXXIV, 41. Sapientiae liber auctoritatem Scripturae canonicae habet., id., XLIV, 980, 981. Libri Sapientiae auctoritate usi sunt magni et docti viri qui longe ante August. divina eloquia tractaverunt, id., 1019, 1020. Salomonis libri quinque. S. Leo Magn., LVI, 504, 871. Item Sapientiae liber I. Vigil. Taps., [Col. 0093] LXII, 537. Adjungunt quidam librum qui vocatur Sapientiae. Junilius, LXVIII, 18. De libro Sapientiae. S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 165. Sapientiae liber a Jesu filio Sirach dicitur editus; ibid., 158. Salomonis titulo est praenotatus; ibid., in canone utriusque Testamenti continetur. S. Hildefons. Tolet., XCVI, 140. Liber sapientiae apud Hebraeos nusquam est. Alcuin., CI, 1127. Hunc Judaei Philonis esse affirmant; ibid., Hieronymus dicit eumdem librum (Sapientiae) apud Hebraeos nusquam haberi, nec inter canonicas Scripturas apud antiquos recipi. Raban. Maur., CIX, 672. Salomonis libri V. Isidorus Mercator., 338. Sapientia Salomonis. Hugo de S. Victore, CLXXV, 15, 16. In CXXX canone auctoritatis non scribitur liber Sapientiae Salomonis; id., CLXXVI, 186.

De Ecclesiastico. — Ecclesiasticus liber unus; Sedulius, XIX, 791. Salomonis libri quinque; S. Innocent I, XX, 501. Alius qui Ecclesiasticus inscribitur, de quadam similitudine Salomonis esse dicitur; S. August., XXXIV, 41. De Ecclesiastico; id., XLI, 554. Ecclesiasticus non est in canone Hebraeorum id., XL, 165. Salomonis libri quinque; S. Leo Magnus, LVI, 505, 871. Ecclesiastici liber 1; Vigil. Taps., LXII, 537. De Ecclesiastico; S. Isidorus Hispal. LXXXIII, 165. Ecclesiasticus dicitur a Jesu filio Sirach editus ibid., 158. Salomonis titulo praenotatus; ibid., in canone utriusque Testamenti continetur; S. Hildel. Tolet. XCVI, 140. Ecclesiasticum quis composuit? Alcuin., CI, 1127-1128. Ecclesiasticus unde dicitur; ibid., De Ecclesiastico; Raban. Maur., CVII, 365. Quis composuit librum Ecclesiasticum; ibid., 367 Salomonis titulo praenotatur; ibid., 109. An sit in canone Ecclesiasticus; Walafrid. Strab., CXIII, 21. De Ecclesiastico dicit Augustinus, meruisse recipi in auctoritatem, et inter propheticos debere numerari; ibid., Salomonis libri 5; Isidorus Mercator, CXXX, 338. Librum Ecclesiasticum certissime filius Sirach composuit; Hugo de S. Victore, CLXXV, 16. Apud Hebraeos reperitur, sed inter apocryphos habetur; ibid.

De Esdra. — Esdrae liber philosophorum nugas despexit S. Ambrosius, XVI, 1074. Esdrae liber unus; Sedutius, XIX, 792. Esdrae duo libri; S. Innocent I, XX, 501 Esdras et Nehemias in unum volumen coarctantur; S. Hieron., XXII, 548. Ex Prologo in Esdram; id., XXIII, 452. De Esdra; S. August., XLI 596. Quo tempore scripsit; ibid. Quodammodo de Christo prophetavit; ibid., Magis rerum gestarum scriptor est habitus, quam propheta; ibid., Esdrae duo libri; id., XXXIV, 41; S. Leo Magnus, LVI, 428, 505, 721, 871; Vigil. Taps. LXII, 537; Junilius, LVIII, 17; S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 746. Esdras scripsit librum suum; ibid., 747. Esdrae libri duo continentur in canone utriusque Testamenti; S. Hildef Tolet., XCVI, 140. Esdrae libri quis auctor exstitit? Alcuin., CI, 1127. Secundus, tertius et quartus libri Esdrae inter apocryphos deputantur; ibid. Quid in Esdra; ibid., 1123. Esdrae duo; Raban. Maur., CVII, 365. Quinam scripsisse dicuntur; ibid., 366, CXI, 108. Esdras cum Nehemia (est enim totus unus liber); Walifrid. Strab., CXIII, 21. Esdrae libri 2; Isidorus Marcator, CXXX, 338; Ivo Carnot., CLXI, 276. Liber Esdras auctoris sui titulo praenotatur; Hugo de S. Victore, CLXXV, 16. De Esdra; id., CLXXVI, 186, 779.

Nehemias. — S. Hieronym., XXII, 548. In cujus textu ejusdem Esdrae Nehemiaeque sermones pariter continentur, Alcuin., CI, 1127; Raban. Maur., CXI, 108, 119; Walafrid. Strab., CXIII, 21; Hugo de S. Victore, CLXXV, 16.

De libro Tobiae. — Quibusdam autem visum est, additis Tobia et Judith; S. Hilarius, IX, 241. Tobiae liber unus; Sedulius, XIX, 792; S. Innocent. I, XX, 501. Liber Tobiae Chaldaeo sermone conscriptus; S. Hieronym., XXIX, 23. Hebraei de catalogo divinarum Scripturarum eum secant; ibid., 24, De libro Tobiae; S. August., XXXIV, 41; S. Leo Magn. LVI, 428. 505, 871; Vigil. Taps., LXII, 537; S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 746. Libri Tobiae auctor; ibid., 749; Alcuin, CI, 1128. Liber Tobiae in canone Hebraico non est; ibid., 1124. De libro Tobiae; Raban. Maur., CVII, 365 Quis cum scripsit; ibid., 367; CXI, 105. An inter libros canonicos; Walafrid. Strab., CXIII, 21; Isidor. Mercat., CXXX, 338; Ivo Carnot., CLXI, 276; Hugo de S. Victore, CLXXV, 15. De ejus auctore minime constat; ibid., 17. In canone auctoritatis non scribitur liber Tobiae; id., CLXXVI, 186, 779.

Judith. — S. Hilarius, IX, 241. Judith liber unus; Sedulius, XIX, 792; S. Innocent. I, XX, 501. Apud Hebraeos liber Judith inter apocrypha legitur; S. Hieron., XXIX, 37. Chaldaeo sermone conscriptus; ibid., 39. Hunc librum Synodus Nicaena in numero sanctarum Scripturarum legitur computasse; ibid., S. August., XXXIV, 41. Judith librum in canone S. Scripturarum non recepisse dicuntur; S. August., XLI, 583. Quo tempore gesta sunt quae scripta sunt in libro Judith; ibid. Inter Scripturas canonicas habetur; S. Leo Magn., LVI, 428, 503, 871; Vigil. [Col. 0094] Taps., LXII, 537; Junilius, LXVIII, 17; S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 157; S. Hildef. Tolet., XLVI, 140. De auctore ejus minime constat; Alcuin., CI, 1128; Raban. Maur., CVII, 367, 365; CXI, 105, 109 Liber Judith inter canonicos numeratur; Walafrid. Strab., XIII, 21; Isid. mercat. CXXX, 338; Ivo Carnot. CLXI, 276. Non scribitur in canone; Hugo de S. Victore, CLXXV, 15; CLXXVI, 186, 779. De ejus auctore; id., CLXXV, 17.

Esther. — S. Hilarius, IX, 241. Ester liber unus Sedulius, XIX, 792; S. Innocent. I, XX, 501. Librum Esther variis translatoribus constat esse vitiatum; S. Hieron., XXVIII, 1433. De libro Esther; S. August., XXXIV, 41; S. Leo Magn. LVI, 428, 505, 721, 871; Vigil. Taps., LXII, 537. Inter historicos libros babetur; Junilius, LXVIII, 17. De libro Esther; S. Isidor. Hispal. LXXXIII, 157; S. Hildef. Tolet., XCVI, 140; Alcuin. CI, 1120. Librum Esther quis scripsit, ibid. 1127; Raban. Maur., CVII, 366; CXI, 109. Habetur in canone Esther; Walafrid. Strab., CXIII, 21; Isidor. Mercat., CXXX, 338; Ivo Carnot., CLXI, 276. Nonus Esther; Hugo de S. Victore, CLXXV, 15. Librum Esther Esdras creditur conscripsisse; ibid., 16.

Isaias. — S. Hilarius, IX, 211. Isaiae liber unus; Sedulius XIX, 791. Isaiae liber universa Domini sacramenta continet; S. Hieronym., XXIV, 18. In expositione ejus Graecorum ingenia sudaverunt, non Latinorum; ibid., 20. Origenes triginta volumina scripsit in Isaiam prophetam; ibid., 21. Videre prologum commentariorum in Isaiam prophetam ibid., 17 et seq. Evangelista magis quam propheta; id, XXIII, 454; XXIV, 18. Loquitur praecipue de tribu Juda et Benjamin; id., XXIV, 21 De Isaia; S. Aug., XXXIV, 41; S. Leo Magn., LVI, 428, 721, 871; Vigil. Taps., LXII, 537; Junilius, LXVIII, 18; S. Isidor. Hisp., LXXXIII, 166; S. Hildef. Tolet., XCVI, 140; Alcuin., CI, 1122, 1127; Raban. Maur., CVII, 365; CXI, 108, 113; Walafrid. Strab., CXIII, 21; Isidor Mercator., CXXX, 338; Ivo Carnot., CLXI, 276; Hugo de S. Victore, CLXXV, 15, 16.

Jeremias. — S. Hilarius, IX, 241; S. August., XXXIV, 41; S. Leo Magnus, LVI, 428, 721, 871, etc., sicut in praecedenti ad alios Patres.

Ezechiel. — S. Hilarius, IX, 241, Ezechielis visio ultima cum septima Joannis concordat S. Ambros., XVII, 946. Ezechielis liber unus, Sedulius, XIX, 791. Prophetia Ezechielis difficilis, S. Hieronym. XXV, 17, Ante tricesimum annum apud Hebraeos non legebatur exordium et finis hujus voluminis; ibid. Ezechielis liber inter canonicos libros, S. August., XXXIV, 41, etc., etc. Sicut in praecedentibus, ad alios Patres.

Daniel. — S. Hilarius IX, 241. Daniel Spiritu Dei inspiratus, S. Ambros, XVI. 785. Danielis liber unus, Sedulius, XIX, 791. Daniel de quibus agit; S. Hieronym., XXII, 547. Ecclesiae juxta Theodotionem legunt Danielem; id., XXIII, 455; XXV, 493. Ad intelligendas extremas partes Danielis, multiplex Graecorum historia necessaria est, quorum; id., XXV, 494. Quibus linguis conscriptus est liber Danielis; ibid., 499. Calumniatores historiae Danielis rejiciuntur; ibid., 534. Contra prophetam Danielem duodecimum librum scripsit Porphyrius; ibid., 491. Nullum prophetarum tam aperte dixisse de Christo; ibid. Susannae Belisque ac Draconis fabulas non contineri in Hebraico; ibid., 492. De Daniele; S. August., XXXIV, 41. Quid prophetavit Daniel propheta; id., XLI, 593. Cur peccata sua et peccata populi sui confitetur; id., XLIV, 159. Daniel ab angelo hebdomadarum mysterium discebat; id., XXXIII, 911. Danielis hebdomadas ad Christi nativitatem et passionem impletas non putat Hesychius; ibid., 904, 911. Quidam de secundo Christi adventu eas exposuit; ibid., 901. Non futurum Christi adventum significant, sed praeteritum; ibid., 899. Daniel inter canonicos libros habetur; S. Leo Magnus, LVI, 428, 721, 871. Danielis liber I, Vigil. Taps., LXII, 537. Junilius, LXVIII, 18. De Daniele; S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 169. Quid in Daniele? Alcuin., CI, 1122. Librum Danielis quis composuit; ibid., 1127, Raban. Maur., CVII, 366; CXI, 108. In canone S. Scripturarum habetur, Walafrid. Strab, CXIII, 21, Isidorus Mercator, CXXX, 338, Ivo Carnot, CLXI, 276. Daniel sui libri auctor fuit, Hugo de S. Victore, CLXXV, 16.

Osee. Oseae liber unus. Sedulius, XIX, 791. Osee quid habet; S. Hieronym., XXII, 546. Osee sub quo rege prophetare coeperit; id., XXV, 820. Ante et post captivitatem Israel prophetavit; ibid., 821. Osee propheti ad tribus pertinet; ibid., 949. Graeci auctores, qui Osee exposuerunt; ibid., 819, 820. Prophetiam ejus intelligere non quidem impossibile, tamen difficile est; ibid., 815. Voluminis obscuritatem ipse scriptor testatur; ibid. Quonum prophetarum nomina sunt haec, Osee. S. August., XXXIV, 41; S. Leo Magn., LVI, 721. Osee liber 1, Vigil. Taps., LXII, 537. Junilius, LXVIII, 18. S. Isidorus Hispal., [Col. 0095] LXXXIII, 169. Alcuin. CI, 1122. Raban. Maur., CXI, 108. Walafrid Strab., CXIII, 21; Ivo Carnot, CLXI, 276 Hugo de S. Victore, CLXXV, 16.

Joel. — Joel liber unus. Sedulius XIX, 791. De quibus agit S. Hieronym., XXII. 546. De Joel; id., XXV, 947. S. August., XXXIV, 41. Quid et quo tempore prophetavit; id., XLI, 583, 587. Inter libros can. in auctoritatem receptos; S. Leo Magnus, LVI, 721. Joel liber 1, Vigil. Taps., LXII, 1537. Junil., LXVIII, 18; S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 170; Alcuin, CI, 1122, 1127; Raban. Maur., CXI, 108, 116. Walafrid Strab., CXIII, 21. Ivo Carnot. CLXI, 276. Hugo de S. Victore, CLXXV, 16.

Amos. Liber unus; Sedulius, XIX, 791. De quibus agit S. Hieronym., XXII, 546. Amos, quomodo interpretatur, id, XXV. 989. Amos. S. August. XXXIV, 41. Quid et quo tempore prophetavit; id., XLI, 583, 584. Inter receptos in canone Amos; S. Leo Magnus LVI, 721. Vigil. Taps. LXII, 537. Junilius, LXVIII, 18. De Amos. S. Isidor, Hispal., LXXXIII, 170. Quid in Amos. Alcuin, CI, 1122. Raban. Maur., CXI, 108, 116. Walafrid Strab., CXIII, 21. Ubi et quid vaticinavit Amos. Haymo Halberst., CXVII. 107. Amos. Ivo Carnot. CLXI, 276. Rupertus abbas, CLXVIII, 257. Hugo de S. Victore, CLXXV, 16.

Abdias. — Abdiae liber unus. Sedulius, XIX, 791. De quibus agit. S. Hieronym. XXII, 546. Quando prophetavit non invenitur S. August. XLI, 587. Quid prophetavit; ibid. De Abdia; id., XXXIV, 41. S. Leo Magnus, LVI, 721. Vigil. Taps, LXII, 537. Junilius, LXVIII, 18; De Abdia. S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 171. S. Hildef. Tolet., XCVI, 140. Alcuin., CI, 1127. Quid in Abdia; ibid., 1123. Raban. Maur., CXI, 117. Abdias; id., 108. Walafrid. Strab., CXIII, 21. Quo tempore prophetavit Abdias. Haymo Halberstat., CXVII, 119. Abdias propheta. Ivo Carnot., CLXI, 276. Hugo de S. Victore, CLXXV, 16.

Jonas. — Jonae liber unus. Sedulius, XIX, 791. Materia libri Jonae, S. Hieronym., XXII, 546. Quomodo interpretatur; id., XXV, 1117. Quo tempore prophetavit; ibid. 1119. S. August., XLI, 583. 587. Iram non, misericordiam annuntiavit; id., XXXIX, 1610. Jonas non tam sermone Christum, quam sua quadam passione prophetavit; id., XLI, 587. De Jona, id., XXXIV, 41; S. Leo Magn., LVI, 721. Vigil Taps., LXII, 537. Junilius, LXVIII, 18; S. Isidor. Hispal, LXXXIII, 171. S. Hildef. Tolet., XCVI, 140; Alcuin, CI, 1127. Quid in Jona, ibid., 1123; Raban. Maur, CXI, 117. De Jona; ibid., 108. Walafrid. Strab, CXIII, 21. Haymo Halberst., CXVII, 127. Ivo Carnot., CLXI, 276. Hugo de S. Victore, CLXXV, 16.

Michaeas. — Michaeas liber unus; Sedulius, XIX, 791. Quid annuntiat; S. Hieronym., XXII, 546. In ordine prophetarum secundum Septuaginta interpretes, tertius est; id., XXV. 1151. Sextus secundum Hebraicum; ibid. Quo tempore prophetavit Michaeas; S. August., XLI, 583. Quae Michaeas, et Jonas et Joel novo Testamento congruentia prophetaverint, ibid. 586. De Michaea; id, XXXIV, 41. S Leo Magn, LVI, 721; Vigil. Taps., LXII, 537; Junilius, LXVIII, 18; S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 172. Alcuin., CI, 1127. Quid in Michaea, id., 1123. Raban. Maur, CXI, 117. De Michaea, ibid., 108. Walafrid. Strab., CXIII, 21; Ivo Carnot., CLXI, 276. Quomodo interpretatur. Rupertus abbas, CLXVIII, 439. De Michaea, Hugo de S. Victore, CLXXV, 16.

Nahum. — Nahum liber unus. Sedulius, XIX, 791. De quibus tractat; S. Hierony., XXII. 546. Quomodo interpretatur; id., XXV, 1231. In Hebraico, post Jonam. Michaeas ponitur, et Michaeam sequitur Nahum; ibid. Quo tempore prophetavit; ibid. Quae in Abdia, in Nahum, et Ambacu de salute mundi in Christo praenuntiata reperiantur. S. August., XLI, 587. De Nahum; id., XXXIV, 41; S. Leo Mag., LVI, 721. Vigil. Taps., LXII, 537. Junilius, etc. ut in praecedenti.

Habacuc. — Abbacuc liber unus; Sedulius, XIX, 791. Materia libri Habacuc. S. Hieronym., XXII, 546, 547. Quid et quo tempore prophetavit; id., XXV, 1274. Quae in Ambacu de salute mundi in Christo praenuntiata reperiuntur. S. August., XLI, 588. De Habacuc; id., XXXIV, 41. S. Leo Magnus, LVI, 721, etc., sicut in praecedentibus ad alios Patres.

Sophonias. — Sophoniae liber unus. Sedulius, XIX, 792. Materia libri Sophoniae; S. Hieronym., XXII, 547. Quomodo interpretatur; ibid. Prophetavit in diebus Josiae; id., XXV, 1339 De Christo et vocatione Gentium quae Sophonias prophetico spiritu sit praefatus; S. August., XLI, 591. Quo tempore prophetavit, ibid. De Sophonia; id., XXXIV, 41; S. Leo Magnus, LVI, 721, etc. etc. Ad alios Patres sicut in praecedentibus.

Aggaeus. — Aggaei liber unus; Sedulius, XIX, 792. S. Hieronym., XXII, 547. De quo prophetat; id., XXV, 1338. Quid et quo tempore prophetavit. S. August, XXXVII, 1467. Impleti Spiritu sancto hi duo prophetae, [Col. 0096] Aggaeus et Zacharias; ibid. De prophetae Aggaei valicinio; id., XLI, 593. Propheta erat in captivitate Babylonica; id., XXXVII, 1917. Prophetavit reparationem Jerusalem; ibid. Aggaei locus vindicatur contra Manichaeos; id., XXXVIII, 330. Aggaeus non favet donatistarum schismati; id., XLIII, 670. Aggaeus; id., XXXIV, 41. S. Leo Magnus, LVI, 721, etc. etc., sicut in praecedentibus ad alios Patres.

Zacharias. — Zacchariae liber unus. Sedulius, XIX, 792. S. Hieronym., XXII, 547, Zacharias propheta obscurus, et inter duodecim longissimus; id., XXV. 1417. Scripsit in hunc prophetam Origenes duo volumina; ibid., 1418. Hippolytus quoque edidit commentarios; ibid. Zacharias quid et quo tempore prophetavit. August., XXXVII, 1467, 1917. 1940, XLI, 593. De Zacharia; id, XXXXIV, 41. S. Leo Magnus, LVI, 721, etc., etc., sicut in praecedentibus ad alios Patres.

Malachias. — Malachiae liber unus; Sedulius, XIX, 792. Aperte vaticinatur de abjectione Israel, et vocatione gentium. S. Hieronym., XXII, 547. De Malachia propheta opiniones variae; id., XXV, 1541. Scripsit in hunc librum Origines tria volumina; ibid., 1543. Utrum idem, an diversus ab Esdra; ibid., 1541 et seq. An angelus humano in corpore fuerit; ibid., 1399. Quo tempore prophetavit; ibid., 1542. Malachias, sive Malachi propheta, Angelus dictus, et ab aliquibus sacerdos Esdras creditus. S. August. XLI, 699. Quid et quo tempore prophetavit; ibid., 593. De Malachia; id., XXXIV, 41. S Leo Magnus, LVI, 721. Vigil. Taps., LXII, 537. Junilius, LXVIII, 18. S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 174. S. Hildef. Tolet., XCVI. 140. Alcuin., CI, 1123, 1127. Raban. Maur., CXI, 108, 118. Walafrid. Strab., CXIII, 21. Malachiam Hebraei putant esse Esdram prophetam et sacerdotem. Haymo Halberstat., CXVII, 277. Prophetavit eodem tempore quo et Aggaeus et Zacharias, ibid. Nonnulli eum putaverunt natura angelum carne indutum; ibid. Rupertus abbas. CLXVIII, 815. De Malachia. Ivo Carnot., CLXI, 276. Hugo de S. Victore, CLXXV, 16.

De Machabaeis. — Tertull., II, 606; S. Cyprian., IV, 668, 743; id., III, 800. Machabaeorum liber secundus; lectus olim assidue a Christianis tempore persecutionis Lactantius, VII, not. 391. Liber II Machabaeorum citatur; S. Hilarius, X, 582. Liber I, Machabaeorum citatur; Lucifer Calaritan., XIII, 959, 964, 966. De libro II Machabaeorum; ibid., 981, 982; L. Ambros., XIV, 632, 633, 634. 635. De libro I Machabaeorum; id., XVI, 81, 82. De libro II, Machabaeorum; ibid., 83, 84, Machabaeorum libro duo. Sedulius, XIX. 792. S. Innocent, I, XX, 501. Machabaeorum libros non habent Judaei, si ut legem et Prophetas et Psalmos. S. August., XLIII, 729. Non inuti iter ab Ecclesia recepti sunt, si sobrie legantur vel audiantur; ibid. Ecclesia pro canonicis habet; id., XII, 596, XXXIV, 41. De libro II, Machabaeorum; id., XL, 593. Machabaeorum libri duo. S. Leo Mag., LVI, 428, 505, 871. Vigil. Taps., LXII, 537, Junilius, LXVIII, 17. De Machabaeis, S. Isid. Hispal., LXXXIII. 174, 175 S. Hildef. Tolet., XCVI, 140. Quid in Machabaeorum libris et intelligendum. Alcuin., CI, 1123. Machabaeorum libri quibus auctoribus scripti sunt, minime constat; ibid. 1128; Raban. Maur., CVII, 367. Duo Machabaeorum; ibid., 365. quos licet Judaei inter apocrypha separent, Ecclesia tamen Christi honorat et praedicat. Raban. Maur., CXI, 105. Materia librorum Machabaeorum; ibid., 119. Quamvis Hebraei non habeant eos pro canonicis, tamen Ecclesia habet illos pro canonicis, propter quorumdam martyrum passiones vehementes atque mirabiles. Walafrid. Strab., CXIII, 21, 22. Machabaeorum libri II; Isidor. Mercat., CXXX, 338. Ivo Carnot., CLXI, 276. Leguntur quidem, sed non scribuntur in canone. Hugo de S. Victore; CLXXV, 15; CLXXVI, 186. De eorum auctore minime constat; id., CLXXV, 17.

Baruch. — Jeremiae liber unus cum uno Baruch; Sedulius XIX, 791. Baruch libellus editioni LXX copulatur, nec habetur apud Hebraeos; S. Hieronym. XXIV, 680. Baruch interpretatio id. XXVI, 445. Sextus est Baruch, ut dicit Hieronymus in prologo Jeremiae. Walafrid. Strab. CXIII, 22. Prolegom.

De Evangelio. Ejus inspiratio. — Evangelistae divino Spiritu ubertatem dictorum rerumque omnium ministrante, sine ullo molimine Evangelium scripserunt. S. Ambrosius, XV, 1534. Non potestate propria sunt locuti, neque omnes eadem omnia, sed sancti Spiritus gratia illis ea tribuit quae loquerentur, etc.; id., XIV, 787, 788. In Evangelistis loquitur Spiritus sanctus; id., XIV, 787, 711. Spiritu sancti pleni scripserunt Evangelia, S. Hieronym; ibid., XXVI, 221. Pergunt Evangelistae quocumque eos flatus sancti Spiritus perduxerit. S. Evangelii [Col. 0097] doctrina divinitus inspirata est. S. Maxim. Taurin. LVI, 750., ibid. Quatuor Evangelistae, sancti Spiritus igne afflati, scripserunt. Rupertus. CLXIX, 920.

Ejus auctoritas, excellentia etc. — Evangelii auctoritas. Tertull., II, 363. Mutuam sibi praestant plenitudinem Evangelia. S. Hilarius X, 376. In Evangelio omnem veritatem contineri. S. Ambros. XV, 1466. Philosophiae imperfectionem excludit., id., XIV, 469. Non solum fidei doctrina, sed etiam morum est magisterium., id., XV, 1493. In Evangelio perfectio bonitatis, in lege aequitatis eruditio., ibid., 1817. Umbra in lege, imago in Evangelio, veritas in coelestibus., id., XIV, 1031. Lex, per occulta mysteria nuntiat Christum, non autem facie ad faciem monstrat sicut Evangelium, id. XV, 1300. Lex quasi figura sit nobis, Evangelium quasi lumen et signaculum veritatis, id., XIV, 1116. Evangelium via lucernae in umbra lucet, id est, in saeculo., ibid., 817. Evangelium indulgentiam habet, qua peccata donantur, id., XVI, 1255. In lege servitus, in Evangelio libertas., ibid., 1089. In lege sacrificium, in Evangelio misericordia est, ibid., 483. Quantum distat servus a domino, tantum distat Evangelium a lege., id. XVII, 52. Disciplina Christianorum est Evangelium., ibid., 867. Paulus dicit gloriam suam in eo., ibid., 230, 231. Legi praefertur. S. Hieronym. XXIII, 251. Et praeferendum, quare? ibid., 525. Evangelii perfectio, id., XXIV, 566, 753. Omnia recapitulantur in Evangelio, id., XXVI, 36. Evangelistarum auctoritas. S. August. XLII, 213. Quod Evangelistae scripserunt, a Christo scriptum censeri debet., id., XXXIV, 1070. Evangelium latine bonus nuntius vel bona annuntiatio., id., XXXVIII, 266, 740, XLII, 210, 214. Evangeliorum auctoritas., id., XXXIV, 1041. Evangelio non credebat Augustinus nisi propter auctoritatem Ecclesiae., id., XLII. 176. Evangelium sic audire oportet, quasi praesentem Dominum., id., XXXV, 1632. Evangelium os Christi, id., XXXVIII, 784. Evangelium virga virtutis Christi., id., XLI, 551. Vinum quod servatum est in nuptiis., id., XXXV, 1459. Evangelium est magister grandioribus, lex parvulis et paedagogus, id., XL, 37. Evangelio docemur quid amare debeamus, quid contemnere, quid agere, quid vitare, quid sperare, id, XXXVIII. 1357. Quatuor Evangelia quasi quatuor quadrigae sunt novi Testamenti cui praesidet Christus. Cassiodor. LXX, 1093. Quatuor Paradisi flumina, quatuor sunt Evangelia ad praedicationem cunctis gentibus missa. S. Isidor., LXXXIII, 216. Christian., CVI., 1265. Omnibus divinae Scripturae paginis Evangelium excellit. Walafrid. Strab. CXIV, 355. Evangelia omnibus divinarum Scripturarum paginis sua auctoritate praecellunt. Angelomus CXV, 108. Evangelii majestas legem et prophetas, litterasque apostolicas praecellit. Rupertus abbas, CLXX, 26, 27.

De Evangeliorum concordia. — Non dissonant Evangelia, S. Hieronym., XXVI, 38. Matthaeus et Lucas quomodo conciliantur., ibid., 121. Idem et Joannes non discrepant inter se, ibid., 209 Evangelistae, salva narrationis veritate variant, S. August., XXXVIII, 1117, 1130, 1153. Scripta eorum inter se non sunt contraria, id., XLII, 515. In texenda Christi generatione, ab invicem non dissentiunt, ibid., 217. Evangelistarum consensus de partitione vestimentorum Christi, id, XXXV, 1947. Evangeliorum dissonantia nulla esse secure creditur, donec intelligatur, id., XXXVIII, 336. De consensu Evangelistarum libri quatuor, id., XXXIV, 1042 et seq. De concordia Evangelistarum Matthaei et Lucae in generationibus Domini, id., XXXVIII, 332. Generationes Domini varie ab Evangelistis sine mendacio numeratae, ibid., 350. Quare per Joseph numerantur, non per Mariam, ibid. Cur Matthaeus descendens numerat, Lucas vero ascendens, ibid., 351. Evangelistarum in historia resurrectionis varietas sine discordia, ibid., 1130. Evangelistarum sine falsitate varietas, ibid., 1153. De consensu Evangelistarum in miraculo de quinque panibus, Eugyppius abbas, LXII, 821. De Virga, ibid., 823 De Alabastro unguenti, ibid., 826. In hora Dominicae passionis, ibid., De duobus latronibus, ibid., 831, etc., etc. De consensu Evangelistarum, Taio Caesaraugust., LXXIX, 790. Evangelia non sibi dissonare, Freculf., CVI, 1154. De concordia Evangelistarum libri quatuor, Zacharias Chrysopol., CLXXXVI, 11 et seq.

De numero, canone Evangeliorum. — Evangelium plurimi voluerunt scribere, sed quatuor tantummodo recepti sunt, S. Ambros., XV, 1538. Evangelia multa composuit dives haeresis: pauper fides hoc solum Evangelium tenuit quod habuit, ibid., 1770. Haereses cum multa Evangelia habeant unum non habent, ibid., 1534. Pseudo Evangelia, ibid., 1533. Evangelia quatuor quae Sancta et Catholica suscipit Ecclesia, Sedulius, XIX, 792. S. Innocent. I, XX, 502. Evangelia quatuor e multis electa, et tradita Ecclesiis, [Col. 0098] S. Hieronym., XXVI, 221. Evangelia plures scripserunt, ibid., 15. Haec diversarum haereseon fuere principia, ibid. Falsa edita a quibusdam, ibid. Evangelium Nazaraeorum et Ebion, ibid., 78. Evangelium secundum Aegyptios, ibid., 221. Secundum apostolos, Thomam, Matthiam, ibid. Evangelia multa a multis fuisse conscripta, ibid. Evangelistae quatuor, quia sunt quatuor partes orbis terrae, S. August., XXXV, 1045, XXXVII, 1359. Evangelia quatuor, drachmae quatuor, quibus ab exactione hujus saeculi liberamur, ibid., 1783. De quatuor libri Evangeliorum, id., XXXIV, 41. S. Leo Magn., LVI, 429, 505, 721, 871. Vigil. Taps., LXII, 537. Quatuor Paradisi flumina quatuor sunt Evangelia ad praedicationem cunctis gentibus missa, S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 216. Haec quatuor Evangelia propter quatuor climata mundi, a Deo ordinata sunt et ante multa saecula ostensa a prophetis, Christianus, CVI, 1264. Primum Matthaei Evangelium, quoniam tempore Caii factum est, ibid., 1265. Secundum Marci, quod Claudii tempore in Roma, graeco sermone scriptum fuit, ibid. Tertium Lucae in Achaia, graeco eloquio, ibid. Quartum Joannis in Asia, in civitate Epheso graeco eloquio tempore Nervae imperatoris, ibid. Quatuor Evangelia sunt, Raban. Maur., CVII, 365, CXI, 105. Isidor. Mercat., CXXX, 338. De canonibus Evangeliorum, Odo Cam., CLX, 1118. Hugo de S. Victore, CLXXVI, 784.

De auctoribus Evangeliorum. — Lucas et Marcus ex Apostolis Evangelii historiam scripserunt, Tertull. II., 363. Evangelicum Instrumentum apostolos habet auctores, Joannem et Matthaeum, aut apostolicos, Lucam et Marcum, ibid. Marcus, Petri interpres, scripsit Evangelium, quod Petro affirmatur, ibid., 367. Matthaeus, fidelissimus Evangelii commentator, ut comes Domini, ibid., 789. Quae Joanni fuerit Evangelii scribendi causa, S. Hilarius, X, 190. Lucas historico stylo Evangelium scripsit, et qua ratione, S. Ambros., XV, 1528, 1530. Lucas Evangelium scripsisse perhibetur, id., XVII, 441. — Matthaeus et Joannes quorum alter Hebraeo, alter Graeco sermone Evangelia texuerunt, S. Hieron., XXIV, 98. Evangelistae quatuor, S. Hieronym, XXVI, 18. Cur tribuuntur illis species animalium, ibid. Lucas Evangelium scripsit in Achaiae et Boeotiae partibus, ibid. Compendiose narravit Lucas quae videbantur digna Evangelio Christi, id., XXVI, 328. Evangelium scripsit Marcus juxta fidem magis gestorum, quam ordinem, id., XXVI, 18. Matthaeus edidit Evangelium Hebraeo sermone, quare? ibid., Joannis Evangelium scriptum contra Cerinthi et Ebionitarum dogma, id., XXIII, 623. Rogatus ab Ecclesiae episcopis, ibid. Ab Asiae episcopis Joannes coactus Evangelium scribere, id., XXVI, 19. Evangelistae quo ordine scripserunt, S. August, XXXIV, 1043. Evangelistae quatuor, quia sunt quatuor partes orbis terrae, ibid., et XXXVII, 1359. Evangelistae quatuor in quatuor animalibus Apocalypseos intelliguntur, id., XXXV, 1666. Evangelistae dicti sunt coeli, id., XXXIV, 870, 873, XXXVI, 154. Angeli pedes Domini, id., XXXVII. 1167. Sagittae, id., XXXVI, 150. In angelis adscendentibus et descendentibus significati, id., XLII, 268. Ordo Evangelistarum, et scribendi ratio, id., XXXIV, 1043. Matthaeus cum Marco ad regiam, Lucas ad sacerdotalem Christi personam intentionem retulit, ibid., 1044. Joannes ipsius divinitatem exprimendam curavit, ibid., 1045. Joannis scopus in scribendo Evangelio, ibid., 1375, 1377. Sublimius quam alii de divinitate Domini locutus est, id., XXXV, 1662. Matthaeus dicitur Hebraeo scripsisse eloquio, id., XXXIV, 1044, 1139. Caeteri Graeco, ibid. Evangeliorum cur quatuor scriptores, id, XXXV, 2392. Cur in his primus Matthaeus, secundus Lucas, tertius Marcus, quartus Joannes, ibid. Matthaeus Novi Testamenti primus scriptor, id, XL, 858. Quatuor paradisi fluminibus Evangelistae assimilantur, Ecclesiam purissimis doctrinis irrigantes, S. Maxim. Taurin., LVII, 561. Evangelistae sub quatuor animalium specie designati, S. Greg. Magn., LXXVI, 625, 893. Taio Caesar august., LXXX, 788. Alcuin., CI, 1129, Matthaeus figuram hominis in se habet cur, ibid., 1133. Marcus leonis gerit figuram, cur, ibid., Lucas vituli speciem gestat, quare, ibid. Joannes habet similitudinem aquilae, cur, ibid. Evangelium scripsit suum Matthaeus, tempore Caii, Christian., CVI, 1265. Marcus Claudii tempore in Roma, graeco sermone, ibid. Lucas Evangelium scripsit suum, in Achaia. graeco eloquio, ibid. Joannes suum, in Asia in civitate Epheso, graeco eloquio, tempore Nervae imperatoris, ibid. — Compulsus ab episcopis Asiae scripsit suum Evangelium Joannes, Walafrid. Strab., CXIV, 355, Lucas ubi et qua lingua Evangelium scripsit, ibid., 894. Matthaeus scripsit Judaeis fidelibus, ibid., 895. Marcus poenitentibus, ibid. Joannes perfectis, ibid. Lucas Graecis fidelibus, ibid. Per Geon significatur Matthaeus, per Tigrim Marcus, per Euphratem Lucas, per Phison Joannes, Christian, CVI 1265. [Col. 0099] Quatuor Evangelistae per quae figurati, Raban, Maur., CXI, 109, 119, Walafrid. Strab. CXIII, 64. S. Petrus Damian., CXLIV, 780. Rupert., CLXIX, 928.

De actibus Apostolorum. — Lucas Evangelium et actus apostolorum scripsisse perhibetur, S. Ambros., XVII, 441. Actus apostolorum liber unus. Sedulius, XIX, 792. Recipiuntur in canone actus apostolorum, S. Innocent. I, XX. 502. Actus apostolorum nudam videntur sonare historiam, et Ecclesiae infantiam tenere, S. Hieronym., XXII, 548. Omnia hujus libri verba sunt animae languentis medicina, ibid.

Actus Apostolorum quidam Manichaei repudiant, S. August., XXXIII, 1033, XLII, 69, 368, 505. Et huic libro nolunt credere, id., XXXIV, 1262. Actuum Apostolorum lectio celebris in Ecclesia, id., XLIV, 962, not. 2. Actuum Apostolorum liber omni anno in Ecclesia recitatus, id., XXXV, 1433. Actuum Apostolorum liber legi solitus a Dominico Paschae, id., XXXVIII, 1426. De actibus Apostolorum, id., XXVIV, 41. S. Leo Magn., LVI, 428, 721, 871. Junilius LXVIII, 16. S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 178. Actus Apostolorum quis composuit, id., 750. Alcuin. CI, 1130. Raban. Maur., CVII, 367; CXI, 110. Materia Actuum Apostolorum, id., CXI, 120. Quibus in novo correspondent Acta Apostolorum. Walafrid. Strab., CXIII, 24. Isidorus Mercat., CXXX, 338. Ivo Carnot., CLXI, 277. Hugo de S. Victore, CLXXV, 15.

De Epistolis XIV. B. Pauli. — Paulus Graeco sermone scripsit Epistolas. Tertull., I, 1186. Cerdon Apostoli Epistolas neque omnes neque totas recipit. id., II, 70. Epistolae Pauli a Marcione mutilatae, ibid., 470. Epistolae ad Galatas scopus, ibid. De ecclesiastico statu agitur in Epistolis ad Titum et ad Timotheum, ibid., 524. Summa Epistolae ad Galatas. Victorin., VIII, 1145. Summa Epistolae ad Ephesios, ibid., 1235. — Pauli Epistolarum varius ordo. S. Ambros., XVII, 497. Paulus quatuor modis scribit Romanis, ibid., XVII, 46. Quibus de causis scripserit ad Corinthios, ibid., 183. Ante hanc Epistolam aliam iisdem scripserat, ibid., 210. Cur ad Colossens. scripserit. ibid., 421. et Thessalon., ibid., 441., et ad Timoth., ibid., 461. Ad Philem., ibid., 503. — Epistolae Pauli numero XIV. Sedulius, XIX, 792. — S. Innocent. I, XX, 502. — S. Hieronym., XXIII, 617. Epistola beati Pauli apostoli ad Romanos, quibus et cur scripta. S. Hieronym., XXVI, 395. Nihil habet quod sit contrarium Epistolae ad Galatas, ibid. Epistola ad Galatas manu Pauli subscripta, ab alio exarata, ibid., 434. Eadem est materia ad Galatas et ad Romanos, ibid., 309. Quoddam discrimen notatur inter utramque, ibid. Epistola ad Ephesios inter omnes obscura, ibid., 505. Utraque Epistola Pauli ad Timotheum, ad Hebraeos et ad Titum a nonnullis haereticis rejiciuntur, ibid., 555. Epistola ad Titum unde scripta. ibid. Nonnulli Epistolam ad Philemonem repudiant, ibid., 599. Refelluntur, ibid. Epistola ad Hebraeos a plerisque extra numerum ponitur, id., XXII, 548. Epistola ad Hebraeos cujus creditur, id., XXIII, 617. Non habebatur apud Romanos, ibid., 669. Epistola ad Hebraeos non recepta a Latinis, id., XXIV, 94. Cur ei contradicitur et dubia est, ibid., 99. Inter canonicas Scripturas non recipitur, ibid., 121. Non recepta ab omnibus, id., XXVI, 475. Inter ecclesiasticas recipitur, ibid., 578. — Epistolam ad Hebraeos quidam negabant esse apostoli Pauli S. August., XLI, 500. Epistola ad Hebraeos nonnullis incerta, sed ab Ecclesiis orientalibus inter canonicas habita, id., XLIV, 137. Epistola ad Hebraeos teste usi sunt illustres catholicae regulae defensores, id., XL, 235. Epistolae ad Romanos et ad Galatas invicem comparantur, id., XLIV, 733. De quatuordecim Epistolis Pauli apostoli, id., XXXIV, 41. S. Leo Magn., LVI, 429, 721, 871. Vigil. Taps., LXII, 537. S. Gregor. Magn., LXXVI, 778. S. Isidor. Hispal, LXXXIII, 176, 749, S. Hildef. Tolet., XCVI, 140. Epistolas Pauli quis scripsit: et quot sunt, vel ubi et ubi leguntur scriptae. Alcuin., CI, 1129. Raban. Maur., CVII, 365, 367, CXI, 105, 110, 119, 120. Epistola ad Romanos unde scripta, Walafrid. Strab., CXIV, 469. Ob quam causam. ibid. Haymo, CXVII, 364. Epistola I ad Corinthios ab Epheso scripta, Walafrid. Strab., CXIV. 519. Ob quam causam. ibid. Haymo. CXVII, 509. Epistola II ad Corinthios a Troade per Titum scripta, ibid., 551. Ob quam causam, ibid., Haymo, CXVII, 667. Epistola ad Galatas. Walafrid Strab., CXIV, 569. Haymo, CXVII, 669. Epistola ad Ephesios. Walafrid. Strab., CXVII, 699. Epistola ad Philip. Walafrid Strab. CXIV, 601. Epistola ad Coloss, ibid., 609. Epistola I ad Thessalon. Walafrid. Strab., CXIV, 615. Haymo, CXVII, 765. Epistola II ad Thessal. Walafrid. Strab., CXIV, 619. Haymo, CXVII, 777. Epistola I ad Timoth. [Col. 0100] Walafrid. Strab., CXIV, 623. Epistola II ad. Timoth., ibid., 633. Epistola ad Titum., ibid., 637 et Haymo, CXVII, 809. Epistola ad Philem., Walafrid. Strab., 641. Epistola ad Hebraeos, ibid., 643. Haymo, CXVII, 809, 819, 821. Pauli apostoli Epistolae XIV. Isidor. Mercat., CXXX, 338. Ivo Carnot., CLXI, 277. Hugo de S. Victore, CLXXV, 15; CLXXVI, 186.

Inter omnes epistolarum scriptores, Paulus in tribus et pluribus forte excellit. Petrus Lombard., CXCI, 1297. Sciendum quod XIV scripsit Epistolas Paulus, ibid., 1298. Ad quid significandum, ibid., Epistola ad Hebraeos an sit B. Pauli, ibid., 1299. An titulum Pauli habeat, ibid. Qua lingua scripta fuerit, ibid. De ordine Epistolarum B. Pauli, ibid., 1299. Generalis omnium Epistolarum materia, quaenam sit, ibid., 1302. Intentio, modus tractandi, ibid. et seq.

De Epistolis 7 canonicis. — Epistolae canonicae numero septem. Sedulius, XIX, 792. Recipiuntur in canone, Epistolae Joannis tres, Epistolae petri duae, Epistola Judae, Epistola Jacobi. S. Innocent I, XX, 502. — Epistola catholica B. Petri notatur. S. Hieronym,, XXIV, 685. Secundam Epistolam B. Petri canonicam vocat Hieronymus, ibid., 636. Judae Epistola inter Scripturas canonicas S. August., XXXV, 1831. Petri duae, Joannis tres, Jacobi una, Judae una. S. Leo Magn., LVI, 429. 505, 721, 871. Vigil. Taps., LXII, 537. Junilius, LXVIII, 19. De Epistolis beati Petri. S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 177. De Epistola beati Jacobi, ibid., 178. De Epistolis beati Joannis, ibid. De Epistola sancti Judae apostoli, ibid. Septem catholicae Epistolae, ibid., 746. Earum auctores, ibid. 749. In canone utriusque Testamenti continentur. S. Hildef. Tolet., XCVI, 140. Alcuin., CI, 1128. Quid habetur in Epistolis Petri, Alcuin., CI, 1131. Quid in Jacobi, ibid. Quid in Judae, ibid. De septem canonicis Epistolis Raban., Maur., CVII, 365, 367, CXI, 105, 110, 120. Walafrid. Strab., CXIII, 24. Isidor. Mercat., CXXX, 338. Ivo Carnot., CLXI, 277. Hugo de S. Victore, CLXXV, 15.

De Apocalypsi. — Apocalypsis Joannis ordinem temporum evolvit. Tertull., II, 830. Apocalypsis auctor idem est Joannes, qui Evangelium scripsit. S. Hilarius, X, 192. not., 191. Apocalypsim quidam e catalogo divinarum Scripturarum amputare voluerunt. S. Ambros., XVII, 964. Haec Scriptura non tantum ad futurum tempus, sed etiam ad praeteritum pertinet, ibid. Quis ejus auctor, ibid., 765. In septem visiones distincta est, ibid., 767. Apocalypsis Joannis apostoli liber unus. Sedulius, XIX, 792. S. Innocent. I, XX, 502. Apocalypsis multo post passionem Domini scripta est. S. Hieronym., XXII, 487. Difficilis est et obscura, ibid., 543. Non reseratur nisi a Christo, ibid. Apocalypsis tot habet sacramenta quot verba, ibid., 548. Apocalypsis infinita futurorum mysteria continet, id., XXIII, 247. Apocalypsim quinam interpretati sunt, ibid., 625. — Apocalypsis liber, quam obscurus. S. August., XLI, 683. Apocalypsim non accipiunt Alogi, id., XLII, 31. Apocalypsis an a Pelagio sit accepta dubitat Augustinus, id., XXXVIII, 1376. Apocalypsis Joannis. S. Leo Magn., LVI, 429, 505, 871. Vigil. Taps., LXII, 537. De Joannis Apocalypsi apud Orientales admodum dubitatur. Junilius, LXVIII, 18. De Apocalypsi. S. Isidor. Hispal., LXXXIII, 178, 160. S. Hildef. Tolet., XCVI, 140. Apocalypsim quis composuit, aut quo tempore, vel ubi. Alcuin., CI, 1130. Quid in Apocalypsi continetur, ibid., 1131. Raban. Maur., CVII, 365, 367; CXI, 105, 110, 120. Walafrid. Strab., CXIII, 24. Raban. Maur., CXXX, 338. Ivo Carnot., CLXI, 277. Hugo de S. Victore., CLXXV, 15; CLXXVI, 186. In Pathmos insula Apocalypsim propria manu scripsit. S. Martin. Legion., CCIX, 253. Apocalypsis aliis excellentior est prophetiis, ibid., 300.

• Concordia veteris et novae legis, in Append. ad Tertullianum, II, 1061. — Concordia Patrum Veteris et Novi Testamenti, ibid. 1069.
• Fragmentum de canone sacrarum Scripturarum, Anonym. III, 173.
• Liber testimoniorum, S. Cyprianus, IV, 651.
• Liber de montibus Sina et Sion, in Append. ad S. Cyprianum, IV, 909. — Coena, ibid., 926.
• De sacris Veteris et Novi Testamenti Libris, eorumque auctoribus, in Append. ad Lactantium, VII, 1070.
• Liber de septem regulis, Tichonius, XVIII, 15.
• Quaestiones Veteris et Novi Testamenti, Hilarius, diacon., XVIII, 67.
• Decretum de libris recipiendis et non recipiendis, in Append. ad Sedulium, XIX, 787.
• Centones virgiliani, ad testimonium Veteris et Novi Testamenti, Val. Faltonia Proba, XIX, 803.
• Historia sacra, Sulpicius Severus, XX, 95.
• Liber de nominibus Hebraicis, S. Hieronymus, XXIII, 771. — De situ et nominibus locorum Hebraicorum, ibid., 859. — Fragmenta libri de nominibus, ibid., 1145. — De formis litterarum Hebraicarum, id., XXX, 307.
• Liber de locutionibus Scripturae sacrae, S. Augustinus, XXXIV, 485. — Speculum de sacra Scriptura, ibid., 887. — Liber de sacrae Scripturae mirabilibus, id., XXXV, 2150. — Quaestiones Veteris et Novi Testamenti, ibid., 2213. — Quaestiones ex utroque mixtim, ibid., 2297.
• Liber de promissionibus et praedictionibus Dei, in Append. in S Prosperum, LI, 733
• Libri V de historia Mosaica, S. Avitus, LIX, 323.
• Libellus de genealogia patriarcharum, anonym., LIX, 523.
• Dittochaeum, de Veteri et Novo Testamento, Aurel. Prudentius, LX, 89.
• Enchiridion Veteris et Novi Testamenti, Amoenus, LXI, 1075.
• Carmina in Vetus et Novum Testamentum, R. Helpidius, LXII, 543.
• Liber de divinae legis partibus, Junilius, LXVIII, 15.
• Liber de institutione divinarum Litterarum, Cassiodorus, LXX, 1105. — De schematibus sanctae Scripturae, ibid., 1269.
• Concordia quorumdam Scripturae testimoniorum, S. Gregorius Magnus, LXXIX, 659.
• Expositio Veteris et Novi Testamenti, S. Paturius, LXXIX, 683.
• Liber de ortu et obitu Patrum, S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 129, 1275. — Prooemia in Libros Veteris et Novi Testamenti, ibid., 155. Liber Numerorum in sanctis Scripturis occurrentium, ibid., 179. — Quaestiones de Veteri et Novo Testamento, ibid., 201. — Testimonia divinae [Col. 0102] Scripturae, ibid., 1203. — Glossae in sacram Scripturam, ibid., 1301.
• Scarapsus de libris canonicis, S. Pirminius, LXXXIX, 1029.
• Quaestiones variae in sacram Scripturam, V. Beda, XCIII, 455.
• Libri duo contrariorum utriusque Testamenti, S. Julianus Tol., XCVI, 595.
• Allegoriae in Scripturam sacram, Rabanus Maurus, CXII, 849.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strabo, CXIII, CXIV.
• Florigerium ex Scripturis, S. Prudentius Trecens., CXV. 1421.
• Liber de tenenda veritate scripturae, S. Remigius Lugdun, CXXI, 1083.
• Liber de interpretibus Scripturae, Notkerus Balbulus, CXXXI, 993.
• Opusculum de sacris quaestionibus, Petrus Damian., CXLV, 621.
• Collectanea, S. Anselmus Lucens., CXLIX, 475.
• Carmina de utroque Testamento, Wolphelmus, CLIV, 433.
• Liber de ordine sermonis de Scriptura, V. Guibertus, CLVI, 19.
• De aliquot locis Bibliorum, S. Stephanus, abbas, CLXVI, 1373.
• Applicatio moralis diversorum utriusque Testamenti locorum, Ven. Hildebertus, CLXXI, 1263.
• Adnotationes de Scripturis et scriptoribus sacris, Hugo de S. Victore, CLXXV, 9. — Opusculum de quinque septenis, ibid., 405. — Allegoriae utriusque Testamenti, ibid., 633. — Elucidationes morales in sacram Scripturam, in Append. ad Hugonem, CLXXVII, 469.
• Gregorianum, vel Enucleamenta Bibliae, Garnerus, CXCIII, 23.
• Difficultates quaedam Scripturae, Richardus de S. Vict, CXCVI, 255.
• Solutio quaestionum ex Scripturis, S. Hildegardis abbatissa. CXCVII, 1037.
• Historia scholastica, Petrus Comestor, CXCVIII, 1053.
• Liber de divisione et scriptoribus sacrae Scripturae, Petrus Bles., CCVII, 1051.
• Recapitulatio utriusque Testamenti, Petrus de Riga, CCXII, 31.
• De numero librorum utriusque Testamenti et modo legendi, Aegidius Parisiensis, CCXII, 41.
• De modo legendi sacram Scripturam, Anonym., CCXIII, 743.

• Quaestiones in Vetus Testamentum, S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 207.
• [Col. 0103] Liber testimoniorum ex Veteri Testamento, S. Petrus Dam., CXLV, 987.
• Applicatio moralis ex Veteri Testamento, V. Hildebertus, CLXXI, 1263.
• Quaestiones in Pentateuchum. S. Augustinus, XXXIV, 485, 547.
• Commentarium in Pentateuchum, V. Beda, XCI, 189. — Quaestiones in Pentateuchum, id., XCIII, 234.
• Quaestiones in Octateuchum, Wicbodus, XCVI, 1101.
• Adnotationes in Pentateuchum, Hugo de S. Victore, CLXXV, 29.

• Genesis metrica, in Append. ad Tertullianum, II, 1097. — Carmen de Sodoma, ibid., 1101. — De ligno vitae, ibid., 1113.
• Fragmentum libri de fabrica mundi, S. Victorinus, V, 301.
• Liber de opificio Dei, Lactantius, VII, 9.
• Opusculum de verbis: Factum est vespere, etc., Victorinus, VIII, 1009,
• Tractatus de Genesi, S. Zeno, XI, 386, 455.
• Hexaemeron, S. Ambrosius, XIV, 123. — De paradiso terrestri, ibid., 275. — De Cain et Abel, ibid., 315. — De Noe et arca, ibid., 461. — De Abraham, ibid., 419. — De Isaac, ibid., 501. — De Jacob, ibid., 597. — De Joseph patriarcha, ibid., 641. — De benedictionibus patriarcharum, ibid., 673.
• Carmen in Genesim, in Append. ad Juvencum, XIX, 345.
• Liber de benedictionibus patriarcharum, Paulinus diac., XX, 715.
• Liber de benedictionibus patriarcharum, Rufinus, XXI, 297.
• Quaestiones Hebraicae in Genesim, S, Hieronymus, XXIII, 935. — Liber de benedictionibus Jacob, ibid., 1307. — De decem tentationibus populi in deserto, ibid., 1319. — Liber Genesis, id., XXVIII, 147.
• Liber de Genesi, contra Manichaeos, S. Augustinus, XXXIV, 173. — Liber imperfectus de Genesi ad litteram, ibid., 219. — Liber de Genesi ad litteram, ibid., 245. — Liber de benedictionibus Jacob, id., XXXV, 2199. — Liber de Genesi, id., XLII, 1171.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 773. — Commentaria, ibid., 893.
• Metrum in Genesim, S. Hilarius, L, 1387.
• Metaphrasis in Hexaemeron S. Basilii, Eustathius. LIII, 867.
• Carmen de initio mundi, S. Avitus, LIX, 325.
• De genealogiis patriarcharum, Anonym., LIX, 523.
• Commentaria in Genesim, Marius Victor, LXI, 937.
• Interpretatio libri S. Gregorii de creatione hominis, Dionysius Exiguus, LXVII, 347.
• Hexaemeron metricum, S. Dracontius, LXXXVII, 369.
• Hexaemeron, Ven. Beda, XCI, 9. — Commentarii, ibid., 189. — Liber de sex dierum creatione, in Append. ad Ven. Bedam, XCIII, 207. — Dialogus quaestionum, ibid., 233. — Hymni Ven. Bedae de operibus Dei, XCIV, 621.
• Quaestiones super Genesim, Wicbodus, XCVI, 1166.
• Interrogationes et responsiones super Genesim, B. Alcuinus, C, 515.
• Epistola de nihilo et tenebris, Fredegisus, CV, 751.
• Commentaria in Genesim, Rabanus Maurus, CVII, 439.
• Commentaria in Genesim, Angelomus, CXV, 107.
• Carmen de creatione mundi, Wandalbertus, CXXI, 635.
• Expositio super Genesim, Remigius monac., CXXXI, 51.
• Expositio mystica libri Geneseos, Petrus Damian., CXLV, 841. — Collectanea. ibid., 987.
• Fragmenta commentar., Richardus de Dumellis, CLV, 1629.
• Moralia in Genesim, Ven. Guibertus, CLVI, 31.
• Liber de Arca foederis, Goffridus abb., CLVII, 222.
• Expositio in Genesim, S. Bruno Astens, CLXIV, 147.
• Liber de operibus Trinitatis, Rupertus abb., CLXVII, 193. — Commentarius in Genesim, ibid., 199.
• Liber metricus de sex dierum operibus, Hildebertus, CLXXI, 1213. — De ordine mundi, ibid., 1235. — De ornatu mundi, ibid., 1239.
• Hexaemeron, S. Honorius Augustod., CLXXII, 147. — Liber de decem plagis Aegypti, ibid., 265.
• Opusculum de benedictionibus Jacob, Godefridus, CLXXIV, 1133.
• Adnotationes elucidatoriae in Genesim, Hugo de S. Victore, CLXXV, 29. — Libri IX de Arca Noe morali, id., CLXXVI, 617. — Liber de Arca Noe mystica, ibid., 681.
• Expositio in Hexaemeron, P. Abaelardus, CLXXXVIII, 731.
• [Col. 0104] Hexaemeron, Ernaldus abb., CLXXXIX, 1515.
• Tractatus in Hexaemeron, Hugo Rothomag., CXCII, 1247.
• Benjamin minor, Richardus de S. Victore, CXCVI, 1. — Benjamin major, ibid., 63.

• Tractatus de Exodo, S. Zeno, XI, 510.
• Liber de XLII mansionibus in deserto, S. Ambrosius, XVII, 9.
• Sermones de Exodo, S. Gaudentius, XX, 843.
• Liber de tentationibus in deserto, S. Hieronymus, XXIII, 1319. — Libri Exodi versio latina, id., XXVIII, 239.
• Quaestiones in Heptateuchum, S. Augustinus, XXXIV, 501, 597. — Sermones de decem plagis, id., XLVI, 945.
• Liber instructionum, L. Eucherius, L, 779,
• Carmen de transitu maris Rubri, Avitus, LIX, 355.
• Liber de Testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 723.
• Quaestiones, S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 287 et 450.
• Commentarii, Ven. Beda, XCI, 285. — Libri III de Tabernaculo, Vasis, etc., ibid., 393. — Variae quaestiones, in Append. ad Ven. Bedam, XCIII, 303.
• Commentarium in Exodum, Rabanus Maurus, CVIII, 9.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 183.
• Opusculum de decem plagis Aegypti et Decalogo, S Petrus Damian., CXLV, 685. — Collectanea ex scriptis, S. Petri Damian., ibid., 1011.
• Expositio in Exodum, S. Bruno Astens., CLXIV, 233.
• Commentarium in Exodum, Rupertus abb., CLXVII, 565.
• Liber de X plagis Aegypti spiritualiter, Honorius, CLXXII, 265.
• Adnotationes elucidatoriae, Hugo de S. Victore, CLXXV, 61. — Institutiones in Decalogum, id., CLXXVI, 9.
• Expositio in canticum I Moysis, Gerhohus, CXCIV, 1017. — Expositio in canticum II Moysis, ibid., 1065. — Commentarium in canticum Annae, ibid., 1009.

• Liber Levitici, S. Hieronymus, XXVIII, 299, 343.
• Quaestiones in Heptateuchum, S. Augustinus, XXXIV, 215, 68.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 779.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 753.
• Quaestiones, S. Isidorus Hispal., LXXBIII, 321 et 441.
• De tabernaculo et vestibus sacris, Ven. Beda, XCI, 189. — Commentarium, ibid., 331. — Quaestiones, in Append., XCIII, 387.
• Expositio in Leviticum, Claudius Taurin., CIV, 615.
• Expositiones, Rabanus Maurus, CVIII, 247.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 295. — Epitome in Leviticum, id., CXIV, 795.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 1029.
• Expositio in Leviticum, S. Bruno Astens., CLXIV, 377.
• Adnotationes elucidatoriae, Hugo de S. Victore, CLXXV, 73.
• Prologus in Leviticum, Richardus abb., CLXVI, 1357.
• Commentarium in Leviticum, Rupertus abb., CLXVII, 743.
• De Tabernaculo, Richardus de S. Victore, CXCVI, 211.
• De tripartito Tabernaculo, Adamus Scotus, CXCVIII, 609.

• Liber Numerorum, S. Hieronymus, XXVIII, 343.
• Lectiones et quaestiones, S. Augustinus, XXXIV, 621 et 717.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 781.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 761.
• Quaestiones, S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 339 et 441. — Liber Numerorum, ibid., 1203.
• Commentaria in Numeros, Ven. Beda, XCI, 357. — Quaestiones, id., in Append., XCIII, 395.
• Commentarium, Rabanus Maurus, CVIII, 587.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 379.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 1033.
• Expositio in Numeros, S. Bruno Astens., CLXX, 463.
• Commentaria, Rupertus abb., CLXVII, 837.
• Adnotationes elucidatoriae, Hugo de S. Victore CLXXX, 84.

• Liber Deuteronomii, S. Hieronymus, XXVIII, 411.
• Locutiones et quaestiones, S. Augustinus, XXXIV, 631, 747.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 781.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 773.
• [Col. 0105] Quaestiones, S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 359.
• Commentaria, Ven. Beda, XCI, 380. — Quaestiones, id., in Append., XCIII, 409.
• Enarratio in Deuteronomium, Rabanus Maurus, CVIII, 839.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 445.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 1063.
• Expositio in Deuteron., S. Bruno Astens., CLXIV, 505.
• Commentaria, Rupertus abb., CLXVII, 917.
• Adnotationes elucidatoriae, Hugo de S. Victore, CLXXV, 86. — Institutiones in Decalogum legis Dominicae, id., CLXXVI, 9.

• Liber Josue, S. Hieronymus, XXVIII, 461.
• Locutiones et quaestiones, S. Augustinus, XXXIV, 537 et 775.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 783.
• Quaestiones, S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 371, 442.
• Quaestiones super Librum Josue, Ven. Beda, XCIII, 417.
• Commentaria, Rabanus Maurus, CVIII, 1001.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXII, 505.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 1069.
• Commentaria, Rupertus abb., CLXVII, 999.

• Commentarius in canticum Debborae, in Append. ad S. Hieronymum, XXIII, 1321. — Liber Judicum, S. Hieronymus, XXVIII, 507.
• Quaestiones et locutiones, S. Augustinus, XXXIV, 545, 790.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 785.
• Quaestiones, S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 379, 442.
• Quaestiones super Librum Judicum, Ven. Beda, XCIII, 423.
• Commentaria in Librum Judicum, Rabanus Maurus, CVIII, 1107.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 521.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 1077.
• Commentaria, Rupertus abb., CLXVII, 1023.
• Adnotationes elucidatoriae, Hugo de S. Victore, CLXXV, 87. — De filia Jephte, in Append. ad Hugonem, CLXXVII, 323.

• Liber Ruth, S. Hieronymus, XXVIII, 543.
• Quaestiones super Librum Ruth, Ven. Beda, XCIII, 429.
• Commentaria, Rabanus Maurus, CVIII, 1199.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 531.

• Liber de Elia. S. Ambrosius, XIV, 697. — De Nabuthe Jezraelita, ibid., 731.
• Quaestiones Hebraicae, S. Hieronymus, XXIII, 1329. — Libri duo Samuelis, id., XXVIII, 563.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 783. — Commentarius in Libros Regum, id. in Append., 1047.
• Expositio in Librum I Regum, S. Gregorius Magn., LXXIX, 17.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 790.
• Quaestiones, S. Isidorus Hispal., LXXXIII, 391, 426.
• Expositio allegorica in Samuelem, Ven. Beda, XCI, 499. — Quaestiones variae in Libros Regum, ibid., 715 — Liber de templo Salomonis, ibid., 735. — Quaestiones, in Append. ad Bedam, XCIII, 430.
• Quaestiones super Libros regum, Claudius Taurin., CIV, 623.
• Commentaria, Rabanus, Maurus CIX, 9.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 539.
• Enarrationes, Angelomus, CXV, 243.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 1091.
• Commentarii, Rupertus abb., CLXVII, 1059.
• Carmen in libros Regum, Ven. Hildebertus, CLXXI, 1239.
• Adnotationes elucidatoriae, Hugo de S. Victore, CLXXV, 95.
• Expositio in canticum Ezechiae, Gerhohus, CXCIV, 1001.

• Quaestiones Hebraicae, in Append. ad S. Hieronymum, XXIII, 1366. — Liber Paralipomenon, S. Hieronymus, XXVIII, 1325. — Praefatio ad eosdem Libros, id., XXIX, 401.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 786.
• Expositiones in Paralipomenon, Rabanus Maurus, CIX, 279.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 630

• Fragmentum versionis Gothicae, Ulfilas, XVIII, 863.
• Liber Esdrae, S. Hieronymus, XXVIII, 1401.
• Expositio allegorica, Ven. Beda, XCI, 807.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 691.

• Fragmentum versionis Gothicae, Ulfilas, XVIII, 867.
• Expositio allegorica, Ven. Beda, XCI, 807.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab, CXIII, 713.

• Liber de Tobia, S. Ambrosius, XIV, 759.
• Liber Tobiae, S. Hieronymus, XXIX, 23.
• Expositio allegorica, Ven. Beda, XCI, 923.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 725.
• Paraphrasis metrica, Matthaeus Vindoc., CCV, 927.

• Liber Judith, S. Hieronymus, XXIX, 41.
• Expositio in Librum Judith, Rabanus Maurus, CIX, 539. — Commentarium, in Append. ad Raban. Maur., ibid. . , 593.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 731.

• Liber Esther, S. Hieronymus, XXVIII, 1435.
• Expositio in Librum Esther, Rabanus Maurus, CIX, 635.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 739.

• Fragmentum in Job, S. Hilarius, X, 723.
• Liber de interpellatione Job, S. Ambrosius, XIV, 793.
• Interpretatio Libri Job, S. Hieronymus, XXIII, 1407. — Commentarius in Librum Job. id., XXVI, 619. — Versio libri Job, id., XXVIII, 1079. — Versio alia ejusdem Libri Job, id., XXIX, 61.
• Adnotationes in Job, S. Augustinus, XXXIV, 825.
• Liber instructionum, S. Eucherius, I., 782.
• Commentarius in Job, Philippus presbyt., LIII, 1011.
• Libri XXXV Moralium, S. Gregorius Magn., LXXV, 515.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 747.
• Epitome moralium in Job, S. Odo abb, CXXXIII, 105.
• Expositio in Job, S. Bruno Astens., CLXIV, 551.
• Commentarius in Job, Rupertus abb., CLXVIII, 963.
• Compendium in Job, Petrus Blesens., CCVII, 795.

• Tractatus super quosdam psalmos, S. Hilarius, IX, 231. — Expositio in psalmos, XV, XXI, XLI, ibid., 890.
• Liber de interpellatione David, S. Ambrosius, XIV, 811, 837. — Apologia David, ibid., 851, 887. — Enarrationes in XII psalmos, ibid., 921. Expositio in psalmum CXVIII, id., XV, 1197.
• Fragmentum versionis Gothicae, Ulfilas, XVIII, 863.
• Commentarius in LXXV psalmos, Rufinus, XXI, 633.
• Breviarium in quosdam psalmos, S. Hieronymus, XXVI, 821. — Liber de expositione psalmorum, ibid., 1277. — Liber psalmorum, id., XXVIII, 1123. — Liber psalmorum alius, id., XXIX, 117.
• Enarratio in psalmos, S. Augustinus, XXXVI, XXXVII.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 786.
• Expositio psalmorum, S. Prosper Aquit., LI, 277.
• Commentaria, Arnobius Junior, LIII, 327.
• Paraphrasis metrica, S. Paulinus, LXI, 449.
• Expositio in psalmos, Cassiodorus, LXX. 9.
• Fragmentum in psalmos, S. Gregorius Turon., LXXI, 1097.
• Expositio in VII psalmos poenitent., S. Gregorius Magn., LXXIX, 549.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 819. — Excerpta, ibid., 1017.
• Exegesis de psalmis, Ven., Beda, XCIII, 477.
• Expositio in psalmos poenitent., Alcuinus, C, 569. — Expositio in psalmos graduales, ibid., 619.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 841. — Expositio in XX psalmos, id., CXIV, 751.
• Breviarium psalterii, S. Prudentius, CXV, 1449.
• Explanatio in psalmos. S. Haymo, CXVI, 191
• Expositio in psalmum XLIV, S. Pasch. Radbertus, CXX, 993.
• De verbis psalmi CIII, Hincmarus, CXXV, 957.
• Praefatio in expositionem psalmorum, Smaragdus, CXXIX, 1021.
• Liber de Laude psalmorum, Anonym., CXXIX, 1399.
• Expositio in psalmos, Remigius monac., CXXXI, 145.
• Fragmentum in psalmum LXVIII, S. Romaldus, CXI., 1225.
• Expositio in psalmos, S. Bruno Herbipol., CXLII, 49.
• [Col. 0107] Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 1229.
• Commentarius in psalmos poenitent., S. Gregorius VII, CXLVIII, 823.
• Expositio in psalmos, S. Bruno Carthus., CLII, 637.
• Liber in psalmum Miserere, S. Anselmus, CLVIII, 821.
• Expositio in psalmos, S. Bruno Astens., CLXIV, 695.
• Expositio in psalmos, S. Oddo Astens., CLXV, 1141.
• Expositio aliquot psalmorum, Honorius, CLXXII, 269.
• Commentarius in psalm., CXXXVII, Ernaldus, CLXXXIX, 1569.
• Glossa in Psalterium, Alanus abb., CXC, 1475.
• Commentaria, Petrus Lombard., CXCI, 55.
• Commentarium, Ven. Gerhohus, CXCIII, 619; CXCIV, 9.
• Adnotationes mysticae, Richardus de S. Victore, CXCVI, 265.
• Commentarius in psalmos poenitent., Innocentius III, CCXVII, 967.

• Liber Proverbiorum, S. Hieronymus, XXVIII, 1241. — Praefatio in Libros Salomonis, id., XXIX, 403.
• Expositio mystica, Salonius, LIII, 957.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 895.
• Expositio in parabolas, Ven. Beda, XCI, 937. — Libellus de muliere forti, ibid., 1039. — Fragmenta in Proverbia, ibid., 1051.
• Expositio in Proverbia, Rabanus Maurus, CXI, 681.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab, CXIII, 1079.
• Explanatio in ferculum Salomonis, Hincmarus, CXXV, 817.
• Prologus in Libros morales, Martinianus, CXXXI, 25.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 1133.
• Expositio in Proverbia, S. Bruno Astens., CLXIV, 1229.
• Quaestiones et responsiones, Honorius, CLXXII, 311.

• Commentarius in Ecclesiasten, S. Hieronymus, XXIII, 1009. — Liber Ecclesiastis, id., XXVIII, 1273.
• Expositio mystica, Salonius, LIII, 993.
• Commentarius, Alcuinus, C, 665.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 1115.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 1139.
• Commentaria, Rupertus abb., CLXVIII, 1195.
• Quaestiones et responsiones, Honorius, CLXXII, 331.
• Homiliae in Ecclesiasten, Hugo de S. Victore, CLXXV, 113.
• Carmen in Ecclesiasten, Ven. Hildebertus, CLXXVII, 1271.

• Commentarius in Canticum cantic., S. Ambrosius, XV, 1851.
• Interpretatio homiliarum Origenis, S. Hieronymus, XXIII, 1011. — Liber Cantici canticorum, id., XXVIII, 1285.
• Explicatio in Canticum C., S. Justus Urgell., LXVII, 963.
• Expositio in Canticum C., Cassiodorus, LXX, 1321.
• Expositiones, S. Gregorius Magn., LXXIX, 471.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 905.
• Expositio in Cantica, Isidorus Hispal., LXXXIII, 1119.
• Expositio mystica, Ven. Beda, XCI, 1065.
• Compendium in Canticum, B. Alcuinus, C. 639. — Epistola super quaedam Cantici verba, ibid., 693.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 1126
• Enarrationes in Canticum, Angelomus, CXV, 551.
• Commentarium in Canticum, Haymo, CXVII, 295.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 1143.
• Commentarii, Robertus de Tumbalena, CL, 1361.
• Enarrationes, Anselmus Laudun., CLXII, 1187.
• Expositio in Canticum, S. Bruno Astens., CLXIV, 1234.
• Commentarium, Rupertus abb., CLXVIII, 837.
• Expositio in Canticum, Honorius Augustodun., CLXXII, 347.
• Expositio in Canticum, Anonym., CLXXII, 519.
• Excerpta e S. Gregorio Magn. super Canticum, Guillelmus abb., CLXXX, 441. — Expositio altera, ibid., 473. — Excerpta ex S. Bernardo, id., CLXXXIV, 407.
• Sermones in Canticum, S. Bernardus, CLXXXIII, 779.
• Sermones in Canticum, Gilbertus de Hollandia, CLXXXIV, 11.
• Commentarium, Wolbero abb., CXCV, 1001.
• Expositio Cantici, Richardus de S. Victore, CXCVI, 405.
• Expositio super Canticum, Gilbertus Foliot, CCII, 1147.
• Commentaria, Philippus de Harveng, CCIII, 181. — Moralitates in Canticum, ibid., 489.
• [Col. 0108] Commentatio in Canticum, Joan. Algrinus, et Thomas Cisterciens, CCVI, 17
• Elucidatio compendiosa, Alanus de Insulis, CCX, 51.

• Liber sapientiae, S. Hieronymus, XXIX, 405.
• Liber de testimoniis, S Paterius, LXXIX, 917.
• Commentarii, Rabanus Maurus, CIX, 671.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 1167.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 1154.

• Liber Ecclesiastici, S. Hieronymus, XXIX, 421.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 928.
• Commentarii, Rabanus Maurus, CIX, 763.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 1183.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 1155.

• Tractatus de martyrio Isaiae, Potamius, VIII, 1405.
• Tractatus de Isaia propheta, S. Zeno, XI, 462.
• Commentarius in Isaiam, S. Hieronymus, XXIV, 17. — Translatio homiliarum Origenis in Isaiam, ibid., 901. — Abbreviatio in Isaiam, ibid., 937. — Liber Isaiae, ib., XXVIII, 771.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 784.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 939.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIII, 1231.
• Commentarius in Isaiam, Haymo, CXVI, 715.
• Commentarius, Rupertus abb., CLVII, 1271.
• Liber de X oneribus Isaiae, Ven. Godefridus, CLXXIV, 1157.
• Commentaria in Isaiam, Hervaeus, CLXXXI, 17.
• Expositio in canticum Isaiae, Gerhohus, CXCIV, 1027.
• De Emmanuele, Richardus de S. Victore, CXCVI, 601.
• De sex alis Cherubim, Alanus de Insulis, CCX, 269.

• Commentarius in Jeremiam, S. Hieronymus, XXIV, 679. — Versio homiliarum Origenis, id., XXV, 583. — Tractatus in Lamentationes, ibid., 787. — Liber Jeremiae, id., XXVIII, 847.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 967.
• Expositiones in Jeremiam, Rabanus Maurus, CXI, 793.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 9, 63.
• Expositio in Lamentationes, S. Paschas. Radbert., CXX, 1059.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 1161.
• Tropologia in Threnos, Ven. Guibertus, CLVI, 451.
• Commentarius in Jeremiam, Rupertus abb., CLXVII, 1363.
• Adnotationes elucidatoriae, Hugo de S. Victore, CLXXV, 255.

• Commentarius in Ezechielem, S. Hieronymus, XXV, 15. — Versio homiliarum Origenis, ibid., 691. — Liber Ezechielis, id., XXVIII, 937.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 782.
• Homiliae in Ezechielem, S. Gregorius Magn., LXXVI, 785.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 983.
• Commentarii, Rabanus Maurus, CX, 493.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 64.
• Commentarii in Ezechielem, Rupertus abb., CLXVII, 419.
• Expositio in visionem Ezechielis, Richardus de S. Victore, CXCVI, 527.

• Tractatus in Danielem, S. Zeno, XI, 522.
• Commentarius, S. Hieronymus, XXV, 495. — Libri Danielis versio Latina, id., XXVIII, 1293.
• Commentarium in Danielem, Luc. Dexter, XXXI, 573.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 997.
• Quaestiones in Danielem, Petrus archidiac., XCVI, 1347.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CIX, 64.
• Commentarius, Rupertus abb., CLXVII, 1499.
• Carmen de Susanna, Ven. Hildebertus, CLXXI, 1287.
• De somnio Nabuchodonosor, Philippus de Harveng, CCIII, 585.

• Liber prophetarum XII minorum, S. Hieronymus, XXVIII, 1013.
• De XII prophetis minoribus, Rupertus abb., CLXVIII, 9.
• In prophetas XII minores. Haymo, CXVII, 9.

• Commentarius in Osee, Rufinus, XXI, 959.
• [Col. 0109] Commentarius in Osee, S. Hieronymus, XXV, 815.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1005.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 64.
• Tropologia in Osee, Ven. Guibertus, CLVI, 341.
• Commentarius, Rupertus abb., CLXVIII, 11.

• Commentarium in Joelem, Rufinus, XXI, 1033.
• Commentarius, S. Hieronymus, XXV, 947.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1005.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 66.
• Enarratio in Joelem, Haymo, CXVII, 97.
• Commentarius, Rupertus abb., CLXVIII, 205.
• Adnotationes elucidatoriae, Hugo de S. Victore, CLXXV, 321.

• Commentarius in Amos, Rufinus, XXI, 1057.
• Commentarius, S. Hieronymus, XXV, 989.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1007.
• Commentarius in Amos, S. Julianus, XCVI, 622.
• Enarratio super Amos, Haymo, CXVII, 107.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 64.
• Tropologia in Amos, Ven. Guibertus, CLVI, 415.
• Commentarius, Rupertus abb., CLXVIII, 255.

• Commentarius in Abdiam, S. Hieronymus, XXV, 1097.
• Enarratio in Abdiam, Haymo, CXVII, 119.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 64.
• Commentarius, Rupertus abb., CLXVIII, 377.
• Expositio moralis, Hugo de S. Victore, CLXXV, 371.

• Carmen de Jona et Ninive, in Append. ad Tertullianum, II, 1107.
• Commentarius in Jonam, S. Hieronymus, XXV, 1120.
• Enarratio in Jonam, Haymo, CXVII, 127.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 64.
• Commentarius, Rupertus abb., CLXVIII, 399.

• Commentarius in Michaeam, S. Hieronymus, XXV, 1151.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 784.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1007.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 64.
• Enarratio super Michaeam, Haymo, CXVII, 141.
• Commentarii, Rupertus abb., CLXVIII, 439.

• Commentarius in Nahum, S. Hieronymus, XXV, 1231.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1008
• Commentarius, S. Julianus, XCVI, 705.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 64.
• Enarratio super Nahum, Haymo, CXVII, 167.
• Commentaria, Rupertus abb., CLXVIII, 527.

• Commentarius in Habacuc, S. Hieronymus, XXV, 1273.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1009.
• Expositio allegorica, Ven. Beda, XCI, 1235.
• Enarratio in Habacuc, Haymo, CXVII, 179.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 64.
• Commentarium, Rupertus abb., CLXVIII, 587.
• Expositio in canticum Habacuc, Gerhohus, CXCIV, 1027.
• Expositio in canticum Habacuc, Richardus de S. Victore, CXCVI, 401.

• Commentarius in Sophoniam, S. Hieronymus, XXV, 1337.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1012.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 64.
• Enarratio in Sophoniam, Haymo, CXVII, 195.
• Commentarius, Rupertus abb., CLXVIII, 645.

• Commentarius in Aggaeum, S. Hieronymus, XXV, 1387.
• Liber de testimoniis. S. Paterius, LXXIX, 1012.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab, CXIV, 64.
• Enarratio in Aggaeum, Haymo, CXVII, 211.
• Commentarium, Rupertus abb., CLXXVIII, 683.

• Commentarius, S. Hieronymus, XXV, 1417.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 796.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1013.
• Liber contrariorum, S. Julianus, XCVI, 623.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 64.
• [Col. 0110] Enarratio in Zachariam, Haymo, CXVII, 221.
• Commentarius, Rupertus abb., CLXVIII, 699.

• Commentarius in Malachiam, S. Hieronymus, XXV, 1543.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 64.
• Enarratio super Malachiam, Haymo, CXVII, 277.
• Commentarius, Rupertus abb., CLXVIII, 815

• De Machabaeis, S. Gaudentius, XX, 948.
• Liber Machabaeorum, S. Hieronymus, XXIX, 470.
• Carmen in Machabaeos, S. Hilarius Arelat., L, 1275.
• Homilia in Machabaeos, S. Valerianus, LII, 746.
• Commentarium, Rabanus Maurus, CIX, 1125.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 64.
• Collecta ex Petro Damian., CXLV, 1173.
• Carmen de Machabaeis, Ven. Hildebertus, CLXXI, 1293.
• Carmen de Machabaeis, Marbodus, CLXXI, 1603.

• Commentarius in cantica, Rabanus Maurus, CXII, 1089.
• Explanatio in aliquot cantica, Haymo, CXVI, 693.
• Commentaria in cantica, S. Bruno Herbipol., CXLII, 529.
• Enarrationes in cantica, S. Anselmus Laudun., CXLII, 1187.

• Bibliotheca, S. Hieronymus, XXIX, 531.
• Enchiridion Novi Testamenti, Amoenus, LXI, 1075.
• Commentaria in aliquot partes, Luculentus, LXXII, 803.
• Expositio Novi Testamenti, S. Paterius, LXXIX, 683.
• Expositio Novi Testamenti, Alulfus, LXXIX, 1137.
• Collectiones in Evangelia et epistolas, Smaragdus, CII, 13.
• Picturae historiarum Novi Testamenti, Walafridus Strab., CXIV, 915.
• Collectanea ex Novo Testamento, S. Petrus Damian., CXLV, 891.
• Allegoriae Novi Testamenti, Hugo de S. Victore, CLXXV, 749.

• Collectio exemplariorum Evangelicorum, Eusebius Vercel., XII, 141. — Lectiones quadruplicis evangeliarii concordantes cum textu Graeco, ibid., 855.
• Concordia SS. Matthaei et Lucae, S. Ambrosius, XVII, 1011.
• Historia evangelica, Juvencus, XIX, 53.
• Carmen paschale, opus insigne juxta seriem totius Evangelii, Coelius Sedulius, XIX, 533.
• Praefatio in Evangelia, S. Hieronymus, XXIX, 525. — Commentarium in Evangelia, id., XXX, 531.
• De consensu Evangelistarum, S. Augustinus, XXXIV, 1041. — Quaestiones evangelicae, id., XXXV, 1321.
• De diversis appellationibus Christi, S. Nicetas, LII, 865.
• Adnotationes in Evangelia, Arnobius Junior, LIIII, 327.
• Expositiones in capitulis Evangeliorum, S. Maximus Taurin., LVII, 807.
• Praefatio in harmonias evangelicas, Victor Capuan., LXVIII, 251. — Interpretatio harmoniarum, ibid., 255.
• Explanatio in praefationes S. Hieronymi ad Evangelia, Sedulius Scotus, CIII, 331.
• Expositio in IV Evangelia, Walafridus Strab., CXIV, 849.
• Deflorationes SS. Patrum, Wernerus, CLVII, 725.
• De canonibus Evangeliorum, B. Odo Cameracens., CLX, 1117.
• Homiliae in quatuor Evangelia, S. Bruno Astens., CLXV, 747.
• Commentaria in IV Evangelistas, Rupertus abb., CLXVIII, 1335.
• De concordia Evangelistarum, Zacharias Chrysopol., CLXXXVI, 10.

• Commentarius in S. Matthaeum, S. Hilarius, IX, 917. — Prooemium expositionis in S. Matthaeum, id., X, 724.
• Versio S. Matthaei Gothica, Ulfilas, XVIII, 497.
• Tractatus in Evangelium S. Matthaei S. Chromatius, XX, 327.
• Commentarius in S. Matthaeum, S. Hieronymus, XXVI, 15. — Evangelium S. Matthaei, id, XXIX, 541. — Expositio in Matthaeum, in Append. ad S. Hieronymum. XXX, 531.
• De sermone Christi in monte, S. Augustinus, XXXIV, 1229. — Quaestiones in Matthaeum, id., XXXV, 1565.
• [Col. 0111] Liber instructionum, S. Eucherius, L, 796.
• Interpretatio progenitorum Christi, S. Aileranus, LXXX, 327.
• Expositio in S. Matthaeum, Ven. Beda, XCII, 9.
• In progenitos Christi, B. Alcuinus, C, 725.
• Expositio in S. Matthaeum, Sedulius Scotus, CIII, 273.
• Praefatio in catenam super S. Matthaeum, Claudius Taurin., CIV, 833.
• Textus passionis Domini, Candidus, CVI, 60.
• Expositio in S. Matthaeum, Druthmarus Christian., CVI, 1259.
• Commentarium, Rabanus Maurus, CVII, 727.
• In initium Evangelii S. Matthaei, Walafridus Strab., CXIV, 849.
• Expositio in S. Matthaeum, S. Paschasius Radbertus, CXX, 31.
• De octo beatitudinibus, Arnoldus, CXLI, 1089.
• Collectanea, S. Petrus Damian., CXLV, 892.
• In orationem Dominicam, Theodoricus, CXLVII, 333.
• Fragmentum in S. Matthaeum, S. Gregorius VII, CXLVIII, 823.
• Enarrationes in S. Matthaeum, Anselmus Laudun., CLXII, 1227.
• Expositio in S. Matthaeum, S. Bruno Astens., CLXIV, 63.
• Commentarium, Rupertus abb., CLXVII, 1535. — De gloria et honore Filii hominis, id., CLXVIII, 1307.
• Historia scholastica, Petrus Comestor, CXCVIII, 1537.

• Versio S. Marci Gothica, Ulfilas, XVIII, 525.
• Evangelium secundum Marcum, S. Hieronymus, XXIX, 583. — Expositio ejusdem Evangelii, in Append. ad S. Hieronymum, XXX, 560.
• Expositio in S. Marcum, Anonymus, XXX, 589.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 798.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1031.
• Expositio in S. Marcum, Alulfus, LXXIX, 1175.
• Commentarius in S. Marcum, Ven. Beda, XCII, 131.
• Expositio in eumdem, Sedulius Scotus, CIII, 279.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 895.
• Enarrationes in S. Marcum, Anselmus Laudun., CLXI, 1227.
• Commentarius in S. Marcum, S. Bruno Astens., CLXV, 313.

• Expositio Evangelii secundum Lucam. S. Ambrosius, XV, 1527.
• Versio S. Lucae Gothica, Ulfilas, XVIII, 583.
• Versio homiliarum Origenis in Lucam, S. Hieronymus, XXVI, 219. — Evangelium secundum Lucam, id., XXIX, 607. — Expositio in Lucam, in Append. ad S. Hieronymum, XXX, 567.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 799.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1057.
• Expositio in Lucam, Alulfus, LXXIX, 1199.
• Expositio in eumdem, Ven. Beda, XCII, 301.
• Expositio argumenti hujus Evangelii, Sedulius Scotus, CIII, 285.
• Expositio brevis, Christian. Druthmarus, CVI, 1503.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 898.
• Commentarius in Lucam, S. Bruno Astens. CLXV, 334.

• Versio Evangelii S. Joannis Gothica, Ulfilas, XVIII, 601.
• Evangelium secundum S. Joannem, S. Hieronymus, XXV, 653. — Expositio super Joannem, in Append. ad S. Hieronymum, XXX, 577.
• Tractatus in S. Joannem, S. Augustinus, XXXV, 1379.
• Expositio in S. Joannem, Alulfus, LXXIX, 1239.
• Commentarius in S. Joannem, Ven. Beda, XCII, 633.
• Commentaria super S. Joannem, B. Alcuinus, C, 733.
• Expositio in S. Joannem, Christian. Druthmarus, CVI, 1513.
• Prologus ad S. Joannem, Joan. Scotus, CXVI, 283. — Commentarius super eumdem, ibid., 297. — Fragmentum commentarii, ibid., 1243.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 900.
• Commentarius in S. Joannem, S. Bruno Astens., CLXV, 451.
• Commentaria in S. Joannem, Rupertus abb., CLXIX, 205.
• Epistola de S. Joanne, Petrus Venerab., CLXXXIX, 487.

• Liber nominum Graecorum ex Actibus, S. Hieronymus, [Col. 0112] XXIII, 1297. — Actus Apostolorum, id., XXIX, 687.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 809.
• Libri duo de Actibus, Arator, LXVIII, 82.
• Complexiones in Actus, Cassiodorus, LXX, 1381.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1085, 1121.
• Expositio in Actus, Alulfus, LXXIX, 1269.
• Commentaria in Actus, Ven. Beda, XCII, 937. — Liber retractationum, ibid., 995.
• Tractatus in quaedam Actuum verba, S. Fulbertus, CXLI, 277.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 903.

• Commentarium in Epistolas S. Pauli, S. Ambrosius, XVII, 45.
• Commentarium in easdem, Hilarius diacon., XVIII, 65.
• Epistolae S. Pauli, S. Hieronymus, XXIX, 727. — Commentaria in easdem, id., XXX, 645.
• Commentaria in easdem, Primasius, LXVIII, 417.
• Complexiones in easdem, Cassiodorus, LXX, 1321.
• Collectanea in epistolas B. Pauli, Sedulius Scotus, CIII, 9.
• Commentarius in easdem, Claudius Taurin., CIV, 837. — Rabanus Maurus, CXI, 1273; CXII, 9. — Haymo Halberstat., CXVII, 359. — Florus diacon., CXIX, 279. — Atto Vercell., CXXXIV, 125. — B. Lanfrancus, CL, 101. — S. Bruno Astens., CLIII, 11.
• Quaestiones in Epistolas, Hugo de S. Victore, CLXXV, 431. — Exceptiones posteriorum, ibid., 635.
• Commentarium in easdem, Ven. Hervaeus, CLXXXI, 391. — Petrus Lombardus, CXCII, 9.
• Aliquot loci difficiles Apostoli, Richardus de S. Victore, CXCVI, 665.
• In abbreviationem expositionis in Epistolas B. Pauli ex S. Augustino, Robertus de Torinneio, CCII, 1319.

• Versio Gothica, Ulfilas, XVII. 709.
• Expositio quarumdam propositionum, S. Augustinus, XXXV, 2063. — Expositio inchoata ejusdem Epistolae, ibid., 2087.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 803.
• Commentarius, Luculentus, LXXII, 811.
• Expositio ejusdem Epistolae, Alulfus, LXXIX, 1291.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 469.
• Expositio in eamdem Epistolam, Abaelardus, CLXXVIII, 783.
• Expositio in eamdem, Guillelmus abb., CLXXX, 547.

• Versio Gothica, Ulfilas, XVIII, 779.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 805.
• Commentarius, Luculentus, LXXII, 825 et 1122.
• Expositio in eamdem, Alulfus, LXXIX, 1307.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 519.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 905.

• Commentarius in hanc epistolam, S. Victorinus, VIII, 1145.
• Versio Gothica, Ulfilas, XVIII, 779.
• Commentarius, S. Hieronymus, XXVI, 307.
• Expositio in eamdem, S. Augustinus, XXXV, 2105.
• Expositio in eamdem, Alulfus, LXXIX, 1319.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 569.

• Commentarius in hanc epistolam, S. Victorinus, VIII, 1235.
• Versio Gothica, Ulfilas, XVIII, 791.
• Commentarius in eamdem, S. Hieronymus, XXVI, 443.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 606
• Commentarius in eamdem, Luculentus, LXXII, 827.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1319.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 587.

• Commentarius in hanc epistolam, S. Victorinus, 1197.
• Versio Gothica, Ulfilas, XVIII, 805.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1129.
• Expositio in eamdem, Alulfus, LXXIX, 1335.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 601.

• Versio Gothica, Ulfilas, XVIII, 813.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 807.
• Commentarius in eamdem, Luculentus, LXXII, 845.
• Expositio in eamdem, Alulfus, LXXIX, 1361.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 609.

• Versio Gothica, Ulfilas, XVIII, 821.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1131.
• Expositio in has epistolas, Alulfus, LXXIX, 1365.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 615.

• Expositio in has Epistolas, S. Hilarius, X, 724.
• Versio Gothica, Ulfilas, XVIII, 835.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 807.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1131
• Expositio in easdem, Alulfus, LXXIX, 1365.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 623.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 907.

• Versio Gothica, Ulfilas, XVIII, 857.
• Commentarius in eamdem, S. Hieronymus, XXVI, 553.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1133.
• Expositio in eamdem, Alulfus, LXXIX, 1371.
• Explanatio in eamdem, Alcuinus, C, 1009.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 637.

• Commentarius in hanc Epistolam, S. Hieronymus, XXVI, 599.
• Expositio in eamdem, Alcuinus, C, 1026.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 641.

• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 808.
• Commentarius in eamdem, Luculentus, LXXII, 850.
• Expositio in eamdem, Alulfus, LXXIX, 1377.
• Commentarius in eamdem, Alcuinus, C, 1031.
• Glossa ordinaria. Walafridus Strab., CXIV, 643.

• Epistola S. Jacobi, S. Hieronymus, XXIX, 831.
• Liber instructionum, S. Eucherius. L, 850.
• Complexiones, Cassiodorus, LXX, 1377.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1097.
• Expositiones, Alulfus, LXXIX, 1381.
• Expositio, Ven. Beda, XCIII, 19.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 671.
• Expositio, S. Martinus Legion., CCIX, 183.

• Epistolae S. Petri, S. Hieronymus, XXIX, 803.
• Complexiones, Cassiodorus, LXX, 1361.
• [Col. 0114] Commentarium, Luculentus, LXXII, 857.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1097.
• Expositio, Alulfus, LXXIX, 1383.
• Expositio, Ven. Beda, XCIII, 41.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 679.
• Expositio, S. Martinus Legionens., CCIX, 217.

• Epistolae S. Joannis, S. Hieronymus, XXIX, 841.
• Tractatus in Epist. ad Parthos, S. Augustinus, XXXV, 1977.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 810.
• Complexiones, Cassiodorus, LXX, 1369.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1099.
• Expositio, Alulfus, LXXIX, 1391.
• Expositio, Ven. Beda, XCIII, 85.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 693.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 903.
• Expositio, S. Martinus Legionens., CCIX, 253.

• Epistola S. Judae, S. Hieronymus, XXIX, 849.
• Expositiones in eamdem, Cassiodorus, LXX, 1373.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1107.
• Expositio, Ven. Beda, XCIII, 123.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 700.

• Scholia in Apocalypsim, S. Victorinus, V, 317.
• Expositio in VII visiones, S. Ambrosius, XVII, 763.
• Liber Apocalypsis, S. Hieronymus, XXIX, 851.
• Quaestiones in Apocalypsim, S. Augustinus, 2417.
• Liber instructionum, S. Eucherius, L, 812.
• Commentaria, Primasius, LXVIII, 793.
• Complexiones, Cassiodorus, LXX, 1405.
• Liber de testimoniis, S. Paterius, LXXIX, 1107.
• Expositio in Apocalypsim, Alulfus, LXXIX, 1397.
• Expositio in eamdem, Ven. Beda, XCIII, 655.
• Commentarius, Alcuinus, C, 1085.
• Glossa ordinaria, Walafridus Strab., CXIV, 709.
• Expositio in Apocalypsim, Haymo, CXVII, 937.
• Collectanea ex S. Petro Damian., CXLV, 903.
• Enarrationes, Anselmus Laudun, CLXII, 1499.
• Expositio, S. Bruno Astens., CLXV, 603.
• Commentarius, Rupertus, abb., CLXIX, 825.
• Explicatio, Richardus de S. Victore, CXCVI, 683.
• Expositio, S. Martinus Legion., CCIX, 299.

ALLEGORIA est cum aliud dicitur et aliud significatur: Victorinus Afer, VIII, 1185; S. Hieronym. XXIV, 629; XXV, 161; XXVI, 389; Junilius Afer, LVIII, 19; Cassiodor. LXX, 223, 698, 1271; Raban. Maur. CXII, 330. — Allegoria dicitur cum aliquid aliud videtur sonore in verbis et aliud in intellectu significare: S. Augustin. XXXVII, 1347; Petr. Lombard. CXCI, 147. — Allegoria est tropus ubi ex alio aliud intelligitur: S. Augustin. XLII, 1068, 1069; Ven. Guibert. abb. CLVI, 25. — Allegoria ea quae in veritate gesta sunt, alterius sacramenti forma praefigurat: Joannis Cassian. XLIX, 963. — Allegoria est cum per id quod ex littera significatum proponitur aliud aliquid sive in praeterito, sive in praesenti, sive in futuro factum significatur: Hugo de S. Victore, CLXXV, 11. — Allegoria dicitur quasi alieniloquium, id, ibid. 11. — Allegoriae plures sunt species in quibus est etiam quod dicitur aenigma: S. August. XLII, 1068. — Quadruplex est allegoria: historiae, facti, sermonis et sacramenti: id. XXXIV, 166. — Allegoria quatuor modis cognoscitur: 1 ^o secundum translationem vel metaphoram: Iratus est Dominus. 2 ^o Secundum imaginationem vel hypotyposim: Homo [Col. 0124] quidam descendebat ab Jerusalem in Jericho. 3 ^o Secundum comparationem vel similitudinem: Simile est regnum coelorum. 4 ^o Secundum proverbialem modum: Bibe aquam de vasis tuis: S. Justus Urgellensis, LXVII, 19. — Nihil aliud est allegoria quam intelligentia spiritalis, spiritalis autem scientia tria complectitur genera: tropologiam, allegoriam, anagogen; tropologia quae est moralis explanatio ad emendationem vitae et institutionem pertinens actualem; allegoria quando ea quae in veritate gesta sunt alterius sacramenti formam praefigurasse dicuntur; anagoge vero quae de spiritualibus mysteriis ad sublimiora quaedam et sacratiora coelorum secreta conscendit: Raban. Maur. CXII, 331. — Allegoria dicitur quasi alieniloquium, quia aliud dicitur et aliud significatur, quae subdividitur in simplicem allegoriam et anagogen. Allegoria cum per visibile factum aliud invisibile factum significatur; anagoge, id est sursum dictio, cum per visibile invisibile factum declaratur: Hugo de S. Victore, CLXXV, 11.

Omnia quae nobis figurate insinuuntur plus movent et accendunt amorem quam si nuda sine ullis sacramentorum similitudinibus ponerentur et quidquid per allegoricam significationem intimatum est plus movet, plus delectat, plus honoratur quam si verbis propriis diceretur apertissime: S. Augustin., XXXIII, 214. — In [Col. 0125] Scriptura quaedam si allegorica explanatione extenuata non fuerint et spiritalis ignis examinatione mollita, nullo modo ad salutarem interioris hominis cibum sine corruptionis clade pervenient: Joannes Cassianus XLIX, 725. — Quod in promptu positum non ita movebat, enudatione allegoriae alicujus eruitur: Eugypp. LXII, 858. — Allegoria est machina per quam anima levatur ad Deum: S. Greg. Mag., LXXIX. 473; Richard. a S. Victore, CXCVI, 405. — Allegoria per hoc quod non abhorret cognitum, intelligit quoddam incognitum: S. Greg. Mag. LXXIX, 473. — Rebus nobis notis per quas allegoriae conficiuntur, sententiae divinae vestiuntur, et dum re cognoscimus exteriora verba pervenimus ad interiorem intelligentiam, id. ibid. — Allegoria maxime circa fidei nostrae sacramenta versatur, et qualia creduntur magis quam intelliguntur: Richard. a S. Victore, CXCVI. — Allegoria usus est ipse Christus in Evangelio: S. August. XLII, 70.

ABSCONDERE Deus faciem legitur, cum quibusdam orum ex gentibus cognitionem suam abscondit, sicut in opulo Judaeorum nunc impletum esse videmus: S. Euher. L, 734.

ABYSSUS, aeternum Dei judicium: Raban. Maur. CXII, 52. — Incomprehensibilitas judiciorum Dei: Garner. e S. Victore, CXCIII, 284. — Abyssi nomine in Scrituris designantur ineffabilia judicia Dei; Alcuin., C, 23.

AGNAE septem quas sacrificavit Abraham, significant septiformam gratiam Spiritus sancti. Rupert. abb. CLXVII, 425.

AGRICOLA noster est Deus. S. Augustin. XXXVI, 804. — Agricola dicitur Deus. S. Eucher. L, 742. — Agricola coelestis, Deus Pater nuncupatus. S. Paulin. Nolan. LXI, 366; Raban. Maur. CXII, 855.

ALAE, protectio divina. S. Eucher. L, 748. — Alae, misericordia Domini et veritas, praecepta Domini. Raban. Maur. CXII, 857. — Protectionem misericordiae Dei sub velamento alarum divinus sermo significat. S. Hilar. X, 392. — Alas habere dicitur Deus pro eo quod more vis electos suos tanquam pullos sub se colligit et fovet. S. Eucher. L, 733. — Misericordia et charitas quasi alae sunt Patris quibus se protegi congruenter expostulat. Cassiodor. LXX, 120.

AMBULARE dicitur Deus non de loco ad locum transeundo, quia impium est ita credere, sed ambulatio ejus in cordibus sanctorum delectatio; vel certe ambulare Dei est in sanctis praedicatoribus suis de loco ad locum transire. S. Eucher. Lugdun. L, 735.

ANGELUS est Spiritus sanctus. Raban. Maur. CXII, 51.

ANIMA, vis est Dei. Raban. Maur. CXII, 852.

ANNI, Dei aeternitas. S. Eucher. Lugdun. L, 741.

AQUA. Aquae nomine Spiritus sanctus intelligitur. S. August. XXXIV, 216; XXXVII, 1353. — Aqua et populum et Spiritum sanctum signat. S. August. XXXIV, 79. — Aquae nomine in Scriptura sancta aliquando Spiritus sanctus significatur. S. Eucher. Lugdunens. L, 742. — Aquae Spiritum sanctum designare solent. S. Gregor. Mag. LXXVI, 100. — Aqua, Spiritus sanctus, Raban. Maur. CXII, 861; Rupert. abb. CLXIX, 198. — Per quam sancti Spiritus gratia designatur. S. Greg. Mag. XXV, 960. — Aqua, fluenta Spiritus sancti; S. Bruno Herbipolens. CXLII, 293. — Aqua sancti Spiritus infusio. Garner. de S. Victore, CXCIII, 279. — Aqua viva gratia Spiritus sancti. Rupert. abb. CLXIX, 353. — Aqua symbolum gratiae. S. Augustin. XXXIV, 737.

ARCUS, intentio comminationis divinae. S. Eucher. L, 738. — Arcus, Spiritus sanctus, Garner. de S. Victore, CXCIII, 324.

ARGENTUM. Argento eloquia divina signantur: lupert. abb., CLXVIII, 859.

ARMA Domini, adjutorium ejus in sanctos. S. Eucher. Lugdunens. L. 738.

ARMILLA, misericordia divina. Raban. Maur. CXII, 864.

ASPIRATIO Dei pro aeterna felicitate et acclinatio umbrae pro indeficiente nocte hujus mortalitatis accipitur. Wolbero abb. CXCV, 1156.

AURES habere dicitur Deus propterea quod omnia audit et nihil eum in silentio latet. S. Eucher. Lugdun., l., 731. — Aures Domini cum exaudire dignatur. id. ibid. 737. — Auris Dei potentia et elementia. Raban. Maur. CXII, 891.

AURUM, divinitas. Raban. Maur. CXII, 870. — Aurum, [Col. 0126] claritas divinitatis, Garner. de S. Victore, CXCIII, 303. — Aurum et argentum significant dona Spiritus sancti. Rupert. abb. CLXVII, 1524.

AUSTER, Spiritus sanctus. S. Eucher, Lugdun. L, 739. Raban. Maur. CXII, 869; Rupert. abb. CLXVIII, 901. Garner de S. Victore, CXCIII, 56; Alanus, CCX, 82. — Auster significat gratiam Spiritus sancti. Raban. Maur. CXI, 262. — Auster sanctum Spiritum significat. Wolbero abb. CXCV, 1175. — Per austrum qui nimirum calidus ventus est non immerito Spiritus sanctus designatur, quo quisque dum tangitur ab iniquitatis suae tepore liberatur. S. Greg. Mag. LXXVI, 436, 623, 799, 938; LXXIX, 516.

BACULUS est misericordia Dei. Raban. Maur. CXII, 873. — Baculus divini judicii signum. Rupert. abb. CLXX, 339.

BASES, consilia divina. Raban. Maur. CXII, 874. — Bases aureae significant consilium Dei et in judicando inflexibilitatem. Rupert. abb. CLXVIII, 927.

CALAMUS, dispositio Dei. Raban. Maur. CXII, 879.

CALCULUS, sermo Domini. Raban. Maur. CXII, 880.

CALIGO, divinorum secretorum operimentum. S. Eucher. L, 739.

CALIX. In Deo est calix irae et calix vitae, sicut est vinum cor hominis laetificans et vinum cor hominis compungens. S. Hilar. LX, 385. — Calix, judicium Dei. Raban. Maur. CXII, 879.

CALOR est fervor Spiritus sancti. Raban. Maur. CXII, 880. S. Bruno Herbipolens. CLXII, 100.

CAPUT Dei ipsam essentiam divinitatis ejus quae praecedit et cui omnia sunt subjecta intelligere debemus. S. Eucher. Lugdun. L, 730.

CEDRUS, divinitas. Raban. Maur. CXII, 891.

COELUM undique terram protegens misericordiae divinae figura est. S. August. XXXVII, 1331. — Coelum, Deus. Raban. Maur. CXII, 891. — Coelum, coeleste judicium, divinum eloquium. Garner. de S. Victore, CCXIII, 30. — Coelum dicitur sanctissima Trinitas, Alanus, CCX, 63.

COGNOSCERE Dei est cognoscentes facere. S. Eucher. Lugdun. L, 736.

COLUMBA, Spiritus sanctus: S. Eucher., L, 748; Garnerius de S. Victore, CXCIII, 71; Alanus de Insulis, CCX, 63. — In columba secundum prophetiam S. Spiritus intelligendus: S. Hilar., IX, 1036. — Columba, symbolum Spiritus sancti: S. Bernard., CLXXXIII, 1001. — Columba, Spiritus sancti typus: S. Paulin. Nolan., LXI, 336. — Columba, Spiritus sanctus; dona ejusdem Spiritus sancti: Raban. Maur., CXII, 898.

COLUMNA nubis, figura Spiritus sancti fideles edocentis: S. Gregor. Turonens., LXXI, 168. — Columnae ferculi Christi, dona sunt Spiritus sancti: Alanus, CCX, 75.

CULTER, praecepta Dei: Raban. Maur., CXII, 905.

CURRUS DEI, sedes Dei: S. Eucher. Lugdun., L, 738.

DESCENDERE Deus in mundum dicitur quando aliquid novum quod antea non fuerat, in creatura humana operatur: S. Eucher. Lugdun., L, 734.

DEXTERA Domini signat Patris gloriam et aeternam beatitudinem: S. Eucher., L, 732. — Dextera significat pietatem Dei: S. Bruno Carthus., CLII, 1068. — Dextera Dei et sinistra aeternam et temporalem salutem significant: Petr. Lombard., CXCI, 1214.

DIGITUS est Spiritus sanctus: Raban. Maur., CXII, 910; S. Gregor. Mag., LXXIX, 312, 416, 627. — Digitus Dei Spiritus sanctus accipitur; etenim ipse scripsit qui scribenda dictavit: S. Eucher. Lugdun., L, 732. — Digitus Christi dona Spiritus sancti, vel verbum praedicationis indicat: Vener. Godefrid. abb, CLXXIV, 561. — Digiti, Spiritus sanctus, dona ejusdem Spiritus sancti: Garner. de S. Victore, CXCIII, 200. — Digitus Dei dicitur Spiritus sanctus propter partitionem bonorum quae ab eo dantur: S. Eucher., L, 738. — Digiti pro distributione donorum Spiritus sancti accipiuntur: Raban. Maur., CXI, 160. — Digiti divisiones sunt gratiarum: Petr. Lombard., CXCI, 1255.

DIVITIAE, contemplationes Dei: Raban. Maur., CXII, 911.

DORMIRE dicitur Deus, cum fides ejus inter prosperitates hujus mundi et inter quorumdam corda fidelium non vigilat, sed dormit; vel certe dormire Dei est anxiis tarde subvenire: S. Eucher. Lugdun., L, 737.

EPHI mensura trium mensurarum sanctissimae Trinitatis et Incarnationis est typus: Raban. Maur., CVIII, 286, 287, 298, 676.

FACIES Dei est cognitio divinitatis ejus ad omnes: S. Eucher. Lugdun., L. 731. — Facies, Deus Pater; praescientia Dei; notitia Dei; benevolentia Dei; scientia [Col. 0127] Dei; protectio Dei; animadversio Dei: Raban. Maur., CXII, 920.

FALX, divinum judicium: Raban. Maur., CXII, 921.

FARETRA, occultum Dei judicium: Raban. Maur., CXII, 919.

FIGULI nomen Creatori non inepte affigitur. Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 289.

FIRMAMENTUM, protectio Dei: Raban. Maur., CXII, 929.

FLUMEN, Spiritus sanctus, ejusdem dona: Raban. Maur., CXII, 933; Garner. de S. Victore, CXCIII, 295.

FRAMEA, ultio divina in impios: S. Eucher., L, 738.

FRUCTUS vineae Dei, Deus est: Wolbero abb., CXCV, 1260. — Fructus vineae Dei est beatitudo, id. ibid., 1262.

FULGUR, excitatio divini terroris: Garner. de S. Victore, CXCIII, 60.

FUMUS, initia comminationis Dei: S. Eucher. Lugdun., L, 739.

FUNICULUS, praecepta divina: Raban. Maur., CXII, 937.

GALLINA, sapientia Dei: Raban. Maur., CXII, 939; Garner. de S. Victore, CXCIII, 75.

GLADIUS in Jacob visione Spiritus sanctus est, unum capulum habens, id est, unam substantiam, virtutem, deitatem, majestatem, voluntatemque Patris et Filii, contestans duas acies, id est, duo testamenta gerens: S. Zeno, XI, 42. — Gladius, vindicta, vel sermo Domini: S. Eucher., L, 738. — Gladius, ira Dei, verba Dei: Raban. Maur., CXII, 940. — Gladii, sermones Dei sunt: Wolbero abb., CXCV, 1144.

GRANDO, comminationes Domini: S. Eucher., L, 739.

GRADUS, dona Spiritus sancti: Raban. Maur., CXII, 942.

HOMO Deus Pater nuncupatur: Raban. Maur., CXII, 955; Garner. de S. Victore, CXCIII, 135.

IGNIS, Spiritus sanctus: S. Eucher. Lugdun., L, 739; Raban. Maur., CXII, 966; Rupert. abb.; CLXX, 277. — Ignis Deus, Spiritus sanctus: Garner. de S. Victore, CXCIII, 355.

IMAGO, ipsa Deitas: Raban. Maur, CXII, 969.

IMBER iram Dei significat: Rupert. abb., CLXVIII, 867.

INDURARE dicitur Deus quorumdam malorum corda, non quod omnipotens Deus per potentiam suam eorum corda indurat, quod impium est ita credere; sed exigentibus eorum culpis, cum duritiam cordis qua ipsi omnia mala perpetrando invertunt, non aufert: S. Eucher. Lugdun., L, 737.

INTESTINA, arcana verba Dei: Raban. Maur., CXII, 971. — Occulta et mystica Dei mandata: Garner. de S. Victore, CXCIII, 228.

IRASCI dicitur Deus non animi motu vel qualibet perturbatione quae illi omnino accidere non potest, sed creaturae delinquenti, id est, hominibus impiis et peccatoribus justam dicitur inferre ultionem, hoc est, reddere illis quod merentur: et haec ultio divina furor ejus dicitur: I., 736.

LAMPAS, dona Spiritus sancti: Raban. Maur., CXII, 981. — Lampades ardentes septiformis gratiae illuminationes denotant: Richard. a S. Victore, CXCVI, 648.

LEO, Deus judex: Raban. Maur., CXII, 983.

LIBER, praescientia Dei: Raban. Maur., CXII, 987.

LILIUM, candor divinitatis: Raban Maur., CXII, 986.

LINEA, occultum Dei judicium: Raban. Maur., CXII, 987.

LINGUA Dei mystice significat Spiritum sanctum, per quem Deus Pater secretum suum manifestavit hominibus: S. Eucher. Lugdunens., L, 731; Garner. de S. Victore, CXCIII, 176.

LOQUI Dei invisibiliter sine sono vocis, vel quolibet strepitu, occulte mentibus sanctorum voluntatem suam atque rectum intellectum inspirare, seu futura, sicut in sanctis prophetis, revelare: S. Eucher. Lugdun., L, 735.

LUCERNAE septem, septem sunt dona Spiritus sancti: Raban. Maur., CVIII, 635; CXI, 605; S. Petr. Damian., CXLV, 1028; Rupert. abb., CLXVIII, 731; Adam. Scot., CXCVIII, 698.

LUCIFER, sermo divinus: Garner. de S. Victore, CXCIII, 43.

LUMEN, claritas divinitatis: Raban Maur., CXII, 979. — Lumen, Deus Pater: id., ibid., 990.

LUX, Deus Pater: id., ibid., 990.

MANE, illuminatio Spiritus sancti: Raban. Maur., CXII, 992.

MANUS Dei ejus potestas intelligitur; item flagellum: S. Eucher. Lugdun., L, 732. — Manus Domini, minae vel vindictae ejus: id., ibid. 738. — Manus Domini significat [Col. 0128] Dei virtutem: Alcuin., C, 607. — Manus consolatio divina; vis supernae virtutis; potestas Dei; dispositiones Dei: Raban. Maur., CXII, 993.

MARE, divinum eloquium: Garner. de S. Victore, CXCIII, 287.

MEL, ipsa divinitas: Raban. Maur., CXII, 997; Alan., CCX, 81.

MODULATIO interioris hominis per septiformem sancti Spiritus gratiam quasi per septem discrimina vocis constituitur: Wolbero abb., CXCV, 1103.

MONS Pharan, Deus Pater: Rupert. abb., CLXVIII, 629. — Mons divinitatem denotat: Ven. Godefrid. abb., CLXXIV, 47, 48.

MULIER, sapientia Dei: Garner. de S. Victore, CXCIII, 140.

MURENULA dicitur Dei sapientia: Alanus de Insulis, CCX, 61.

NARES Dei est inspiratio ejus in corda fidelium: S. Eucher. Lugdun., L, 731.

NEBULAE, velamentum mysteriorum Dei: id., ibid., 739.

NERVUS, divina essentia: Raban. Maur., CXII, 1005.

NESCIRE Dei est quosdam reprobos reprobare: S. Eucher Lugdun., L, 736.

NUBES, Spiritus sanctus, consolatio divina: Raban. Maur., CXII, 1007. — Nubes gratiam supernam innuit: Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 190.

OBLIVISCI dicitur Deus cum quibusdam impiis et peccatoribus miseretur: S. Eucher. Lugdun., L, 737.

OCULI Domini intelliguntur inspectio divina: S. Eucher., L, 737. — Oculos Deus dicitur habere pro eo quod omnia videt et nihil eum latet; vel oculi respectu gratiae intelliguntur: id., ibid., 730. — Christi oculi sunt dona Spiritus sancti: Cassiodor., LXX, 1086. — Septiformis Spiritus significatur per septem oculos Dei: Rupert. abb., CLXVIII, 768. — Oculus, perfecta Dei cognitio, Spiritus sanctus: Garner. de S. Victore, CXCIII, 166.

ODORES. Odorum fragrantia suavem Dei bonitatem demonstrat: Adam. Scot, CXCVIII, 802.

OLEUM. Olei nomine Spiritus sanctus designatur: S. Fulgent., LXV, 278; Raban. Maur., CXII, 1011.

OLIVA, Spiritus sanctus: Raban. Maur., CXII, 1011. — Olivae duae duo sunt data Spiritus sancti: Rupert. abb, CLXVIII, 731.

OS Domini, sermo ejus sive jussio accipitur: S. Eucher. Lugdun., L, 731, 738.

OSCULUM, donum Spiritus sancti: Raban. Maur., CXII, 1014. — Osculum Spiritus sanctus accipitur: Wolbero abb., CXCV, 1007.

OSTENDERE dicitur Deus faciem suam cum respectu gratiae suae quibus vult seipsum in corde insinuat et amorem suum infundit: S. Eucher. Lugdun., L, 734.

PALPEBRAE Domini occulta et incomprehensibilia judicia ejus, sive spiritualis ejus in divinis libris locutio innuitur: S. Eucher. Lugdun., L, 731. — Palpebrae Dei sunt judicia ejus quae probant filios hominum: id., ibid., 737. — Palpebrae, judicia Dei: Raban. Maur., CXII, 1018; Garner. de S. Victore, CXCIII, 170.

PANIS vitae est doctrina Dei: S. Bruno Carthus., CLII, 795. — Septem dona Spiritus sancti per septem panes sunt intellecta: Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 490.

PARADISUS voluptatis, voluntas Dei: Vener. Guibert. abb., CLVI, 795.

PATER, Deus Creator; Protoplastus: Raban. Maur., CXII, 1023.

PEDES Dei stabilimentum virtutis ejus, eo quod ubique praesens et universa illi sunt subjecta: S. Eucher. Lugdun., L, 733. — Pedes Domini, stabilitas aeternitatis: id., ibid., 738.

PLUVIA, praecepta vel mandata Domini: eo quod terram, id est, homines irrigent: S. Eucher. Lugdun., L, 739. — Pluvia salutarem doctrinam significat: Rupert. abb., CLXVII, 1120. — Charitas Dei quaedam vernalis est pluvia virtutum sub qua et beata voluntas germinat et operatio sancta fructificat: Cassiodor., L, 100.

POENITERE dicitur Deus, non quod more hominum pro transactis operibus scilicet poeniteat; qui enim novit antequam fiant pro perpetratis actibus poenitere non potest; sed poenitentia Dei statuta mutare et quod prius aliter fecerat, in aliud mutare: S. Eucher. Lugdun., L, 736. — Non poenitere Dei, statuta nullo modo mutare: id., ibid.

POMA odorifer, Dei adventus: Garner. de S. Victore, CXCIII, 348.

PROPITIATORIUM dicitur divina majestas: Alanus, CCX, 240.

RECEDERE dicitur Deus et ad alios transire, quod non localiter aut visibiliter, sed invisibiliter occultoque [Col. 0129] judicio ac justo, facere aliquid consuevit: S. Eucher. Lugdun., L, 735.

REFRIGERIUM, protectio Dei: Raban. Maur., CXII, 1007.

RIVULI, dona Spiritus sancti: Raban. Maur., CXII, 1040.

ROMPHAEA, vindicta, vel sermo Domini: S. Eucher. Lugdun., L, 738.

ROS, Verbum Domini: S. Eucher. Lugdun, L, 739. — Ros, Dei gratia: Raban. Maur., CXII, 1040. — Ros coeli significat gratiam Spiritus sancti: Rupert. abb., CLXVII, 461. — Ros Spiritum sanctum significat, id., ibid., 1120. — Ros, divinae gratiae symbolum: Vener. Godefrid., CLXXIV, 38.

SAGITTA, sermo Dei; animadversio Dei; vindictae Domini; praecepta Domini; comminationes Dei; percussiones Dei: Raban. Maur., CXII, 1044. — Sagittae, praecepta divina: S. Eucher., L, 738. — Sagittae in manu potentis, verba sunt doctrinae Dei: Alcuin., C, 579, 620.

SANGUIS, furor Dei: Raban. Maur., CXII, 1045.

SCAPULAE. Scapulas habere dicitur Deus quia infirma membra Ecclesiae, quasi in scapulis suis portat: S. Eucher., L, 733.

SCUTUM, protectio divina: S. Eucher. Lugdun., L, 738; Garner. de S. Victore, CXCIII, 321.

SEDERE dicitur Deus non corporaliter humano modo, sed potentialiter super omnem creaturam rationabiliter praesidere: S. Eucher. Lugdun, L, 734.

SEMITA, arctiora praecepta Dei: Garner. de S. Victore, CXCIII, 264

SEPTEM. Septem dona Spiritus sancti sunt intellecta per horam septimam: Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 620. — Septem dona S. Spiritus designantur per primos septem libros Scripturae sacrae: id., ibid., 1064. — Numerus septenarius operationem septiformis Spiritus; septem virtutes Spiritus sancti: Garner. de S. Victore, CXCIII, 448.

SINUS, substantia Deitatis; Dei gratia: Raban. Maur., CXII, 1054.

SOL, Deus: Raban. Maur., CXII, 1057.

SONUS, Spiritus sanctus: Raban. Maur., CXII, 1059.

SPIRITUS, ipse Deus; inspiratio divina: Raban. Maur., CXII, 1056.

STARE dicitur Deus cum nos infirmos, id est, suam creaturam, ad poenitentiam et conversionem patienter sustinet: S. Eucher. Lugdun., L, 735.

STELLA, dona Spiritus sancti: Raban. Maur., CXII, 1052.

TEMPORA, opportuna distributio voluntatis divinae: S. Eucher. Lugdunens., L, 741.

TENEBRAE, occulta Dei judicia: Garner. de S. Victore, CXCIII, 378.

TERNARIUS numerus fidem sanctissimae Trinitatis signat: Garner. de S. Victore, CXCIII, 442.

THESAURUS, providentia Dei: Raban. Maur., CXII, 1066.

TORRENS, sapientia Dei: Raban. Maur., CXII, 1068. — Inundatio sancti Spiritus: id., ibid.; Garner. de S. Victore, CXCIII, 297.

TRANSIRE dicitur Deus cum de cordibus quorumdam hominum in quibus ante per fidem credebatur, postea subrepente perfidia vel quolibet delicto, ab eis recedit et ad alios transit: S. Eucher., L, 735.

TRES pueri Trinitatis figuram gerunt: S. Zeno, XI, 522, 524.

TRITICUM, Dei Verbum: S. Eucher. Lugdun., L, 742.

TRULLA, protectio divina: Raban. Maur., CXII, 1070.

TUBA, vox Domini manifesta: S. Eucher. Lugdun., L, 738.

TURTUR, Spiritus sanctus: S. Eucher. Lugdun., L, 748; Garner. de S. Victore, CXCVII, 71.

UBERA significant Spiritum sanctum: Rupert. abb., CLXVIII, 841.

UMBRA, protectio divina: S. Eucher. Lugdun., L, 741.

UMBRACULUM Jonae significat consolationem divinam: Rupert. abb., CLXVIII, 436.

UNGUENTUM est Spiritus sanctus: Rupert. abb., CLXX, 23. — Unguentum, dona Spiritus sancti: Raban. Maur., CXII, 1085. — Unguentum optimum est gratia Spiritus sancti: Rupert. abb, CLXVIII, 841. — Unguenta sunt dona spiritualia Dei: Alanus de Insulis, CCX, 56.

UTERUS, substantia Patris: Raban. Maur., CXII, 1086. — Gratia Dei. id., ibid., 1086. — Uterus Dei incomprehensibilia judicia quae rimari nequeunt: S. Eucher. Lugdun., L, 733. — Secretum ex quo Filium protulit: [Col. 0130] id., ibid., 738. — Secretus gratiae Dei sinus; Dei consilium: Garner. de S. Victore, CXCIII, 225.

VAS, intelligentia divinitatis, approbatio Dei: Raban. Maur., CXII, 1073.

VENTER Dei secreta origo substantiae ejus accipitur: S. Eucher. Lugdun., L, 733.

VENTILABRUM, examen justitiae Dei: S. Eucher. Lugdun., L, 742.

VENTUS, dona Spiritus sancti: Raban. Maur., CXII, 1071. — Ventus urens significat Spiritum sanctum: Rupert. abb., CLXVIII, 197.

VESTIGIA Domini, operum secretorum signa: S. Eucher. Lugdun., L, 738. — Vestigia, operationes Dei; visitationes Dei; praesentia Dei: Raban. Maur., CXII, 1076.

VESTIMENTUM, opera divina: Raban. Maur., CXII, 1075

VIA, praecepta divina: Raban. Maur., CXII, 1077. — Via, actiones Dei: Garner. de S. Victore, CXCIII, 260.

VIDERE Dei est acta bona approbare; aliter videre Dei est mala hominum sciendo reprobare; item aliter videre Dei est nos videntes facere: S. Eucher. Lugdun., L, 735.

VIGILARE Dei est in defensione electorum suorum se manifestum demonstrare: S. Eucher. Lugdun., L, 737.

VINUM, arcanum Deitatis, fervor Spiritus sancti: Raban. Maur., CXII, 1078. — Vinum significat virtutem Spiritus sancti: Rupert. abb., CLXVII, 794.

VIRGA, regni significatio vel correptio disciplinae: S. Eucher. Lugdun., L, 738. — Virga, verbum manens; castigatio divina; divina persecutio: Raban. Maur., CXII, 1081.

VITTA, praecepta divina: Raban. Maur., CXII, 1082.

VOX, exhortatio divina: Raban. Maur., CXII, 1083.

ZELARE dicitur Deus cum creaturam suam quam non vult perire saepe castigat, corripit atque flagellat et flagellando ad se reducit: S. Eucher. Lugdun., L, 736. — Zelare etiam dicitur Deus cum nullum peccatum impunitum vult relinquere: id, ibid., 736.

ADAM. Christus secundus Adam coelestis est: S. Hilar., IX, 669: S. Aug. XLV, 1512: S. Maxim. Taur., LVII, 239, 249, 570.

AESTAS nostra Christi est adventus: hiems nostra Christi occultatio: S. Aug., XXXVIII, 217.

AGNUS est Christus per quem redempti sumus ac vivificati: S. Cyprian., IV, 653. — Agnus Christus ut homo dicitur: S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 432. — Agnus typicus in figuram Christi occisus: Rupert. abb., CLXIX, 932. — Agnus paschalis Christus: S. Cyprian., IV, 561: Lactant., VI, 530: S. Ambros., XIV, 437, 648, 1107. S. Aug., XXXIV, 547: S. Paulin. Nolan., LXI, 336, 339. — Agnus paschalis typus Christi incarnandi: Rupert, abb., CLXIX, 1280. — Passio figurata in immolatione agni paschalis: S. Bruno Astens., CLXIV, 253. — Christus agnus nobis est, Judaeis vero haedus, S. Ambros., XIV, 648.

ALTARE dicitur ipsa divinitas, caro Christi, humanitas Verbi. Raban. Maur., CXI, 856. Altare de terra est Christus in incarnatione: S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 404.

ANGELUS Dei Agar allocutus, Deus est, filius et angelus Dei et Deus: S. Hilar., X. 113. — Angelus est filius, magni consilii angelus et Dominus et Deus, id., ibid., 116. — Angelus Mosi in rubo visus Dominus et Deus est., id., ibid., 119. — Apparuit Jacob in forma angeli ut nuntium se magni consilii indicaret: S. Phaebadius, XX, 46. — Christus fuit Angelus luctans cum Jacob: S. Aug., XXXVI, 306; XXXVII, 1936; XXXVIII, 682.

AQUA. Humanitas Christi aquae comparata: S. Gaudentius, XX, 985. — Aquae amarae occidentis litterae et legis habent figuram: Raban. Maur., CIX, 1031.

ARCA. In arca Noe quaedam ad Christum, quaedam ad Ecclesiam referuntur: S. Aug., XLII, 274, 275. — Arca Noe in omnibus Christum Ecclesiamque significat, id., XLI, 472, 477. — Salvatoris incarnationem designat: Raban. Maur., CVIII, 145. — Figura fuit humanitatis Christi: Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 428. — Figura Corporis Christi: Philippus de Harveng., CCIII, 669. — Arca foederis typus naturae humanae Christi: Alan. de Insulis, CCX, 241, — Arca testamenti Corporis quod Dominus assumpsit species est: S. Hilar., IX, 737: Rupert. abb., CLXX, 232.

ARGENTUM. Humanitas Christi significata est per argentum: Rupert. abb., CLXVII, 1423.

ARIES immolatus ab Abrahamo figura fuit Christi: S. Ambros., XIV, 448: S. Aug., XLI, 511. — Aries [Col. 0131] rubricatus figura fuit Christi et martyrum: S. Aug., XXXIV, 635. — Aries haerens cornibus figura Christi crucifixi: S. Aug. XXXVI, 244. — Aries, haerens vepribus est Christus inter blasphemas Judaeorum: Rupert. abb., CLXIII, 859.

ASCENDERE dicitur Deus, cum Filius carnem ex nobis assumptam in coelum duxit: S. Eucher., L, 734.

ASCENSUS. Christi elevatio dicitur ascensus, ipse est ascensor: Raban. Maur., CXII 867 — Ascensus palmae fuit ascensus Christi in crucem: Wolbero, abb., CXLV, 1235.

ASPERSIO sanguinis secundum legem per fidem populum purificans, sacramentum futurae ex Domini sanguine aspersionis: S. Hilar., IX, 338.

AURUM incarnatam Dei sapientiam significat: Alcuin., C, 1114. — Regia Christi potestas est aurum: Raban. Maur., CXII, 870.

AVIS. Avium plumis jugum Christi comparatur: S. Bernard., CLXXXII, 598.

BARBA. Divinitas Christi barba nuncupatur: Raban. Maur., CXII, 873.

BIGAE. Per bigas de quibus Isaias Christus salutares inequitat, discursus: S. Petr. Chrysolog., LII, 646.

BOTRUS per exploratores de terra promissionis portatus, figura Christi: S Petr. Damian., CXLV, 1037: Rupert. abb., CLXX, 214; Gillebert, CLXXXIV, 275; Wolbero abb., CXCV, 1082. — Botrus pendens ex ligno, utique Christus ex ligno crucis: Raban. Maur., CVIII, 845. — Christus in cruce, botrus positus in vecte: S. Petr. Damian., CXLIV, 786. — Botrus dulcedinem Christi resurrectionis significat: Walbero abb., CXCV, 1080, 1084.

BUTYRUM Christi humanitas: Raban. Maur., CXII, 877.

CALAMUS Verbi divini aeternitas: Garner., CXLIII, 425.

CALCEAMENTA Domini mystice signant incarnationem ejus: S. Eucher., L, 733: Raban, Maur., CVII, 772: Alanus de Insulis, CCX, 97. — Ejus humanitas per calceamenta designatur: S. Bruno Carthus., CLII, 918.

CALCULUS ignitus Jesum Christum significat: Alcuin., C, 1106.

CALIX dicitur passio Christi: Raban. Maur., CXII, 879: Garner. de S. Victore, CXCLIII, 457: Philippus de Harveng., CCIII, 143.

CAMPUS humana Christi natura est: Alan. de Insul, CCX, 64.

CANDELABRUM corpus Domini significat: Raban. Maur., CXI, 605. — Incarnatus cum septem donis Spiritus sancti significatur per candelabrum cum septem lucernis: Rupert. abb., CLXVII, 705. — Candelabrum aureum significat Christum propter passionem gloria coronatum: Rupert. abb., CLXVIII, 728.

CANISTRUM. Per Canistrum consummationis linguam Domini intelligimus: Raban. Maur., CVIII, 331.

CANTICUM novum dicitur incarnatio Domini qua mundus salutari exsultatione completus est, qua angeli canoris vocibus personarunt laudantes: Cassiodor., LXX, 226.

CAPREA typus est Christi: Alan. de Ins., CCX, 98. — Per capreas intelliguntur membra Christi: Cassiod., LXX, 1094.

CARBONES, virtutes quae erant in Christo: Raban. Maur., CXII, 888.

CARO. Christus figuratus est in carnibus ad vesperam, et panibus mane praestitis populo Israel: S. Aug., XXXIV, 616.

CAUTIO super homicidio occulto mystice Salvatorem denotat: Rab. Maur., CXIII, 913.

CAVERNA, vulnus in latere Domini: Raban. Maur., CXII, 890. — Caverna maceriae designat vulnus lateris Christi: Alan. de Insulis, CCX, 70.

CEREUS imago Christi: S. August., XLVI, 819.

CHRISTUS dicitur secundus Adam: S. Milar., IX, 669; S. August., XLV, 1512; S. Maxim. Taurin., LVII, 239, 249, 570; S. Paulin. Nolan., LXI, 679. — Adeps: Raban. Maur., CXII, 854. — Aes: Garner. de S. Victore, CXCIII, 315. — Agnus: S. Cyprian., IV, 561, 653; Lactant., VI, 530; S. Zeno, XI, 511, 517; S. Ambros., XIV, 437, 648, 1107; S. Hieronym., XXV, 462; S. August., XXXIV, 547; XXXV, 1839; XXXVI, 763; XXXVIII, 45, 133, 1209; XLVI, 828; S. Eucher., L, 745; S. Paulin. Nolan., LXI, 336, 339; Eugypp. abb., LXII, 675, 757; S. Gregor. Mag., LXXVI, 560; LXXIX, 209; S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 432; Raban. Maur., CXI, 802; CXII, 855; Rupert. abb., CLXVIII, 517, 567, 615, 1336; CLXVIII, 566; S. Bernard, CLXXXIII, 402: Philipp. de Harveng, CCIII, 1045 — Agnus et Leo: S. August., XLVI, 828. — Agricola: Rupert. abb., CLXVIII, [Col. 0132] 800. — Alpha et Omega: S. Paulin. Nolan., LXI, 673: S. Gregor. Mag., LXXVI, 1179 LXXIX, 626. — Altare Ecclesiae: Rupert. abb., CLXIX, 1017. — Amicus: Raban. Maur., CXII, 857; Rupert. abb., CLXVIII, 622; CLXIX, 11. — Amygdalus: Ven. Hildebert. Cenom., CLXXI, 559. — Angelus: S. August., XLII, 772; S. Eucher., L, 739; Raban. Maur., CXII, 851; Rupert. abb., CLXVII, 1505; Ven. Godefrid. abb., CLXXIV, 854; Garner. de S. Vict., CXCIII, 27. — Angelus Dei et Deus: S. Hilar., X, 113, 116, 119. — Angelus et Dominus angelorum; S. August., XXXV, 1596. — Angelus magni consilii: S Hilar., X, 116: S. August., XXXVI, 315: XXXVIII, 64, 691; S. Gregorius Mag., LXXVI, 285. — Angelus Testamenti: S. Bruno Astens., CLXIV, 300. — Anima: Raban. Maur., CXII, 852. — Annona praeliantium de horreis invecta Dominicis: S. August. XXXVII, 1863. — Antemurale: S. Bernard., CLXXXIII, 524. — Apis: S. Bernard., CLXXXII, 41. — Aqua: Raban. Maur., CXII, 860. — Aquila: S. August., XXXIV, 884: S. Eucher., L, 749: S. Gregor., Mag., LXXVI, 625; Raban. Maur., CX, 694: CXII, 861: Rupert. abb., CLXVII, 1438: Garner. de S. Victore, CXCIII, 69. — Arbor: S. Gregor. Mag., LXXVI, 97. Raban. Maur., CXII, 865: S. Bernard., CLXXXIII, 379: Garner. de S. Victore, CXCIII, 333. — Arbor fructifera in cordibus nostris excolenda: S. Gregor. Mag., LXXIX, 495. — Arbor in passione succisa, in resurrectione multiplicata: Cassiodor., LXX, 990. — Arca: Raban. Maur., CXII, 864: Garner. de S. Victore, CXCIII, 455. — Arca sanctificationis: S. Hilar., IX, 737, — Arcus in passione intentus: Ven. Godefrid. abb., CLXXIV, 1150. — Aries: S. August., XLII, 346, 772: Raban. Maur., CXII 863: Rupert. abb., CLXVII, 1730: CLXVIII. 859, 1571, 1577: CLXX, 69: Ven. Godef. abb., CLXXIV, 1072, 1073. — Artifex: Raban. Maur., CXII, 865. — Ascendens de civitate sua statutis diebus: S. Gregor. Mag. LXXIX, 27. — Ascensus purpureus: Rupert. abb., CLXVIII, 882. — Avis: S. Gregor. Mag., LXXVI, 1218; Raban. Maur., CXII, 871; Garner. de S. Victore, CXCIII, 65. — Botrus: S. August., XLII, 271; S. Eucher., L, 739. Raban. Maur., CXII, 876: Alan. de Insul., CCX, 62. Botrus uvae pressus in torculari: S. August., XXXVI, 109. — Brachium Dei: S. Bruno Herbipol., CXLII, 355. Garner. de S. Victore, CXCIII, 192. — Cadaver. Raban. Maur., CXII, 878. — Calamus: id., ibid., 879. — Calceamentum: Raban. Maur., CXII, 880. — Caligo: id. ibid., 879. — Camelus: S. Augustin., XXXV, 1360: S. Eucher, L, 752: Eugyppius abb., LXII, 844: S. Gregor. Mag. LXXV, 536: LXXVI, 770: Raban. Maur., CXII, 882: Garner. de S. Victore., CXCIII, 92. — Candelabrum: Raban. Maur., CXII, 882: Rupert. abb., CLXVII, 856: CLXVIII, 473: Adam. Scot., CXCVIII, 697. — Candidus ex innocentia, rubicundus ex passione: S. Gregor. Mag., LXXIX, 522. — Candidus sanctitate, rubicundus passione: Rupert. abb., CLXVIII, 921. — Candidus ut Deus, rubicundus uti homo: Adam. Scot., CXCVIII, 699. — Caprea: Raban. Maur., CXII, 885. — Caput Ecclesiae: S. Gregor. Mag., LXXV, 612: Hugo de S. Victore, CLXXV, 570. — Catulus: Raban. Maur., CXII, 889. — Catulus leonis: S. Gregor. Mag., LXXIX, 609. — Caverna maceriae: Wolbero abb., CXCV, 1110. — Cedrus: Raban. Maur., CXI, 517: CXII, 891. — Cervus: S. Eucher., L, 751: Petr. Lombard., CXCI. 201. — Cibus: Raban. Maur., CXII, 893. — Cibus salutis: S. Gregor. Mag., LXXIX, 486. — Beatarum animarum et angelorum cibus: id., ibid., 464. — Cibus mentis reficiens nec deficiens: S. August., XXXVIII, 183, 1006, 1016. — Cibus qui esurientes saturat et integer manet: id., ibid., 183. — Cithara: S. Bruno Herbipol., CXLII, 223. — Civitas: S. Paulin. Nolan., LXI, 309. — Clavis: Raban. Maur., CXII, 881. — Coelum: S. Gregor. Mag., LXXIX, 621: Raban. Maur., CXII, 891: Adam. Scot., CXCVIII, 278. — Clypeus fortium: Rupert. abb., CLXVIII, 1120. — Collis: S. Gregor. Mag., LXXIX, 290. — Coluber: Raban. Maur., CXII, 900. — Columba: Raban. Maur., CXII, 898. — Columna: S. Augustin., XLII, 269: Eugypp., abb., LXII, 678. — Consiliarius: Raban. Maur., CXII, 901. — Cornu nostrum: S. Bruno Herbipol., CXLII, 182. — Cornu olei: Vener. Godef. abb., CLXXIV, 649. — Corpus: Raban. Maur., CXII, 902. — Cultor vineae: Alanus de Insulis, CCX, 211. — Custos: S. Gregor. Mag., LXXVI, 1151: Raban. Maur., CXII, 905. — Cypressus: Raban. Maur., CXII, 896: S. Anselmus Cantuariens., CLVIII, 589. — David: S. Augustin., XXXVI, 646: XXXVII, 1869, 1870: XL, 168. — David verus: S. Hilar., IX, 728 — David filius et Dominus David: S. Augustin., XXXVII, 1870 — Denarius: Raban. Maur., CXII, 907. — Dextra: [Col. 0133] S. Bruno Carthus., CLII, 1152. — Dextra et brachium Dei: S. Bruno Herbipol., CXLII, 355. — Diadema: Raban. Maur., CXII, 909. — Dies: Rupert. abb, CLXVII, 624: Petr. Lombard., CXCI, 527, 1190: Alan. de Insul., CCX, 79. — Dies de die: S. Aug., XXXVIII, 1005, 1099. — Dies noster: S. Aug., XXXVIII, 932: Cassiodor., LXX, 559: Raban. Maur., CXII, 909: S. Bruno Herbipol., CXLII, 433: Rupert. abb., CLXVII, 621. — Dies quam fecit Dominus: S. Gregor. Mag., LXXVII, 861. — Dilectus ex dilecto: S. Gregor. Mag., LXXIX, 522. — Diluculum: Raban. Maur., CXII, 910: S. Bruno Herbipol., CXLII, 433: S. Bruno Carthus., CLII, 750. — Domus: Rupert abb., CLXVIII, 473. — Electrum: Raban. Maur., CXII, 915: Garner., CXCIII, 312. Species electri: Rupert. abb., CLXVII, 1437. — Electus ex millibus: S. Gregor. Mag., LXXIX, 522. Electus ut cedri, id, ibid. — Emmanuel: Tertull., II, 337: S. Aug., XXXIV, 385: S. Petr. Damian., CXLIV, 859. — Eques: S. Gregor. Mag., LXXVI, 595. — Facies: S. Bruno Carthus., CLII, 680. — Favus: Raban. Maur., CXII, 922: Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 813. — Ficus: Thomas Cisterciens., CCVI, 205. — Finis: Raban. Maur., CXII, 932: Finis legis: S. Paulin. Nol. LXI, 207: S. Gregor. Mag., LXXVI, 981: S. Petr. Lombard., CXCI, 1472. Finis legis et prophetarum: S. Bruno Carthus., CLII, 809, 1062. Finis prophetarum: S. Paulin. Nolan., LXI, 412. Finis omnis consummationis: S. Bruno Herbipol., CXLII, 415. — Firmamentum: Garn. de S. Victore, CXCIII, 36. — Flos: S. Eucher., L, 744; Cassiodor., LXX, 1062: S. Gregor. Mag., LXXIX, 494: Raban. Maur., CXII, 929: Garner. de S. Vict., CXCIII, 347: Richard. de S. Victore, CXCVI, 1031. Flos campi: S. Bernard., CLXXXIII, 1008: Alanus de Insul, CCX, 64. Flos horti, campi et thalami: S. Bernard., CLXXXIII, 1008: CLXXXIV, 430. Flos Mariae: S. Ambros., XV, 1561. Flos ex virga: Tertull., II, 788. Flos virgae florentis: Alanus de Insul., CCX, 246. — Fluvius: S. Petr. Damianus, CXLIV, 362. — Folium: Raban. Maur., CXII, 929. — Fons: S. Eucher., L, 747; S. Paulin. Nolan., LXI, 321; S. Gregor. Mag., LXXVI, 627; Raban. Maur., CXII, 929; Garner. de S. Victore, CXCIII, 299. — Fons omnis sanctitatis: S. Bernard., CLXXXIII, 130; fons patens domus David: S. Gregor. Mag., LXXIX, 640; fons patens in ablutionem peccatorum: S. Gregor. Mag., LXXVII, 878. — Forceps: Raban. Maur., CXII, 931. — Framea: Raban. Maur., CXII, 922. — Fructus: Tertull., II, 788; Raban. Maur., CXII, 938; fructus benedictus: S. Bernard., CLXXXIII, 74; fructus terrae sublimis: S. Gregor. Mag., LXXVI, 938. — Frumentum: Raban. Maur., CXII, 938; S. Bruno Carthus., CLII, 942; Rupert. abb., CLXX, 48; Walbero, abb., CXCV, 1236. — Fulgur: S. Eucher., L, 739; S. Petr. Damian., CXLV, 980. — Fundamentum: Raban. Maur, CXII, 935; S. Anselm. Cantuar., CLVIII, 637, 638; Garner. de S. Vict., CXCIII, 400; fundamentum coelestis Jerusalem: S. Paulin. Nolan., LXI, 309; fundamentum Ecclesiae: S. Bruno Herbipol., CXLII, 322; fundamentum eorum qui etiam ad legem et prophetas pertinent: S. August., XXXVII, 1560. — Fundamentum fundamentorum: S. Gregor. Mag., LXXVI, 456; fundamentum omnium lapidum aedificii., id., ibid., 939. — Galaad: Raban. Maur., CXII, 939. — Gallus: S. Eucher., L, 750; Rupert., CLXVII, 1730. — Gigas: Cassiodor., LXX, 139; Raban. Maur., CXII, 946. — Gigas gigantum: S. August., XXXVII, 1116. — Habitaculum: Raban. Maur., CXII, 948. — Hasta: Raban. Maur., CXII, 948. — Hebraeus, id est, transitor: Rupert. abb., CLXVIII, 410. — Hedera: Thomas Cisterciens, CCVI, 205. — Herba: Raban. Maur., CXII, 950. — Hinnulus: S. Eucher., L, 752; Cassiodor., LXX, 1067; S. Gregor. Magnus, LXXVI, 1243; LXXIX, 497; Gillebert., CLXXXIV, 69; Wolbero abb., CXCV, 1108. — Hircus: S. Augustin., XXXVIII, 133; XLII, 346; Eugypp., LXII, 687; Raban. Maur., CXII, 954. — Haedus: Raban. Maur., CXII, 953; Rupert. abb, CLXVII, 517, 615, 1801. — Hortus Mariae: Alan. de Insul., CCX, 83. — Hostia: S. Paulin. Nolan., LXI, 194; Rupert. abb., CLXIX, 192. — Ignis consumens: S. Paulin. Nolan., LXI, 309. — Imber: Raban. Maur., CXII, 970. — Indumentum sanctorum: Hugo de S. Vict., CLXXV, 561. — Janua: S. August., XXXVII, 1102, 1103; S. Gregor. Mag., LXXVI, 941; Raban. Maur., CXII, 965. — Jurisperitus coelestis: S August. XXXVIII, 1849. — Lampas: S. Gregor. Mag., LXXV, 951. — Garner. de S. Victore, CXCIII, 457; lampas contempta: Rupert abb., CLXVIII, 1614. — Lapis: S. August., XXXIV, 315; XXXV, 1839; S. Eucher., L, 743; Eugypp. abb., LXII, 675; Raban. Maur., CXI, 462; CXII, 981; Rupert. abb., CLXVII, 490, 1505; CLXX, 75; Petr. [Col. 0134] Lombard., CXCI, 726; Philipp. de Harveng, CCIII, 1201; lapis super quem septem oculi, id est, septem Spiritus dona fuerunt: Rupert. abb., CLXVIII, 726. — Lapis adjutorii: Raban. Maur., CVIII, 34; lapis adjutorii reprobos confringens et conterens: S. Gregor. Mag., LXXIX, 212. — Lapis angularis: S. August., XXXV, 1839, 2080; XXXVI, 534; XXXVIII, 41, 42, 341; S. Maxim.; Taurin., LVII, 820; Cassiod., LXX, 831; S. Gregor. Mag., LXXVI, 458; LXXIX, 89, 212, 617; S. Bruno Herbipol., CXLII, 426; S. Petr. Damian., CXLV, 49; Rupert. abb., CLXX, 75; lapis summus angularis post reprobationem assumptus: Tertull., II, 330. — Lapis grandis: S. Gregor. Mag., LXXIX, 384; lapis magnus, id., ibid., 196; lapis magnus quem accepit Jesus sub terebintho: S. Augustin., XXXIV, 791; lapis offensionis omnibus malis S. August. XXXV, 2000; lapis offensionis et petra scandali: Tertull., II, 330; lapis parvus de monte abscissus sine manibus: S. Aug, XXXV, 1465; S. Gregor. Mag., LXXVII, 772; lapis ab aedificantibus reprobatus: S. Gregor. Mag, LXXVII, 861; lapis unctus a Jacob: S. August., XXXV, 1449; XXXVI, 506; XLI, 517; XLII, 853; lapis unctus et reprobatus: S. August., XXXIV, 376; lapis vivus: Raban. Maur., CX, 168. — Lectulus: Gillebert., CLXXXIV, 1121. — Lectus sanctorum in quo universa festa saecularibus praeliis corda requiescunt: S. Ambros., XIV, 517. — Leo: S. Aug., XXXV, 1728, 1736, 1839; XXXVII, 1153; XXXVIII, 1209; XLII, 266; XLVI, 828; S. Eucher., L, 751; S. Paulin. Nolan., LXI, 267, 611; Eugypp., LXII, 675, 846; Cassiod., LXX, 67; S. Gregor. Mag., LXXVI, 528, 560, 625; LXXVII, 400; Raban. Maur., CVIII, 754; CXII, 983; Rupert. abb., CLXVII, 1438, 1730; CLXVIII, 566, 1622: — Garner. de S. Victore: CXCIII, 108. — Levitas verus: S. Ambros. XIV, 343. — Libanus: Raban. Maur., CXII, 985. — Ven. Godefrid. abb., CLXXIV, 1009. — Gillebert., CLXXXIV, 197. — Richard de S. Vict. CXCVI, 516. — Alan. de Insulis, CCX, 83. — Liber: Raban. Maur., CXII, 987. — S. Bruno Carthus CLII, 805. — Liber scriptus intus et foris: Adam. Scot.; CXCVIII, 774. — Lignum: Raban. Maur.: CXII, 985. — Garner. de S. Victore, CXCIII, 329. — Lignum plantatum juxta aquas: Rupert., CLXVII, 1672. — Lignum viride: S. Gregorius Mag., LXXVI, 131. — Lignum vitae: S. Hilar., IX, 255, 257; S. Aug., XXXIV, 376; S. Petr. Damian., CXLV, 641; S. Bruno Astens., CLXIV, 162; Rupert. abb., CLXVII, 608; Richard. de S. Victore, CXCVI, 618; Alanus de Insulis, CCX, 65. — Lilium: S. Eucher., L, 744; Raban. Maur., CXI, 528; S. Petr Damian., CXLIV, 754; Rupert. abb., CLXVIII, 838; Gillebert., CLXXXIV, 141; S. Bernard., ibid., 430; Wolbero abb., CXCV, 1094. — Locus: Raban. Maur., CXII, 987. — Lucerna: S. August., XXXVII, 1567; Raban. Maur., CXII, 989; Petr. Lombard., CXCI, 1096; Garner. de S. Victore, CXCIII, 362. — Lucifer: Raban. Maur., CXII, 989; Garner. de S. Victore, CXCIII, 43. — Lumen: Petr. Lombard., CXCI, 1096. — Lux: S. Eucher. L, 741; S. Gregor. Mag., LXXV, 524, 671; LXXVI, 520; Raban. Maur., CXII, 989; Rupert. abb., CLXVIII, 976; Petr. Lombard., CXCI, 1190; Garner. de S. Victore, CXCIII, 361; Alan. de Insulis, CCX, 234. — Maceria: Rupert. abb., CLXVIII, 868. — Malum granatum: S. Gregor. Mag., LXXIX, 361. — Malus inter ligna: id., ibid., 486. — Manna: S. Aug., XLII, 269; S. Prosper Aquitan., LI, 765; Rupert. abb., CLXVII, 1016. — Manus: Raban. Maur., CXII, 993; Garner. de S. Victore, CXCIII, 194. — Manus Patris: S. Bruno Carthus., CLII, 1223. — Manus scribens: Rupert, CLXVII, 1505. — Masculus de grege: id., CLXVIII, 822. — Medicus: S August., XXXVIII, 725; S. Eucher., L, 756; S. Gregor. Mag., LXXVI, 287; S. Bernard., CLXXXIII, 108. — Medicus et medicina: S. Ambros., XIV, 1011, 1086; XV, 1469, 1718; S. August., XXXVI, 353. — Mercator: S. August, XXXVI, 178, 866. — Meridies: Raban. Maur., CXII, 998. — Minor angelis: Rupert. abb., CLXVIII, 722, — Mons: S. Aug., XL, 52; S. Maxim. Taur., LVII, 820; Cassiodor., LXX, 468; S. Gregor. Mag, LXXVI, 668, 937, 941, 1244; Raban. Maur., CX, 882; Rupert. abb., CLXVIII, 473; CLXIX, 77; Ven. Godefrid. abb., CLXXIV, 48; S. Bernard., CLXXXIII, 629; Garner. de S. Victore, CXCIII, 252. Mons montium: S. Aug., XXXVII, 1116. Mons et vallis: id., ibid., 1597. Mons Dei, mons pinguis: S. Bruno Herbipol., CXLII, 252. Mons exiguus et magnus: S. Ambros., XIV, 818 Mons magnus ex lapide parvo: S. Aug, XXXVI, 522, 533, 554, 680. Mons sine manibus concidentium praecisus, implens omnem terram: Tertull., II, 604; S. Aug., XXXVII, 1294. Mons sacrificiis destinatus: Adam. Scot., CXCVIII, 483. Mons uber et incaseatus: S. Aug., XXXVI, 827. — Mors mortis: S. Gregor. Mag., LXXV, 994. — Mulier: Raban. [Col. 0135] Maur., CXII, 1002. — Murus: S. Gregor. Mag., LXXVI, 169; Raban. Maur., CXII, 1003; S. Bernard., CLXXXIII, 524; Garner. de S. Victore, CXCIII, 392. — Negotiator coelestis: S. Aug., XXXVI, 231. — Novacula salutiferae sectionis: S. Paulin. Nolan., LXI, 262. — Nubes: S. Aug., XLII, 269; Eugypp., LXII, 678. Nubes ex virgine: S. Aug., XXXVII, 1124. — Nycticorax: S. Eucher., L, 450; Raban. Maur., CXII, 1006. — Oleum: S. Aug., XXXIV, 710. — Onager: S. Greg. Mag., LXXVI, 560, 561; Raban. Maur, CXII, 1012; Garner. de S. Victore, CXCIII, 116. — Oriens: S. Eucher., L, 741; S. Gregor. Mag., LXXV, 539; LXXVI, 162, 1062; LXXIX, 598; Raban. Maur., CXII, 1012; Vener. Guibert., CLVII, 986. Garner. de S. Victore, CXCIII, 387. — Os: Raban. Maur., CXII, 1013; Garner. de S. Victore, CXCIII, 173, 214. — Os Dei: S. Bruno Herbipol., CLII, 764; Wolbero abb., CXCV, 1017. — Ostium: S. Hieronym., XXX, 462; S. Gregor. Mag., LXXIX, 170, 544; Raban. Maur., CXII, 1014; Garner. de S. Victore, CXCIII, 406. — Ovis: S. Aug., XXXIV, 375; XXXV, 1839; Raban. Maur., CXII, 1015; Rupert. abb., CLXVII, 1336; Garner. de S. Victore, CXCIII, 105. — Pacificus: S. Aug., XXXVII, 1655, 1668; S. Gregor. Mag., LXXIX, 545; Raban Maur., CXII, 1016; Wolbero abb., CXCV, 1255; Alanus de Insulis, CCX, 211. — Panis: S. Paulin. Nolan., LXI, 194; S. Gregor. Mag., LXXVI, 281; LXXIX, 108; Raban. Maur., CXII, 1021. Panis angelorum: S. Aug., XXXII, 1286; XXXVII, 1863. Panis coeli et angelorum: S. Bruno Herbipol., CXLII, 294. — Paradisus voluptatis: Adamus Scotus, CXCVIII, 248, 249. — Pascua fidelium: Petr. Lombard, CXCI, 1096. — Passer: S. Eucher., L, 750; S. Paulin. Nolan., LXI, 373, 374; S. Gregor. Mag., LXXVI, 128; LXXIX, 609; Raban. Maur., CXII, 1022; Rupert. abb., CLXVII, 811; Garner. de S. Victore, CXCIII, 83. — Pastor: S. August., XXXVII, 1102, 1403; S Eucher., L, 756; S. Gregor. Mag., LXXVI, 48, 941; LXXIX, 464; S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 376; Raban. Maur., CXI, 203. — Pastor pastorum: S. Aug., XXXVII, 1102. — Pax: S. August., XXXVII, 1655; S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 216, 217, 218; Raban. Maur., CXII, 1016; S. Bruno Herbipol., CXLII, 270. Princeps pacis: S. Petr. Damian., CXLV, 275. — Pelicanus: S. Eucher., L, 749; S. Gregor. Mag., LXXIX, 609. — Peregrinus: Raban. Maur, CXII, 1027. — Petra: S. Ambros., XIV, 1059; S. Aug., XXXII, 618; XXXIV, 112, 375, 804; XXXV, 1839; XXXVII, 1153; XLII, 269, 270, 772; S. Eucher., I., 743; S. Prosper Aquitanus, LI, 327; S. Paulin. Nolan., LXI, 334; Eugypp., LXII, 846; Cassiodor., LXX, 752; S. Gregor. Mag., LXXVI, 559, 627; LXXIX, 598; S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 483; Raban. Maur., CVIII, 1158; CXII, 1028; S. Bruno Herbipol., CXLII, 232; S. Petr. Damian., CXLV, 771; S. Bruno Astens., CLXIV, 271; Rupert. abb., CLXVII, 885; CLXVIII, 868; Garner. de S. Victore, CXCIII, 349. Petra ad quam hostis major est occidendus et minor elidendus: S. Aug., XXXVII, 1774. Petra forata: Guerric. abb., CLXXXV, 101, 140. Petra scandali: Tertull., II, 330. — Piscis: S. Aug., XLI, 580; Raban. Maur., CXII, 1030; Vener. Godefrid., CLXXIV, 815. — Piscis aquae vivae: S. Paulin. Nolan., LXI, 210. — Piscis ossus: S. Eucher., L. 748; Rupert. abb., CLXX, 227. — Porta: S. Paulin. Nolan., LXI, 309; S. Gregor. Mag., LXXV, 751; CXXVI, 1835, 1063; Raban. Maur., CXI, 385; CXII, 1031; Rupert., CLXVIII, 987; Garner. de S. Victore, CXCIII, 402 — Procurator: Raban. Maur., CXII, 1032. — Propitiatorium: Raban. Maur., CXII, 1032. — Propugnator: CXII, 1032. — Psalterium: S. Bruno Herbipol., CXLII, 223. — Pulcher aspectu: S. Gregor. Mag., LXXIX, 464, 466. — Pupilla: Raban. Maur., CXII, 1034. — Radix: S. Gregor. Mag., LXXV, 990; Raban. Maur., CXII, 1036. Radix David: S. Bernard., CLXXXIII, 279. — Rector coelorum: Alan. de Insulis, CCX, 538. — Rector Ecclesiae: id., ibid., 572. — Rhinoceros: Rupert. abb., CLXVII, 899. — Rufus et pulcher aspectu: S. Gregor. Mag., LXXIX, 464, 466. — Sacerdos: S. Paulin. Nolan., LXI, 194; Eugyppius abb., LXII, 582; S. Gregor. Mag, LXXVI, 1160; Raban. Maur., CXII, 1042; S. Petr. Damian., CXLIV, 461. — Sagitta: S. Hilar., IX, 649; S. Hieronym., XXV, 462. — Salutaris noster: S. Aug., XXXVII, 1728. — Samaritanus vulneratum a latronibus curans: Rupert. abb., CLXX, 321; Wolbero abb, CXCV, 1036. — Sanctus sanctorum: S. Aug., XXXVII, 1102. — Sapphyrus: Rupert. abb., CLXVIII, 1082. — Saxum: Raban. Maur, CXII, 1047. — Scarabaeus: S. Gregor. Mag, LXXVI, 560; Rabanus Maur., CXII, 1042. — Securis: Raban. Maur., CXII, 1047; Garner. de S. Victore, CXCIII, 328. — Semen: Raban. Maur., CXII, 1048. — Semen et fructus: Guerric. abb., CLXXXV, 199. — Serpens: S. Gregor. Mag., LXXVI, 560; Raban. Maur., CXII, 1051. — Serpens aeneus: S. [Col. 0136] Ambros., XV, 1314. — Servus Domini: Rupert., CLXVIII, 722. — Sigillum Dei: Alan. de Insulis, CCX, 247. — Sigillum Patris: id., ibid. — Silex: Raban. Maur., CXII, 1054. — Sinapis: Garner. de S. Victore, CXCIII, 430. — Mons Sion: Alcuin., C, 626. — Sol: S. Aug., XXXVI, 132; XXXVII, 1947; XLII, 266; S. Eucher, L, 739; S. Prosper Aquitan., LI, 365; Eugypp., LXII, 675; Cassiodor., LXX, 735; S. Gregor. Mag., LXXV, 248; LXXVI, 730, 937, 1218; LXXIX, 486; S. Bruno Herbipol., CXLII, 270; S. Petrus Damian., CXLIV, 719; Rupert. abb., CLXX, 196; Vener. Godef. abb., CLXXIV, 798; Hugo de S. Victore, CLXXV, 638; Garner. de S. Victore, CXCIII, 37. — Sol humani cordis: S. Fulgentius Ruspens., LXV, 544. — Sol justitiae: S. Maxim. Taur., LVII, 529; Rupert. abb., CLXVIII, 361. — Splendor: Alan. de Insulis, CCX, 232. — Sponsus Ecclesiae: S. Aug., XXXVII, 1784; Justus Urgell., LXVII, 963; S. Gregor. Mag., LXXIX, 476; Vener. Beda, XCI, 1083; S. Bernard., CLXXXIII, 402; Adam Scot., CXCVIII, 107. — Sponsus transiliens montes et colles: S. Bernard., CLXXXIII, 1035. — Statera: S. Gregor. Mag., LXXV, 767; LXXVI, 196; Raban Maur., CXII, 1047; Rupert. abb., CLXVIII, 1104. — Stella: Raban. Maur., CXII, 1052. — Stella matutina: S. Gregor, Mag, LXXVI, 520; Garner. de S. Victore, CXCIII, 37. — Taurus: S. August., XXXVIII, 133; XLII, 346; Eugypp., LXII, 687. — Templum: Rupert. abb., CLXVIII, 709; Garner. de S. Victore, CXCIII, 398. — Terra promissionis: S. Petrus Damian., CXLIV, 517, 624. — Tonitrus: S. Gregor. Magnus, LXXVI, 503; Raban. Maur., CXII, 1068; Garner. de S. Victore, CXCIII, 62. — Torrens bonus qui Judaeis cessavit ut nobis abundaret: S. Ambros., XIV, 962. — Turris: S. Paulin. Nolan., LXI, 309; S. Bruno Herbipol., CXLII, 232. — Turris fortitudinis: S. August, XXXVI, 725. — Turtur: Garner. de S. Victore, CXCIII, 71. — Pleno cornu unctus: S. Gregor. Mag., LXXIX, 462. — Unguentum: S. Hieronym., XXV, 462. — Uva: S. Ambros., XIV, 681; S. August., XXXVI, 109; Rupert. abb., CLXVII, 554. — Vacca: Raban. Maur., CXII, 1072. Mons et vallis: S. Aug., XXXVII, 1597. — Vectis: S. Gregor. Mag., LXXVI, 470, 473. — Vectis tabernaculi conjungens utrumque testamentum: Adam. Scot., CXCVIII, 695. — Vena: Raban. Maur., CXII, 1073. — Ventus: Raban. Maur., CXII, 1071. — Verbum absconditum: S. Gregor. Mag., LXXV, 705. — Verbum bonum: Petr. Lombard., CXCI, 437. — Vermis: S. Aug., XXXVI, 174; S. Eucher., L, 754; Raban. Maur., CXI, 236; CXII, 1075; S. Petr. Damian., CXLIV, 891; S. Bruno Carthus., CLII, 720; S. Bernard., CLXXXIV, 671; Petr. Lombard., CXCI, 229; Garner. de S. Victore, CXCIII, 130. — Vertex: Garner. de S. Victore, CXCIII, 162. — Via: S. Hieronym., XXV, 162; Raban. Maur., CXII, 1077; S. Bruno Herbipol., CXLII, 289; S. Bernard., CLXXXII, 1024; Garner. de S. Victore, CXCIII, 260; Adam. Scot., CXCVIII, 702. — Via juxta quam laqueus ponitur a malis: Petr. Lombard., CXCI, 1244. — Vinea: Raban. Maur., CXII, 1079; Rupert. abb., CLXVIII, 870. — Vir: S. Gregor. Mag., LXXIX, 90; Raban. Maur., CXII, 1080; S. Bruno Carthus., CLII, 639; Garner. de S. Victore, CXCIII, 137. — Vir a femina circumdatus: S. Gregor. Mag., LXXIX, 23. — Virga: S. Aug., XL, 698; Rupert. abb., CLXVII, 596; CLXVIII, 852. — Virga simul et flos: S. Hilar., IX, 283; S. Hieron., XXV, 462. — Vitis: S. Ambros., XIV, 681; S. August., XXXV, 1839; S. Eucher., L, 745; S. Paulin. Nolan., LXI, 367; Raban. Maur., CXII, 1081; S. Anselm., Cantuariens., CLVIII, 593; Vener. Godefr. abb., CLXXIV, 831, 836; S. Bernard., CLXXXIV, 925. — Vitulus: S. August., XXXVII, 1153; XXXVIII, 45; S. Eucher., L, 753; S. Gregor. Mag., LXXVI, 625; LXXIX, 463; Raban. Maur., CVIII, 1158; CXII, 1082; S. Bruno Herbipol, CXLII, 262; Rupert. abb., CLXVII, 757, 1438; CLXVIII, 1577; Garner. de S. Victore, CXCIII, 101. — Vultur: S. Aug., XXXIV, 885; S. Gregor. Mag., LXXVI, 67; Raban. Maur., CXI, 266, 1239; CXII, 1083; Garner. de S. Victore, CXCIII, 83.

Christus comparatur. Agno: Alan. de Insul., CCX, 231. — Api: S. Bernard., CLXXXIII, 41. — Arcae Noe: Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 803. — Bombyci qui sericum texit: Alan. de Insul., CCX, 243. — Candelabro aureo: Guerrie. abb., CLXXXV, 176. — Caprae: S. Gregor. Magn., LXXIX, 497: Alan. de Insul., CCX, 68. — Carboni ignito et mortuo: S. Bernard, CLXXXIV, 1020. — Cereo: Guerric. abb., CLXXXV, 65. — Cervo: S. Ambros., XIV, 811; Guerric. abb., CLXXXV, 65. — Citharae: S. Bernard., CLXXXIV, 655. — Gallinae: S. August., XXXVII, 1116. — Guttae: Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 329. — Hinnulo: Alan. de Insul., CCX, 68. — Haedo: Thomas Cisterciens., CCVI, 384. — Ovi: S. Bernard., CLXXXIII, 41; Alan. de Insul., CCX, 231. — Pani: [Col. 0137] Thomas Cisterciens., CCVI, 384. — Platano: Anselm. Cantuar., CLVIII, 591. — Pluviae: Thomas Cisterciens., CCVI, 384. — Rosi: id., ibid., — Terrae opulentae: ven. Godefr. abb., CLXXIV, 1088. — Tonitruo, id., ibid., 886. — Tympano: Gillebert., CLXXXIV, 222. — Unguento: Guerric., CLXXXV, 68. — Vento: Gillebert., CLXXXIV, 75. — Violae: S. Bernard., CLXXXIV, 668.

Christus designatus per Arcam Noe: Adam Scot., CXCVIII, 758; Alan. de Insulis, CCX, 241. — Columnam nubis: S. Ambros., XV, 1251. — Favum mellis: S. August., XXXVIII, 1497. — Virgam Moysis: S. Ambros., XV, 123.

Christus figuratus in agno jugulato: S. Leo, LVI, 1136; S. Bruno Astens., CLXIV, 497. — In ariete quem vidit Abraham: S. Ambros., XLV, 448, 479; S. August., XXXVI, 244; XLI, 511. — In tribus avibus: S. Aug., XXXVII, 1299. — In botro per exploratores de terra promissionis portato: Wolbero abb., CXCV, 1082. — In capro emissario: Raban. Maur., CVIII, 420. — In carnibus ad vesperam et panibus mane praestitis populo Israel: S. Aug., XXXIV, 616. — In monte Galaad: Gillebert., CLXXXIV, 118. — In ligno vitae: S. Aug., 701. — In panibus propositionis: Raban. Maur., CVIII, 517. — In pisce prehenso in Tigride: S. Optat., XI, 990. — In serpente a Moyse exaltato: S. Aug., XXXVII, 1578; XXXVIII, 1342; XLV, 1138; Alcuin., C, 510; S. Petrus Damian., CXLIV, 661; S. Bruno Astensis, CLXIV, 492. — In vitulo in atrio tabernaculi immolato: S. Bruno Astens., CLXIV, 346.

Christus repraesentatus in balsamo: Raban. Maur., CIX, 938. — In haedo occiso: vener. Godef. abb., CLXXIV, 203. — In hydro: S. Petrus Damian., CXLV, 771.

Christus significatur per agnum lactentem: S. Greg., LXXIX, 200. — Per quatuor annimalia: Rupert. abb., CLXVII, 1683. — Per aquam quae irrigat aut abluit: S. Aug., XXXVI, 175. — Per botrum delatum ex terra promissionis: S. Petrus Damian., CXLV, 1037; Rupert., abb., CLXX, 214; Gillebert., CLXXXIV, 275. — Per flores varios: Gillebert., CLXXXIV, 190. — Per hircum: Raban. Maur., CXI, 203; Rupert. abb., CLXVII, 818. — Per malleum ligneum in tabula sonantem: Rupert. abb, CLXX, 150. — Per manna: S. Aug., XXXIV, 633; XXXV, 1603. — Per pisces: Vener. Godefrid., CLXXIV, 1101. — Per situlam: Rupert. abb, CLXVII, 902. — Per vaccam rufam: Adam. Scot., CXCVIII, 704.

Christi caro dicitur altare: Raban. Maur., CXI, 856. — Cilicium: id., CXII, 894. — Diadema: Cassiodor., LXX, 1071. — Domus: Raban. Maur., CXI, 589. — Humerus, id., CXII, 959. — Jumentum, ibid., 973. — Lectus: Alanus de Insulis, CCX, 65. — Stola: Raban. Maur., CXII, 1060. — Terra: Garner. de S. Victore, CXCIII, 239. — Testa: Raban. Maur., CXII, 1066. — Thuribulum, ibid., 1070. — Tunica, ibid., 1069. — Urna aurea: S. Petrus Dam., CXLIV, 884. — Vestis: Raban. Maur., CXII, 1076. — Vitula, ibid., 1082.

Christi corpus dicitur Domus: Garner. de S. Victore, CXCIII, 395. — Esca: Raban. Maur., CXII, 917. — Laguncula, ibid., 979. — Manna, ibid., 995. — Medulla, ibid., 997. — Mons in quo quies justis: S. Hilar., IX, 301. — Sion, id., ibid., 297. — Templum: Raban. Maur., CXII, 1064; Rupert. abb., CLXVIII, 685; Alanus de Insulis, CCX, 202.

Christi divinitas dicitur altare: Raban. Maur., CXI, 856. — Aurum: Rup. abb., CLXVIII, 922. — Barba: Rab. Maur., CXII, 873. — Caput, ibid., 884. — Columna, ibid., 899. — Columna ignis: Rupert abb., CLXVII, 637. — Dextera: Alanus de Insul., CCX, 67. — Guttur, ibid., 90. — Hamus: Raban. Maur, CXI, 240. — Os: id., CXII, 1014.

Christi humanitas dicitur altare: Raban Maur., CXI, 856. — Butyrum, id., CXII, 877. — Caput, ibid., 884. — Columna, ibid., 899. — Columna nubis: Rupert. abb., CLXVII, 637. — Diadema: Alanus, CCX, 233. — Domus: Raban. Maur., CXII, 911. — Domus figuli: venerab. Godefrid. abb., CLXXIV, 290. — Equus: Raban. Maur., CXII, 916 — Femur, ibid., 923. — Granum, ibid., 943. — Hamus, ibid., 947. — Hortus: Alanus de Insulis: CCX, 91. — Hyssopus: Raban. Maur., CXII, 1088. — Lac.: Alanus, CCX, 81. — Laeva: ibid., 67. Lampas, ibid., 233. — Nubes: Garner. de S. Victore, CXCIII, 49. — Paries: Raban. Maur., CXII, 1022. — Sardonychus, ibid., 1046. — Tabernaculum, ibid., 1062. — Terra: Garn, de S. Vict., CXCIII, 239. — Umbra: Raban. Maur., CXII, 1085. — Urna, ibid., 1086. — Vestis, ibid., 1073. — Venter, ibid., 1071. — Vestimentum, ibid., 1075. — Virga, ibid., 1081. — Humanitas Christi ventri et ebori comparatur: Wolbero abb. CXCV, 1198.

Christi incarnatio dicitur desponsatio: Alanus de Insulis, CCX, 77. — Fimbria: Raban. Maur., CXII, 928. — Praesepe, ibid., 1027. — Radix, ibid., 1036. — Scabellum, ibid., 1043. — Umbra: Garn. de S. Victore, CXCIII, 382.

[Col. 0138] Christi passio dicitur Fasciculus myrrhae. Raban. Maur., CXII, 920. — Fragmen, ibid., 922. — Purpura, ibid., 1034. — Rubor, ibid., 1041. — Sanguis, ibid., 1045. — Torrens, ibid., 1068.

CINIS consummatio passionis Domini, ibid., 895.

CITHARA significat Christi humanitatem: S. Bruno Carthus., CLII, 901. — Cithara gloriosam significat passionem, quae tensis nervis dinumeratisque ossibus virtutem patientiae intellectual quodam carmine personabat: Cassiodor., LXX, 404. — Citharae comparatur Christus cruci affixus: S. Bernard., CLXXXIV, 655.

COCCUS, passio Domini: Raban. Maur., CXII, 898.

COLLIS Filii dexterae, aeterna est celsitudo Redemptoris: S. Greg. Mag., LXXIX, 351

COLUBER facta virga Moysis significat Christi mortem: Rupert. abb., CLXVII, 584.

COLUMBA nobis gratiam baptismi ostendit: S. Phaebad., XX, 46. — Columba ex arca emissa, Christus ad Judaeos missus: Petrus Lombard., CXCI, 509. — Columba, mansuetudo Domini: Garn. de S. Victore, CXCIII, 71.

COLUMNA. Divinitas Christi columna, item et humanitas: Raban Maur., CXII, 899. — Per columnam nobis designatur humanitas: S. Bruno Carthus, CLII, 1157; Rupert. abb., CLXVII, 641 — Columna ignis donum Spiritus sancti ostendit: S. Phaebad., XX, 46.

CONVIVIUM. Coena Christi in festo Paschae, figurata fuit in convivio quod fecit Lot angelis: Rupert. abb, CLXVII, 408. — Convivium Joseph ad fratres suos figura fuit convivii corporis quo Judaei foederabantur, ibid., 535.

COR anima Christi, sapientia Christi: Raban. Maur., CXII, 901.

CORNU de ignat divinitatem: S. Bruno Carthus., CLII, 1256.

CRUS itinera Dominicae incarnationis: Raban. Maur., CXII, 905. — Crura Christi sunt praedicatores: Alanus de Insulis, CCX. 90.

DEDICATIO templi resurrectionem Christi significabat: Cassiodor., LXX, 202.

DESPONSATIO Christi, incarnatio ejus: Alanus de Insulis, CCX, 77.

DEXTERA Christi divinitas ejus est, laeva, humanitas: Alanus de Insulis, CCX, 67.

DIADEMA vocatur caro quam Christus assumpsit pro nobis qua mortuus destruxit imperium mortis, qua etiam resurgens resurgendi nobis spem contulit: Cassiodor., LXX, 1071. — Diadema Christi, humana ejus natura: Alan., CCX, 233.

DIES. Bene in mysterio Christus dicitur dies, cujus apostoli sunt duodecim horae: S. Ambros., XV, 1759; S. August., XXXVI, 650. — Dies est quibus adest Christus, nox est quibus se denegat: S. Ambros., XV, 1292. — Claritas conversationis Christi, dies: Garnerus, CXCIII, 370.

DOMUS est caro Salvatoris assumpta in sancta Ecclesia: Raban. Maur., CXI, 389. — Domus Christi humanitas, id., CXII, 911.

DORMIRE Dei est cum unigenitus Filius Patris in assumpta carne mori pro nobis dignatus est: S. Eucher. L, 737.

DUODECIMUS mensis interfectioni Judaeorum designatus novissimam aetatem saeculi exprimit: Raban. Maur., CIX, 665.

EBUR, incorruptio carnis Christi, id., CXII, 913.

ELECTRUM redemptionis nostrae typus, id., CXI, 478.

EMMANUEL merito dictus est Christus quia quod significat Emmanuel venit, id est Nobiscum Deus: Tertul., II, 337; S. August., XXXIV, 385.

EQUUS. Humanitas Christi, equus: Raban. Maur., CXII, 916.

FEMUR idem sonat in Psalmo ac incarnatio Christi: Cassiodon., LXX, 320. — Femur Christi humanitas: Rab. Maur., CXII, 923.

FENESTRAE, Christi miracula, ibid., 924. — Fenestrae et cancelli per quos dilectus ad nos prospicit, divinitas ejus sunt: Wolbero abb., CXCV, 1109.

FILIUS DEI visus est Abrahae sed in forma humani corporis quo scilicet postremis temporibus in homine venturus ostenderetur: S. Phaebadius, XX, 36.

FISCELLA. Praesepe Domini in fiscella Moysis figuratur: vener. Godefr. abb., CLXXIV, 646.

FLAMMA IGNIS. Christus Moysi in rubo, in flamma ignis apparuit ut lumen credentibus, incredulis judicium demonstraret: S. Phaebad., XX, 46.

FLOS ex virga, Filius Mariae qui dicitur Jesus Christus: Tertull., II, 788. — Flos est designatus per Nazareth: Adam. Scot, CXCVIII, 372. — Flos, caro Christi gloriosa: Alanus de Insulis, CCX, 69.

[Col. 0139] FORAMINA PETRAE vulnera Christi: Wolber. abb., CXCII, 1071; Alanus de Insulis, CCX, 70. — Vulnera Christi, figurae videlicet clavorum et lanceae percussurae: Cassiod., LXX, 1066. — Christi vulnera sunt foramina petrae et caverna maceriae: vener. Hildebert. Cenoman., CLXXI, 615; S. Bernard., CLXXXIII, 1071.

GALLINA. Charitas Christi simillima naturae gallinae: Petr. Lombard., CXCI, 543.

GENA. Per genas sponsi modestia Christi, pietas, vel severitas, vel habitus vultus illius accipitur: Cassiodor., LXX, 1086. — Modestia Salvatoris per genas designatur: Raban. Maur., CXII, 943.

GIGAS est Christus biformis naturae: vener. Hildebert. Cenoman., CLXXI, 396.

GLADIUS, verbum Dei: Garner. de S. Victore, CXCIII, 322.

GRANUM, humanitas Christi: Rabanus Maurus, CXII, 943. — Christus arbor fuit cum resurrexit qui cum moreretur granum fuit: S. Eucher., L, 745.

GRESSUS signant adventum Fili Dei et regressionem ejus ad Patrem: S. Eucher., L, 734.

GUTTUR, doctrina Christi: Raban. Maur., CXII, 946. — Divinitas Christi: Alanus de Insulis, CCX, 90.

HAMUS divinitas Filii Dei nuncupatur: Raban. Maur., CXI, 240.

HERMON. Ros Hermon est gratia Christi: Alcuin., C, 637.

HINNULI corporis et animae Christi typum gerunt: Alanus de Insulis, CCX, 98.

HIRCUS. Duo hirci qui jejunio afferebantur utrumque ordinem Christi figurant; Christum scilicet passurum et fidelibus alimoniam in Ecclesia praestaturum: Tertull., II, 331. Quidam per duos hircos Christum et Barabbam intellexerunt: Raban. Maur., CXI, 203; Rupert. abb., CLXVII, 818. — Hirci duo significant Christum et Antichristum id. Rupert. abb., CLXVIII, 1577.

HOEDUS. Christus agnus est nobis, Judaeis vero hoedus: S. Ambros, XIV, 648. — Hoedi ab Isaac oblati praefigurant carneum Salvatoris adventum: Raban. Maur., CVII, 588.

HORTUS, Christi humana est natura: Alanus de Insulis, CCX, 91. Horti hujus areola, anima est: Alanus de Insulis. CCX, 91.

HYSSOPUS, immolato sanguine intincta supra leprosi corpus septies solebat aspergi, significans pretioso sanguine Domini Salvatoris maculas peccatorum efficaciter esse diluendas: Cassiodor., LXX, 364. — Hyssopo sanguis Christi significatur: S. Bruno Herbipolens., CXLII, 206. — Hyssopus significat fidem et humilitatem passionis Christi: Rupert. abb., CLXVII, 692.

IGNIS. Christi humanitas significata per nubem quae obumbrabat per diem et divinitas per ignem qui lucebat per noctem: Adam. Scot., CXCVIII, 730.

JUGUM dicitur Christi dominium: Raban. Maur., CXII, 972.

LAPIS. Christus lapis praecisus de monte qui jacendo humilis quassat offendentem, veniendo excelsus conterit superbientem: S. Augustin. XXXVIII, 567, 681.

LATITUDO templi Christi charitatem significat: Rupert. abb., CLXVII, 1147.

LIGNUM. Aqua de amaritudinis vitio in suum commodum suavitatis Mosis ligno remediatur, lignum illud erat Christus aquas baptismi ex sese remedians: Tertull., I, 1209. — Quod aquae amarae ligno in se suscepto dulcescunt, indicio erat amaritudinem gentium per lignum crucis in usum dulcedinis esse quandoque vertendam: Raban. Maur., CVIII, 76. Bene ligno fructifero comparatus est Christus, propter crucem quam pro hominum salute suscepit: Cassiodor., LXX, 30. — Ligna Libani membra Christi: Alanus de Insulis, CCX, 83. — Lignum vitae in medio paradisi Christus est in medio Ecclesiae suae: S. Ambros., XVII, 778.

LILIUM inter spinas Christus inter Judaeos: Wolbero abb., CXCV, 1094

LUMINARIBUS coeli assimilantur vulnera Christi: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 968.

MALLEOLUS ligneus in tabula sonans, Christum in cruce significat: Rupert. abb. CLXX, 150.

MALUM GRANATUM. Mali granati nomine Christus intelligitur: S. Gregor. Mag. LXXIX, 361.

MALUM PUNICUM Christi passionem designat: Alanus de Insulis, CCX, 93. — Malum punicum dicitur sanguis Christi: Raban. Maur., CXII, 932.

MANE adventus Christi; item adventus judicis: Garner. de S Victore, CXCIII, 368. — Mane dicitur tempus Incarnationis: Raban. Maur., CXII, 992. — Tempus Resurrectionis ibid., — Resurrectio Christi vocatur mane: S Eucher., L, 742.

MANNA. Per manna absconditum sapientia quae Christus [Col. 0140] est intelligi potest: S. Ambros., XVII, 781. — Manna significat carnem Christi: Raban. Maur, CVIII, 869. — Manna Christi panis coelestis fuit figura: S. Augustin., XXXVIII, 554; XXXIX, 1155.

MANUS. Per manus dilecti intelligitur omnis virtus potentiae ejus: Wolbero abbas, CXCV, 1185.

MAXILLA Christi passionem significat: Rupert. abb., CLXVIII, 486.

MERCATOR. Christus mercator qui in sacco ferebat pretium nostrum; percussus est lancea, fusus est saccus et manavit pretium orbis terrarum: S. Augustin, XXXVI, 178, 179.

MERIDIES tempus passionis designat: Alanus de Insulis, CCX, 59.

MONS. Christus assidue in Scripturis mons appellatur: S. Augustin., XXXVI, 74, 77, 517; XXXVIII, 45. — Mons translatus in mare, Christus gentibus ab apostolis nuntiatus, id., XXXVIII, 554. — Montes significant Christum a celsitudine virtutum: S. Eucher., L, 742. — Sicut in monte leges datae ita et Christi Domini mandata in monte: S. Prosper Aquitan., LI, 767.

MYRRHA. Per myrrham passio et sepultura Christi designatur: Cassiodor., LXX, 1060. — Myrrha amaritudinem passionis significat: Wolbero abb., CXCV, 1080.

NARDUS typus est Dominicae passionis: Cassiodor., LXX, 1078.

NARES. Praescientia Christi narium nomine designata: Raban. Maur., CXII, 1004.

NEBULA. Nebulae totam terram tegenti similis humanitas Christi: vener. Godefr. abb., CLXXIV, 50.

NUBES ascensio Christi: Raban. Maur., CXII, 1007. Christi humanitas significata per nubem quae obumbrabat per diem: Adam. Scot., CXCVIII, 730.

OCTAVA. Pro octava secundus significatur Domini adventus quando finita saeculi hebdomada ad judicandum venerit mundum: Cassiodor., LXX, 59.

OLEUM. Oleo nomen Christi comparatum: Nicolaus, CLXXXIV, 831.

OSTIUM in latere arcae typus vulneris in latere Christi: Guerric. abb., CLXXXV, 140.

PALLIUM, altitudo humanitatis Christi: Raban. Maur, CXII, 1018.

PALUS. Columna Christi palo vitis significata: S. Bernard., CLXXXIV, 644.

PARIES corpus Salvatoris significat: Raban. Maur., CXI, 401.

PASCHA figura transitus Christi ad Patrem: S. Prosper Aquitan., LI, 766.

PASSER. — Duo passeres de quibus Leviticum XIV sunt divinitas et humanitas Christi: Rupert. abb., CLXXII, 811.

PASTOR. Verus est pastor Christus et qui noluerunt ab eo pasci, depascet eos mors: S. Ambros., XIV, 1164.

PES. Exemplum Christi pes: Raban. Maur, CXII, 1025. — Per pedes Filii Dei intelligitur incarnatio: S. Eucher., L, 733. — Pedes Domini incarnationem ejus, manus vero potentiam significant: Vener. Godefr., abb., CLXXIV, 812.

PETRA. Quod in propheta Isaia dicitur: Aquam de petra producet illis: in Evangelio adimpletur quando Christus qui est petra finditur ictu lanceae: S. Cyprian. LV, 379.

PODERIS et mitra apud Zachariam secundum Christi adventum in gloria significant: Tertull., II, 330, 331.

POSTERIORA. Filii Dei incarnatio accipitur: S. Eucher., L, 733.

PSALTERIUM corporis Domini decora similitudo: Cassiodor., LXX, 342.

PURPURA dicitur passio Christi: Alan. de Insulis, CCX, 100. — Purpureus color mysterium Dominicae passionis significat: Cassiodor., LXX, 1071, 1073, 1096.

QUADRIGAE Aminadab Christi principales sunt virtutes in incarnatione exhibitae: Alanus de Insulis, CCX, 95.

RAAB funiculum coccineum in fenestra suspendens sanguinis Christi mysterium praeferebat: S. Fulgentius Ruspens., LXV, 545.

RADIX Incarnatio Dominica, radix: Garner. de S. Vict., CXCIII, 342.

RAMUS virentis olivae Christi sanctissimam carnem designat: Vener. Godefr. abb., CLXXIV, 1016.

ROS significat Verbum Domini: Raban. Maur., CXI, 328. — Christus quasi ros in utero Virginis: Rupert. abb. CLXVIII, 201.

SACCUS corpus est Christi Jesu, cum pro nobis ipse mori dignatus est: Cassiodor., LXX, 206.

SACRIFICIA. Christus in sacrificiis veteribus prophetatus: S. August., XCII, 347.

[Col. 0141] SAGITTAE acutae sunt verba Domini Salvatoris: Cassiodor., LXX, 321.

SANGUIS. Passio Christi, sanguis: Garner. de S. Victore, CXCIII, 212.

SAPPHIRUS, miracula Christi: Raban. Maur., CXII, 1044.

SEMITA. Intentio incarnationis, semita: Garner. de S. Victore, CXCIII, 264. — Ascensio Christi semita: Raban. Maur., CXII, 1049.

SERPENS a Moyse exaltatus, typus Christi crucifixi. S. Ambros., XVII, 34; S. Bernard, CLXXXIV, 729. — Serpens aeneus Christum Dominum a morsu diaboli liberantem praenuntiabat: S. Prosper Aquitan., LI, 780; S. Maximus Taurin., LVII, 340.

SOL. resurrectio Christi: Raban. Maur., CXII, 1057.

SORDES apud Zachariam primum Christi adventum in infirmitate significant: Tertull., II, 330, 331.

TAURUS. Tauri decor ejus, cornua unicornis, cornua ejus: per haec verba Christus significabatur, aliis ferox ut judex, aliis mansuetus ut Salvator: Tertull., II, 346.

TEMPUS. Christus et Ecclesia in ipsis Judicum et Regum temporibus figurantur: S. August., XLII, 271. — Christi nomen et Ecclesiam ita exhibent praesentia tempora sicut praeterita nuntiarunt, ibid., 285.

TESTA. Virtutem Christi testae non putemus incongrue comparatam: Cassiodor., LXX, 158.

THABOR specialiter adventum Domini significat: Raban. Maur., CXI, 362.

THURIBULUM est symbolum Christi patientis: Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 856.

THUS. Magi ab oriente thus et myrrham et aurum Domino obtulerunt quasi clausulam sacrificationis: Tertull., I, 672.

TORCULAR calcavit solus Christus: S. Petr. Damian., CXLV, 1162.

TORRENS. Torrenti bene comparatur sapientia Christi: Cassiodor., LXX, 254; S. Bruno Herbipol., CXLII; 154.

UBERA Christi divinitatem ejus designant: Alanus de Insulis, CCX, 100.

UMBRA dicitur humanitas et protectio Christi: Raban. Maur., CXII, 1085.

VACCA, infirmitas incarnationis: Garner. de S. Victore CXCIII, 96. — Per vaccam rufam quae ad immolandum sacerdoti traditur, figuratur incarnatus Dominus qui pro redemptione nostra sacrificium semetipsum fecit; Raban. Maur., CVIII, 703.

VAS figuli confractum mortem Christi significat: Vener. Godefrid. abb. CLXXIV, 291.

VELAMENTUM legis. Christus sic in velamento legis latet ut in hordeo medulla sub palea: S. Augustin., XXXVIII, 725.

VERENDA. Caro Christi infirma significatur per verenda Noe discooperta: Rupert. abb., CLXVII, 954.

VERMIS. Christus dictus vermis et non homo futurae incorporationis suae humilitatem designat: S. Gaudent., XX, 989; S. Augustin., XXXIII, 547.

VESPERE, tempus incarnationis; Raban. Maur., CXII, 1076.

VESTIS. Christus venit tinctis vestibus de Bosra: Rupert. abb., CLXX. 136.

VESTIMENTUM Filii Dei, caro ejus: S. Eucher, L, 733.

VIA dicitur Christus; item transitus humanitatis ejus et specialis adventus ad cor: Garner. de S. Victore, CXCIII, 260.

VINUM. Divinitas Christi vino comparatur: S. Gaudent., XX, 985. — Vinum sanguis Christi: Raban. Maur., CXII, 1078.

VIRGA. Christus ipse est flos de virga, profecta ex radice Jesse. Humanitas Christi significata est per virgam Moysis: Rupert. abb., CLXVII, 584. — Virga Moysis in serpentem conversa figura fuit Dominicae passionis: S. Augustin., XXXVI, 933; XXXVIII, 67; XLII, 880. — Virga Moysis fuit figura ligni crucis Christi: Wolbero, abb, CXCV, 1061. — Potestas data Christo significatur per virgam Moysis elevatam in mari Rubro: Rupert. abb., CLXVII, 641.

VITIS. Vitis praecisio Christi exinanilio: S. Bernard., CLXXXIV, 637. — Vitis folia Christi verba designant: ibid., 852.

VITULUS humanae in Christo naturae typus: Vener. Godefrid., abb., CLXXIV, 650.

ARCA Testamenti nihil aliud quam Mariam praefigurat: S. Ambros., XXII, 689.

AROMATA. Aromaticis speciebus comparantur virtutes Mariae: Alanus de Insulis, CCX, 82.

AURORA. Maria est aurorae similis: Alan., CCX, 94.

CAPUT beatae Mariae Christus: Alanus de Insulis, CCX, 100.

CASTELLUM symbolum esse potest beatae Mariae Virginis: vener. Godefrid., CLXXIV, 959.

COELORUM regnum Mariae fidei comparatur: S. Bernard., CLXXXIII, 120.

COLLUM non extentum significat humilitatem Mariae: Rupert. abb., CLXVIII, 944. — Collum beatae Mariae obedientia ejus est: Alanus de Insul., CCX, 60. — Doctrina est ejus, ibid., 99.

COLUMBA. Columbae proprietates beatae Mariae applicantur: Rupert abb., CLXVIII, 884.

DIES. Maria dies est sicut angelus Gabriel.: Raban. Maur., CXII, 909.

EBUR. Ebori comparatum Mariae corpus: Guerric., CLXXXV, 117.

FERMENTUM. Mariae fides. fermentum: S. Bernard., CLXXXII, 801.

FONS signatus, uterus Virginis: S. Paschas. Radbert., CXX, 106. — Fons signatus a Spiritu sancto dicitur Maria tum corpore quam mente: Rupert. abb., CLXVIII, 898.

FUNDAMENTUM. Maria est fundamentum fidel nostrae: vener. Godefrid., abb., CLXXIV, 1149.

FUNICULUS. Maria significatur per funiculum coccineum quod Raab ligavit in fenestra: Rupert. abb., CLXVIII, 887.

GUTTUR. Meditatio beatae Mariae gutturi comparatur: Alan., CCX, 101.

HIERUSALEM beatam Mariam designat: Alanus de Insulis, CCX, 202.

HORTUS conclusus, uterus Virginis: S. Paschas. Radbert., CXX, 106.

LABIA Virginis Mariae significant illius doctrinam: Rupert. abb., CLXVIII, 884.

LECTULUS. Uterus Virginis Mariae lectulus dicitur: Rupert., abb., CLXVIII, 858. — Lectulus Salomonis beatam Mariam praefiguravit: Alanus de Insulis, CCX, 75.

LIBANUS. Mariae virginitas Libano comparata: Gilbert., CLXXXIV, 89.

LILIUM inter spinas, beata Virgo inter filias synagogae: Wolbero abb., CXCV, 1093. — Maria et Joseph, duo lilia: Rupert. abb., CLXVIII, 871.

MANNA. Maria est manna subtilis splendida, suavis et virgo, quae velut coelitus veniens, cunctis ecclesiarum populis cibum dulciorem melle defluxit: S. Maximus Taurinens., LVII, 330.

MARIA, Ager plenus: S. Bernard., CLXXXIV, 1074. — Aquaeductus, id., CLXXXIII, 439. — Aurora: Thomas Cisterciens., CCVI, 124. — Aurora consurgens: Rupert. abb., CLXVII, 936; S. Bernard., CLXXXIV, 896 — Castellum: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 32; S. Bernard., CLXXXIV, 1083. — Collis thuris: Alanus de Insulis, CCX, 80. — Collum: Thomas Cisterciens., CCVI, 122, — Columba dilecta: Alanus de Insulis, CCX, 93. — Columba mystica: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 37. — Domus divinae sapientiae: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 957; S. Bernard., CLXXXIII, 674. — Domus sapientiae: Alanus de Insulis, CCX, 261. — Domus figuli: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 290. — Electa ut sol: Alanus de Insulis, CCX, 94. — Fons: vener. Godefrid., CLXXIV, 1008; Alanus, CCX, 76. — Fons signatus: Alanus de Insulis, CCX, 95. — Fundamentum fidei nostrae: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 1149. — Hortus aromatum: Alanus de Insulis, CCX, 95. — Hortus conclusus, ibid., 82. — Hortus deliciarum: S. Bernard., CLXXXIV, 876; Guerric. abb., CLXXXV, 119. — Hortus nucum: Alanus de Insulis, CCX, 95. — Inventrix gratiae: S Bernard., CLXXXIII, 415. — Lenticula: Thomas Cisterciens., CCVI, 35. — Lilium inter spinas: S. Petr. Damian., CXLIV, 754; Alanus de Insulis, CCX, 247. — Luna: Thomas Cisterciens., CCVI, 124. — Mater charitatis: S. Bernard., CLXXIII, 922. — Mater gentium: Rupert. abb., CLXVIII, 950. — Medium terrae: S. Bernard., CLXXXIII, 327. — Miserico, diae regina, id., CLXXXIV, 1059. — Mons: Rupert. abb., CLXVIII, 310. — Mons myrrhae: Alanus de Insulis, CCX, 80. — Mulier fortis: S. Bernard., [Col. 0144] CLXXXIII, 63. — Navicula: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 603. — Negotium saeculorum: S. Bernard., CLXXXIII, 327. — Oliva campi: Alanus de Insulis, CCX, 247. — Plantatio rosae in Jericho: Alanus de Insulis, CCX, 247. — Plena gratia et scientia, ibid., 87. — Porta coeli: S. Paschasius Radbert., CXX, 1010. — Porta coeli maxima: Rupert. abb., CLXX, 70. — Porta Ezechielis: S. Petrus Damian., CXLIV, 753. — Porta Orientalis: Vener. Godefrid., CLXXIV, 905; Adamus Scot., CXCVIII, 185. — Pulchra ut luna: Rupertus abb., CLXVIII, 936; Alanus de Insulis, CCX, 94. — Pulcherrima mulierum: Philippus, de Harveng, CCIII, 245. — Puteus: Vener. Godefrid., CLXXIV, 1008. — Puteus aquae purissimae: S. Bernard., CLXXXIV, 194. — Rubus incombustus: S. Bernard., CLXXXIII, 64, 432. — Sacrarium Scripturarum: Rupert. abb., CLXVIII, 899. — Sacrarium Spiritus sancti, id., CLXX, 63. — Scala Jacob: Paschas. Radbert., CXX, 1010; vener. Godefrid., CLXXIV, 1011. — Secretorum Dei conscia: S. Bernard., CLXXXIII, 857. — Soror et sponsa Christi: Alanus de Insulis, CCX, 80, 81. — Stella: S. Petrus Damian., CXLIV, 719; Thomas Cisterciens., CCVI, 124. — Stella Maris: S. Petr. Damian., XXLIV, 719; S. Bernard., CLXXXIII, 440. — Templum Domini: Rupert. abb., CLXX, 63. — Thalamus sanctitatis, ibid., 67. — Thesaurus Dei: S. Bernard., CLXXXIII, 395. — Thronus Dei: Guerric. abb., CLXXXV, 189. — Thronus regius, ibid., — 117 — Triclinium divini consilii: Rupert., abb., CLXX, 67. — Turris David: Rupert. abb., CLXVIII, 888. — Vellus Gedeonis: S. Bernard., CLXXXIII, 64. — Vertex montium: Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 47. — Virga florida: S. Bernard., CLXXXIII, 62, 432. — Virga ex qua Jesus flos prodiit: S. Bernard., CLXXXIII, 41. — Virgo et martyr: Guerric., CLXXXV, 117. — Virgula ex aromatibus myrrhae et thuris: Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 986

Maria Virgo dicitur acies castrorum: Alanus de Insulis, CCX, 91, 94. — Arca Noe: ibid., 91, 94. — Castellum: Raban. Maur., CXII, 885. — Civitas: Raban. Maur., CXII, 897; Alanus de Insulis, CCX, 200. — Coelum: S. Petr. Damian., CXCIV, 861. — Ferculum: Raban. Maur., CXII, 925. — Fiscella: id.; ibid., 929. — Virtutum Gazophylacium: Alanus de Insulis, CCX, 53. — Hortus conclusus: Rupert. abb., CLXVIII, 896. — Jerusalem: Rupert. abb., CLXX, 205. — Alanus de Insulis: CCX, 91, 94. — Lana: Raban. Maur., CXII, 980. — Litium: Alanus de Insulis, CCX, 64. — Mons: Raban. Maur., CXII, 1001. — Mons myrrhae: Rupert. abb., CLXX, 205. — Mulier: Raban. Maur., CXII, 1002. — Ovum: Rupert. abb., CLXVIII, 1456. — Palatium: Alanus de Insulis, CCX, 53. — Coelestis regis Paradisus: Rupert. abb., CLXVIII, 895. — Porta: Raban. Maur., CXII, 1031. — Porta coeli: Paschas. Radbert, CXX, 1010. — Porta sanctuarii: Rupert., CLXVII, 1493. — Prophetissa: ibid., 1307. — Pulchra et beata, id., CLXVIII, 851. — Regina angelorum, id., CLXX, 205. — Rubus: Raban. Maur., CXII, 1041. — Scala Jacob: S. Paschas. Radbert., CXX, 1010. — Sol: Raban. Maur., CXII, 1057. — Soror Christi: Alanus de Insulis, CCX, 107. — Speculum humilitatis: Rupert. abb., CLXX, 205. — Stella: Raban. Maur., CXII, 1052. — Sunamitis: Alanus de Insulis, CCX, 96. — Tabernaculum: Raban. Maur., CXII, 1062; Alanus de Insulis, CCX, 53. — Terra: Raban. Maur., CXII, 1065. — Templum: ibid., 1064. — Thalamus: ibid., 1063. — Turris: Rupert. abb., CLXX, 205. — Vellus: Raban. Maur., CXII, 1073. — Virga, ibid., 1081; Richard. de S. Victore, CXCVI, 1031. — Virgula fumi: Alanus, CCX, 74.

Maria Virgo comparatur arcae Noe: S. Bernard., CLXXXIV, 1016, 1019. — Aurorae: S. Petr. Damian., CXLIV, 719. — Campo: S. Bernard., CLXXXIII, 41; Wobero abb., CXCV, 1093. — Castello: Alanus de Insulis, CCX, 190, 201. — Ecclesiae: Alanus, CCX, 60. — Jerusalem civitati: ibid., CCX, 190, 201. — Lunae: S. Petr. Damian., CXLIV, 719. — Rubo ardenti: S. Bernard., CLXXXIV, 1017. — Soli: S. Petr. Damian, CXLIV, 720; vener. Godefrid., CLXXIV, 760; S. Bernard., CLXXXIII, 430. — Terrae: vener. Godefrid., CLXXIV, 748, 1007. — Tartari: Alanus, CCX, 60. — Virgae: Alanus, CCX, 190. — Virgae Jesse: S. Petr. Damian., CXLIV, 720. — Maria assimilatur palmae: Alanus de Insulis, CCX, 100. — Maria Domina nostra simpliciter dicta: S. Bernard., CLXXXII, 210. — Maria fuit magistra apostolorum: Rupert. abb., CLXVIII, 916. — Mariae nomen evolutum de thesauro Divinitatis: S. Petr. Damian., CXLIV, 508 — Maria pariens est moraliter sapientia fructum salutis pariens: Adam Scot., CXCVIII, 310. — Maria terribilis daemonibus: S. Petr. Damian., CXLIV, 720. — Maria typum quemdam animarum nostrarum gessit: S. Maximus Taurin., [Col. 0145] LVII, 269. — Maria animam fidelem denotat: vener. Godefrid., CLXXIV, 638. — Maria designat congregationem religiosam: Adam. Scot., CXCVIII, 335. — Maria rationem, Joseph conscientiam moraliter designant; ibid., 367.

MONILE beatae Mariae obedientia Christi est: Alanus de Insulis, CCX, 60.

MONS beatam Virginem Mariam notat: vener. Godefrid., CLXXIV, 1091.

MULIERES in libro Generationis recensitae figura Mariae fuerunt: Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 1022.

NARDUS carnem beatae Mariae designat, item et famam: Alanus de Insulis, CCX, 61.

OCULI beatae Mariae sunt vita activa et contemplativa: ibid., CCX, 99.

ODOR. Mariae bonus odor Christus, Christus Evae vero malus: Rupert. abb., CLXVIII, 854.

PARADISUS. Uterus Mariae Virginis Paradisus: S. Bernard., CLXXXIV, 837.

PARVULA dicitur Maria et ubera non habens: Alan., CCX, 107.

PELLIS. Mariae pulchritudo similis pellibus Salomonis: Rupert. abb., CLXVIII, 846.

PETRA. Maria petra recte dicta: Guerric., CLXXXV, 119.

PLUVIA symbolum humilitatis et castitatis beatae Mariae Virginis: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 1006.

POLUS. Maria per polum figuratur: Alan, CCX, 201.

PORTA est Maria quae clausa ante ingressum principis, id est Christi, semper exstitit, et post egressum ejus clausa in aevum permansit: S. Ambros., XVII, 948. — Porta uterum beatae Mariae Virginis designat: Raban. Maur., CXI, 385. — Porta fuit soli Deo pervia: Alan., CCX, 85.

ROS conceptio Mariae de Spiritu sancto, significatur per rorem jacentem in solitudine: Rupert. abb, CLXVIII, 1328.

ROSA. Eva spina, Maria rosa: S. Bernard, CLXXXIV, 1020.

RUBUS, Mariae Virginis praefiguratio: S. Eucher., L, 742; Raban. Maur., CXI, 513.

TEMPLUM, Maria templum est quoddam nobis immorandum: Adam Scot., CXCVIII, 367.

TERRA. Maria terra dans fructum benedictionis: Vigilius Tapsens., LXII, 115.

THALAMUS, uterum sanctae Mariae Virginis significat: Raban. Maur., CXI, 390; Garner. de S. Victore, CXCIII, 413.

UBERA duo Mariae sunt virginitas et fecunditas quasi duo hinnuli gemelli: Rupert. abb., CLXVIII, 889. — Ubera beatae Mariae sunt humilitas et virginitas: Alanus de Insulis, CCX, 107. Charitas per ubera beatae Mariae designatur: CCX, 79. Ubera beatae Mariae carnem et animam designant; ibid., 98.

UTERUS Mariae Virginis desertum nuncupatur: Raban. Maur., CXII, 909.

VELLUS est Maria de cujus fructu salutaria populis vestimenta texuntur: S. Ambros., XVII, 614. — Mariae Virginis uterus vellus Gedeonis: Petr. Lombard., CXCI, 661.

VIRGA. Maria virga Aaron: S. Petr. Damian., CXLIV, 721, 760. — Maria figurata est per virgam Aaron: S. Bruno Astensis, CLXV, 883. — Virga ex radice, Maria ex David: Tertull., II, 788. — Maria Virgo Jasseicae radicis virga: S. Maxim. Taurin., LVII, 310; Vigil. Tapsens., LXII, 112, 113. — Maria Virga, flos Christus: S. Ambros., XV, 1561; S. August., XL, 698; Rupert. abb., CLXVIII, 1454; Vener. Hildebert. Cenoman., CLXXI, 392; Hugo de S. Victore, CLXXVII, 826, 827.

VIRGO et stella maris gratiae divinae typus: Adam. Scot, CXCVIII, 231.

VITIS fructificans est humilitas beatae Virginis: Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 989.

VITTA coccinea verba beatae Mariae significat: Alanus, CCX, 78.

ANGELI dicuntur abies: Raban. Maur., CXII, 853. — Amica: Raban. Maur, CXII, 858. — Amicus: Raban. Maur., CXII, 857. — Aqua: S. Eucher. Lugdun., L, 742; S. Gregor. Magnus, LXXVI, 987; Raban. Maur., CXII, 860; Garner. de S. Victore, CXCIII, 279. — Astra: Raban. Maur, CXII, 867. — Astra matutina: S. Gregor. Mag., LXXVI, 467. — Aurum: ibid., LXXVI, 80. — Capilli: S. Eucher. Lugdun., L, 709; Raban. Maur., CXII, 884. — Capreae: S. Bernard., CLXXXIII, 1031. — Cardines: Raban. Maur., CXII, 888. — Castra: Raban. Maur. [Col. 0146] CXII, 889. — Cedri: S. Bruno Herbipol., CXLII, 161. — Cervi camporum: S. Bernard., CLXXXIII, 1031. — Cherub.: Raban. Maur., CXII, 891. — Coelum: S. Augustin., XXXII, 830, 833; XXXV, 252, 258; XXXVII, 1748; S. Gregor. Mag., LXXVI, 438; Garner. de S. Victore, CXCIII. 30; Adamus Scotus, CXCVIII, 278, 787. — Cognati nostri: vener. Godefrid.: CLXXIV, 897. — Columna: Raban. Maur., CXII, 899 — Columnae: Garner. de S. Victore, CXCIII, 411. — Columnae coeli: S. Gregor. Mag., LXXVI, 30. — Consiliarii: Raban. Maur., CXII, 901. — Consules: S. Gregorius Mag., LXXV, 666; LXXVI, 19; Garner. de S. Victore, CXCIII, 151. — Crystallum: Garner de S. Victore, CXCIII, 354 — Custodes Ecclesiae: S. Bernard., CLXXXIII, 1156. — Decor: S. Gregor. Mag., LXXVI, 659. — Denarius, Garner de S. Victore, CXCIII, 452. — Dies ibid., 370. — Dragma: Raban. Maur., CXII, 906. — Ethera, ibid., 917. — Filii Dei: S. Gregor. Mag., LXXV, 556; Rupert. abb., CLXVIII, 969. — Firmamentum: Raban. Maur., CXII, 929. — Fortes: Rupert. abb., CLXVIII, 555 — Fratres nostri: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 1139. — Lapis: Garner. de S. Victore, CXCIII, 350. — Lignum: Raban. Maur., CXII, 985. — Lilium: S. Eucher., L, 742. — Lux: Raban. Maur., CXII, 989; Vener. Godefrid., CLXXIV, 404. — Menses: Raban. Maur., CXII, 997. — Messores: Raban. Maur., CXII, 999. — Milites: S. Gregor. Mag., LXXVI, 20; Raban. Maur., CXII, 999. — Ministri divinae voluntatis: S. Bruno Herbipolens., CXLII, 144. — Montes: S. Hilar., IX, 655, 682; S. August., XXXVII, 1141, 1142, 1650; Raban. Maur., CXII, 1001; S. Bruno Carthus., CLII, 1119; S. Bernard., CLXXXIII 1035; Garner. de S. Victore, CXCIII, 252. — Nebulae: S. Eucher., L, 739. — Obryzum: S. Gregor. Mag., LXXVI, 80; Raban. Maur., CXII, 1009; Garner. de S. Victore, CXCIII, 306. — Ornamentum Dei: S. Gregor. Mag., LXXVI, 659. — Ovis: Raban. Maur., CXII, 1015; Oves: S Bernard, CLXXXIII, 1035. — Petrae: Raban. Maur., CXII, 1028: Garner. de S. Victore, CXCIII, 349 — Platani: Raban. Maur., CXII, 1020; Garner. de S. Victore, CXCIII, 337. — Platea: Raban. Maur., CXII. 1020. — Virtutum praesides: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 1120. — Principes: Raban. Maur., CXII, 1029. — Principes gentium: S. Gregor. Mag., LXXVI, 19. — Protectores nostri: vener. Godefrid., CLXXIV, 897. — Reges: Raban. Maur., CXII, 1037; Rupert., CLXVIII, 969; Garner. de S. Victore, CXCIII, 147. — Rupes: Raban. Maur., CXII, 1041 — Sacerdotes Domini: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 405. — Sal: Raban. Maur, CXII, 1045. — Sapphirus: Garner. de S. Victore, CXCIII, 353. — Saxa: Raban. Maur., CXII, 1047. — Sedes Dei: S. Eucher. Lugdun., L, 739; S. Bruno Herbipol., CXLII, 193. — Senatores: Raban. Maur., CXII, 1049. — Servi, ibid., CXII, 1051. — Signaculum Dei: Alanus de Insulis, CCX, 247. — Silices: Raban. Maur., CXII, 1054. — Silices praerupti: S. Gregor. Mag., LXXVI, 628. — Solium Dei: Raban. Maur., CXII, 1058; S. Bernard., CLXXXIII, 355. — Sorores nostrae: vener. Godefrid., CLXXIV, 647, 648. — Stellae: Raban. Maur., CXII, 1052. — Tabernaculum: Raban. Maur., CXII, 1062. — Templum: ibid., 1063. — Throni: S Eucher. Lugdun., L, 739. — Vestimentum Dei: Rupert. alib., CLXVII, 212. — Vicini nostri: vener. Godefrid., CLXXIV, 897. — Vigiles: Raban. Maur., CXII, 1078. — Vir: Garner. de S. Victore, CXCIII, 137. — Virtutes: Raban. Maur., CXII, 1081.

Angeli significant Deum excelsum: Rupert. abb., CLXVIII, 658. — Fidem: ibid., 778. — Angeli portant orbem: ibid., 1006. — Significantur per abyssum: Vener. Godefrid., CLXXIV, 1013; per altare: ibid., 1091. — Angeli ventis comparantur: S. Bruno Carthus., CLII, 1348. — Angeli custodes dicuntur ligna cedrina: S. Bernard., CLXXXIV, 430. — Angelorum nomine designatur ipse chorus angelicus: S. Eucher. Lugdun., L, 739.

AQUAE in coelo dicuntur angelorum agmina, quibus coeli superiora teguntur: S. Gregor. Mag., LXXVI, 987.

AURUM dicitur sapientia primi angeli: Raban. Maur., CXII, 870.

CAPILLI. Per capillos capitis sanctos angelos seu virtuosos electos typice accipere debemus: S. Eucher-Lugdun., L, 709.

COELUM est intellectus angelorum, coetus supernorum spirituum, angeli: Raban. Maur., CXII, 891. — Angelicus intellectus coelum quoddam est: Adam. Scot., CXCVIII, 278, 787.

AES. Fortitudo angelorum aes dicitur: Raban Maur., CXII, 918.

EXERCITUS. Angelorum multitudo exercitus.

[Col. 0147] FIRMAMENTUM, confirmatio angelicae naturae post ruinam malorum: Garner. de S. Victore, CXCIII, 36.

LILIUM, angeli, candore justitiae: S. Eucher., L, 742.

MENSES. Ordines angelorum, menses: Raban. Maur., CXII, 997.

MONTES accipere possumus angelica ministeria et coelorum virtutes et potestates quarum ministerio nobis in sublimia praestatur ascensus: S. Hilar., IX, 655. Montes in circuitu nostro angelorum sunt munitiones quae nos defendunt, ibid., 682. — Montis nomine angelorum celsitudo significatur: S. August., XXXVII, 1141, 1142. — Montes in circuitu Jerusalem sunt angeli, ibid., 1650

NOVEM nomina lapidum Ezechielis, novem sunt ordines angelorum: S. Gregor. Mag., LXXVI, 1250. — Novenarius numerus, novem ordines angelorum: Garner., CXCIII, 450.

SAPPHIRUS. Claritas angelorum sapphirus: Raban. Maur., CXII, 1044.

SEPIS. Angelorum custodia sepis, ibid., 1049.

SIGNACULUM est primus angelus, ibid., 1053.

TEMPLUM capacitas intellectus angelici et humani, ibid., 1063.

ABYSSUS, astutiae diaboli: Garner. de S. Victore, CXCIII, 284.

AEGYPTUS. Quid Aegypti nomine accipitur nisi a coelorum sedibus lapsa multitudo? Et quid in Pharaone Aegypti rege, nisi ipse tenebrarum auctor diabolus? S. Gregor. Mag., LXXIX, 187.

ALIENUS. Daemones dicuntur alieni: Raban. Maur., CXII, 857.

ALITUS, suggestio diaboli, ibid., 856.

AMALECITAE, figura malignorum spirituum: vener. Godefrid., CLXXIV, 299.

AMMON. Populus moeroris seu Ammon diabolus et angeli ejus non inconvenienter intelliguntur: Raban. Maur., CVIII, 1187.

ANGELUS, spiritus malignus, id., CXII, 851.

ANIMA. voluntas diaboli. ibid., 852.

AQUILA. In Scriptura sacra vocabulo aquilae maligni spiritus raptores animarum et insidiatores accipiuntur, id., CX, 694; CXII, 862.

AQUILO. Diabolus et angeli ejus per figuram in aquilone ponuntur sicut Christus in austro: S. August., XXXIII, 561. — Diabolus et coapostate ejus angeli mali nuncupantur aquilo: S. Eucher., L, 739. — Aquilonis nomine appellari diabolus solet. qui ut torporis frigore gentium corda constringit: S. Gregor. Mag., LXXVI, 26, 798, 939; LXXIX, 515. — Diabolus venit ab aquilone et princeps opprobrii nostri: Rupert. abb., CLXVIII, 231. — Aquilonis latera, diaboli gens: S. Bruno Carthus., CLII, 842.

ARMA, nequitiae diaboli: Raban. Maur., CXII, 864. — Fraudes diaboli: Garner. de S. Victore, CXCIII, 318.

ASPES. spiritus maligni: Raban. Maur., CXII, 868. — Occulta saevitia diaboli, ibid. — Suggestiones diaboli, ibid.

ASSUR idem est ac diabolus, pro eo quod multos ad culpam pertrahit, cum cuncta sua multitudine ad inferni claustra descendit: S. Gregor. Mag., LXXV, 916.

AVIS, spiritus maligni: Raban. Maur., LXXV, 872.

BABYLONIA est civitas diaboli: Rupert. abb., CLXVII, 1510

BELLUM, tentatio diaboli; resistens adversarius; suggestio adversarii; ipse malignus: Raban. Maur., CXII, 874.

BESTIAE terrae sunt maligni spiritus, ibid., 875; Rupert. abb., CLXVIII, 991, 1182.

BRANCHIA, potestas diaboli: Raban. Maur., CXII, 874.

CARTILAGO, membra diaboli, ibid., 887.

CATULI, daemones, ibid., 889.

CETUS vel Leviathan diabolum praefigurat: S. Gregor. Mag. LXXV, 644, 824.

CHANANAEUS. Diabolus significatur per Chananaeum pugnantem cum Israel: Rupert. abb., CLXVII, 875.

CIVES, daemones: Raban. Maur., CXII, 898.

CLAMOR. violenta tentatio diaboli, ibid., 881.

CLYPEUS. Repugnatio diaboli, clypeus: Garner., CXCIII, 321.

COLLIS est diabolus ob superbiam derelictus: S. Bernard., CLXXXIII, 1038.

COR. calliditas diaboli: Raban. Maur., CXII, 902.

CORVUS est symbolum diaboli: S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 253.

[Col. 0148] CUBILE, quies diaboli: Raban. Maur., CXII, 904.

CUSTODES, spiritus maligni, ibid., 905.

DAEMONES merito figurantur a porcis: S. Petr. Chrysol., LII, 198. — Daemones tempestatis nomine signantur: S. Bruno Carthusian, CLII, 854. Daemones dicuntur calumniatores, ibid., 991. — Daemones per dracones significantur, ibid., 1013.

DENTES, persecutiones daemonum: Raban. Maur., CXII, 907.

DESERTUM, daemones, ibid., 909. — Maligni spiritus dicuntur desertum: Garner. de S. Victore, CXCIII, 268.

DIABOLUS accusator in Judicio: S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 871. — Adversarius, ibid., 268; Raban. Maur., CXII, 872. — Angelus, ibid., 851 — Aper singularis: S. Bruno Herbipol., CXLII, 306. — Aquilo: Raban. Maur., CXII, 860; S. Bruno Carthus., CLII, 842. — Pars aquilonaris: S. Eucher. Lugdun., L, 741. — Armatus: Raban. Maur, CXII, 865; Rupert. abb, CLXVIII, 988 — Ascensor: Raban. Maur, CXII, 867. — Aspis, ibid., 868; S. Bruno Herbipol., CXLII, 340. — Auctor scandalorum: S. Bernard., CLXXXII, 202. — Avis: Raban. Maur, CXII, 872. — Nocturna avis, odens vigiliarum et anathema: Wolbero abb., CXCV, 1159, — Basiliscus: Raban. Maur., CXII. 874; S. Bruno Herbipol., CXLII, 340. — Bechemot: Raban. Maur., CXII, 875. — Bestia, ibid. — Bos., ibid., 877. — Cadaver, ibid., 878. — Caligo, ibid., 879. — Calumniator, ibid., 880; S. Bruno Herbipol. CXLII, 450. — Caput: Raban. Maur., CXII, 884. — Caput impiorum: Eugypp. abb., LXII, 971: Rupert., CLXVIII, 641. — Caput et initium totius iniquitatis: S. Petr. Dam., CXLIV, 279. — Caput et princeps omnium malorum: S. Agobard: CIV, 155. — Catulus: Raban. Maur., CXII, 889 — Cetus: S. Gregor. Mag., LXXV, 824; Raban. Maur., CXII, 893. — Collis ob superbiam derelictus: S. Bernard., CLXXXIII, 1038. — Coluber: Raban. Maur., CXII, 900. — Damascus, ibid., 906. — Damula, ibid., 906. — Draco: S. Eucher. L. 754; Raban. Maur., CXII, 104; S Bruno Herbipol., CXLII, 74, 340, 375; Rupert. abb., CLXVII, 1755. — Draco in insidiis: S. Augustin, XXXV, 879; XXXVI 438, 867; XXXVII, 1168. — Draco inimicus Ecclesiae, ibid., 1381. — Edom: Raban. Maur., CXII, 915. — Exactor, ibid., 918; Rupert. abb., CLXVIII, 980. — Exactor pessimae haereditatis: S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 268. — Faber: Raban. Maur., CXII, 919. — Faber sufflans persecutiones in servos Dei. Rupert. abb., CLXVII, 1340. — Fortis: Raban Maur., CXII, 931. — Gigas, ibid., 916. — Homo: S. Eucher. Lugdun., L, 754. — Horribilis: S. Gregor. Mag., LXXV, 1097. — Hostis antiquus, id., LXXVI, 601. — Hostis hominis: S. Bernard., CLXXXIII, 178. — Hyaena: Raban. Maur., CXII, 954. — Incus, ibid., 970 — Infernus, ibid., 970. — Superbiae institutor: S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 268. — Inventor mortis, ibid. — Inventor et causa omnis mali: S. Agobard., CIV, 280. — Lapis: Raban. Maur., CXII, 980. — Lapis caliginis: Rupert. abb., CLXIX, 1233. — Laqueus venantium: S Bruno Astens., CLII, 1122. — Latro: S. Gregor. Mag, LXXV, 1063; S. Petr. Dam., CXLIV, 761. — Leo: S. August., XXXV, 879; XXXVIII, 1209; S. Bruno Herbipol, CXLII, 74, 340, 375; Rupert. abb., CLXVII, 1755; S. Bernard., CLXXXIII, 237. — Leo in impetu, draco in insidiis: S. August., XXXVI, 438, 867; XXXVII, 1168. — Leo et formica: S. Gregor. Mag., LXXV, 702. — Leviathan: Raban. Maur., CXII, 985. Lucifer, ibid., 989. — Lupus: Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 319. — Malleus: Cassiodor., LXX, 690; Raban. Maur., CXII, 997. — Malleus coelestis Opificis: S. Bernard., CLXXXIII, 483. — Milvus: Raban. Maur., CXII, 999. — Moab, ibid., 1000. — Mons, id., CXI, 359. — Mons qui se misit in cor Judae: S. Ambros., XIV, 1137. — Mors: Raban. Maur., CXII, 1002. — Morus, ibid., 1002. — Nebulo: S. Augustin., XXXIX, 1649. — Nox: Rab. Maur. CXII. 1007. Pater. ibid., 1023 — Pater mendacii: S. Paulin Aquileiens., XCIX, 267. — Perdix; Raban. Maur, CXII, 1027. — Pirata: S. Augustin., XXXIX, 1649. — Piscis: Raban. Maur., CXII, 1030. — Plumbum, ibid., 1034. — Porta mortis, id., CXI, 385. — Praepositus mortis: S. August., XXXVI, 223. — Princeps: Raban. Maur., CXII, 1029. — Princeps carceris: Rupert., CLXVII, 522. — Princeps opprobrii nostri, id., CLXIII, 231. — Princeps superborum: S. Bernard. CLXXXIII, 857 — Princeps voluptatum saeculi: vener. Godefrid., CLXXIV, 61, 63. — Rex: Raban. Maur., CXII, 1088. — Rex saevissimus: S. Ambros., XIV, 1114. — Rex vitiorum: Eugypp. abb., LXII, 852. — Scorpio: S. Eucher. Lugdun., L, 754. — Serpens, ibid.; Raban. Maur, CXII, 1051. — Serra. ibid. — Servus, ibid. — Spiritus, ibid., 1056. — Superbus, ibid., 1061. — Umbra mortis: Cassiodor, LXX, 169. — Vectis: Raban. Maur., CXII, 1073. — Vectis qui ad necem percutit: S. Gregorius Mag., LXXV, 645. — Ventus: Raban. Maur., CXII, 1074. — Vipera: S. Eucher., L. 754 — Vir, ibid.; Raban. Maur., CXII, 1080. — Vitulus, ibid., 1082. — Vulpis: S. Petr. Damian., CXLIV, 514.

Diabolus dicitur Additamentum: Rupert., CLXVII, 1631. — Alienus [Col. 0149] qui a regno Domini extraneus: Cassiodor., LXX, 785. — Aper: S. Eucher, L, 748. — Antichristus: S. Victore Bruno Herbipol., CXLII, 306. — Aquila: Garner. de S. CXCIII, 69. — Aquilo: S. Bruno Herbipol., CXLII, 806; Garner. de S. Victore, CXCIII, 59. — Aspis dum occulte percutit, basiliscus cum palam venena disseminat: Cassiodor., LXX, 654. — Assur: S. Bruno Carthus., CLII, 1079. — Avis: Garner. de S. Victore, CXCIII, 65. — Baculus: Raban. Maur., CXII, 873. — Basiliscus cum palam venena disseminat: Cassiodor., LXX, 654. — Bestia: S. Eucher., L, 748; S. Gregor. Mag., LXXVI, 428, 581, 670. — Bos in membris suis, id est haereticis: Raban. Maur., CX, 201, 208. — Calumniator: Cassiodor., LXX, 508. — Canis: S. Eucher. Lugdun., L, 752. — Captivitas: Eugypp. abb., LXII, 925. — Corvus: S. Eucher. Lugdun., L, 748 — Dies, ibid., 761. — Draco: Rupert. abb., CLXIX, 1277. — Draco cum negligentes impia voracitate deglutit: Cassiodor., LXX, 654. — Draco dicitur propter venenum quod Evae primae mulieri pestiferis suasionibus inspiravit, ibid., 739. — Exactor cujus vox est tentatio miserae suggestionis: S. Gregor. Mag. LXX, 676; LXXVI, 555, 563, 1297. — Falsus argumentarius: Gillebert., CLXXXIV, 90. — Fenerator: Cassiodor, LXX, 785. — Fur: Rupert. abb., CLXVIII, 1442. — Homo: Garner. de S. Victore, CXCIII, 135. — Homo in quantum peccatis maculatus: Cassiodor. LXX, 156 — Homo non propter naturam sed propter culpam et infirmitatem: Raban. Maur., CXII, 957. — Homo malus: Cassiodor., LXX, 994. — Hostis hominis: S. Paulin. Nolan., 294. — Leo: Eugypp. abb., LXII, 846; S. Gregor. Mag., LXXV, 700; Rupert. abb., CLXVII, 290. — Leo dum persequitur innocentes: Cassiodor., LXX, 654. — Lupus: S. Eucher. Lugd., L, 748. — Mendacium: Rupert. abb., CLXVIII, 790. — Miles: Cassiod., LXX, 331. — Milvus: Garn. de S. Vict., CXCIII, 82. — Mors: S. August., XXXVI, 556; S. Greg. Mag. LXXVI, 97. — Musca: S. Eucher., L, 748 — Nox: Garner. de S. Victore, CXCIII, 376. — Ostia tenebrosa: S. Gregor. Mag. LXXVI, 490. — Pardus: S. Eucher. Lugdun., L, 748. — Perditio: S. Gregor Mag., LXXVI, 97. — Perdix: S. Eucher., L, 748. — Porta mortis: S. Gregor. Mag, LXXVI, 490. — Rana: S. Eucher. Lugdun., L, 752. — Rex: Garner. de S. Victore, CXCIII, 147. — Rex stultus: Alcuin., C, 687. — Serpens: S. Gregor Mag., LXXV, 645; Alcuin, C, 709 — Serpens antiquus: S. Paulin. Nolan, LXI, 239, 471. — Job tentator: S. Hilar., X, 723. — Ursus: S. Eucher., L, 748. — Ventus urens: S. Gregor. Mag., LXXVI, 54, 406, 814. — Vir: Garner. de S. Victore, CXCIII, 137. — Volucris coeli: S. Gregor. Mag., LXXXVI, 95 — Vulpes: S. Eucher. Lugdun., L, 752; S Gregor. Mag., LXXVI, 96.

Diabolus vocatur aspis: Garner. de S. Victore, CXCIII, 129. — Behemot, ibid., 123. — Bassia, ibid., 106. — Bos, ibid., 94. — Coluber: S. Hieronym., XXV, 1052; Garner. de S. Victore, CXCIII, 126. — Coluber tortuosus: S. Gregor. Mag., LXXVI, 35. — Dies et nox, ibid., 641. — Draco: Garner. de S. Victore, CXCIII, 124. — Leo: S. Hieronym., XXV, 1052; S. Gregor. Mag., LXXVI, 36, 646; Garner. de S. Victore, CXCIII, 108. — Lupus, ibid., 115. — Myrmicoleon: S. Gregor. Mag, LXXVI, 36, 646. — Nox: S. Gregor. Mag., LXXV, 641. — Nox solitaria, ibid., 644. — Regulus: Garner. de S. Victore, CXCIII, 127. — Securis: S. Hieron., XXXV, 137. — Serpens: Garner. de S. Victore, CXCIII, 124. — Serra: S. Hieron., XXIV, 137. — Tigris: S. Gregor. Mag., LXXVI, 36, 646; Garner. de S. Victore, CXCIII, 113. — Ursus: S. Hieronym., XXV, 1052. — Virga: S. Hieronym., XXIV, 137. — Designatur nomine Behemoth. S. Gregor. Mag, LXXVI, 691. — Nomine Pharaonis, id., LXXIX, 187. — Nomine Philistiim, ibid., 205.

Significatur nomine aquilae: S. Bruno Carthusian, CLII, 1181. — Nomine aquilonis: S. Gregor. Mag., LXXV, 832. — Nomine bestiae: vener. Guibert. abb., CLVI, 301. — Nomine fortis et potentis: S. August, XXXVI, 695, 910. — Nomine mortis et inferni, id., XLI, 681; Alcuin., C, 431.

Diabolus figuratur, vel significatur per Aegypti regem: Rupert, CLXX, 73. — Per Ammon: Raban. Maur., CVIII, 1187. — Aquilam: S. Bruno Carthus., CLII, 1181. — Aquilonem: S. August. XXXVI, 534; Eugypp abb., LXII, 889; Wolbero abb., CXCV, 1175; Alanus de Insulis, CCX, 83. — Ascensorem equi: Rupert., CLXVII, 645. — Assur: S. Petr. Damian., CXLV, 1169; Rupert. abb., CLXVIII, 233, 670; CLXIX, 1365. — Babylonis regem: Rupert. abb., CLXVII, 1500. — Cetum vel Leviathan: S. Gregor. Mag., LXXV, 644, 824. — Chaldaeos: Rupert., CLXVIII, 972. — Chananaeum pugnantem cum Israel, id., CLXVII, 875. — Goliam: S. August. XXXVI, 302. — Herodem: Raban. Maur., CXII, 961. — Leonem: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, [Col. 0150] 1086, 1097, 1104; Rupert. abb., CLXVIII, 983. — Leviathan: S. Gregor. Mag., LXXV, 644, 824; vener. Godefrid., CLXXIV, 1102. — Lupum: Raban. Maur., CXI, 223. — Montes et colles: ven. Godefrid. abb., CLXXIV, 49. — Montes Gelboe: S. Bernard, CLXXXIII, 1039. — Nemrod: Rupert. abb., CLXVII, 366. — Perdicem: Raban. Maur., CXI, 249. — Pharaonem: S. Bruno Carthusian., CLII, 1349; Rupert. abb., CLXVII, 569. — Piscem: vener. Godefrid. abb, CLXXIV, 1102. — Reptilia: S. Bruno Carthus., CLII, 1186. — Seon: S. Gregor. Mag., LXXIX, 212; S. Petr. Damian., CXLV, 1040. — Sisara: Rupert., CLXVIII, 1031. — Syriae regem, ibid., 1263. — Vulpem: Raban. Maur., CXI, 225.

Diabolus comparatur feris quoniam humanis semper delectatur exitiis: Cassiodor., LXX, 162; S. Bruno Herbipol., CXLII, 110. — Ollae quae carnes susceptas decoquit: Cassiodor. LXX, 779. — Perdici: S. Petr. Damian., CXLIV, 718.

DIES. Diabolus sive angelus apostata dies dicitur; imitatio diaboli umbrae: S. Eucher. Lugdun., L, 741.

ETHAN Hebraea lingua fortis interpretatur, quod diabolum significat: Cassiodor., LXX, 532, 628.

EXERCITUS caetus daemonum: Raban Maur., CXII, 918.

FEL est persuasio daemonum, ibid., 923.

FILII diaboli, peccatores: S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 210. — Filii alieni, diaboli sunt: S. Bruno Herbipolens., CXLII, 195.

FLAMMA, instigatio diaboli. Raban. Maur., CXII, 921.

FLUVIUS. Doctrina diaboli, fluvius: Garner. de S. Victore, CXCIII, 291.

FOSSA dicitur damnatio diaboli. Raban. Maur. CX, 409.

FUMUS tentatio diaboli: id., CXII, 933.

FUNDAMENTUM, occulta diaboli: ibid., 935.

FURES, spiritus maligni: ibid., 937.

GLADIUS, spiritus maligni: ibid., 942; Garner. de S. Victore, CXCIII, 322.

GENS longinqua significat diabolum: Rupert., CLXVIII, 249.

HAMUS in malam partem pro diabolo accipitur. Raban. Maur., CXI, 240.

HORRIBILES sunt daemones: ibid., CXII, 958.

HOSTES nostri diabolus et angeli ejus: S. Agobard, CIV, 275.

IMPIUS, hostis antiquus: Raban. Maur, CXII, 970.

INIQUUS. Diabolus maxime iniquus et dolosus: S. Bruno. Herbipol, CXLII, 180.

LAPIS diabolus qui durus est per impoenitentiam et ponderosus per iniquitatem: Raban. Maur., CXII, 980.

LARVAE sunt daemones: S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 486.

LATRONES sunt maligni spiritus: Raban. Maur., CXII, 983.

LEO. Diabolus tentator figuratur in leone insatiabili: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 1086, 1097, 1104. — Daemones dicuntur leones: Alanus de Insulis, CCX, 80.

MANUS, tentatio diaboli: Raban. Maur., CXII, 994.

MAXILLA, malitia diaboli, ibid., 997.

MONTES a Christo obtriti diabolum cum suis significant: S. Hilar., LX, 418. Montes, spiritus maligni: Raban. Maur., CXII, 1001. Diabolus significatur per montes et colles: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 49. Diabolus per montes Gelboe designatus: S. Bernard, CLXXXIII, 1039.

NARES, instigatio diaboli: Raban. Maur., CXII, 1004; Garner. de S. Victore, CXCIII, 171.

NERVI, machinamenta diaboli: Raban. Maur., CXII, 1005.

NOCENDI cupidus semper diabolus: S. Agobard., CIV, 182, 184.

NOVACULA. Diabolus novacula pestiferae sectionis; S. Paulin. Nolan., LXI, 261. — Novaculae appellari merentur subtiles daemonis suggestiones: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 409.

OCULI, consiliarii diaboli, Raban. Maur., CXII, 1010

OLLA, malitia diaboli, ibid., 1011.

OS, calliditas diaboli, ibid., 1013.

OSTIA, spiritus maligni, ibid., 1014.

OVA, consilia daemonum, ibid., 1015.

PANNI diaboli pompae sunt saeculi: S. Paulin. Aquileiens, XCIX, 268.

PERDIX, avis dolosa atque immunda significat diabolum: Raban. Maur., CXI, 249.

PILOSI sunt immundi spiritus, id., CXII, 1027.

PORCI, immundi spiritus, ibid., 1032 — Porci, malignorum spirituum symbolum: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 206.

PORTAE mortis sunt diaboli: S. Bruno Herbipolens., [Col. 0151] CXLII, 71. — Potestates adversae dicuntur porta: Garner. de S. Victore, CXCIII, 402.

RANAE sunt daemones et spiritus daemoniorum: Raban. Maur., CXI, 228.

REPTILIA sunt immundi spiritus, id., CXII, 1039.

RUGITUS, saevitia diaboli, ibid., CXII, 1041. — Suggestio diaboli, ibid.

SABAEI. Daemones signantur per Sabaeos: Rupert., CLXVIII, 971.

SAECULI hujus motus atque fluctus undantis maris aestibus comparati sunt dominantis diaboli incolatus, secundum propheticam et allegoricam intelligentiam: S. Hilar, IX, 316.

SAGITTAE dicuntur diaboli: S. Bernard., CLXXXIV, 502.

SCORPIONES. daemones: Raban. Maur., CXII, 1060.

SECURIS. Diabolus in Scripturis et prophetis vocatur securis et serra et virga: S Hieronym., XXIV, 137.

SINISTRA, reprobi angeli: Raban Maur., CXII, 1055.

TIGRIS significat astutiam diaboli, diabolum ipsum: ibid., CXI, 219.

UMBRA. Imitatio diaboli, umbra: Garner. de S. Victore, CXCIII, 382.

VIPERA. tentatio diaboli: Raban. Maur., CXII, 1079.

VITULUS ille quem Moyses contregit est corpus diaboli: S Petr. Damian., CXLV, 1026.

VOLUCRES maligni spiritus: Raban. Maur, CXII, 1083. — Volucres coeli significant daemones: Rupert abb., CLXVIII, 80, 1468; S. Paschas Radbert, CXX, 357.

VOX, suggestio hostis: Raban. Maur., CXII, 1083.

VULPES, spiritus maligni, ibid., CXII, 1084; Rupert. abb., CLXVII, 1182. — Nomine vulpium daemones significantur: S. Hilar., IX, 406. — Vulpes mystice diabolum dolosum significat: Raban. Maur., CXI, 225. — Diabolus vulpis est species: S. Petr. Damian., CXLV, 514. — Daemones dicuntur vulpes propter malitiam, volucres vero propter elationem: Rupert abb., CLXVIII, 1468.

ACERVUS. Venter Ecclesiae comparatur acervo tritici: Cassiodor. LXX, 1094. — Tritici acervus multitudinem fidelium significat: Wolbero abb., CXCV, 1230.

AEDIFICATIO tabernaculi et templi, unam eamdemque Christi Ecclesiam designat: vener. Beda, XCI, 737.

AEGYPTII ab Hebraeis suis divitiis spoliati sunt figura Christianorum proficientium ex ethnicorum doctrina: S. Augustin., XXXIV, 64. — Christiani qui aut schismata aut haereses movent et Ecclesiam Dei quibus possunt afflictionibus impotant, fiunt Aegyptii: S. Prosper Aquitanus, LI, 384.

AGER. Terra Dei, ager Dei, Ecclesia est: S. Prosper Aquitan., LI, 314. — Potest agri nomine universa Ecclesia designari: S. Gregor. Mag., LXXV, 1150. — Duo in agro clerici sunt qui gubernant Ecclesiam: S. Aug., XXXVII, 1279, 1730.

AQUAE maris significant populum christianum: Cassiodor., LXX, 226.

ARCA NOE. Viderimus si secundum arcae typum et corvus, et milvus, et lupus, et canis, et serpens in Ecclesia erit, certe idololatres in arcae typo non habetur.

Nullum animal in idololatren figuratum est. Quod in arca non fuit, in Ecclesia non sit: Tertull., I, 696. — Si potuit evadere quisquam qui extra arcam Noe fuit, et qui extra Ecclesiam foris fuerit evadet: S. Cyprian., IV, 503. — Arca Noe Ecclesiae formam habuit in qua omnes salvi facti sunt: S. Hilar., LX, 874. — Ecclesia sicut arca Noe fluctuat in hac vita: S August., XXXIII, 847. — Ut arca Noe omnia animalium genera continebat, ita Ecclesia omnes gentes, id., XXXVII, 1358. — Congregatae in arca Noe totius generis bestiae non aliud declarat quam universi generis homines in unitate Ecclesiae congregandos: S. Prosper Aquitan., LI, 291. — Sicut arca Noe, naufragante mundo, cunctos quos susceperat incolumes servavit, ita et Petri Ecclesia omnes quos amplectitur repraesentabit illaesos: S. Maximus Taurini, LVII, 722. — Arcam construxit Noe de lignis non putrescentibus; Ecclesia construitur a Christo ex hominibus victuris in aeternum; arca omnis ista Ecclesiam demonstrat quae natat fluctibus mundi hujus: Raban. Maur, CVII, 515.

ARCA Testamenti figura fuit Ecclesiae circumtecta undique auro, quia hi qui sapientiam habent non intus tantum retinere debent, sed foris monstrando praedicare: S. Bruno Astens, CLXIV, 308

[Col. 0152] ARCTURUS. Arcturi nomine Ecclesiae universalis fulgor exprimitur: S. Eucher., L, 741. — Arcturus in coeli axe constitutus septem stellarum radiis fulgens, semper versans et nunquam mergens, significat Ecclesiam universalem quae in Joannis Apocalypsi per septem ecclesias, septemque candelabra figuratur: S. Gregor. Masn., LXXV, 866. — In arcturo qui per gyrum suum nocturna spatia non occasurus illustrat, tota simul Ecclesia designatur, id., LXXVI, 517; Raban. Maur., CXI, 273. — Arcturi gyrus designat militantis Ecclesiae labores: Adam. Scot., CXCVIII, 704.

ATRIUM. Introitus atrii designat ingressum in sancta Ecclesia: Adam. Scot., CXCVIII, 707.

AURORA, Ecclesia dicitur quae a peccatorum suorum tenebris ad lucem justitiae permutatur: S. Greg. Mag., LXXV, 648.

AUSTER significat sanctam Ecclesiam fidei calore accensam: Raban. Maur., CXI, 262.

BABYLON. Ecclesia de gentibus dicitur Babylon.: Raban. Maur., CXII, 872.

BACULUS Domini disciplinam sanctae Ecclesiae designat.: S. Eucher., L, 738.

BELLUM. Continuata bella inter reges Juda et Israel non aliud significant quam quod sancta Ecclesia quae in unitate fidei persistit, bellum habeat cum haereticis et schismaticis: Raban. Maur., CIX, 486.

BETHEL interpretatur domus Dei quae bene Ecclesia dicitur, quia in ea habitat Dominus, dum per fidem corda nostra mundantur: S. Gregor. Mag., LXXIX, 338, 501.

CANDELABRUM sanctam et divinam Ecclesiam significat; septem lucernae candelabro superpositae septiformis Ecclesiae sacramentum: Raban. Maur., CXI, 605.

CAPILLI Ecclesiae sunt populi: S. Gregor. Mag., LXXIX, 493.

CARIATHIARIM. Ecclesia gentium significatur per Cariathiarim, id est civitatem silvarum: Rupert. abb., CLXVII, 1085.

CAULAE. Sicut oves religiosos homines qui mansueti sunt et innocenter vivunt, sic et caulae sanctam Ecclesiam significant: Raban. Maur., CXI, 407.

CEDRUS sanctam Ecclesiam mystice significat: ibid., CXI, 317.

CELLA. Ecclesia cella vinaria est, in qua charitas ordinatur: Cassiodor., LXX, 1062.

CIVITAS. Illustris et redempta civitas Christi sanguine, Ecclesia intelligitur quae et vocatur columba propter simplicitatem multitudinis in ea credentium: S. Hieronym., XXV, 1374. — Per civitatem Ecclesia, per vicos civitatis viri spiritales intelliguntur, per plateas viri saeculares: S. Gregor. Mag., LXXIX, 502.

COELUM est Ecclesia, ipsa terra, inimici Ecclesia: S. Aug., XXXVIII, 380, 388, 394. — Ecclesia electorum dicitur coelum: S. Greg. Mag., LXXVI, 553, 651.

COLLUM significat conjunctionem membrorum cum capite: S. Greg. Mag., LXXIX, 512, 622.

COLOR sapphirinus triumphantem, purpureus militantem Ecclesiam designat: Adam. Scot., CXCVIII, 704.

COLUMBA. Una columba dicitur electorum Ecclesia: S. Greg. Mag., LXXIX, 529.

CORPUS. Ecclesia est Christi corpus et conjux medicinalibus molestiis ab ipso purgatur: S. Aug., XXXIV, 25. — Ecclesia est unum corpus cujus caput Christus: Regino abb., CXXXII, 359.

CORNU Annae est potestas sanctae Ecclesiae: S. Greg. Mag., LXXIX, 62. — Cornu regni Christi significat Ecclesiae sublimitatem, ibid., 462.

COSTA. Ecclesia aedificatur ex costa Christi: Rupert. abb., CLXVII, 1076.

CUBICULUM Ecclesiae corpus est Christi: S. Ambros., XV, 1206.

CUSTODES Ecclesiae sunt prophetae, apostoli, apostolorumque successores: Cassiodor., LXX, 1099. — Custodes Ecclesiae, apostoli et praedicatores: Alanus de Insulis, CCX, 108.

CYPRUS. Per Cyprum Ecclesia universalis designatur: S. Greg. Mag., LXXIX, 493; S. Bernard. CLXXXIV, 428.

DENTES. Per dentes Ecclesiae firma sermonum ejus stabilitas intelligitur: Cassiodor., LXX, 1090. — Ecclesiae dentes sunt praedicatores: S. Gregor. Magg., LXXIX, 493. — Verba Ecclesiae dicuntur dentes: Raban. Maur., CXII, 907.

DOMUS. Piis domus Ecclesia est, piis patria coelum est: S. Ambros., XIV, 1163. — Ecclesia domus est cujus ubertas redundantia gratiarum: torrens voluptatis Spiritus sanctus: S. Ambros., XIV, 962. — Domus Dei quam aedificavit rex Salomon in Jerusalem in figuram facta est sanctae universalis Ecclesiae: Raban. Maur., CIX, 133. — Ecclesia domus Israel fluctibus pulsatur: Alanus de Insulis, CCX, 272.

[Col. 0153] ECCLESIA dicitur ager: S. Augustin., XXXVII, 1279, 1730; XXXVIII, 46; S. Gregorius Mag., LXXV, 1150; Raban. Maur., CXII, 856; Garner. de S. Victore, CXCIII, 256. — Ager Dei: S. Augustin., XXXVII, 1744; S. Prosper Aquitan., LI, 314. — Ager Dei fructuosissimus: S. Augustin., XXXIV, 926; Eugyppius abb. LXII, 841. — Ager Domini: S. August. XXXVII, 1440. — Amica: Cassiodor., LXX, 1075, 1082, 1092; Raban. Maur., CXII, 858; Wolbero abb., CXCV, 1086, — Amygdalus: Garner. de S. Victore, CXCIII, 336. — Ancilla: S. Augustin., XXXVII, 1140; Cassiodor., LXX, 823; S. Bruno Herbipolens., CXLII, 422; Raban. Maur., CXII, 858. — Angelus: S. Augustin., XXXVIII, 357. — Arca: S. August., XXXVIII, 119, 1174; S. Eucher, L, 742; Alcuin., C, 635; Garner. de S. Victore, CXCIII, 455. — Arca figurata: Tertull., I, 1209. — Arca Noe: S. Augustin., XXXIV, 1434; S. Gregor. Mag., LXXVI, 756, 982. — Arca Noe in qua sancti custodiuntur: S. August., XXXVI, 214. — Arca sanctificationis Domini: Cassiodor., LXX, 950. — Arca Testamenti: S. Gregor. Mag., LXXIX, 46. — Arcturus: S. Eucher. Lugdun., L, 741; Raban. Maur., CXII, 862; Garner. de S. Vict., CXCIII, 47. — Area: S. Greg. Mag., LXXVI, 576; Raban. Maur., CXII, 864, 865; Petr. Lombard. CXCI, 121. — Area quae paleam habet et frumentum: S. August., XXXVI, 109, 115. — Area sicca: Raban. Maur., CVIII, 1159. — Asinus: Garner. de S. Victore, CXCVIII, 88. — Assumpta de aquis multis: S. Bruno Herbipol., CXLII, 94. — Atrium: Raban. Maur., CXI, 390; CXII, 868; S. Bruno Carthusian., CLII, 1147. — Aurora: Raban. Maur., CXII, 869; Garner. de S. Victore, CXCIII, 365. — Aurora, quae a peccatorum suorum tenebris ad lucem justitiae permutatur: S. Gregor. Mag., LXXV, 648. — Babylon.: Raban. Maur., CXII, 872. — Bethel. S. Gregor. Mag., LXXIX, 338, 501. — Botrus.: S. Eucher., L, 742. — Candelabrum: Raban. Maur., CXII, 882. — Caprea, ibid., 885. — Caro Christi: S. Bruno Herbipolens., CXLII, 86. — Castra: Raban. Maur., CXII, 889. — Castrorum acies: Petrus Cantor., CCV, 168. — Cella: Raban. Maur., CXII, 892. — Cella vinaria, in qua charitas ordinatur: Cassiodor., LXX, 1062. — Civitas: S. Gregor. Mag., LXXV, 1153; LXXVI, 333, 938; LXXIX, 502; Raban Maur., CXII, 897; vener. Guibert. abb., CLVI, 590, 591; Garner. de S. Victore, CXCIII, 389. — Civitas Christi: Raban. Maur., CIX, 825. — Civitas Dei: S. Ambros., XV, 1422; Cassiodor., LXX, 336; Alcuin., CI, 1072; S. Bruno Herbipol., CXLII, 194, 195; Rupert. abb., CLXVIII, 615, 809; Alanus de Insulis, CCX, 200. — Civitas fidei: Alcuin., CI, 1072. — Civitas illustris Christi sanguine redempta: S. Hieronym., XXV, 1374. — Circumdata varietate: S. Bruno Herbipol., CXLII, 188. — Coelum: S. Ambros., XV, 1369; S. Augustin., XXXIV, 834; XXXVIII, 380, 388, 394; S. Gregor. Mag., LXXVI, 553, 651; Raban. Maur., CXII, 891; Rupert abb., CLXIX, 1232; Garner. de S. Victore, CXCIII, 30; Adam, Scot., CXCVIII, 275; Philippus de Harveng., CCX, 1204. — Columba: S. Gregor. Mag., LXXIX, 529; Raban. Maur., CXII, 898; S. Bruno Carthusian., CLII, 956; S. Bruno Astensis, CLXIV, 944; Garner. de S. Victore, CXCIII, 71; Wolbero abb. CXCV, 1214. — Columba deargentata: Cassiodor., LXX, 466; S. Bruno Herbipol., CXLII, 251, — Columba immaculata: Cassiodor., LXX, 1075, 1082, 1092. — Columna: S. Gregor. Magnus, LXXV, 30. — Conjux Christi: S. Augustin., XXXIV, 25; XXXVII, 1672, 1684, 1784; Eugypp. abb., LXII, 669; Rupert. abb., CLXVIII, 61. — Cornu Annae: S. Greg. Mag., LXXIX, 62. — Corona gloriae: S. Ambros., XIV, 1413 — Corpus Christi: S. Hilar., IX, 714; S. Ambros., XV, 1414; S. Augustin., XXXIII, 553; XXXIV, 25; S. Petr. Damian., CXLIV, 779; Regino abb., CXXXII, 359; S. Bernard., CLXXXIV, 397. — Cubiculum: Alanus de Insulis, CCX, 74. — Cyprus: Raban. Maur, CXII, 896; S. Bernard., CLXXXIV, 428. — Uni viro desponsata: S. Agobard., CIV, 110, 189. — Diluculum: Garner. de S. Victore, CXCIII, 366. — Domus: Raban. Maur., CXII 911; Garner. de S. Victore, CXCIII, 395. Domus David: S. Prosper Aquitan., LI, 367. — Domus veri David, id est Christi: S. Agobard, CIV, 97. — Domus Dei: S. Hillar., IX, 416; S. Prosper Aquitan, LI, 769; Alcuin., CI, 1072; S. Agobard, CIV, 236, 312; Raban. Maur., CIX, 133; S. Bruno Astens., CLXIV, 956; Walbero abb., CXCV, 1091. — Domus Domini: Cassiodor., LXX, 663; S. Gregor. Mag., LXXIX, 46, 156, 501. — Domus fidei: Alcuin., CI, 1072. — Domus Israel: Alanus de Insulis CCX, 272, 320. — Domus regia: S. Gregor. Mag., LXXXIX, 483 — Domus sapientiae: Alan. de Insulis, CCX, 261, 262. — Electa ut cedri: Wolbero abb., CXCV, 1203. — Equitatus Domini, ibid., 1060. — Esebon: ibid., CXII, 917. — Ferculum: ibid., CXII, 925; Wolbero abb., CXCV. 1448. — Ficus: Raban. Maur., CXII, 926. — Filia: S. Eucher., [Col. 0154] L, 755; Raban. Maur., CXII, 927. — Filia multitudinis: Cassiodor., LXX, 1095. — Filia principis: S. Gregor. Mag., LXXIX, 533. — Filia prophetarum: S. Bruno Herbipol., CXLII, 188. — Filia regum, cujus gloria ab intus: S. Gregor. Mag., LXXV, 863. — Filia Sion et filia Jerusalem: Rupert abb., CLXX, 81. — Firmamentum: Raban. Maur., CXII, 929. — Fulmen., ibid., CXII, 933. — Fons, ibid., 929. — Fons hortorum: Wolbero abb, CXCV, 1174. — Fons signatus., ibid., 1171. — Fumus: Raban. Maur., CXII, 935. — Funda: S. Gregor. Mag., LXXVI, 729; Raban. Maur., CXII, 935.

Gallina: S. Eucher., L, 748. — Habitaculum: Raban. Maur., CXII, 948. — Hastile, ibid., 948. — Haereditas Christi: S. Bruno Herbipol., CXLII, 127, 346. — Haereditas Domini: Cassiodor., LXX, 52. — Jerusalem: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 159. — Hortus: S. Greg. Mag., LXXV, 799; Raban. Maur., CXI, 530. — Hortus Christi: Cassiodor., LXX, 1105; Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 789. — Hortus conclusus: Cassiodor., LXX, 1078; S. Gregor. Mag., CLXXIX, 513; Alcuinus, C, 653; Hugo de S. Victore, CLXXV, 275. — Hortus Dei: S. Gregor. Mag., LXXVI, 799. — Hortus nucum.: Joannes Algrinus, CCVI, 668. — Humus: Raban. Maur., CXII, 958. — Imago coelestium: S. Ambros., XIV, 815. — Immaculata: S. Ambros., XIV, 1540. — Insula: S. Eucher., L, 742; Petr Lombard., CXCI, 886. — Jerusalem: S. Prosper Aquitanus: LI, 372; S. Gregor. Mag., LXXIX, 506, 526; Raban. Maur., CXII, 966. — Jerusalem coelestis: S. Hilar., IX, 662. — Jumenta: Garner. de S. Victore: CXCIII, 85. — De latere Christi egressa: S. Petr. Damian., CXLIV, 779. — Lapis: Garner. de S. Victore, CXCIII, 350. — Leaena: S. Gregor. Mag., LXXVI, 68, 537; Raban. Maur., CXII, 983; Garner. de S. Victore, CXCIII, 110. — Lectulus Salomonis: Cassiodor., LXX, 1070. — Libanus: Raban. Maur., CXII, 985. — Lilium: Raban. Maur., CXII, 986. — Lilium inter spinas: Wolbero abb., CXCV, 1094. — Locus: Raban. Maur., CXII, 987. — Locus videntium: S. Gregor. Mag., LXXVI, 336. — Lumbare., Raban. Maur., CXII, 991. — Luna: S. Eucher. Lugdun., L. 739; S. Maximus Taurin., LVII, 488; Eugypp. abb., LXII, 755; S. Gregor. Mag., LXXVI, 936; Alcuin., C, 622; Raban. Maur., CXII, 991; Rupert. abb., CLXX, 273; Garner. de S. Victore, CXCIII, 40. — Sine macula et ruga: S. Petr. Damian., CXLIV, 565; Petr. Lombard., CXCI, 927. — Mala granata: S. Eucher., L. 742. — Mater: S. Eucher., L, 755; Raban. Maur., CXII, 996. — Mater nostra: Regino abb., CXXXII, 338. — Mater cujusque fidelis: Wolbero abb., CXCV, 1125. — Maxilla: Raban. Maur., CXII, 997. — Mons: S. August., XXXVI, 70, 478, 533; S. Eucher., L, 742; S. Gregor. Mag., LXXVI, 668; vener. Godefrid., CLXXIV, 1091; Garner. de S. Victore, CXCIII, 252. — Mons sanctus Dei: S. August., XXXIV, 442. — Mons Domini: S. Hilar., IX. 680, 682. — Mons Sion: S. Hilar., IX, 414. — Mons qui de praeciso lapide surrexit: S. Augustin., XXXVI, 478. XXXVII, 1270; XXXVIII, 267. — Mortis conjux et crucis haeres: S. Gregor. Mag., LXXIX, 31. — Mulier: Raban. Maur., CXII, 1002 — Mulier fortis: id., CXI, 781; Rupert. abb., CLXIX, 146. — Mulier infelix nimis: S. Gregor. Mag., LXXIX, 37. — Mundus: S. Ambros., XV, 1369. — Mundi figura: S. Petr. Damian., CXLIV, 907. — Murus: Cassiodor., LXX, 1103; Raban. Maur., CXII, 1003. — Murus qui habet duodecim portas apostolicas: S. Ambros., XV, 1522. — Navicula: Raban. Maur., CXII, 1005; vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 909. — Navis: Raban. Maur., CXI, 372; CXII, 1004. — Navis cujus rectores apostoli: Rupert., CLXVIII, 404. — Navis tempestate jactata: S. Augustin., XXXVIII, 415. — Nemus: Raban. Maur., CXII, 1005. — Nidus: S. Eucher., L, 748. — Nurus: Raban. Maur., CXII, 1008. — Nurus Synagogae: S. Augustin., XXXVI, 501. — Orbis: S. Gregor. Mag., LXXIX, 74; Raban. Maur., CXII, 1012. — Orbis terrarum: S. Ambros., XV, 1369. — Ortus: Raban. Maur., CXII, 1013. — Os Christi: S. Hilar., IX, 807. — Ostium: Raban. Maur., CXII, 1014. — Ovis perdita: S. Bruno Herbipol., CXLII, 461. — Pallium: Raban Maur., CXII, 1018. — Pallium Christi: S. Augustin., XI., 733. — Palma: Raban. Maur., CXII, 1017; Garner. de S. Victore, CXCIII, 335. — Paradisus: S. Optat., XI, 964; S. Augustin., XXXIV, 207, 442, 478, 482; XLI, 395; Raban. Maur., CVIII, 479; CXII, 1022; Philipp. de Harveng. CCIII, 986 — Paradisus malorum punicorum: S. Gregor. Mag., LXXIX, 514. — Mulier parturiens: Rupert. abb., CLXIX, 1277; CLXX, 42. — Parturienti similis: Alcuin., CI, 1214, 1215. — Petra: S. Augustin., XXXIV, 885, 886. — Petra de monte praecisa: Tertull., II, 330. — Plaustrum: S. Gregor. Mag., LXXIX, 187. — Praesepe: Raban. Maur., CXII, 1027. — Pulchra: Wolbero abb., CXCV 1086. — Pulcherrima: [Col. 0155] Gilbert., CLXXXIV, 246. — Pulcherrima omnium mulierum: Wolbero abb, CXCV, 1190. — Petrus aquarum viventium: Wolbero abb., CXCV, 1174. — Regina: S Eucher, L, 754; Raban. Maur., CXII, 1038; Rupert. abb., CLXVII, 1175. — Regina quae amicta varietatibus assistit regi: Rupert. abb., CLXX, 53. — Regnum: Raban. Maur, CXII, 1038. — Regnum coelorum: S. Gregorius Mag., LXXVI, 695. — Rete: Raban. Maur., CXII, 1039. — Sacrificium Spiritus sancti: S. Petr. Damian., CXLIV, 888. — Sagena: Raban. Maur., CXII, 1044; S. Gregor. Mag., LXXVI, 695. — Sceptrum Fliii Dei: S. Petr Damian., CXLIV, 242. — Sedes: Raban. Maur., CXII, 1048. — Sion: S. Augustin., XXXVI, 70, 122; XXXVII, 1107; S Prosper Aquitan., LI, 570; Cassiodor., LXX, 38, 696; S. Gregor. Mag., LXXIX, 530; Alcuin., C, 586, 589, 627, 631; Rupert. abb., CLXIX, 71. — Sol: Raban. Maur., CXII, 1057. — Soror: S. Eucher. Lugdun., I, 755; Raban. Maur., CXII, 1060; Regino abb, CXXXII, 237, 470. — Specula: S. Prosper Aquitan., LI, 283. — Sponsa Christi: S. Hilar., IX, 708; S. Augustin., XXXVIII, 563, 570, 991, 1233; XLII, 423; S. Eucher., L, 755; S. Petr. Chrysologus, LII, 262; S. Fulgentius Ruspensis, LXV, 327; Justus Urgellensis, LXVII, 963; Cassiodor., LXX, 823, 1082, 1092; S. Gregor. Mag., LXXIX, 477; Beda, XCI, 1083; S. Agobard., CIV, 196; Regino abb., CXXXII, 237, 470; S. Bruno Herbipol., CXLII, 422; S. Petr. Damian, CXLIV, 897; Rupert. abb., CLXX, 155. — Sponsa Christi per incarnationem copulata: S. Gregor. Mag, LXXIX, 597. — Stabulum: S. Gregor. Mag., LXXIX, 582; Raban. Maur, CXII, 1046. — Stola: id., ibid., 1060 — Tabernaculum: S. Ambros., XIV, 460; Cassiodor., LXX, 215, 302; Raban. Maur., CXII, 1062; Petr Lombard., CXCI, 312; Raban. Maur., CVIII, 158; S. Petr. Damian., CXLV, 506. — Tabernaculum Christi: Alanus de Insulis, CCX, 240. — Templum: vener. Godefrid., CLXXIV, 854. — Tentorium: Raban. Maur., CXII, 1065. — Terra: S. Gregorius Mag, LXXVI, 26, 117, 482; LXXIX, 626; Alcuin., CI, 1267; Raban. Maur., CXII, 1065; Garner. de S. Victore, CXCIII, 239. — Thalamus: Garner. de S. Victore, CXCIII, 413. — Thronus: Raban. Maur., CXII, 1069. — Thronus Christi: S. Bruno Herbipol., CXLII, 328. — Thronus Salomon eburneus, leonibus cinctus: Raban. Maur., CIX, 195, 477. — Torcular.: S. Eucher, L, 742: Cassiodor., LXX, 73, 394; S. Bruno Herbipol., CXLII, 66; Petr. Lombard., CXCI, 121. — Tunica: Raban. Maur., CXII, 1069. — Tunica Christi: Cassiodor, LXX, 270. — Turris David: Alcuin., C, 651; Rupert. abb., CLXVIII, 480. — Turtur: S. Gregor. Mag., LXXIX, 499; S. Bruno Herbipol., CXLII, 315; Garner. de S. Victore, CXCIII, 71. — Uter: Raban. Maur., CXII, 1086. — Uxor: Alcuin., C, 630; Raban. Maur., CXII, 1087. — Vehiculum altissimum: Rupert. abb., CLXVII, 1146. — Venter: Raban. Maur., CXII, 1071. — Vestimentum, ibid., 1095. — Vestimentum Aaron: Alcuin., C, 637. — Vestimentum Dei: S. Bruno Carthus., CLII, 1344. — Vestimentum Domini: S. Eucher., L, 733. — Vestis: Raban. Maur., CXII, 1076. — Vestis Christi: S. Petr. Damian., CXLIV, 439. — Vestis Domini: Cassiodor., LXX, 728. — Vidua: S. Gregor Mag., LXXV, 1149; Raban. Maur., CXII, 1078; Rupert. abb., CLXVIII, 1068; Garner. de S. Victore, CXCIII, 143. — Vidua Christi: Cassiodor., LXX, 952; S. Bruno Herbipol, CXLII, 482. — Vidua a saeculo contempta, a Christo vero sponsata: Alcuin., C, 636. — Virgo: S. Eucher., L, 754; S. Agobard., CIV, 206; Raban. Maur., CXII, 1080; S. Paschas. Radbert., CXX, 1000, 1001; vener. Guibert., CLVI, 590, 591; Hugo de S. Victore, CLXXV, 327; Philippus de Harveng, CCIII, 741. — Vinea: S. Eucher., L, 742; S. Gregor. Mag., LXXV, 1150; LXXVI, 756; LXXIX, 612; Raban. Maur., CXI, 507; CXII, 1079; S. Paschas. Radbert., CXX, 1011; Rupert. abb., CLXVII, 554; Garner. de S. Victore, CXCIII, 341; Alanus de Insulis, CCX, 108. — Vinea Christi: Regino abb., CXXXII, 358. — Vinea Domini: S. Bernard, CLXXXIII, 1056, 1089. — Virgula: Raban. Maur., CXII, 1081. — Vomer: ibid., 1083.

Ecclesiam designant, figurant, repraesentant vel significant aedificatio tabernaculi et templi: vener. Beda, XCI, 737. — Arca: S. Augustin., XXXIV, 814; S. Prosper Aquitan., LI, 699; Cassiodor., LXX, 164; S. Gregor. Mag., LXXVI, 1286; LXXVII, 49, 773, 857, 1142, 1164; Raban. Maur., CXI, 411; S. Petr. Damian., CXLIV, 579, 910. — Arca Noe: Tertullian., I, 696; S. Cyprian, IV, 503; S. Hilarius, IX, 874; S. August., XXXVI, 115; XXXVII, 1103, 1358; XXXVIII, 1216; XLI, 472, 476; XLIII, 196, 397, 632; S. Prosper Aquileiens., LI, 291, 738; S. Maxim. Taurin., LVII, 722; S. Paulin. Nolan., LXI, 404; S Fulgentius Ruspensis, LXV, 544; Taio Caesaraugust. episc., LXXX, 759; Raban. Maur., CVII, 515; [Col. 0156] S. Ivo Carnotens., CLXII, 507; S. Bruno Astensis, CLXV, 879; Rupert. abb., CLXVII, 312; Hugo de S. Victore, CLXXVI, 629, 630; Eugypp. abb, LXII, 653. — Arca Testamenti: S. Bruno Astens., CLXIV, 368; Rupert. abb., CLXX, 232. — Arcturi gyrus: S. Gregor. Mag, LXXV, 866; LXXVI, 517; Raban. Maur., CXI, 273; Rupert. abb, CLXVIII, 317; Adamus Scot, CXCVIII, 704; Alanus de Insulis, CCX, 200. — Area: S. Gregor. Mag., LXXVI, 377. — Area sicca Gedeonis: S. Augustin., XXXIV, 813; Raban. Maur., CVIII, 1159. — Candelabrum: id., CXI, 605; vener. Godefrid., CLXXIV, 924. — Caprea: S. Gregor. Mag., LXXIX, 501; S. Bernard., CLXXXV, 180. — Caulae: Raban. Maur., CXI, 407. — Cedrus: Raban. Maur., CXI, 317. — Cervae: S. Augustin., XXXIV, 880. — Cyprus: S. Gregor. Mag, LXXIX, 493; S. Bernard., CLXXXIV, 428. — Diluvium: S. Augustin., XXXVII, 1354. — Ficus grossos suos proferens: S. Gregorius Mag., LXXIX, 499. — Galaad, id., LXXVII, 77, 94. — Hortus: Raban. Maur, CXI, 530. — Insulae: Rupert., CLXVIII, 670. — Jerusalem: Raban. Maur., CXI, 379; S. Petr. Damian., CXLV, 60. — Judaea: Raban. Maur., CXI, 339. — Luna: S. Ambros., XIV, 204, 678; S. Prosper Aquitan., LI, 365; Eugyppius abb., LXII, 755; Cassiodor., LXX, 735; S. Bruno Carthusian, CLII, 665, 992; Hugo de S. Victore, CLXXV, 638. — Mula in qua sedit Salomon: Rupert. abb., CLXVII, 1146. — Mulier quae parit in dolore filias: Raban. Maur., CVII, 496. — Naves, id., CXI, 372. — Paradisus voluptatis: S. Bruno Astensis, CLXIV, 161. — Mons Pharan: S. Augustin., XXXIV, 775. — Sacrificium oblatum de Simila: Raban. Maur., CVIII, 258. — Mons Sion: Eugyppius abb., LXII, 758; S. Bruno Herbipol., CXLII, 53, 70; S. Bruno Carthus., CLII, 1345; Raban. Maur., CXI, 362; Rupert. abb., CLXVIII, 480, 1287. — Tabernaculum: Rupert. abb, CLXVII, 708; S. Petr. Damian., CXLV, 60; Adam. Scot., CXCVIII, 624; Philippus de Harveng, CCIII, 669. — Templum quod aedificavit Salomon: S. Ambros., XV, 1585; S. Gregor. Mag., LXXIX, 599. — Terra: vener. Godefrid, CLXXIV, 1014. — Thronus Salomon eburneus, leonibus cinctus: Raban. Maur., CIX, 195, 477. — Tunica Christi inconsutilis: Cassiodor., LXX, 161. — Tunica Christi indivisa: S. Bruno Herbipol., CXLII, 110. — Vestis summi sacerdotis: S. Augustin., XXXIV, 687. — Vinea: S. Bruno Herbipolens., CXLII. 305.

Ecclesia assimilatur aurorae: S. Gregor. Mag, LXXIX, 530. — Corpori: Wolbero abb., CXCV, 1134. — Gregi caprarum: S. Ambros., XV, 1432. — Horto: S. Ambros., XV, 1839. — Horto concluso: Wolbero abb., CXCV, 1160, 1170. — Insulis: Cassiodor., LXX, 683. — Libano: Wolbero abb., CXCV, 1202. — Lunae: S. Gaudent., XX, 861; S. Augustin., XXXVI, 132; S. Maxim. Taurin., LVII, 488; Cassiodor., LXX, 76, 1082; S. Bruno Herbipolens, CXLII, 374; Petr. Lombard., CXCI, 149; Alanus de Insulis, CCX, 259. — Malo granato: S. Ambros, XIV, 180. — Malo punico: S. Gregor. Mag., LXXIX, 508. — Mari: Cassiodor., LXX, 663. — Myrrhae, ibid., 1069. — Oculis columbae: Cassiodor., LXX, 1072. — Palmae, ibid., 1096. — Soli, ibid., 1082; S. Gregor. Mag, LXXIX, 530. — Tunicae Joseph polymitae: S. Bernard., CLXXXII, 901. — Turturi: Cassiodor., LXX, 1059; S. Bernard., CLXXXIV, 1290. — Utri: Cassiodor., LXX, 228. — Uvae pedibus conculcatae: id.; ibid., 395. — Vesti: Rupert. abb., CLXVIII, 1287. — Vineae quae fossa plus proficit et putata multiplicatur: Cassiodor., LXX, 582.

Ecclesia in primordiis mundi desponsata in paradiso, praefigurata in diluvio, annuntia a per legem, vocata per prophetas, Evangelii decorem diu exspectavit: S. Ambros., XV, 1201. — Ecclesia coepit in hortis esse postquam in hortis passus est Christus, ibid., 1524. — Ecclesiae fundamentum et caput Christus: S. August., XXXIX, 1615. — Crescit quotidie Ecclesia in templum Dei et ab ipso capite totum corpus exstruitur: S Prosper Aquitan., LI, 282. — Ecclesia, sponsa Christi, cujus Thalamus ornatur auro fidei, argento sapientiae, virtutum gemmis, sanctitatis velis, verecundiae rosis, liliis castitatis, pudoris violis: S. Petrus Chrysolog., LII, 262. — Ecclesia in Synagoga, Judaeis obscurantibus fuscabatur, ibid., 412. — Ecclesia soror est Christi, soror, sponsa, amica, columba, immaculata: Cassiodor., LXX, 1075, 1082, 1092. — Ecclesia gentium deserta dicitur: Wolbero abb., CXCV, 1130.

FACIES sponsae publicus Ecclesiae conventus est qui varia professionem, dignitatum et ordinum qualitate distinguitur: Wolbero abb. CXCV, 1148.

FEMINA. Duo feminae sponsae, duo populi Ecclesiae: S. Gregor. Mag., LXXIX, 534.

FERCULUM quod sibi fecit Salomon, Ecclesia est: Wolbero abb., CXCV, 1148.

[Col. 0157] FICUS. Christiani falsi sunt ficus valde malae: Petr. Lombard., CXCI, 307.

FIDES, portae Ecclesiae: Alanus de Insulis, CCX, 99.

FILIA. Ecclesia dicitur filia multitudinis ob multitudinem confluentium populorum: Cassiodor., LXX, 1095. — Ecclesiae apostolorum, filiae regum sunt: S. August., XXXVI, 508 — Filiae regum sunt animae seu Ecclesiae apostolorum praedicatione conversae: S. Bruno Herbipol., CXLII, 188 — Filiae Jerusalem Ecclesiae sunt: Alanus de Insulis, CCX, 74.

FILII servorum Dei sunt filii . . . . totius Ecclesiae quae corpus est Christi et quae mater est omnium Patrum omniumque filiorum: S. Prosper Aquitan., LI. 284 — Filii Core, id est filii crucis sunt Christiani: S. Bruno Herbipol., CXLII, 314. — Christiani, filii excussorum, id est, prophetarum, ibid., 473.

FLUMEN Dei, Christiani dicuntur, ibid., 243.

FRUCTUS Ecclesiae sunt filii ejus, praesertim martyres: S. Gregor. Mag., LXXIX, 514.

FUNDAMENTA et portae Ecclesiae sunt apostoli sicut et prophetae: S. August., XXXVII, 1103.

GENAE Ecclesiae sunt praedicatores: S. Gregor. Mag, LXXIX, 193.

GRESSUS Ecclesiae sunt velox praedicatio apostolorum per quos in omnem terram Evangelium insonuit: Cassiodor., LXX, 1093.

GURGES. Per gurgitem multiplex expositorum sanctae Ecclesiae praedicatio intelligitur: Garner. de S. Victore, CXCIII, 303.

HORTUS significat sanctam Ecclesiam in qua variae species virtutum gignuntur: Raban. Maur., CXI, 530.

INDIA quae in orientali parte consistit et solis ortum prima suscipit, primitivam potest designare Ecclesiam in gente Judaea constitutam: Raban. Maur., CXI, 335.

INSULAE Ecclesiae Dei quae diversis tentationum tunduntur fluctibus: S. Eucher., L, 742. Ecclesiae insularum nomine designantur: Raban. Maur., CXII, 971.

JUDAEA significat sanctam Ecclesiam in qua Dominus recta fide, pia confessione et bonis operibus semper laudatur: Raban. Maur., CXI, 339.

JUDICIUM carnalis Israel Ecclesiae typus, quae peregrina et incognita poenitentiae credidit et sapientiam desideravit audire: S. Hilar., IX, 666.

JUMENTA ecclesiasticos significant greges, qui competenti refectione pascuntur alii lacte, alii cibo solido prout dispensatori visum fuerit: Cassiodor., LXX, 1037.

JURATIO. In juratione Dei Abrahae praefiguratur semen Ecclesiae, quod supra numerum extenditur: Prosper Aquitan., LI, 747.

LABIA Ecclesiae sunt praedicatores: S. Gregor. Mag., LXXIX, 493. — Ecclesiae doctores. labia sunt sponsae: S Petr. Damian., CXLIV, 300, 611.

LAEVA manus significat consolationes quas promisit Christus Ecclesiae, dextera vero gloriam: Rupert., CLXVIII, 862.

LECTULUS. Per lectulum Salomonis praesens accipitur Ecclesia: Cassiodor., LXX, 1070.

LEPUSCULUS plebem Ecclesiae designat: Raban. Maur, CXI, 777.

LILIUM inter spinas est Ecclesia inter filias hujus saeculi: Wolbero abb., CXCV, 1094.

LUNA mysterium Christi atque Ecclesiam repraesentat: S. Ambros., XIV, 204; S. Prosper Aquitan., LI, 365; S. Bruno Carthusian., CLII, 665, 992. — Ecclesia comparatur lunae quae in pace crescit, in persecutione minuitur: S. Gaudent., XX, 861. — Ecclesia in ista mortalitate carnis constituta propter ipsam mutabilitatem lunae nomine in Scripturis signatur: S. August., XXXIII, 209. — Ecclesia dicitur luna eo quod in hoc mundi nocte resplendeat: S. Eucher., L, 739. — Lunam Ecclesiae comparamus quae sicut luna, inter gentes luceat, mutuatur lumen a Sole justitiae et Christi radiis: S. Maximus Taurin., LVII, 488; Rupert. abb., CLXX, 273.

MALA granata, Ecclesia de multis gentibus, sive diversas gratias habens: S. Eucher., L. 742.

MANUS Ecclesiae sunt homines sancti: S. Bernard., CLXXXIV, 1226.

MARE, Ecclesiae porsecutores per maris tempestates significantur: Rupert. abb., CLXVIII, 1470.

MILLENA unitas unam significat fidem, unum baptisma, unum Deum: Wolbero abb., CXCV, 1178.

MONS Montis nomine significatur Synagoga et Ecclesia: S Augustin, XXXVIII, 267.

MULA. Ecclesia significatur per mulam in qua sedit Salomon: Rupert. abb. CLXVII, 1146.

MULIER. Ecclesia per fidem est illa mulier fortis de qua in Proverbiis, id., CLXIX, 146.

[Col. 0158] MUNDUS. Mundi creatio figura formationis Ecclesiae S. Augustin., XXXII, 850.

MURI Hierusalem conventus Ecclesiae sunt toto orbe fundati: S. Ambros., XIV, 883.

NAVES sunt Ecclesiae quae ligno crucis mundi istius tempestates navigant: Cassiodor, LXX, 772; Raban Maur., CXI, 372.

NINIVE imaginem portat Ecclesiae in qua gentium jam inde noster populus morabatur: S. Zeno, XI, 449 — Ninive civitas magna, civitas alienigenarum bipartitae Ecclesiae figura est: Tichonnius Afer, XVIII, 39.

NOE. Ecclesia figuratur in benedictione filiorum Noe: S. August., XLII, 265.

NUPTIAE, vocatio Ecclesiae: Raban. Maur., CXII, 1008.

OCULI Ecclesiae sunt praedicatores: S. Greg. Mag., LXXIX, 507, 508. — Oculi Ecclesiae seu fidelis animae sunt consideratio miseriae temporalis et felicitatis perpetuae: Wolbero abb., CXCV, 1230.

OLEUM effusum est dilatatio nominis Christi per Ecclesiam, ibid., 1043.

ORA. Ora vestimenti Domini Salvatoris significatur Ecclesia: Cassiodor., LXX, 956.

OSSA. Ecclesiae ossa et fortitudo sunt apostoli: S. Augustin., XXXVI, 175; XXXVII, 1297.

OVES populum significant Christianum: Cassiodor., LXX, 77. — Oves et boves quos Salomon sacrificavit significant multitudinem conversorum ad Dominum: Rupert. abb., CLXVII, 1174.

PARADISUS. Per paradisum Ecclesia, per arbores vero paradisi doctores Ecclesiae significantur: S. Ambros., XVII, 812. — Paradisus Ecclesia est: Raban. Maur, CVIII, 479 — A principio autem plantatur paradisus, quia Ecclesia catholica a Christo qui est principium omnium condita esse cognoscitur. Fluvius de paradiso exiens imaginem portat Christi de paterno fonte fluentis qui irrigat Ecclesiam suam verbo praedicationis et dono baptismi, ibid.

PARIETES Ecclesiae clerici et laici: Hugo de S. Victore, CLXXVI, 417.

PEDES. Extrema Ecclesiae membra vocantur pedes: Garnerus de S. Victore, CXCIII, 233.

PETRA illa de monte praecisa apud Danielem, est Ecclesia: Tertull., II, 330. — Petra super quam aedificanda promittebatur Ecclesia, ipse est Christus S. August., XXXVIII, 1238.

PORTAE Ecclesiae, portae castitatis sunt et justitiae: S. Ambros. XV, 1694.

PRIMITIA Ecclesiae fuit Abel: Petr. Lombard., CXCI, 1421.

PULCHERRIMA omnium mulierum universalis Ecclesia dicitur: Wolbero abb., CXCV, 1190.

PUPILLUS. Ecclesiae populus vocatur pupillus: S. Gregor. Mag., LXXV, 808.

RADIX Ecclesiae Christus: Alanus de Insulis, CCX, 211. — Ecclesiae radices sunt prophetae coelestis Regis operatione plantati: Cassiodor., LXX, 582.

RECTOR Ecclesiae Christus: Alan. de Insulis, CCX, 272.

REGINA. Ecclesia gentilis credendo in Christum, facta est regina: Rupert., abb., CLXVII, 1175.

RIVUS Explanationes Ecclesiae dicuntur rivus: Garner. de S. Victore, CXCIII, 296.

SACRIFICIUM oblatum de simila Ecclesiae catholicae figuram praenuntiat: Raban. Maur., CVIII, 258.

SECUNDA SABBATI. Ecclesia figuratur per secundam Sabbati: S. Augustin., XXXVI, 532.

SEPTENARIUS numerus Ecclesiae universitatem signat: Garner. de S. Victore, CXCIII, 448.

SION mons designat Ecclesiam: Eugypp. abb., LXII, 758; S. Bruno Herbipol., CXLII, 53, 70; S. Bruno Carthusian., CLII, 1345. — Sion Ecclesia dicitur quia speculatio in illa contemplativa virtute defigitur: Cassiodor, LXX, 38. — Ecclesia dicitur mons Sion et sancta sanctorum cujus habitator Christus est, ibid., 696. — Ex Sion prodiet lex, id est ex monte sancto qui est Ecclesia, qui per omnem orbem Romanum caput tulit sub toto coelo: S. Optat., XI, 996. — Sion civitas omnium electorum: Rupert. abb., CLXIX, 16. — Ecclesiae praesentis imago in Sion, Ecclesiae futurae imago in Jerusalem: S. August., XXXVI, 70, 122; XXXVII, 1107. — Sion, praesens Ecclesia. Hierusalem, superna civitas: Rupert., abb, CLXIX, 71.

SPONSA. Ecclesia sponsa Christi matrem synagogam reliquit ut ei adhaereret: S. August., XXXVIII, 570.

STELLAE Christiani, Judaei, arenae steriles: Petr. Lombard., CXCI, 1220.

TABERNACULUM Domini typus Ecclesiae: Raban. Maur., CVIII, 158.

TEMPLUM quod aedificavit Salomon, typus Ecclesiae fuit: S. Ambros., XV, 1585.

[Col. 0159] TEMPUS. Christus et Ecclesia in ipsis Judicum et Regum temporibus figurantur: S. August., XLII, 271. — Christi nomen et Ecclesiam exhibent praesentia tempora sicut praeterita nuntiarunt, ibid., 285.

TENTORIUM, sanctitas primitivae Ecclesiae: Raban. Maur., CXII, 1065.

THUS. Vestimenta Ecclesiae thuri comparantur: Cassiodor., LXX, 1077.

TORCULAR. Ecclesia ob tribulationes quas patitur dicitur torcular: S. Eucher., L, 742.

TUNICA. Ecclesia Christi est tunica Domini, contexta non filis, sed versibus; non stamine sed compunctione; non lana sed gratia: Cassiodor., LXX, 270. — Ecclesiae unitas et charitas tunica Christi est: Petr. Lombard., CXCI, 235.

TURRES Ecclesiae sunt sacerdotes: S. Ambros., XIV, 261.

UBERA Ecclesiae sunt lex et prophetae: Rupert abb., CLXVIII, 956. — Ubera Ecclesiae sunt cognitio veritatis et amor virtutum: Wolbero abb., CXCV, 1163.

UVA. Christiani uvae pedibus conculcatae comparantur: Cassiodor., LXX, 395.

VEHICULUM altissimum est Ecclesia: Rupert. abb., CLXVII, 1146.

VENTER Ecclesiae sunt idiotae et simplices: Alanus do Insulis, CCX. 89.

VESTIMENTUM Domini sancta accipitur Ecclesia quae per fidem et dilectionem ei conjuncta est: S. Eucher., L. 733.

VIDUA. Ecclesia est a saeculo contempta, a Christo vero sponsata: Alcuin., C, 636.

VINEA. Ecclesia comparatur vineae quae fossa plus proficit et pulata multiplicatur: Cassiodor., LXX, 582. — Vinea praefigurat Ecclesiam quae sola persecutionibus crescit: S. Bruno Herbipol., CXLII, 305. — Vineae Engaddi sunt plebes Ecclesiae: S. Bernard., CLXXXIII, 996.

VIR Ecclesiae humani generis Redemptor est: S. Greg. Mag., LXXIX, 62.

VIRGA. Duae virgae apud prophetas Ecclesiam et Synagogam significant: S. Hieronym., XXII, 683. Duae virgae de quibus Isaias utrumque designant populum, gentium et Judaeorum, id., XXXV, 518.

VIRTUS Ecclesiae, dilectio ejus: S. August., XXXVII, 1698.

AGNUS poenitentiam innuit: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 903.

AQUA. Baptismus aqua significatur: Rab. Maur., CXII, 860. — Sicut populus vim regis Aegypti per aquam transgressus evadit, per aquam liberantur de saeculo nationes: Tertull., I, — 1209. Baptismus est aqua quae de comite petra populo defluebat. Si enim petra Christus, sine dubio aqua in Christo baptismum videmus benedici, ibid., 1210. — Aqua aspersionis significabat baptismum et Judaeis et gentibus profuturum: S. August., XXXIV, 735, 736. — Baptismi aqua est sepulcrum Christi ubi sanamur a peccatis: Rupert. abb, CLXVII, 1269. — Aquae contradictionis dicuntur aquae baptismi: S. Bruno Herbipol., CXLII, 387. — Aquae redemptionis Christi sunt sacramenta: Adam. Scot., CXCVIII, 190.

ARCA. Sicut arca Noe, subversis omnibus vitiis peccatorum ad alta ferebatur; ita baptismatis fonte coelo vicina portatur Ecclesia: S. Maximus Taurinens., LVII, 574. — Arca imposita claustro novo indicat quod Novi Testamenti gratia renovatis in baptismo mentibus infundatur: Raban. Maur, CIX, 84.

AVIS. Baptismo sacro vivificatus similis est avi volanti ex Aegypto: Rupert. abb., CLXVIII, 177.

BAPTISMUS dicitur aqua: S. Eucher., L, 742. — Diluvium: Raban. Maur., CXII, 911, 914; S. Bruno Carthusian., CLII, 748. — Fons: S. Eucher., L, 742. — Labrum: Raban. Maur., CXII, 977. — Libanus, ibid., 985. — Luter, ibid., 991. — Mane: S. Eucher., L, 741. — Mare: Raban. Maur., CXII, 995. — Nubes: S. Bruno Carthusian., CLII, 748. — Baptismus in libro Genesis praefiguratur: S. Ambros., XVI, 392; S. August., XL, 133. — Baptismus est figura mortis et sepulturae: S. Anselmus Cantuar., CLVIII, 544. — Baptismus destruit superbum et facit humilem: Rupert. abb., CLXVIII. 767 — Baptismus Christi nostram designat justificationem: Adam. Scot., CXCVIII, 394.

CAPILLI. Legis sacramenta dicuntur capilli: Raban. Maur., CXII, 884.

CARO aliquando sumitur in Scripturis pro uxore: S. August., XXXV, 1395.

[Col. 0160] CASIA significat baptismum et fidem: S. Bruno Carthus., CLII, 659.

CATACLISMUS imago fuit baptismi: S. Optatus Milevitan., XI, 1046.

CINIS. Poenitentia dicitur cinis: Garner. de S. Victore, CXCIII, 362.

CIRCUMCISIO baptismi vicem olim tenuit: S. August., XXXIII, 845. — Circumcisionis sacramentum praefigurat nostri temporis baptismum, id., XLIV, 403, 504, 833. — Circumcisio carnis lege praecepta est, quia non posset melius significari per Christum regenerationis auctorem tolli originale peccatum: S. Prosper Aquitan., LI, 472. — Circumcisio typus ac figura baptismi: Raban. Maur., CVII, 561.

CISTERNA. Baptismus cisterna est Bethleemitica: ven. Godefrid. abb., CLXXIV, 507.

DILUVIUM. Compararur baptismus diluvio: Tertull., I, 1209; Cassiodor., LXX, 202; S. Bruno Herbipol., CXLII, 129. — Baptismus dicitur diluvium: Raban. Maur., CXII, 911, 914; S. Bruno Carthusian., CLII, 748. — Diluvium aliquando significat baptismum: Raban. Maur., CXI, 329. — Diluvium figura fuit baptismi: S. Ambros., XVI, 423; S. August. XLII, 263; Rupert. abb., CLXVII, 342. — Post diluvium praeco columba terris pacem annuntiavit; eadem dispositione carni nostrae emergenti de lavacro post vetera delicta columba sancti Spiritus advolat: Tertull., I, 1209. — Semel factum est diluvium in comparationem baptismatis quia iterari non potest: S. Optat., XI, 894.

ELIAS. Baptismi figura fuit sacrificium Eliae: S. Ambr., XVI, 175.

ENGADDI, fons haedi, baptismum significat: Cassiodor., LXX, 1061; S. Gregor. Mag., LXXIX, 493; Alcuin., C. 645; S. Bernard., CLXXXIV, 428; Wolbero abb., CXCV, 1083. — Poenitentia nomine Engaddi signata: Raban. Maur., CXII, 916. — Engaddi baptisma gentium lacrymasque peccantium significat: S. Bernard., CLXXXIII, 996.

FILII baptismi dicuntur filii maris: Rupert. abb., CLXVIII, 177.

FLUMEN aliud baptismi, aliud persecutionis: S. Bruno Herbipol., CXLII, 245.

FONS. Baptismus est fons domus David: Rupert. abb., CLXVIII, 794.

HAEDUS. Poenitentia nomine haedi designatur: Raban. Maur., CXII, 953.

HYSSOPUS. Baptismus nomine hyssopi designantur, ibid., 1088

INFANS. Quilibet baptismo regeneratus dicitur infans: Garner. de S. Victore, CXCIII, 145.

ISRAELITAE promittentes se non bibituros de puteis Seon regis, Christianorum in baptismo diabolo renuntiantium sunt typus: Raban. Maur., CVIII, 720.

JORDANIS. Per Jordanem iter ad terram promissionis, per baptismum ita ad promissionem regni coelestis: S. Chromatius, XX, 330. — Jordanis fluminis conversio figura fuit baptismatis: S. Ambros., XV, 1548 — Jordanis sumitur pro baptismo: S. Bruno Carthusian., CLII, 815.

LABIUM. Per labium aeneum sive labium principaliter aqua baptismatis intelligitur cujus lavacro necesse est purgentur omnes qui Ecclesiae januas ingrediuntur: Raban Maur., CVII, 215.

LAGENA fides baptismi, id., CXII, 979.

LATIBULUM dicuntur sacramenta Dei: Petr. Lomb., CXCI, 191.

LIBANUS. Baptismus Libano figuratur: S. Greg. Mag., LXXIX, 510.

LOTIO. Baptismus Christi in initio suae praedicationis fuit figuratus in lotione Aaron in principio suae consecrationis: Rupert. abb., CLXVIII, 1368. Baptismus septiformis spiritus praefiguratus in septem lotionibus Naaman, id., CLXX, 108.

MANNA erat panis Eucharistici figura: S. Ambros., XV, 1462.

MARA. Baptismus est mara: Rupert. abb., CLXVIII, 252.

MARE significat baptismum: Raban. Maur., CXI, 311; S. Bruno Carthus., CLII, 1035 — Mare fusile in figuram lavacri Salvatoris quo in remissionem peccatorum emundamur factum est: Raban. Maur., CIX, 171. — Mare fusile positum a latere dextro templi significat baptismum fluxisse de latere Christi: Rupert. abb., CLXVII, 1166.

MELCHISEDECH. Sacrificium Melchisedech in pane et in vino figura est sacrificii Christiani: Raban. Maur., CVIII, 505.

MENSA Christi est sacra Eucharistia: Rupert. abb., CLXVIII, 819.

MISSA figurata per sacrificium vaccae rufae: Adam. Scot., CXCVIII, 705.

[Col. 0161] MYRRHA. Poenitentiae symbolum est myrrha: S. Bern. CLXXXV, 48.

NAAMAN. Baptismi gratia figurata fuit per curationem Naaman a lepra: S. Ambros, XVI, 420, 421, 423; Rupert., CLXVIII, 1263. — Baptismus septiformis Spiritus praefiguratus in septem lotionibus Naaman, id., CLXX, 108. — Poenitentia in Naaman fuit figurata: S. Bernard., CLXXXV, 61.

NIVIS nomine baptismus significatur: S. Eucher. Lugd., L, 739.

OSTIUM. Baptismus est ostium positum in arca Noe: Rupert. abb., CLXVII, 342.

PALLIUM. Poenitentia vocatur pallium: Raban. Maur., CXII, 1018.

PANIS dicitur Eucharistia, ibid., 1020. — Poenitentia dicitur panis subcinericius: Alan. de Insulis, CCX, 208.

RADICES. Sacramenta comparantur radicibus: Vener Godefrid. abb., CLXXIV, 981.

ROSA. In Eucharistia carpitur rosa hoc est Dominici corporis sanguis: S. Ambros., XV, 1390.

RUBRUM MARE. Mare rubrum baptismum significat: S. Cyprian., IV, 414; S. Zeno, XI, 510; S. Ambros., XIV, 867; XVI, 420, 421, 423; S. Prosper Aquit., LI, 764; S Ivo Carnotens., CLXII, 507; Rupert. abb., CLXX, 162. — Sicut Judaei semel mare Rubrum ingrediuntur, ita et baptismus noster, cujus mare figura fuit, semel est recipiendus: S. Ambros., XVII, 18. — Aegyptiorum submersio in mari Rubro figura abolitionis peccatorum in baptismo: S. Augustin., XXXVII, 37. — Rubrum mare figura aquae baptismatis, quae mista sanguine de latere Christi exivit: Cassiodor., LXX, 588. — Baptismus in nube et in mari in Moysen consummatus: Raban. Maur., CVIII, 66. — Baptismus Israelitarum per mare Rubrum transitu figuratus fuit: S. Augustin., XXXVI, 917; XXXVII, 1037, 1411, 1420, 1760; XXXIX, 1562, 1635, 1637; XL, 335, 695; Cassiodor., LXX, 531; S. Gregor. Mag., LXXVII, 1162; LXXIX, 491; Raban. Maur., CVIII, 9. — Sicut Judaei post mare ad eremum pervenerunt, nos post baptismum ad paradisum (Ecclesiam) pervenimus: S. Zeno, XI, 519. — Redempti a Domino vere dicuntur qui in toto orbe terrarum de magna et lata Aegypto, quasi per mare Rubrum baptismum scilicet sacratum Christi sanguine liberantur: S. Prosper Aquitan., LI, 307. — Rubri maris divisiones sunt baptismus Christi in quo fiunt divisiones, ut una aliis sit in vitam, aliis in mortem; in vitam fidelibus, in mortem persecutoribus, ibid., 389. — Sicut populus Israel per mare Rubrum salvatus est, Pharaone demerso, ita Ecclesia gentium, per baptismum, de diaboli servitio liberata et ad veram repromissionis terram et evangelicam libertatem introducta est: Cassiodor., LXX, 1059. — Maris Rubri transitus fuit figura Eucharistiae: Rupert. abb., CLXVII, 1659.

SILOE. Baptismus significatur per aquas Siloe, ibid., 1291.

TENEBRAE. Poenitentiae lamenta tenebrae nuncupata: Garner. de S. Victore, CXCIII, 378.

UNGUENTUM dicitur poenitentia Raban. Maur., CXII, 1085.

UTERUS. Aqua baptismi uterus et sepulcrum est: Rupert. abb., CLXVII, 1648.

VENTER. Fons baptismi vocatur venter: Raban. Maur., CXII, 1071.

VER dicitur vitae renovatio per baptismum vel per resurrectionem: S. Eucher., L, 741.

VESTITUS dicitur habens baptismi indumentum; nudus autem carens baptismi sacramento, ibid., 756.

AARONIS vestimenta omnia fideles novissimi temporis sunt: Wolbero abb., CXCV, 1026.

ABIES, contemplator sanctus: Garner. de S. Victore, CXCIII, 336.

ABORTIVI, sancti ante legem: Raban. Maur., CXII, 853.

ABYSSUS sunt praedicatores Verbi: S. August., XXXVI, 984. — Collegium apostolorum: Raban. Maur., CXII, 853. — Abyssus in Scriptura sunt sapientia corda hominum: Alcuin., C, 423.

ACCIPITER quilibet sanctus: S. Eucher. Lugdun., L, 748; Garner. de S. Victore, CXCIII, 81. — Accipiter, quilibet electus: Raban. Maur., CXI, 853.

ACERVUS testimonii, multitudo martyrum, id., CXII, 854; S. Bruno Carthus., CLII, 917. — Acervus testimonii sanctorum Patrum institutio est: Walbero abb., CXCV, 1149.

ACETABULUM. Apostoli comparantur acetabulo argenteo: ven. Godefrid. abb., CLXIV, 745.

ACIES, unitas electorum Raban. Maur., CXII, 853

[Col. 0162] ADOLESCENTULAE sunt electorum animae per baptismum renovatae: S. Gregor., Mag.: LXXIX, 482, 529. — Sunt animae sanctorum: Raban. Maur., CXII, 854; Wolbero abb. CXCV, 1026; Thomas Cisterciens., CCVI, 39. — Apostoli dicuntur adolescentulae: Philippus de Harveng, CCIII, 329. Diligentes Deum nominantur adolescentulae, ibid., 214.

AES, calceamentum apostolorum: S. Petrus Damian., CXLIV, 727. Aes prophetas signat, ibid., 728. — Aes, praedicatorum vox, obscura veterum Patrum praedicatio: Garn. de S. Victore, CXCIII, 315.

AESTAS adolescentiam designat: Wolbero abb., CXCV, 1223.

AESTAS, quilibet perfectus: Raban. Maur., CXII, 91.

AEGYPTII. Aegyptiorum spoliatio figurat philosophorum scientiam mutuandam esse Christiano: Petrus Lombard., CXCI, 955.

AGER est animus: ven. Guibert. abb., CLVI, 225. — Agro comparatur anima fidelis: Adam. Scot., CXCVIII, 789.

AGNA est vita activa: Raban. Maur., CXII, 855.

AGNI apostoli: S. Eucher., L, 752. — Agni sancti, ibid.; Raban. Maur., CXII, 202, 855. — Agni fideles signant: S. Paulus Nolan., LXI, 337. — Agnus cujuslibet catholici vitam innoxiam designat: Raban. Maur., CXI, 202. Agnus apostoli, viri sancti, simplices et innocentes, id., CXII, 855.

AGRICOLA, doctores Ecclesiae, ibid. 855.

ALAE, virtutes sanctorum: S. Eucher., L, 748. — Cogitatio viri sancti, virtutes sanctorum: Raban. Maur., CXII, 857.

ALTARE, vita justorum, ibid., 856.

ALTILIA, Patres Novi Testamenti, ibid., 857.

AMICUS, quilibet proximus noster, animus noster, praedicatores sancti, caeteri sancti, ibid., 857. — Amici concordes in Deum: S. Eucher., L, 755. — Amici Dei apostoli et patriarchae: Cassiodor., LXX, 990. — Pastores dicuntur sponsi amicissimi: S. Bernard., CLXXXIII, 1154.

ANCILLA, praedicatores Ecclesiae humiles quique: Rab. Maur., CXII, 858. Ancillae ad arcem missae designant Christum elegisse praedicatores infirmos ac despicabiles qui fideles populos ad superna patriae coelestis aedificia colligerent, id., CXI, 710.

ANGELUS dicitur Joannes Baptista, id., CXII, 851. — Quilibet sacerdos, ibid.; Philippus de Harveng, CCIII, 116. — Angeli ascendentes et descendentes e scala Jacob proficientes et deficientes designant: S. Zeno, XI, 432; S. Bernard., CLXXXII, 224. — Angelorum nomine in sancta Scriptura designantur cives coelestis Jerusalem in hominibus assumpti; fidelium populus; quilibet justus; praedicatores vel sacerdotes: S. Eucher., 739. — Sancti praedicatores Ecclesiae pro eo quod gloriam patriae coelestis annuntiant angelorum nomine possunt accipi: S. Greg. Mag., LXXVI, 725; Hupert abb., CLXVIII, 250; S. Bernard., CLXXXIV. 83. — Angeli dicuntur sanctus Joannes Baptista, praedicatores, sancti, praelati Ecclesiae, sacerdotes: Garn. de S. Victore, CXCIII, 27.

ANIMA sumitur pro vita: Rupert. abb., CLXVIII, 973. — Anima rex est et sacerdos: Hugo de S. Victore, CLXXV, 276. — Anima est virgo et fornicaria, ibid., 329, 330. — Anima fidelis agro et horto comparatur: Adamus Scot., CXCIII, 789.

ANIMALIA. Singula Ezechielis animalia ad unumquemque evangelistam recte conveniunt: S. Gregorius Mag., LXXVI, 625, 803; Raban. Maur., CX, 505; CXII, 859; S. Bruno Astens., CLXIV, 969; Garner. de S. Victore, CXCIII, 93. — Evangelistae quatuor animalibus significantur, quia Evangelium per quatuor mundi partes erant divulgaturi: Alcuin., CI, 1120, 1133. — Animalia plena oculis in circuitu et intus sanctos designant: S. Gregor. Magn., LXXVI, 109, 803; Raban. Maur., CXII, 859; Garner. de S. Victore, CXCIII, 93. Animalia, evangelistae, justi, simplices in Ecclesia, ibid. — Animalia quatuor apud Ezechielem pastores Ecclesiae significant: S. Bernard., CLXXXIV, 1099. — Alae animalium Ezechielis sunt virtutes sanctorum: S. Gregor. Magn., LXXVI, 297.

ANNULI arcae quatuor, quatuor designant evangelistas: Adam. Scot., CXCVIII, 758.

ANNUS, multitudo redemptorum: Raban. Maur, CXII, 858; Garner. de S. Victore, CXCIII, 858.

ANTEMURALE, prophetae: Raban. Maur., CXII, 859; Garner. de S. Victore, CXCIII, 394.

APIS, humiles: Raban. Maur., CXII, 859.

APOSTOLI messuerunt quod patriarchae seminaverunt: Rupert. abb., CLXXIII, 376.

AQUA populum christianum denotat: Eugypp. abb., LXII, 1041; Rupert. abb., CLXVIII, 48. — Aqua cogitationem humanam figurat: Richard. a S. Victore, CXCVI, 189. — Aqua dicuntur bonae mentes: Garnemus de S. Victore, CXCIII, 279. — Aqua, animae beatae, sancti, devotiones: [Col. 0163] Raban. Maur., CXII, 860. — Aquae mentes fidem sequentium designare solent; S. Gregor. Mag., LXXVI, 100. — Aquae sunt merita in homines: S. Petrus Damian., CXLIV, 408. — Aquae maris significant doctores ex gentibus: Rupert. abb., CLXVIII, 320. — Praedicatores designantur per aquas: Bruno Carthus, CLII, 941. — Assimilantur aquis: Petrus Lombard., CXCI, 194. — Aquae superiores bonos salvandos, aquae inferiores malos damnados significant: Hugo de S. Victore, CLXXV, 637.

AQUILA Joannes evangelista aquilae comparatur; S. Gregorius Magn., LXXVI, 815; Alcuin., CI, 1133; Raban. Maur., CX, 694; CXII, 862; S. Petr. Damian., CXLIV, 857; Rupert. abb., CLXVII, 1681. — Aquilae, sancti: S. Eucher., L, 748. — In Scriptura sacra vocabulo aquilae subtilissimae sanctorum intelligentiae et Joannes apostolus et evangelista designantur: Raban. Maur., CX, 694. — Aquila, Joannes evangelista, anima, sublimis hujus saeculi potestas, anima electorum, id., CXII, 862; Garner. de S. Victore, CXCIII, 69. — Aquilae comparatur anima: S. Bruno Herbipol., CXLII, 368. — Aquilae comparantur patres antiqui: S. Gregor. Mag., LXXVI, 623.

AQUILO aliquando electus ad fidem conversus: Raban. Maur., CXII, 860.

ARBOR, homo a frueto operum: S. Eucher., L, 742. — Adam arbori comparatur: Alan. de Insulis, CCX, 246. — Arbor perfectus quilibet in fide: Rab. Maur., CXII, 865. — Arbores typus in sanctitate eminemium: yen. Godefrid. abb., CLXXIV, 31. — Arbor qui sublimia appetunt: Garner. de S. Victore, CXCIII, 333. — Homo arbor inversa: Guerric., CLXXXV, 107.

ARCA. Anima justi est arca testamenti: Rupert. abb., CLXVII, 1191. — Arca Noc bicamerata contemplativos et activos designat: S. Bernard., CLXXXIV, 1279. — Arca et torcular significant pressuras sanctorum: Rupert. abb., CLXVIII, 255.

ARCTA via, perfectorum via: Richardus de S. Victore, CXCVI, 315, 316.

ARCTURUS significat patres antiquos, ibid., CLXVIII, 317.

ARCUS, evangelista: Raban. Maur., CXII, 862.

ARDEA potest significare animas electorum, id., CXI, 246.

AREA, ecclesiasticus doctor; mens sancta, id., CXII, 864.

ARENA, electi, ibid., 849. Humiles, ibid., 864.

AREOLA, quilibet humilis, ibid., 866.

ARGENTUM, martyres, vita praedicatorum, ibid., 863. — Divini eloquii scriptores: Garner. de S. Vict., CXCIII, 311. — Argento similes sunt apostoli: vener. Godefrid., CLXXIV, 714.

ARIES. Per arietem accipi debet primus infra Ecclesiam ordo sacerdotum: Raban. Maur., CXI, 778. — Aries, ordo sacerdotalis, sancti apostoli, praelati in Ecclesia, rationales quique, id., CXII, 863; Garberus de S. Victore, CXCIII, 103. — Aries praelatos exemplo praeeuntes indicare valet: Vener. Godefrid., abb. CLXXIV, 1072. — Arietes significant apostolos vel ecclesiarum principes: S. Aug., XXXIII, 1026; XXXVI, 785; XXXVII, 749, 1414; S. Eucher., L, 752; Eugypp. abb., LXII, 757; Cassiodorus, LXX, 178, 990; S. Greg. Mag., LXXVI, 764, 1148; S. Agobard., CLV, 224; Rabanus Maur., CXI, 778; S. Bruno Carthus., CLII, 746, 1238; Petr. Lombard., CXCI, 284. — Apostoli arietes et successores filii arietum dicuntur: S. Bruno Herbipol., CXLII, 128, 243. — Arietes sunt Ecclesiae doctores: S. Gregor. Mag., LXXV, 527. — Arietes sunt praelati: Rupert. abb., CLXVII, 1731. — Arietum nomine ostenduntur sacerdotes quos doctrinae apostolicae eruditio cum orationum odore ad martyrii studium prosequitur: S. Hilarius, IX, 434.

ARMA, sanctorum miracula: Garner. de S. Vict., CXCIII, 318.

ARMENTA, doctores, vel rectores Ecclesiae, collegium patriarcharum; Raban. Maur., CXII, 866.

ARMILLA, opera praepositorum, ibid., 864.

AROMATA, viri sancti, bona operu sanctorum, ibid., 866.

ARTUS, intestina Ecclesiae membra, ibid., 865.

ARULA, cor humanum, ibid.

ARVA, subjecti, ibid., 867.

ASCENSUS, afflictio martyrum, ibid.

ASELLUS Domini, populus mitis: S. August, XXXVI, 272, 310.

ASINA, omnes coelestes animae, simplices: Rab. Maur., CXII, 868. — Simpliciter viventes: Garner. de S. Victore, CXCIII, 90. — Anima justi comparatur asinae: ven. Godefr., CLXXIV, 23. — Doctores dicuntur asinae nitentes: Rupert. abb., CLXVII, 1028.

ASINUS, fidelis anima: Garner. de S. Victore, CXCIII, 88.

[Col. 0164] ASTRA, viri sancti in Ecclesia: Raban. Maur., CXII, 867.

ATRIUM amplitudo fidelium, prophetae et apostoli, ibid., 868. — Atrium tabernaculi significat vitam patriarcharum; Rupert. abb., CLXVII, 746. — Atrium tabernaculi exterius denolat incipientes et novitios: Adamus Scot., CXCVIII, 706. — Atria significant cos qui jam in penetralibus sunt Ecclesiae: Raban. Maur., CXI, 390.

AUCEPS Concionator est apostolicus auceps qui animos juvenum per acta volantes calamo divini sermonis attingit: S. Petrus Chrysolog., LII, 498.

AURIGA, quilibet praedicator: Raban. Maur., CXII, 871.

AURIS, doctor Ecclesiae, ibid.

AURORA mens justi est quae peccati sui tenebras deserens ad lucem jam erumpit aeternitatis: S. Gregor. Mag., LXXV, 1158; S. Eucher., L, 741. — Aurora, qui noviter bona opera inchoat, vita justorum, mens sancta: Raban. Maur., CXII, 869.

AURUM claritas sanctorum in coelestibus animae fideles, coetus martyrum, vita sacerdotis, bona conversatio, populi fidelis, claritas contemptorum mundi, acumen subtilis ingenii, aeterna vita electorum: Raban. Maur., CXII, 870. — Auro boni similes sunt, feno mali: S. August., XXXVII, 1375. — Auro vita justorum designatur: Rupert. abb., CLXVIII, 1212. — Scientia apostolorum comparatur auro: vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 746. — Aurum dicitur sensus bene operantis, anima fidelis: Garner. de S. Victore, CXCIII, 303. — Per principes qui possident aurum, apostoli nuncupantur: S. Gregor. Mag., LXXV, 670.

AUSTER, praedicator, coetus martyrum: Raban. Maur., CXII, 869. — Quilibet spiritus fervens: Garner. de S. Victore, CXCIII, 56.

AUTUMNUS juventutem designat: Wolbero abb., CXCV, 1223.

AVIS, anima hominis, viri spirituales: Raban. Maur., CXII, 871. — Anima, quasi avis est: verbu Dei utlaqueus: Rupert., abb., CLXVIII, 294. — Aves dicuntur mens humana, mentes spiritualium virorum: Garner. de S. Victore, CXCIII, 65.

AXES, corda sanctorum: Raban, Maur., CXIII, 871.

BARBA, coetus apostolorum, ibid., 873. — Barba bene dicuntur apostoli: Cassiodor., LXX, 956. — Apostoli barbae nomine designati: S. August., XXXVII, 1733. — Apostoli barba sunt Aaron: Wolbero abb., CXCV, 1026. — In barba Aaron, quae unguentum fluens a capite prima suscepit, apostoli significantur et martyres in quibus virtus capitis et sacramento eminet et exemplo: S. Prosper Aquitan., LI, 382. — Apostoli dicuntur barba aut capilli Christi: vener. Guibert. abb., CLVI, 614.

BASES sunt sancti doctores qui lavacrum nobis vita ministrant: Raban. Maur., CIX, 445. — Per bases designantur apostoli virique apostoli, ibid., 173, 443. — Bases, apostoli, praedicatores, Patres Veteris Testamenti, id., CXII, 874. — Apostoli Ecclesiae sunt bases: S. Petr. Damian., CXLIV, 727. — Bases titulis suppositae sunt fundamenta apostolorum et prophetarum: Rupert. abb., CLXVII, 711. — Bases, doctores, prophetae, intentiones animae: Garner. de S. Victore, CXCIII. 411.

BATUS, duae hominis substantiae: Raban. Maur., CXII, 874.

BENEDICTIO apostolorum figurabatur in benedictione Zabulon et Nephtalim: Rupert. abb., CLXVII, 990.

BESTIA quilibet conversus a peccato: Raban. Maur., CXII, 875.

BINARDUS numerus designat perfectos in charitato: Garner. de S. Victore, CXCIII, 439.

BOS labor praedicatoris, sapiens doctorum multitudo: Garner. de S. Victore, CXCIII, 94. — Bos, praedicator, Lucas evangelista, patriarchae, praelati, perfecti quique Raban. Maur., CXII, 877. — Boves designant apostolos S. Eucher., L, 752; Raban. Maur., CXI, 201, 208; Rupert., abb., CLXVII, 854. — Apostoli duodecim significantur per duodecim boves portantes mare templi, ibid., 1168. — Boves mystice praedicationis laborem designant: vener. Guibert., CLVI, 165. — Boves, significant praedicatores: S. Gregor. Mag., LXXIX, 370: S. Bruno Carthus., CLII, 666. — Boves significant bonum operatores: Rupert. abb., CLXVIII, 971.

BOTRUS, praedicatores sancti: Raban. Maur., CXII, 876.

DRACULA Christi sunt prophetae: Cassiodor., LXX, 133; vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 1150. — Apostoli: Cassiodor., LXX, 133; Petr. Lombard., CXCI, 201. — Brachia Christi apostoli et prophetae, sunt ut arcus aereus: S. Bruno Herbipolens, CXLII, 96.

BUCCINA, praedicatores: Raban. Maur., CXII, 877.

[Col. 0165] BUTYRUM, doctrina patriarcharum, ibid., 878.

BUXUM. Per buxum significantur qui quamvis ad alta virtutum non surgant, neque fructum faciant, parentum tamen fide semper virent: Wolbero abb., CXCV, 1275.

CALAMUS, quilibet praedicator: Raban. Maur., CXII, 879. — Calamus, doctorum peritia, scriptores sacri eloquii: Garner. de S Victore, CXCIII, 425.

CALCATORES sunt apostoli: Rupert. abb., CLXVIII, 279.

CALCEAMENTA. — Praedicatores designati per calceamenta: S. Bruno Carthus., CLII, 918.

CALIX, tribulatio sanctorum, passio martyrum: Raban. Maur., CXII, 879.

CAMINUS, tribulatio justorum, ibid., 882.

CAMPANA. Praedicatores campanis in plerisque assimilantur; Rupert. abb., CLXVIII, 19.

CAMPUS, mentes fidelium; Raban. Maur., CXII, 882. — Campi, sancti; item propter aequalitatem populi justi: S. Eucher., L, 742. — Campi dicti sunt viri mansueti: S. Bruno Herbipolens., CXLII, 350. — Campi activos homines denotant; campi sunt qui terrena non deserunt: Richard de S. Victore, CXCXI, 337.

CANALES, montes justorum: Raban. Maur., CXII, 883.

CANCELLI significant patriarchas primos: Rupert. abb., CLXVIII, 865. — Cancelli per quos dilectus in pariete prospicit antiqui patres fuerunt: Wolbero abb., CXCV, 1109; sunt apostolorum documenta; ibid., 1110.

CANDELABRUM, dignitas praedicatoris: Raban. Maur., CXII, 882. — Apostoli candelabris comparantur: S. Petrus Damian., CXLIV, 652.

CANIS, poenitens quilibet, infirmus, apostoli, reprehensores, praedicatores boni: Raban. Maur., CXII, 883; Garner. de S. Victore, CXCIII, 102. — Canis lingua designat verba sapientis: Philipp. de Harveng, CCIII, 969. — Per canes gregis sancti doctores designantur qui fidelium custodes exstiterunt: S. Gregor. Mag., LXXVI, 145, 1302. — Apostoli dicuntur canes Domino fidem servantes et contra inimicos latrantes: S. August., XXXVI, 833; Rupert. abb., CLXVII, 453. — Canes Ecclesiae sunt doctores: S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 351.

CAPILLUS, ordo praedicatorum, populi fideles: Raban. Maur., CXII, 884. — Per capillos sponsae populi significantur: S. Gregor. Mag., LXXIX, 507. — Capilli subditos significant: Gillebert., CLXXXIV, 118, 121.

CAPREA, virtutes animarum; Raban. Maur, CXII, 885. — Capreae designant sanctorum dignitatem animarum: S. Gregor. Mag. LXXIX, 355. — Antiqui Patres significantur per capreas et cervos: Rupert. abb., CLXVIII, 863. — Capreae et cervi patriarchae et prophetae sunt: Alan. de Insul., CCX, 68. — Per capreas intelliguntur membra Christi, doctores videlicet: Cassiodor., LXX, 1094. — Capreae et hinnuli doctores sunt; Alan. de Insul, CCX, 74. — Alacres spiritu per capreas et cervos designati: Gillebert., CLXXXIV, 68.

CAPUT quilibet rector, mens: Raban., Maur., CXII, 804. — Populi capita sacerdotes, cor, religiosi: S. Bernard., CLXXXIV, 1092.

CARBONES, sancti, viri justi: Raban. Maur., CXII, 888. — Prophetae dicuntur carbones desolatorii: S Bruno Carthus., CLI, 655. — Carbones, occulti sancti, quilibet sancti: Garn. de S. Victore, CXCIII, 359.

CARDINES, praedicatores: Raban. Maur., CXII, 888.

CARO, infirmus, totus homo, discipuli Christi: Raban. Maur., CXII, 886. Caro, natura humana: Garner. de S. Victore, CXCIII, 207.

CASTANEA arbor continentium coetum significare potest qui per castitatem corporis multos virtutum fructus affert: Raban. Maur., CXI, 515.

CASTELLUM, mens nostra, id., CXII, 885.

CASTRA, viri sancti, ibid., 889.

CATARACTAE, apostoli, ibid., 890. — Prophetae: S. Bruno Carthus., CLII, 655. — Prophetae et apostoli: S. Bruno Herbipolens., CXLII, 180.

CATULUS, apostoli: Raban. Maur., CXII, 889. Apostoli catuli leaenae: S Gregor. Mag, LXXVI, 537 — Catuli designant subditos: ven. Godefrid., CLXXIV, 1140.

CEDRUS, altitudo sanctorum: Raban. Maur., CXII, 891. — Cedrus prophetas atque apostolos signat, id., CXI, 517. Cedri apostoli: S. Bruno Herbipol., CXLII, 161; Rupert. abb., CLXVIII, 641, 838. — Apostolici viri, ibid., 838. — Doctores, ibid. 641, 838. — Praelati, ibid. 641. — Martyres: S. Bruno Herbipol., CXLII, 306. — Martyres recte comparantur cedris, in Ecclesia Christi in altissima sunt cacumina constituti: Cassiodor., LXX, 582. — Cedri excelsioris potentiae viri: S. Eucher., L, [Col. 0166] 742. — Cedri Libani dicuntur reges: S. Bruno Herbipol. CXLII, 128.

CERVA, doctores. Raban. Maur., CXII, — Doctores signantur per cervas: Rupert. abb., CLXVIII, 1166.

CERVUS, sancti: S. Eucher., L, 748. — Anima fidelis, antiqui patres, magni contemplatores, sancti: Raban. Maur., CXII, 893. — Cervus fidelem multis rationibus significat: Petr. Lombard, CXCI, 415. — Per cervos designantur antiqui Patres: S. Greg. Mag., LXXXIX, 501; Rupert abb., CLXVIII, 863. — Patriarchae et prophetae. Alan. de Insul., CCX, 68. — Praedicatores: S. Bruno Herbipol., CXLII, 116. — Alacres spiritu: Gillebert. CLXXXIV, 68.

CILICIUM, typus hominis poenitentis: Rab. Maur. CXI, 343

CIRCUMCISUS. In Circumciso intelligitur Christianus qni corde circumciditur: S. Prosper, LI, 774

LISTERNA, cor hominis: Raban. Maur., CXII, 896.

CIVES, fideles, ibid 897.

CIVITAS moraliter sumpta significat animam: Hugo de S. Victore, CLXXV, 258. — Civitas anima sancta: Raban, Maur., CXII, 897; vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 379. — Anima humana: Garner. de S. Victore, CXCIII, 389. — Cor viri sancti: Raban. Maur., CXII, 897; vener Godefrid., CLXXIV, 608. — Ecclesiae fideles: S. Bruno Carthus., CLII, 1328; Garner. de S. Victore, CXCIII, 389. — Fideles sunt civitas propter collectionem: S. Bernard., CLXXXIII, 1453. — Civitas Dei est universitas creaturae: Gillebert., CLXXXIV, 26. — Civitas Judae est anima: Philipp. de Harveng., CCIII, 977.

CLAVIS, potestates doctorum: Raban Maur., CXII, 881.

CLAVUS. Clavi, correctiones sanctorum: ibid., 881.

CLERICI a levitis figurati: Philipp. de Harv., CCIII, 669

COELUM dicitur anima: Philippus de Harveng, CCIII, 1204. — Anima fidelis: Raban. Maur., CXII, 891; Adam. Scot., CXCVIII, 276. — Anima justi S. Gregor. Mag., LXXVI, 508; Garner. de S. Victore, CXCIII, 30. — Anima sancta: S. Bernard., CLXXXIII, 917. — Sacerdotium: Garner. de S. Victore CXCIII, 30 — Sublimis vita sanctorum, ibid. — Coelum quilibet fidelium esse potest: S. August., XXXVII, 1243. — Coeli dicuntur apostoli: S. Ambros., XV, 1369; S. Augustin, XXXVI, 157, 288; XXXVII, 1121, 1243, 1573, 1626, 1864; S. Eucher. Lugdun., I, 738; S. Gregor. Mag., LXXVI, 33; LXXVII, 76, 592, 627; Raban. Maur., CXII, 891; S. Bruno Carthus., CLII, 898; S. Bruno Astens., CLXIV, 636, 748; Rupert. abb., CLXVII, 1632, 1743; CLXVIII, 56, 81; Petr. Lombard., CXCI, 185; Adam. Scot., CXCVIII, 287. — Doctores: S. Gregor. Mag., LXXV, 864. — Electi, id., LXXVI, 438. — Evangelistae: S. August., XXXVI, 154, 170. — Justi, ibid., 136, 275, 276; XLI, 698; S. Gregor. Mag., LXXV, 1004, 1099. — Praedicatores: S. Eucher., L, 410; S. Gregor. Mag., LXXVI, 420, 550; Raban. Maur., CXII, 891; S. Bruno Carthus., CLII, 1406; Petr. Lombard., CXCI, 192; Adam. Scot., CXCVIII, 287. — Sancti: S. August., XXXIV, 1256; XXXVI, 157, 159; XXXVII, 370, 891; XLI, 698; S, Eucher., L, 738. — Sapientes in Ecclesia: Adam. Scot., CXCVIII, 287. — Sapientiores: Raban. Maur., CXII, 891. — Spirituales: S. August., XXXVII, 380, 388; Raban. Maur., CXII, 891; Adam. Scot, CXCVIII, 287. — Senes: Rupert. abb, CLXVIII, 206. — Coelum, sacerdotes vel Pharisaeos, vel legis doctores non inconvenienter accipimus: S Gregor. Mag., LXXV, 864, LXXV, 864. — Apostoli nunc coeli, nunc Cherubim, nunc nubes nuncupati sunt: S. Bruno Asten., CLXIV, 748. — Coeli fundamenta dicuntur ii quibus regnum coelorum superaedificatur in sanctis et fidelibus: S. August., XXXVII, 1049.

COLLIS significat perfectam subditorum fidelium vitam: S. Gregor. Mag., LXXIX, 290. — Collis vita cujusque religiosi: Raban. Maur., CXII, 880. — Apostoli dicti sunt colles: S. August., XXXVI, 785. — Martyres recte comparantur collibus: Cassiodor., LXX, 449. — Colles, sancti ante legem, martyres, viri sancti: Raban. Maur., CXII, 900. — Per colles designantur justi: vener. Godefrid, CLXXIV, 48. — Praelati: S Bruno Carthus., CLII, 1238. — Praedicatores, ibid., 991. — Prophetae collibus comparantur: vener. Godefrid., CLXXIV, 1014. — Montes Jerusalem superni apostoli sunt, colles vero reliqui sancti: Rupert. abb., CLXVIII, 310. — Colles, sancti sed minoris meriti: S. Eucher., I., 742; Raban. Maur., CXI, 365; Rupert. abb., CLXVIII, 1282.

COLLUM sponsae significat praedicatores: S. Gregor. Mag., LXXIX, 534. — Sublimem doctorum eloquentiam: Wolbero abb., CXCV, 1029. — Collum, ordo praedicatorum: Raban. Maur., CXII, 898. — Doctores Ecclesiae sunt collum et turris eburnea: Cassiodor., LXX, 1095.

COLOR purpureus designat afflictiones status conjugalis: [Col. 0167] Adam. Scot., CXCVIII, 729. — Color sapphirinus clericos significat, ibid., 727. — Color viridis laicos, ibid.

COLUMBA, simplex: Raban. Maur., CXII, 898. — Columba propter simplicitatem figurat animam Christi sponsam: S. Gregor. Mag., LXXIX, 498. — Columba in foraminibus petrae designat simplicem animam in volueribus Christi roboratam, ibid., 499. — Columba emissa a Noe significat praedicatores evangelicos: Rupert. abb., CLXVII, 357. — Apostoli columbae ad fenestras suas: S. Gregor. Mag., LXXVI, 1006, 1095. — Columbae ad fenestras suas sunt praelati Ecclesiae: Wolbero abb., CXCV, 1149.

COLUMNA nubis et ignis designat praelatos modo terrore pravos modo lenitate bonos, temperantes: Adam. Scot., CXCVIII, 786. — Columnae dicuntur animae justorum: Wolbero abb., CXCV, 1027. — Apostoli dicuntur columnae: S. August., XXXVI, 950; XXXVII, 1831; Raban. Maur., CXII, 898; S. Bruno Herbipol., CXLII, 283. — Apostoli dicti sunt columnae quae passione Domini nutaverunt, resurrectione firmitae sunt: S. Augusti., XXXVI, 950. — Apostoli sunt columnae Dei, id, XL, 692. — Columnae Ecclesiae: S. Ambros., XV, 1264; S. August., XXXIII, 853; S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 483. — Apostoli signantur per columnas tabernaculi: S. Gregor. Mag, LXXVI, 964. — Columnis merito apostoli comparantur: Cassiodor., LXX, 357. — Doctores Ecclesiae columnae sunt: Gillebert., CLXXXIV, 90. — Doctores designantur per columnas argenteas: Cassiodor, LXX, 1070. — Columnae argenteae apostolos signant: S. Petrus Damian., CXLIV, 727. — Patriarchae sunt columnae Judaeorum: Rupert. abb., CLXVII, 1494. — Columna, praedicatores: Raban. Maur., CXII, 898. — Columnae in porticu templi Salomonis apostolos et doctores cunctos spiritales significant, fortes nimirum fide atque opere et contemplatione ad superna erectos: Rabanus Maur., CLX, 433. — Columnae quibus tentorium suspendebatur sancti doctores sunt, quorum caput est Christus, id., CVIII, 178. — Columnae quilibet fortis contra tentamenta diaboli, summi praedicatores, evangelistae: Garner. de S. Victore, CXCIII, 411. — Columnae in altum sustollentes et sustinentes tentoria sunt Ecclesiae doctores et praedicatores: Adam. Scot., CXCVIII, 695, 707.

COMAE, catervae sanctorum: Raban. Maur., CXII, 900. — Comae capitis quod est Christus sunt prophetae vel apostoli: Wolbero abb., CXCV, 1192.

COMMENTARII, doctores Ecclesiae: Raban. Maurus, CXII, 892.

CONCENTUS, sermo doctorum, ibid., 901.

CONCUBINAE. Doctores Ecclesiae, alii reginis, alii concubinis comparantur: Alcuin., C, 658, 665. — Concubinae praelatorum sunt animae: Joannes Algrinus, CCVI, 642.

CONSILIARII sunt et judices apostoli: Rupert. abb., CLXVII, 1279.

CONSULES, sancti praedicatores: Garner. de S. Victore, CXCIII, 151.

COPHINUS, corda justorum: Raban. Maur., CXII, 898.

COQUI, sacerdotes sunt, quia dum electis fidelibus in fervore spiritus loquuntur, cibos mentis velut per ignem coquunt: S. Gregor. Mag., LXXIX, 273.

COR, praelati: Raban. Maur., CXII, 901. — Populi capita, sacerdotes, cor, religiosi: S. Bernard., CLXXXIV, 1092.

CORNU, sancti, potestates justorum: Raban, Maur., CXII, 903. — Praedicatores significantur per phialas et cornu altaris: Rupert. abb., CLXVIII, 773. — Cornua altaris significant fortitudinem apostolorum, ibid., 775.

CORONA, conventus apostolorum: Raban. Maur., CXII, 905. — Corona, multitudo sanctorum, ibid. — Corona Domini circumeuntium discipulorum conventum significat: Cassiodor., LXX, 148.

CORTEX; exteriora Patrum eloquia: Garner. de S. Victore, CXCIII, 347.

CORTINA, vir sanctus: Raban. Maur., CXII, 903.

CORVUS, praedicator, ibid., 902; Garner. de S. Victore, CXCIII, 76.

CRATER, ordo praedicatorum: Raban. Maur., CXII, 888.

CRATICULA, cor cujuslibet sancti, ibid., 888.

CRINES capitis, Christi apostoli: ven. Godefridus, CLXXIV, 282.

CRUS. Doctores sancti: Raban. Maur., CXII, 905. — Per crura apostoli intelliguntur per quos universum mundum Christus circuivit: S. Gregor. Mag., LXXIX, 524.

CUBILE. Cor justi est cubile: ven. Godefrid., CLXXIV, 123

CULTURA, sancti qui excoluntur a Deo.: S. Eucher., L, 742.

CURRUS, coetus sanctorum, praelatus mansuetus: Raban. Maur., CXII, 905.

[Col. 0168] CUSTODES. Apostoli dicuntur Ecclesiae custodes: S Bernard., CLXXXIII, 1156. — Custodes murorum Jerusalem: Philipp. de Harveng, CCIII, 970. — Doctores, custodes: Raban. Maur., CXII, 905. — Custodes civitatis: Cassiodor., LXX, 1081; Gillebert., CLXXXIV, 236. — Pastores dicuntur custodes et cultores vineae: Bernard., CLXXXIII, 409. — Praelati, custodes civitatis, id., CLXXXIV, 1232.

CYATHI, humiles doctrinae: Raban. Maur., CXII, 896.

CYPHUS, auditores in Ecclesia Christi, ibid., 895.

CYPRUS in Ecclesia quaevis sancta est anima: Wolbero abb., CXCV, 1172.

DAMA, sancti: S. Eucher., L, 751.

DANIEL, contemplativum designat: Alan. de Insul., CCX, 248.

DENARIUS numerus designat hominum naturam: Garner. de S. Victore. CXCIII, 452.

DENTES, apostoli: Garner. de S. Victore, CXCIII, 178. — Praedicatores: Raban. Maur., CXI, 1222; CXII, 907; Garner. de S. Victore, CXCIII, 178. — Apostoli dentes Christi: S. Gregor. Mag., LXXV, 1069. — Dentes Ecclesiae apostoli: Rupert. abb., CLXVIII, 614. — Fortes in Ecclesia, id., CLXVII, 555. — Praedicatores, id., CLXVIII, 614.

DESERTUM, mens sancta: Raban. Maur., CXII, 908. — Per desertum intelligi potest qui mundum deseruit: vener. Godefrid., CLXXIV, 85. — Cor hominis, ibid., 170, 377.

DEXTRA, justi, amicus: Raban Maur., CXII, 909.

DEXTERA, electi: S. Eucher., L, 732; Garner. de S. Victore, CXCIII, 198.

DIES, homines redempti: Raban. Maur., CXII, 909. — Dies spiritalis doctor, animae electorum: Garner. de S. Victore, CXCIII, 370. — Apostoli sunt dies saeculi: Ven. Godefrid., CLXXIV, 1111.

DIGITUS, operarii Ecclesiae: Raban. Maur., CXII, 910.

DIGITI. Dei sancti intelliguntur prophetae, per quos Spiritus sanctus libros legis ac prophetarum sua inspiratione describit: S. Euch., L, 732.

DII dicuntur apostoli: S. Bruno Carthus., CLII, 840.

DIVES, fidelis, abundans spiritalibus bonis: S. Euch., L, 756. — Innocentes mystice sunt divites: ven. Godefrid., CLXXIV, 388.

DOCTORES Ecclesiae sunt ubera Ecclesiae, et dentes et oculi et collum et mammae et botri: Cassiodor., LXX, 1074.

DOCTOS. Apostoli, martyres, sacerdotes, significantur per doctissimos Israel ambientes lectulum Salomonis: Wolbero, abb., CXCV, 1136.

DOMINUS, quilibet praelatus: Raban. Maur., CXII, 911.

DOMUS, mens hominis, ibid., 911. — Anima Joannes Algrinus, CCVI, 170. — Domus Christi sunt apostoli et sacerdotes et ministri altaris: Rupert., abb., CLXVII, 482. — Humile cor est domus Christi: Vener. Godefrid., CLXXIV, 100.

DORSUM, rectores Ecclesiae: Raban. Maur., CXII, 912. — Subjecti: Garner. de S. Victore, CXCIII, 201.

DUODECIM apostoli sicut duodecim horae diei: S. August., XXXVI, 650. — Duodecim patriarchae duodecim distincti in tribubus, duodecim fontes eremi, duodecim Jordanis lapides elevati ex a veo, in figuram formamque apostolici coetus fuere. S. Petr. Chrysolog, LII, 645. — Duodecim boves qui mare aeneum portabant, universi pastorum ordinis figuram gerunt: S. Gregor. Mag., LXXVII, 33, 475. — Duodecim apostoli sunt duodecim filii veri Jacob; hi duodecim principes plebis Israel; hi duodecim fontes reperti in Helina; hi duodecim castra de Ramesse usque Sina; hi duodecim lapides in veste sacerdotis; hi duodecim panes propositionis; hi duodecim exploratores missi a Moyse; hi duodecim populi duces terram ingressi; hi duodecim lapides altaris; hi duodecim lapides de Jordane elevati; hi duodecim lapides in eodem allati; hi duodecim duces Salomonis; hi duodecim boves sub mari aeneo; hi duodecim leunculi in throno Salomonis; hi duodecim stellae in corona sponsae; hi duodecim fundamenta; hi duodecim portae civitatis Dei; hi duodecim menses anni; hi duodecim horae diei: Raban Maur., CVII, 891. — Duodecim panes in mensa tabernaculi; duodecim sunt apostoli, et omnes doctrinae illorum sequaces in Ecclesia, id., CVIII, 149. — Duodenarius apostolorum numerus per quaternarum tripartitam nobis ministrat et format quadrigam per quam Trinitas tota, toto orbe apostolicis volvitur excussibus: S. Petr. Chrysolog., LII, 645.

DUX, apostoli: Raban Maur., CXII, 913. — Apostoli vocantur duces ovium, praecipua membra pastoris: S. August., XXXVI, 785, 916; XXXVII, 1849. — Apostoli sunt duces tribuum: Rupert. abb., CLXVII, 854. — Duces sunt sancti praedicatores: Raban. Maur., CXI, 448.

EBRIETAS, interna satietas sanctorum, id., CXII, 914.

[Col. 0169] EBUR, vita sanctorum Patrum, ibid., 913.

ELIM. Duodecim apostoli figurantur per duodecim fontes Elim: S. Ambros., XVII, 18; Raban. Maur., CXI, 367; S. Bruno Astensis, CLXIV, 267; Rupert. abb., CLXVII, 655; Petr. Lombard., CXCI, 1019. — Duodecim fontes Elim et septuaginta palmae designant Christiani gregis doctores; nempe duodecim apostolos et septuaginta discipulos: S. Ambros., XVII, 18.

EQUUS, apostoli: Raban. Maur., CXII, 916. — Praedicator., ibid., 916; Garner., CXCIII, 87. — Corpora electorum, ibid., CXCIII, 87. — Vir sanctus: S. Eucher., L, 752; Raban. Maur., CXII, 916. — Equi, concionatores: Rupert. abb., CLXVIII, 1174. — Praedicatores: Raban. Maur. CXI, 213; Rupert. abb, CLXVIII, 219. — Sancti. Rupert. abb., CLXVIII, 1173; Wolbero abb., CXCV, 1064.

ERINACIUS, timens Deum: S. Eucher., L, 751. — Erinacii, poenitentes: Raban. Maur., CXII, 917.

ESCA, quilibet sanctus, ibid., 917.

ETHERA, Patres Novi Testamenti, ibid.

EXAMEN. Apostoli significantur per examen apum prodiens de ore leonis: Rupert., CLXVII, 1044.

EXCUSSI. Apostoli dicti sunt excussi: Petr. Lombard., CXCI, 1159. — Filii excussorum intelliguntur apostoli, filii prophetarum quorum prophetia multis fuit tegminibus obumbrata quam praedicatores Evangelii excutiendo reserarunt: S. Prosper Aquitan., LI, 373. — Apostoli dicti sunt filii excussorum quia filii prophetarum: S. August., XXXVII, 1674, 1677.

EXCUSSORES sunt apostoli: S. Bruno Carthus., CLII, 1329.

EXERCITUS, sancti martyres: Raban. Maur., CXII, 918.

EXPLORATORES, praedicatores, ibid., 918; Rupert., CLXVII, 1008. — Reprehensores: Raban. Maur., CXII, 918. — Apostoli exploratores fidei et veraces: Rupert., CLXVIII, 214.

FABER. Quid per fabrum diu noctuque laborantem intelligendum est nisi praedicatores: Raban. Maur., CIX, 1035.

FACIES, praedicator, id, CXII, 920. — Praelatus: Garner. de S. Victore, CXCIII, 184.

FASCICULUS. Apostoli fasciculus quem ligavit Christus vinculo charitatis in die Pentecostes et super quem fundavit Ecclesiam: Rupert. abb., CLXVIII, 374.

FAVUS distillans sunt labia devotae animae: Richard. de S. Victore, CXCVI, 486.

FEMUR, sancti: Raban. Maur., CXII, 923.

FENESTRAE, doctores Ecclesiae, ibid., 924. — Fideles, ibid. — Mentes contemplativae: Garner. de S. Victore, CXCIII, 409. — Praelati sanctae Ecclesiae, ibid., 409. — Prophetae: Rupert. abb., CLXVIII, 865.

FENUM, simplex in fide, opus bonorum: Raban. Maur., CXII, 924. — Fenum, conversorum soliditas: Garner. de S. Victore, CXCIII, 312.

FERCULUM est anima sancta: Richard. a S. Victore, CXCVI, 442.

FERRUM, viri sancti: Raban. Maur., CXII, 925.

FICULNEA. Anima justi comparatur ficulneae: Vener. Godefrid., CLXXIV, 58.

FICUS, genus humanum, mens humana: Garner. de S. Victore, CXCIII, 341. — Ficus designat religiosos moribus suaves: S. Bernard., CLXXXIII, 1070.

FIGULI qui in plantationibus et in sepibus laborant non alios quam sanctos doctores intelligimus, qui formant et componunt vasa Domini: Raban. Maur, CIX, 366. — Figuli nomine designantur sancti praedicatores, ibid., 1036.

FILIA, anima fidelis: S. Eucher., L, 755. — Filia, infirmiores in Ecclesia, infirmi. Raban. Maur., CXII, 927. — Filiae Jerusalem dicuntur sancti Patres: Alan. de Insul., CCX, 87. — Animae sanctae, ibid., 94. — Filiae Judae sunt animae confessorum: S. Bruno Herbipolens., CXLII, 195.

FILIUS, populus credentium: S. Eucher., L, 755. — Filius, quidlibet Ecclesiae membrum, apostoli, viri sancti, homines a Deo creati: Raban. Maur., CXII, 927. — Apostoli dicuntur filii matris Jerusalem: S. Gregor. Mag., LXXVII, 525. — Filii sponsi: S. August., XXXVII, 1845.

FIMBRIA, conversationes hominum: Raban. Maur., CXII, 928. — Fimbria, mentes nostrae, ibid.

FIRMAMENTUM, apostoli: S. August., XXXIII, 853; S. Bruno Herbipol., CXLII, 100; Petr. Lombard., CXCI, 185. — Prophetae, id., CXLII, 100. — Apostoli vocati sunt ossa seu firmamenta corporis Christi: S. August., XXXVI, 168; XXXVII, 1297. — Doctores Ecclesiae sunt firmamentum veritatis: Gilbert., CLXXXIV, 90.

FLORES, animae bonum inchoantes: Garner. de S Victore, CXCIII, 347. — Apostoli boni sunt flores qui diversorum [Col. 0170] scriptorum atque operum suorum fuderunt odorem: S. Ambros., XV, 1276.

FLUMEN, genus humanum, Raban. Maur, CXII, 933. — Praedicatores, ibid., Garner. de S. Victore, CXCIII, 295. — Apostoli, flumina vocem suam elevantia: S. August., XXXVII, 1187. — Per flumina antiquorum Patrum dicta nuncupantur: S. Gregor. Mag., LXXVI, 71. — Flumina dicuntur praedicatores: S. Bruno Carthus., CLII, 656, 681. — Principes, ibid., 730. — Flumina significant homines. Rupert., abb., CLXVIII, 1202.

FLUVIUS, decursio humani generis, dicta Patrum: Garner. de S. Victore, CXCIII, 291. — Fluvii terrae sunt sapientes mundi: Rupert., CLXVIII, 637. — Quatuor evangelistae in quatuor fluviis paradisi adumbrati: S. Petrus Damian., CXLIV, 572, 790 — Fluvio assimilantur S. praedicatores. S. Gregor. Mag., LXXVI, 828. — Praelati significantur per fluvium Tigrin: Adam. Scot., CXCVIII, 618.

FOLIUM. Folio comparatur homo qui ab arbore cecidit in paradiso: S. Eucher., L, 742.

FONS, anima humana: Raban. Maur., CXII, 929. — Mens justi, ibid., 931. — Praedicatores, ibid., 929. — Apostoli Christi sunt fontes quia velut fontes purissimi gratia praedicationis exuberant: S. Maximus Taurin., LVII, 319. — Evangelistae quatuor fontibus a petra promanantibus denotati: S Paulin Nolan., LXI, 334. — Apostoli sunt fontes Ecclesiae: S. Bruno Carthus, CLII, 964.

FORAMINA petrae sunt quatuor evangelistae: Wolbero abb., CXCV, 1115.

FORMICA, providi vel operarii: S. Eucher., L, 752. Formica comparatur sapienti, Rupert. abb., CLXVIII, 357. — Formicae homines sunt similes: S. Bernard., CLXXXII, 493.

FORTES. Apostoli sunt fortes et mundi fide: Rupert., CLXVIII, 201. — Apostoli sunt fortes Domini, carne in firmi, spiritu tamen fortes, ibid., 559. — Apostoli fuerunt tres fortissimi post David, id est, Christum, id., CLXVII, 1139. — Fortes ambientes lectum Salomonis sunt patriarchae et prophetae defendentes Virginis uterum tam gladio naturali quam spiritali: Rupert. abb, CLXVIII, 878. — Doctores Ecclesiae per sexaginta fortes significantur: Cassiodor., LXX, 1070.

FRATER, Christianus, bonus homo, cognati Christi: Raban. Maur., CXII, 921. — Apostoli dicuntur fratres: Vener. Godefrid., CLXXIV, 240.

FRUMENTUM, electa anima: Garner. de S. Victore, CXCIII, 430. — Justus: Raban. Maur., CXII, 938.

FULGUR, miracula sanctorum: Garner. de S. Victore, CXCIII, 60. — Praedicator illuminat quasi lampas, excitat quasi fulgur: Rupert. abb., CLXVIII, 359. — Fulgur, praedicatores: Raban. Maur., CXII, 933.

FUNDAMENTUM, apostoli, praedicatores, defensores Ecclesiae, summi principes orbis: Raban. Maur., CXII, 935. — Fundamentum fideles, sancti apostoli: Garner. de S. Victore, CXCIII, 400. — Apostoli dicuntur fundamenta: S. Bruno Carthus., CLII, 1095. — Fundamenta Ecclesiae: S. August., XXXVII, 1103; Ven. Hildebert. Cenom., CLXXI, 731. — Fundamenta supernae civitatis: S. August., XXXVII, 1101. — Prophetae dicuntur fundamenta civitatis supernae, ibid. — Fundamenta Ecclesiae, ibid., 1103. — Fundamenta orbis terrarum, id., XXXVI, 150.

GALAAD, multitudo martyrum: Raban. Maur., CXII, 939.

GALLINA. Gallinae debet praedicator assimilari: Petr. Cantor, CCV, 197.

GALLUS virum sanctum aut doctorem evangelicum significat: Raban. Maur., CXI, 248 — Gallus, ordo doctorum, coetus apostolorum, id., CXII, 939. — Gallus, sanctus praedicator: Garner. de S. Victore, CXCIII, 73. — Nomine galli designantur praedicatores sancti qui inter tenebras vitae praesentis student venturam lucem praedicando, quasi cantando nuntiare: S. Eucher., L, 748, Rupert., abb., CLXVII, 1730. — Galli et praedicatoris officium consimile: Hugo de S. Vict., CLXXVII, 816.

GARIZIM electos indicant: Raban. Maur., CXI. 362.

GAZOPHYLACIUM, mens viri sancti, praelati Ecclesiae, id., CXII, 943. — Gazophylacia sunt corda doctorum quae scientiae divitias servant, id., CXI, 945, 957, 959, 981, 982; Garner. de S. Victore, CXCIII, 414.

GEBAL, reprobos indicat: Raban. Maur., CXI, 362.

GENAE, sancti martyres, summi sacerdotes, boni operatores, pudibundi praelati, id., CXII, 943. — Genae, spiritales Patres, CXI, 151; Garner. de S. Vict. CXCIII, 183.

GENUA Christi sunt apostoli: S. Bruno Carthus., CLII. 1223; Vener. Godefrid., CLXXIV, 466. — Adoratores [Col. 0171] Christi signantur per genua: Rupert., abb., CLXVII, 1497.

GIGAS, sanctus, praelati, principes terrae, fortis: Raban. Maur., CXII, 946.

GLEBAE, viri sancti, ibid., 945. — Per charitatem uniti, diversi electorum ordines: Garner. de S. Victore, CXCIII, 248.

GRAMINA, auditores: Raban. Maur., CXII, 943.

GRANDO, sanctorum increpatio: Garner. de S. Vict., CXCIII, 66

GREX intelligitur fidelium congregatio, veterem conversationem in baptismo relinquens. Raban. Maur., CXI, 204. — Grex, conventus electorum sanctorum, coetus perfectorum, ordo poenitentium, ordines sanctorum, id., CXII, 945. — Praedicatores Ecclesiae, grex prophetarum dicuntur: S. Gregor. Mag., LXXIX, 293. — Greges caprarum sunt prophetae: Rupert. abb., CLXVIII, 883.

GRUES illos significare possunt qui in coenobiis communiter viventes unius tamen ductum sequi non spernunt: Raban., Maur., CXI, 244.

GUBERNATOR. Petrus significatur per gubernatorem navis apud Jonam: Rupert., abb., CLXVIII, 408.

GUTTUR, cor hominis, praedicator: Raban. Maur., CXII, 946.

HABENAE. Praelati Ecclesiae sunt habenae igneae currus: Rupert. abb., CLXVIII, 555.

HABITACULUM. Concionatores missi et angeli sunt Dei habitaculum: Petr. Lombard., CXCI, 333.

HARENA, electi: Raban. Maur., CXII, 949.

HASTA, apostoli, ibid., 948.

HERBA, spiritualis quique: Raban. Maur., CXII, 950. — Sustentatio praedicatorum: Garner. de S. Victore, CXCIII, 419.

HERODIUS, perfectus quilibet: Raban. Maur., CXII, 955. — Electorum persona: Garner. de S. Victore, CXCIII, 82.

HEVILATH terra designat novitiorum invitae conversionis difficultates: Adam. Scot., CXCVIII, 617.

HIEMS senectutem designat: Wolbero abb., C CV, 1223.

HIERUSALEM animas designat pacificas: Alan. de Insulis, CCX, 76.

HINNULUS, sancti pro gratiarum varietate: S. Eucher., L. 751. — Capreae et hinnili doctores sunt: Alan. de Insulis, CCX, 74.

HIRUNDO poenitentium pro peccatis suis typum tenet: Raban. Maur., CXI, 252.

HOEDI signant reprobos: S. Paulin Nolan., LXI, 337. — Quod duos haedos teneros et bonos Isaac jubetur afferre docibiles et innocentes significantur animae: Raban. Maur., CVII, 588. — Haedi duo in ara offerri soliti sanctum Jacobum et sanctum Stephanum denotant, id., CX, 998.

HOMO, praedicator, justus, Matthaeus, genus humanum, patriarchae, id., CXII, 955. — Quia ab humana generatione coepit, jure per hominem figuratur Matthaeus: S. Gregor. Mag., LXXVI, 815; Alcuin., CI, 1133; Raban. Maur., CXI, 71. — Homo dicuntur viri spirituales: Garner. de S. Victore, CXCIII, 135.

HORA tertia, sexta, nona, undecima signat adolescentiam, juventutem, senectutem, decrepitam aetatem: Garner. de S. Vict., CXCIII, 370.

HORTUS conclusus est anima pia: S. Gregor. Mag., LXXIX, 513. — Anima sancta, deliciarum hortus: S. Petr. Damian., CXLIV, 269. — Anima fidelis denotatur per hortum: Vener. Godefrid. abb., CLXXIV, 789. — Animus bonus, hortus voluptatis: Hugo de S. Victore, CLXXVII, 506. — Hortus nucum corda sunt sanctorum: S. Gregor. Mag., LXXIX, 531. — Horti sponsi sunt corda sanctorum per custodiam munita, per castitatem florida, ibid., 399.

HUMERULI praeconia sunt prophetarum: Raban. Maur., CXII, 959.

HUMUS, mens sancta, ibid., 958. — Mens electorum: Garner. de S. Vict., CXCIII, 248.

HYADES sanctos designant praedicatores: S. Eucher., L, 741. — Sanctos doctores: Raban. Maur., CXII, 1087.

HYDRIAE, corda fidelium, ibid., 1088. — Quatuor evangelistae in quatuor Eliae hydriis expressi: S. Petr. Damian., CXLIV, 785.

IBICES, praedicatores, viri perfecti: Raban. Maur., CXII, 966.

IGNIS appellantur spiritales cum fervent spiritu et eos quos exhortantur accendunt: S. Prosper Aquitan., LI, 290.

INAQUOSA loca appellantur castae mentes: Vener. Godefrid., CLXXIV, 217.

INFANS, quilibet electus: Raban. Maur., CXII, 970.

INSTITORES, prophetae: Raban. Maur., CXII, 971.

JACULA, verba sanctorum: Garner. de S. Victore, CXCIII, 320.

JANITORES dicuntur apostoli: Vener. Godefrid., CLXXIV, 727.

[Col. 0172] JANUA, omnes electi: Raban, CXII, 965.

JERUSALEM, Ecclesia praesens Christi, ibid., 965 — Jerusalem congregationem justorum denotat aut animam: Vener. Godefrid., CLXXIV, 21, 159. — Per amorem Dei sanctus quisque Jerusalem civis efficitur: S. Gregor. Mag., LXXIX, 597.

JORDANIS, ordo baptizatorum: Raban. Maur., CXII, 971.

JUDICES, apostoli: Rupert. abb., CLXVII, 1279. — Praelati Ecclesiae: Raban. Maur., CXII, 973.

JUMENTUM, obedientes: S. Eucher., L, 752. — Jumenta dicuntur anima, fidelis quilibet sub disciplina positus: Garner. de S. Victore, CXCIII, 85. — Praedicatores, simplices: Raban. Maur., CXII, 973.

JUNCUS, quilibet auditor, ibid., 973

JUSTITIA, justi. ibid.

JUVENES, alacres in Deum: S. Eucher., L, 755 — Fortes: Raban. Maur., CXII, 974. — Martyres: S. Bruno Carthusian., CLII, 987.

LABIA Dei vocantur prophetae: S. Bruno Carthus., CLII, 1114. — Labia Christi sancti praedicatores sunt: S. Bruno Herbipol., CXLII, 171. — Labia sponsae divini Verbi praedicatores sunt: Wolbero abb., CXCV, 1151.

LAC infirmos bonis tamen operibus intentos indicat: Ven. Godefrid., CLXXIV, 694. — Laicorum vita per lac designata: Philippus de Harveng., CCIII, 748.

LAGENA, corpora nostra: Garner. de S. Victore, CXCIII, 462.

LAMPAS, quilibet simplex, corda sanctorum: Raban. Maur., CXII, 981. — Sancti quilibet: Garner. de S. Victore, CXCIII, 457. — Lampades significant sanctorum corda splendida et scientiae lumine semper fulgida: Raban Maur., CXI, 606 — Apostoli sunt os lampadis: Rupert., abb., CLXVIII, 231.

LANA, mansueti: Raban. Maur., CXII, 980. — Lana et linum significant sacerdotium antiquum: Rupert. abb., CLXVIII, 41.

LAPIS signat apostolos aut sanctos viros, sive ipsa opera virtulum, aliquando ordinem praepositorum in Ecclesia: Raban. Maur., CXI, 462. — Lapis, praedicatores, mentes sanctorum, religiosi apostoli, id., CXII, 981. — Martyrum fides lapis est: Rupert. abb., CLXVII, 1505. — Lapis dicuntur mentes fortium: Garner. de S. Victore, CXCIII, 350. — Lapides, apostoli: S. August., XXXVI, 166; Alcuin., C, 590; Raban. Maur., CIX, 138. — Aposotli, lapides Ecclesiae: S. Gregor. Mag., LXXIX, 616. — Lapides duodecim de Jordanis alveo, in typum fuerunt duodecim apostolorum: S. Hieronym., XXII, 887; Rupert. abb., CLXVII, 1013. — Prophetae, lapides Sion: S. August., XXXVII, 1303 — Lapides qui in fundamentum templi ponebantur proprie sunt prophetae et apostoli: Raban. Maur., CIX, 138. — Lapides sanctuarii sunt religiosi: S. Bernard., CLXXXIV, 1296. — Lapides, sancti: S. Eucher., L, 742. — Sancti sunt lapides qui volvuntur super terram, leves, patiti et rotunditate sua rotarum cursibus similes: Raban. Maur., CVIII, 713. — Lapides quadri sunt sancti quilibet quorum vita in prosperitate atque adversitate novit fortiter stare, id., CX, 951. — Omnes qui in Christum Jesum credunt dicuntur lapides vivi, id., CVIII, 648. — Lapides vivi dicuntur fideles propter fidem: Rupert. abb. CLXVIII, 383.

LAQUEARIA, simplices in Ecclesia: Raban. Maur., CXII, 982.

LAQUEUS. Anima, quasi civis est; verbum Dei ut laqueus: Rupert. abb, CLXVIII, 294.

LATOMI, doctores: Raban. Maur., CXII, 983.

LATUS, corona justorum, mens, ibid., 982.

LEAENA, mens humana: Garner. de S. Victore, CXCIII, 110.

LECTULUS dicitur conscientia bonis referta operibus: S. Bernard., CLXXXIII, 1008. — Mens secura et libera: Gillebert., CLXXXIV, 11, 17. — Lectulus virorum sanctorum est studium vitae contemplativae: Wolbero abb., CXCV, 1090.

LEGATIO, lacrymae poenitentium: Raban. Maur., CXII, 984.

LEGATUS, praedicator, ibid., 984.

LEO animal sancti Marci: S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 496; S. Greg. Mag., LXXVI, 815; Alcuin., CI, 1133, Raban. Mag., CXI, 71; S. Petr. Damian., CXLIV, 573, Rupert. abb., CLXVIII, 208; Garner. de S. Victore, CXCIII, 108. — Leo spiritualiter fortis: Raban. Maur., CXII, 983. — Justum significat: Rupert. abb., CLXVIII, 1280. — Leo designat praelatos: Vener. Godefrid., CLXXIV, 1140. — Leo, Marcus evangelista, securitas justi, doctorum severitas: Garner. de S. Victore, CXCIII, 108. — Duo leones stantes juxta manus singulas, Patres utriusque Testamenti figurant qui per fortitudinem animi et sibi et aliis dominari bene didicerunt: Raban. Maur., CIX, 197.

[Col. 0173] LEVITAE fuerunt clericorum figura. S. Ivo Carnotens. CLXII, 513.

LIBANUS significat templum: Rupert. abb., CLXVIII, 927. — Libanus, potentes saeculi, ibid., 897.

LIGNUM, anima humana: Garner. de S Victore, CXCIII, 329. — Cor hominis: Raban. Maur., CXII, 985. — Exempla Patrum: Garner. de S. Victore, CXCIII, 329. — Justus: S. Eucher., L, 742; Raban. Maur., CXII, 985; Garner. de S. Victore, CXCIII, 329. — Fortes mentes Patrum, ibid., 329. — Poenitentes: Raban. Maur., CXII, 986. — Viri sancti, ibid., 986. — Ligna Libani sunt homines sancti: Rupert. abb., CXXVIII, 881. — Doctores Ecclesiae per ligna Cethim significati: S. Petr. Damian., CXLIV, 579.

LILIUM, perfecti: Raban. Maur., CXII, 986. — Lilium bene redolens sanctorum vita: Garner. de S. Victore, CXCIII, 421. — Lilium inter spinas dicitur fidelis anima inter filias malitiae: Wolbero abb., CXCV, 1094. — Lilia dicuntur imitatores Christi: Gillebert., CLXXXIV, 141. — Lilia sunt justi: Guerric. abb., CLXXXV, 182. — Lilia munditiam bene viventium denotant: Richard., de S. Victore, CXCVI, 474.

LIMEN, Patres Novi Testamenti: Garner. de S. Victore, CXCIII, 464.

LINGUA, praedicatores: Raban. Maur., CXII, 985.

LITTUS, fideles, ibid., 987.

LOCUS, mens hominis, corda justorum, ibid.

LOCUSTA, praedicatores, ibid., 988. — In locusta potest intelligi anachoretarum consors unitas, CXI, 778.

LUCERNA, amicus sponsi: Raban. Maur., CXII, 989. — Apostoli: S. August., XXXVII, 1311, 1566. — Justitia sanctorum. Raban. Maur., CXII, 989. — Praedicatores: Petr. Lombard., CXCI, 198. — Joannes Baptista fuit lucerna Ecclesiae: Cassiodor., LXX, 131. — Lucerna ardens et lucens: S. Hilar., IX, 591; S. Bernard., CLXXXIII, 349.

LUCIFER, justi via: Garner. de S. Victore, CXCIII, 43. — Vir sanctus: Raban. Maur., CXII, 989.

LUMEN, apostoli: S. August., XXXVII, 1311, 1566; Raban. Maur., CXII, 990.

LUMINARIA. Doctores sunt luminaria lucem a tenebris secernentia: Vener. Godefrid., CLXXIV, 441; Cassiodor., LXX, 664.

LUNA signat omnem creaturam: S. Bruno Carthus., CLII, 992. — Per lunam stultus significatur: Cassiodor., LXX, 582. — Lunae comparantur virgines: Gillebert, CLXXXIV, 703.

LUPUS, timens Deum: S. Eucher., L, 751. — Lupus beatum Paulum signat: Raban. Maur., CXI, 223.

LUX. Lucis nomine quilibet justus intelligitur: S. Eucuer. L, 741. — Lux, apostoli, fideles: Raban. Maur., CXII, 989. — Apostoli sunt lux mundi: Rupert. abb., CLXVII, 1701. — Lux mundi, viri apostolici: S. Paulin. Aquileiens., XCIX, 509.

MACERIA doctrina apostolorum potest intelligi: Wolbero abb., CXCV, 1116.

MAGISTRI mundi sunt apostoli: S. Agobard., CIV, 114.

MALOGRANATA, agmina electorum: Raban. Maur., CXII, 992.

MALUM punicum, unicam fidem tenentes, martyres, ibid., 992 — Mala punica significant martyres: S. Gregor. Mag., LXXIX, 536; Hugo de S. Victore, CLXXVII, 1083, 1084; Alan. de Insulis, CCX, 95. — Mala punica significant perfectos fideles: S. Gregor. Mag., LXXIX, 495. — Per gustum malorum granatorum dilectio sanctorum martyrum designatur: Cassiodor., LXX, 1101. — Malis punicis martyres designati, item religiosi conventus: Gillebert., CLXXXIV, 186, 187.

MAMMAE, praedicatores: Raban. Maur., CXII, 992.

MANDIBULAE pulli sunt martyres de gentilibus nati: Rupert. abb., CLXVII, 1048.